II SA/Kr 736/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wykonanych ścianek działowych w zabytkowej kamienicy, uznając, że inwestor nie dopełnił obowiązków legalizacyjnych.
Skarżący A.W. zaskarżył decyzję nakazującą doprowadzenie lokalu mieszkalnego w zabytkowej kamienicy do stanu poprzedniego poprzez rozbiórkę samowolnie postawionych ścianek działowych i instalacji elektrycznej. Skarżący argumentował, że kamienica jest wpisana do ewidencji zabytków, a nie rejestru, oraz że prace nie naruszyły substancji zabytkowej. Sąd uznał jednak, że roboty budowlane, mimo że wykonane w technologii lekkiej, stanowiły przebudowę wymagającą pozwolenia, zwłaszcza w obiekcie zabytkowym. Inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów do legalizacji, co skutkowało utrzymaniem w mocy decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego.
Sprawa dotyczyła skargi A.W. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą doprowadzenie lokalu mieszkalnego w zabytkowej kamienicy do stanu poprzedniego. Robotami tymi było wydzielenie czterech pomieszczeń z pierwotnego pokoju poprzez postawienie ścianek działowych z płyt gipsowo-kartonowych oraz rozprowadzenie instalacji elektrycznej. Skarżący podnosił, że kamienica jest wpisana jedynie do Gminnej Ewidencji Zabytków, a nie Rejestru Zabytków, co zwalniałoby go z obowiązku uzyskania pozwolenia konserwatorskiego. Twierdził również, że prace nie naruszyły konstrukcji ani wartości zabytkowej obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę. Sąd ustalił, że kamienica jest wpisana do rejestru zabytków, a wykonane roboty stanowiły przebudowę wymagającą pozwolenia na budowę, poprzedzonego pozwoleniem konserwatorskim. Ponieważ inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów (inwentaryzacji i ekspertyzy technicznej) w celu legalizacji samowolnie wykonanych robót, organy nadzoru budowlanego prawidłowo wydały decyzję nakazującą przywrócenie stanu poprzedniego. Sąd uznał, że nawet jeśli kamienica była pierwotnie podzielona na dwa pokoje, to wykonane prace polegały na zmianie układu funkcjonalnego i stanowiły przebudowę. Błąd w oznaczeniu podstawy prawnej decyzji przez organ I instancji nie miał istotnego wpływu na wynik sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, roboty te stanowią przebudowę, która w przypadku obiektu wpisanego do rejestru zabytków wymaga pozwolenia na budowę, poprzedzonego pozwoleniem konserwatorskim.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykonanie ścianek działowych i instalacji elektrycznej zmieniło układ funkcjonalny lokalu, co kwalifikuje się jako przebudowa. W obiekcie zabytkowym takie prace wymagają szczególnych pozwoleń.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
Pr. bud. art. 29 § 7 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Roboty budowlane przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków wymagają pozwolenia na budowę i pozwolenia konserwatorskiego.
u.o.z. art. 36 § 1 pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Pozwolenie konserwatorskie wymagane do robót budowlanych przy zabytkach.
Pomocnicze
Pr. bud. art. 50 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pr. bud. art. 51 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pr. bud. art. 51 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pr. bud. art. 51 § 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pr. bud. art. 3 § 7a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja przebudowy
Kpa art. 138 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Kpa art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pr. bud. art. 80 § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pr. bud. art. 83 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roboty budowlane w obiekcie zabytkowym, nawet w technologii lekkiej, stanowią przebudowę wymagającą pozwolenia. Niewykonanie przez inwestora obowiązku przedłożenia dokumentów legalizacyjnych uzasadnia nakaz przywrócenia stanu poprzedniego. Kamienica jest wpisana do rejestru zabytków, co rodzi obowiązek uzyskania pozwoleń.
Odrzucone argumenty
Kamienica jest wpisana tylko do ewidencji zabytków, a nie do rejestru. Prace nie naruszyły substancji zabytkowej ani konstrukcji. Zastosowane ścianki działowe są lekkie i nie obciążają stropu.
Godne uwagi sformułowania
nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne co do faktu wpisania kamienicy przy ul. [...] do rejestru zabytków nie budzi wątpliwości zakres wykonanych robót budowlanych nie było możliwości prawnych do wydania przez Organ I instancji jednej z decyzji o stwierdzeniu wykonania robót budowlanych zgodnie z przepisami nie posiada kompetencji do legalizacji samowolnie zrealizowanych robót budowlanych
Skład orzekający
Sebastian Pietrzyk
przewodniczący
Anna Kopeć
sprawozdawca
Małgorzata Łoboz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowolnych robót budowlanych w obiektach zabytkowych oraz procedury legalizacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obiektu zabytkowego i braku współpracy inwestora w procesie legalizacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między prawem budowlanym a ochroną zabytków, a także konsekwencje samowoli budowlanej i braku współpracy z organami nadzoru.
“Samowolne ścianki w zabytkowej kamienicy: Sąd nakazuje rozbiórkę mimo "lekkiej" technologii.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 736/24 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-08-21 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-05-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Anna Kopeć /sprawozdawca/ Małgorzata Łoboz Sebastian Pietrzyk /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Nadzór budowlany Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 682 art.50-51 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.) Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk Sędziowie: Asesor WSA Anna Kopeć (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bubula po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję nr 101/2024 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 4 marca 2024 r. znak WOB.7721.228.2023.JNIZ/GTWO w przedmiocie nakazu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego oddala skargę. Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie - Powiat Grodzki (dalej: PINB) decyzją z dnia 2 maja 2023 r., znak: ROIK 1.5160.47.2023.ALC na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.) nakazał A. W. jako inwestorowi robót budowlanych doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez rozbiórkę: wszystkich wtórnie zrealizowanych wewnętrznych ścian działowych wydzielających cztery pomieszczenia w obrębie pierwotnie jednego pokoju mieszkalnego wraz z zamontowaną w ww. przegrodach wtórną stolarką drzwiową i luksferami, wraz z wtórnie rozprowadzoną na potrzeby wydzielonych pomieszczeń instalacją elektryczną - w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku położonym przy ul. [...] w Krakowie. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez A. W. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie (dalej MWINB) decyzją z 4 marca 2024 r. znak WOB.772L228.2023.JNIZ/GTWO utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazując art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. -Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst: Dz. U. z 2023r., poz. 775 z późn. zm., dalej: Kpa) oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (jednolity tekst: Dz. U. z 2023r., poz. 682 z późn. zm., dalej: Pr. bud.). Uzasadniając decyzję opisano kolejno podjęte w trakcie postępowania administracyjnego czynności. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie - Powiat Grodzki przeprowadził 24 maja 2022 r. czynności kontrolne dotyczące robót budowlanych zrealizowanych w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w Krakowie. Podczas kontroli stwierdzono: w przedmiotowym lokalu, zlokalizowanym na II kondygnacji budynku przy ul. [...] zostały wykonane roboty budowlane polegające na wydzieleniu czterech pomieszczeń o przeznaczeniu mieszkalnym w obrębie pokoju, z utworzeniem ciągu komunikacyjnego (korytarza) wzdłuż północnej ściany szczytowej. Utworzone ściany zostały wykonane w technologii lekkiej zabudowy (płyty gipsowo-kartonowe montowane na ruszcie). W ścianie od strony korytarza zostały osadzone drzwi wewnętrzne w liczbie czterech sztuk, prowadzące do każdego z nowo wydzielonych pomieszczeń, a także wbudowano miejscowo szklane pustaki, tzw. luksfery. Stwierdzono, iż ostatnia ze ścian (pierwsza po lewej stronie) wchodzi w światło otworu okiennego. Do oględzin udostępniono jedynie pomieszczenie drugie po prawej stronie, które użytkowane jest jako pokój mieszkalny. Pozostałe pomieszczenia pozostały zamknięte, wobec czego nie było możliwości ustalenia czy wszystkie roboty budowlane zostały zakończone. Obecny podczas oględzin inwestor tj. A. W., oświadczył, iż w wydzielonych pomieszczeniach rozprowadzona została instalacja elektryczna. W związku z powyższym każde pomieszczenie ogrzewane jest autonomicznie przez zamontowane grzejniki elektryczne. Oprócz ww. pomieszczeń w lokalu nr [...] znajdują się pomieszczenie kuchenne oraz łazienka z wc. Do sporządzonego protokołu dołączono dokumentację fotograficzną w formie załącznika, a także szkic sytuacyjny oraz przedstawiony przez inwestora wniosek do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Krakowie dot. wydania pozwolenia na przeprowadzenie robót budowlanych z dnia 31 marca 2022 r. Skutkiem przeprowadzonych robót budowlanych doszło do wyodrębnienia czterech pomieszczeń o wymiarach (licząc od lewej strony): 160 x 432cm, 160 x 432cm, 189 x 432cm oraz 189 (w najszerszym miejscu) x 432cm, a także korytarza służącego do komunikacji wewnętrznej o zmiennej szerokości od 100 cm do 150cm w najszerszym miejscu. Każde z wydzielonych pomieszczeń zamykane jest na klucz. Podczas czynności w dniu 24 maja 2022 r. inwestor A. W. przedstawił wniosek z dnia 31 marca 2022 r. do Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie (dalej: MWKZ) o wydanie pozwolenia konserwatorskiego na prowadzenie robót budowlanych w przedmiotowym lokalu. Decyzją wydaną w dniu 25 kwietnia 2022 r. MWKZ umorzył z urzędu postępowanie w tej sprawie z uwagi na fakt, iż roboty wyszczególnione w zgłoszeniu zostały już zrealizowane. Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2022 r., znak: ROIK I.5160.47.2023.ALC, w oparciu o art. 50 ust. 1 pkt 1, PINB wstrzymał inwestorowi prowadzenie opisanych wyżej robót budowlanych, odstąpił od ustalenia wymagań dotyczących niezbędnych zabezpieczeń oraz zobowiązał inwestora do przedłożenia dokumentów inwentaryzacji wszystkich przeprowadzonych robót budowlanych i instalacji, a także ekspertyzy technicznej dot. robót wykonanych w obrębie przedmiotowego lokalu wraz z oceną ich wpływu na konstrukcję i statykę zabytkowej kamienicy, w której zlokalizowany jest ww. lokal mieszkalny. Na dostarczenie ww. dokumentów PINB wyznaczył termin 30 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia. W dniu 22 sierpnia 2022 r. PINB wydał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane decyzję, nakładającą na inwestora A. W. obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych poprzez dostarczenie do siedziby PINB dokumentów inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej wszystkich robót budowlanych i instalacyjnych wykonanych w obrębie ww. lokalu mieszkalnego oraz ekspertyzy technicznej dot. robót budowlanych i instalacyjnych wraz z oceną ich wpływu na statykę i konstrukcję zabytkowej kamienicy przy ul. [...] w Krakowie. Termin na złożenie ww. dokumentów upłynął bezskutecznie z dniem 31 października 2022 r., wobec czego 2 maja 2023 r. PINB wydał wskazaną na wstępie decyzję nakazującą doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Organ odwoławczy rozpoznał sprawę i uznał, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa. Wykonane ścianki działowe w lokalu nr [...] budynku kamienicy przy ul. [...], niewątpliwie mogą być uznane za przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego. W wyniku podziału lokalu na cztery odrębne pomieszczenia o charakterze mieszkalnym, a także wyodrębnienie ciągu komunikacyjnego w postaci korytarza wzdłuż północnej ściany szczytowej, doszło do zmiany parametrów użytkowych przedmiotowego lokalu, dlatego zatem MWINB przychyla się do oceny wykonanych robót budowlanych określanych mianem przebudowy. Obiekt budowlany, w którym znajduje się przedmiotowy lokal mieszkalny jest wpisany do rejestru zabytków indywidualną decyzją pod numerem [...] i znajduje się na obszarze układu urbanistycznego miasta Krakowa w granicach Plant - wpisanego do rejestru zabytków pod numerem [...] oraz na listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO, a także na obszarze historycznego zespołu miasta Krakowa. Zgodnie z art. 29 ust. 7 pkt 1 Pr. bud. roboty budowlane, o których mowa w ust. 1-4, wykonywane przy obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru zabytków - wymagają decyzji o pozwoleniu na budowę - przy czym do wniosku o decyzję o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia należy dołączyć pozwolenie właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków wydane na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Wykonane roboty budowlane nie były poprzedzone uzyskaniem odpowiedniej zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej. W tych okolicznościach prawidłowo wszczęto i prowadzono postępowanie w trybie art. 51 Pr. bud. Wydano postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1, a następnie decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Inwestor nie przedłożył w siedzibie PINB żądanych dokumentów, a więc wykazał bierność w tym zakresie. Taka postawa strony implikuje obligatoryjne przejście przez organ nadzoru budowlanego do kolejnego kroku procedury legalizacyjnej czyli w tym wypadku wydania decyzji o doprowadzeniu przedmiotowego lokalu mieszkalnego do stanu pierwotnego. Analizując wykonane w przedmiotowym lokalu roboty budowlane i instalacyjne pod kątem technicznym, MWINB zaznaczył, że zdaje sobie sprawę, iż zrealizowana zabudowa prowadząca do utworzenia czterech odrębnych pomieszczeń jest określana mianem "lekkiej" (technologia sucha płyt gipsowo-kartonowych mocowanych na ruszcie). Należy jednak zwrócić uwagę na sporą ilość wykonanej zabudowy odnosząc ją do powierzchni pierwotnego pomieszczenia. W związku z tym, bezsprzecznym jest, że na skutek przeprowadzonych robót doszło do dociążenia stropu kondygnacji, na której znajduje się lokal objęty niniejszym postępowaniem. Rozpatrywany obiekt budowlany jest obiektem zabytkowym zatem każda zmiana wartości i rozkładu obciążeń winna być uprzednio przewidziana i poparta wynikami analizy statyczno-wytrzymałościowej przeprowadzonej dla odpowiednich elementów konstrukcyjnych, gdyż rzutuje to na całościowe bezpieczeństwo i prawidłową pracę danego ustroju konstrukcyjnego. Drugą techniczną sprawą, jest rozprowadzenie instalacji elektrycznej w ścianach wydzielających nowopowstałe pomieszczenia mieszkalne. W pokojach znajdują się lampy sufitowe, a także gniazda umożliwiające podłączanie urządzeń elektrycznych. Zasadnym byłaby ocena techniczna obciążenia instalacji elektrycznej po dokonanych robotach instalacyjnych w stosunku do występujących obciążeń sprzed przebudowy dla przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Wykonanie tejże instalacji prowadzić może do powstania zagrożenia pożarowego nie tylko dla przedmiotowego lokalu ale również dla całego zabytkowego obiektu budowlanego. Takiej oceny inwestor nie przedłożył, która miała ocenić prawidłowość wykonania przedmiotowych robót. Nie było zatem możliwości prawnych do wydania przez Organ I instancji jednej z decyzji o stwierdzeniu wykonania robót budowlanych zgodnie z przepisami. Opisaną wyżej decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. W., zarzucając jej 1. naruszenie prawa materialnego - ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w szczególności art. 50, 51, 80 i 83 tej ustawy, 2. naruszenie przepisów postępowania, w tym w szczególności art. 6, 7, 8, 77 i art. 80 k.p.a., 3. niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających wpływ na wynik sprawy w powołaniu na zarzut naruszenia przez organ I i II instancji art. 6, 7, 8, 77 i 80 k.p.a. Na podstawie tych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie od organu administracyjnego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że kamienica, gdzie znajduje się przedmiotowy lokal nr [...] jest wpisana do Gminnej Ewidencji Zabytków, a nie do Rejestru Zabytków. Stąd też nie podlega rygorom uzyskania pozwolenia na wykonywanie robót przez WKZ. Jednocześnie A. W. pismem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 11 grudnia 2023 r. znak: ZN-I.5183.257.2023.BS.1 uzyskał zalecenia konserwatorskie do robót wykonanych w lokalu nr [...] w Krakowie, które zostały przez niego zachowane i jako takie stanowią stanowisko WKZ w sprawie. W niniejszej sprawie postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji zostało przeprowadzone w sposób niepełny i budzący wątpliwości w zakresie merytorycznego rozstrzygnięcia. W szczególności dotyczy to wyartykułowania w decyzji, iż doszło do przebudowy 1 pomieszczenia w lokalu mieszkalnym nr [...], gdy tymczasem, zgodnie z istniejącą inwentaryzacją budynku, istniały tam wcześniej 2 samodzielne pomieszczenia - pokoje, przegrodzone ścianką działową, która w części została zachowana. Stąd też rodzi się pytanie, czy ta dotychczasowo istniejąca ścianka działowa, zgodnie z zaskarżoną decyzją, miałaby również zostać rozebrana (bez wiedzy i zgody Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków). Ponadto PINB nie odniósł się do standardów wykonanych prac, albowiem ustalenie, że wykonane roboty budowlane były zgodne ze standardami i nie wymagały przeprowadzenia żadnych dodatkowych czynności ani robót, stanowi podstawę do przyjęcia przez organy nadzoru budowlanego, że brak jest przesłanek do kontynuowania postępowania naprawczego. Zatem, jeżeli nie zachodzi konieczność wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, organ również na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 (w zw. z art. 51 ust. 7) Prawa budowlanego wydaje decyzję o odstąpieniu od nałożenia na inwestora obowiązków wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 2 tej ustawy (stwierdzającą brak konieczności nałożenia takich obowiązków). Postawienie dodatkowych ścianek działowych z lekkich elementów konstrukcyjnych - stelaży aluminiowych, wykończonych płytami gipsowo - kartonowymi, nie ma wpływu na kubaturę budynku, nie obciąża jego stropu i nie zmniejsza w konsekwencji metrażu lokalu mieszkalnego, do czego co do zasady nie potrzeba pozwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, który w konsekwencji odstąpił od wydania takiego pozwolenia, mimo, że strona o takie pozwolenie wystąpiła. Wydając natomiast zalecenia konserwatorskie zaakceptował dokonane zmiany, gdyż nie spowodowały w żaden sposób uszczerbku na wartości zabytku. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozstrzygając odwołanie nie wziął pod uwagę stanowiska WKZ, co czyni zaskarżoną decyzję z tego tylko względu nieuzasadnioną. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podczas rozprawy w dniu 21 sierpnia 2024 r. skarżący przedłożył do akt sprawy inwentaryzację i projekt wydzielenia lokali w budynku przy ul. [...] w Krakowie datowany na maj 2003 r. - wskazując, że przed wykonaniem robót budowlanych w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] były dwa pokoje, a nie - jak to wynika z zaskarżonej decyzji - tylko jeden. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267). kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - dalej jako "p.p.s.a." - sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji według tak określonych kryteriów Sąd doszedł do wniosku, że jest ona prawidłowa, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne co do faktu wpisania kamienicy przy ul. [...] do rejestru zabytków pod numerem [...], decyzją z dnia 12 marca 1968 r. Zawarte w skardze twierdzenia, jakoby kamienica byłą wpisana jedynie do Gminnej Ewidencji Zabytków, a nie do rejestru zabytków, stoją wprost w sprzeczności ze stanowiskiem Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Zabytków przedstawionym w decyzji z dnia 25 kwietnia 2022 r. znak ZR-I.5142.92.2022 r. o umorzeniu z urzędu postępowania w sprawie wniosku z dnia 31.03.2022 r. o wydanie pozwolenia konserwatorskiego na prowadzenie robót budowlanych (w aktach administracyjnych organu I instancji), czy nawet w dołączonym do skargi piśmie Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 11 grudnia 2023 r. Również nie budzi wątpliwości zakres wykonanych robót budowlanych - polegających na wstawieniu ścian działowych gipsowo - kartonowych w lokalu nr [...] przy ul. [...] w Krakowie i wydzieleniu w ten sposób czterech pomieszczeń o przeznaczeniu mieszkalnym w obrębie pokoju, z utworzeniem ciągu komunikacyjnego (korytarza) wzdłuż północnej ściany szczytowej oraz rozprowadzeniu instalacji elektrycznej (w związku z czym każde pomieszczenie ogrzewane jest autonomicznie przez zamontowane grzejniki). Skarżący zarzucił, że przed wykonaniem robót budowlanych w przedmiotowym lokalu funkcjonowały dwa pokoje, a nie – jak to wynika z decyzji – tylko jeden. Na dowód tego podczas rozprawy przedłożył inwentaryzację i projekt wydzielenia lokali w budynku przy ul. [...] w Krakowie datowany na maj 2003 r. Jednakże z protokołu czynności kontrolnych przeprowadzonych przez PINB w dniu 24 maja 2022 r. w obecności skarżącego wynika, że "(...) wykonano roboty budowlane polegające na wydzieleniu czterech pomieszkań mieszkalnych w obrębie pokoju". W ten również sposób określano roboty budowlane we wszystkich wydawanych w trakcie postępowania rozstrzygnięciach: postanowieniu PINB z 27 czerwca 2022 r. oraz decyzjach z dnia 22 sierpnia 2022 r. i z 2 maja 2023 r. Na żadnym wcześniejszym etapie postępowania ustalenie to nie było przez inwestora kwestionowane, po raz pierwszy wskazano na tę okoliczność w odwołaniu od decyzji z 2 maja 2023 r. Wreszcie, z decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2022 r. umarzającej postępowanie w sprawie wydania pozwolenia konserwatorskiego wynika, że "zmieniono układ funkcjonalny mieszkania poprzez wyburzenie pierwotnego podziału pokoi oraz wydzielenie ściankami g-k czterech wąskich pokoi (...)". Biorąc pod uwagę te okoliczności należało przyjąć, że określenie w sentencji zaskarżonej decyzji robót budowlanych zmierzających do przywrócenia stanu poprzedniego "w obrębie pierwotnie jednego pokoju" jest prawidłowe. Nawet jeżeli wcześniej istniała ściana dzieląca pomieszczenie na dwa odrębne pokoje, to została ona rozebrana i zastąpiona ścianą gipsowo – kartonową. Po ustaleniu jakie roboty budowlane zostały wykonane w przedmiotowym budynku, prawidłowo zakwalifikowano je jako przebudowę i słusznie zauważono, że z uwagi na fakt wpisania kamienicy do rejestru zabytków wszelkie roboty budowlane na tym terenie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, a wcześniej pozwolenia konserwatorskiego (art. 29 ust. 7 ustawy Prawo budowlane). Prawidłowa kolejność podejmowanych przez inwestora czynności winna w pierwszej kolejności obejmować wystąpienie do Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie o wydanie pozwolenia na podstawie art. 36 ustawy o ochronie zabytków w zw. z art. 29 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Po uzyskaniu tej decyzji inwestor winien wystąpić o pozwolenie na budowę i dopiero po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę byłby uprawniony do rozpoczęcia robót budowlanych. Skoro skarżący wykonał wskazane wcześniej roboty budowlane bez uzyskania pozwolenia na budowę, prawidłowo wszczęto i prowadzono postępowanie w trybie art. 50 – 51 ustawy Prawo budowlane. Jak słusznie zauważono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji postępowanie w tym trybie jest kilkuetapowe. W ciągu dwóch miesięcy od wydania 27 czerwca 2022 r. postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych – 22 sierpnia 2022 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie Powiat Grodzki wydał decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, którą nałożył na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych związanych z przebudową przedmiotowego lokalu poprzez dostarczenie do siedziby PINB dokumentów inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej wszystkich robót budowlanych i instalacyjnych wykonanych w obrębie ww. lokalu mieszkalnego oraz ekspertyzy technicznej dotyczącej robót budowlanych i instalacyjnych wraz z oceną ich wpływu na statykę i konstrukcję zabytkowej kamienicy zlokalizowanej przy ul. [...] w Krakowie. Termin przedłożenia dokumentów określono na dzień 31 października 2023 r. Poza sporem pozostaje, że inwestor żadnych dokumentów do organu nadzoru budowlanego nie przedłożył. W tej sytuacji prawidłowo nakazano doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W tym miejscu Sąd zauważa, że w decyzji organu I instancji jako jej podstawę prawną wskazano art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane (o treści: "Przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego"), a w istocie jej podstawę prawną stanowił przepis art. 51 ust. 3 pkt 2 tej ustawy, zgodnie z którym "Po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję - w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego". Uchybienie to nie ma jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. Nie ulega wątpliwości, że procedura z art. 50 i art. 51 ust. 1 została przeprowadzona już wcześniej (postanowienie z 27 czerwca 2022 r. i decyzja z dnia 22 sierpnia 2022 r.), a przyczyną nakazania przywrócenia stanu poprzedniego jest niewykonanie nałożonych na inwestora obowiązków. Z kolei dyspozycja obu "pomylonych" przez PINB przepisów jest tożsama - organ nadzoru budowlanego nakazuje doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Z tych względów należało dojść do wniosku, że samo rozstrzygnięcie w sentencji decyzji jest prawidłowe, a błąd w numeracji przepisów nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy i nie prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący wywodzi, że w piśmie z dnia 11 grudnia 2023 r. – do którego MWINB nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – konserwator zabytków przedstawił "zalecenia konserwatorskie do robót budowlanych wykonanych w lokalu nr [...]", które zostały przez skarżącego zachowane. Odnosząc się do tego zarzutu trzeba wskazać, że do skargi dołączono potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię pisma MWKZ z 11 grudnia 2023 r. oraz również potwierdzoną za zgodność kopię "pisma przewodniego" pełnomocnika skarżącego z 2 stycznia 2024 r. adresowanego do MWINB, do którego w uzupełnieniu odwołania miało być dołączone pismo MWKZ z 11 grudnia 2023 r. Ani jednak pisma pełnomocnika, ani pisma MWKZ nie ma w przesłanych do WSA aktach administracyjnych organu II instancji, zaś na "piśmie przewodnim" brak jest prezentaty potwierdzającej złożenie go do akt. Skoro MWINB nie dysponował tym pismem przed wydaniem zaskarżonej decyzji, to nie mógł się odnieść do jego treści. Jednocześnie podkreślić trzeba, że treść tego pisma nie ma żadnego znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Nie jest prawdą, że wydając te zalecenia konserwator zbytków "zaakceptował dokonane zmiany". W pkt 9 pisma MWKZ stwierdza: "Jednocześnie tut. Urząd informuje, iż nie posiada kompetencji do legalizacji samowolnie zrealizowanych robót budowlanych, w tym przypadku robót budowlanych wykonanych w lokalu nr [...] przedmiotowego budynku." Nie jest też prawdą, że "postawienie dodatkowych ścianek działowych z lekkich elementów konstrukcyjnych - stelaży aluminiowych, wykończonych płytami gipsowo – kartonowym (...) do czego co do zasady nie potrzeba pozwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, który w konsekwencji odstąpił od wydania takiego pozwolenia, mimo, że strona o takie pozwolenie wystąpiła". W niniejszej sprawie obowiązek uzyskania pozwolenia konserwatorskiego wynikał wprost z art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków w zw. z art. 29 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, a "odstąpienie od wydania pozwolenia" czyli umorzenie postępowania przez MWKZ było konsekwencją faktu, że objęte wnioskiem roboty budowlane zostały wykonane już wcześniej. W sytuacji wykonania robót budowlanych bez pozwolenia na budowę (poprzedzonego pozwoleniem konserwatorskim) istniała możliwość legalizacji wykonanych robót, lecz jej warunkiem było przedłożenie dokumentów wskazanych w decyzji PINB z 22 sierpnia 2022 r. To właśnie te dokumenty (inwentaryzacja architektoniczno – budowlana i eskspertyza techniczna) pozwoliłyby na dokonanie oceny wykonanych robót budowlanych i otwarły dalszą drogę do ich legalizacji. W skardze zresztą (k. 5 -6) sam skarżący stwierdza, że "organ (...) może zażądać od inwestora stosownego dokumentu związanego z prowadzeniem robót, a w szczególności ekspertyzy wskazującej, czy roboty budowlane wykonane zostały w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ludzi lub mienia lub niezagrażający środowisku, a zatem, czy wykonane zostały zgodnie z przepisami techniczno-budowlan3ani i sztuką budowlaną. Po złożeniu odpowiedniej ekspertyzy i dokonaniu stosownych ustaleń organ jest uprawniony do wydania na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, jeżeli zachodzi taka konieczność". Skarżący nie wykonał obowiązku przedłożenia wskazanych wcześniej dokumentów, które wskazywałyby na prawidłowość wykonanych robót budowlanych. W ten sposób zamknął sobie możliwość ich legalizacji, a organom nadzoru budowlanego możliwość dokonania oceny "standardów wykonanych prac". Zaskarżone postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, ustalono wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, a wydanie zaskarżonej decyzji (z zastrzeżeniem powołania w podstawie prawnej omyłkowo art. 51 ust. 1 pkt 1 zamiast art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane) było konsekwencją niewykonania przez inwestora nałożonych na niego obowiązków. Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty skargi okazały się nieuzasadnione, wobec czego skargę oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI