II SA/Kr 726/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2007-03-09
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zasiłek stałypomoc społecznatermin do wniesienia odwołaniauchybienie terminuareszt śledczykorespondencja osadzonychkontrola sądu administracyjnegok.p.a.

WSA uchylił postanowienie SKO o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, uznając, że organ nie ustalił jednoznacznie sposobu nadania odwołania przez osadzonego w areszcie.

Skarżący, osadzony w areszcie, wniósł odwołanie od decyzji MOPS o odmowie przyznania zasiłku. SKO stwierdziło uchybienie terminu, uznając, że odwołanie zostało nadane po terminie i nie za pośrednictwem służb więziennych. WSA uchylił postanowienie SKO, wskazując na przedwczesne i niepełne ustalenie stanu faktycznego przez organ odwoławczy. Sąd podkreślił, że organ powinien jednoznacznie ustalić, czy odwołanie zostało nadane przez służby aresztu, a nie domniemywać sposobu wysyłki na podstawie braku pieczęci.

Sprawa dotyczyła skargi J. J., osadzonego w Areszcie Śledczym w K., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w K. o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. odmawiającej przyznania zasiłku stałego wyrównawczego. Organ I instancji wydał decyzję, którą J. J. odebrał w areszcie. SKO stwierdziło uchybienie czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania, ponieważ odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym 26 lutego 2004 r., podczas gdy termin upływał 25 lutego 2004 r. SKO oparło się na braku pieczęci potwierdzającej nadanie przesyłki za pośrednictwem służb aresztu, co według procedury powinno być odnotowane. Skarżący twierdził, że odwołanie wysłał z aresztu i przyczyną opóźnienia były problemy z korespondencją więzienną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienie SKO, uznając je za wydane przedwcześnie i z naruszeniem przepisów k.p.a. Sąd wskazał, że organ odwoławczy nie wyjaśnił dostatecznie stanu faktycznego. Nie można było wykluczyć, że odwołanie zostało nadane przez służby aresztu, nawet jeśli nie było odpowiednio ostemplowane, a skarżący nie miał wpływu na terminowość wysyłki przez te służby. Sąd podkreślił, że organ powinien jednoznacznie ustalić sposób nadania przesyłki, a nie domniemywać go na podstawie braku adnotacji na kopercie. Brak takiego ustalenia miał istotny wpływ na wynik sprawy, pozbawiając skarżącego możliwości odwołania się od decyzji organu I instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nieprawidłowo stwierdził uchybienie terminu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy przedwcześnie stwierdził uchybienie terminu, nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego. Brak pieczęci na kopercie nie wyklucza nadania odwołania za pośrednictwem służb aresztu, a skarżący nie miał wpływu na terminowość wysyłki przez te służby. Organ powinien jednoznacznie ustalić sposób nadania przesyłki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 129 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa czternastodniowy termin do wniesienia odwołania.

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną, i bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa.

p.o.p.s.a. art. 145 § § 1 ust. 1 pkt. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu lub czynności w całości lub części, jeśli narusza prawo materialne lub przepisy postępowania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 58 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy przypadków, w których można stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

p.o.p.s.a. art. 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.o.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie ustalił jednoznacznie sposobu nadania odwołania przez osadzonego w areszcie. Brak pieczęci na kopercie nie jest wystarczającą podstawą do stwierdzenia uchybienia terminu, jeśli nie wykluczono innych możliwości nadania przesyłki. Sąd powinien wziąć pod uwagę trudną sytuację skarżącego i jego brak wpływu na terminowość wysyłki przez służby aresztu.

Odrzucone argumenty

Odwołanie zostało nadane po terminie. Odwołanie nie zostało nadane za pośrednictwem służb aresztu śledczego, co potwierdza brak odpowiednich adnotacji na kopercie.

Godne uwagi sformułowania

Organ odwoławczy wydał przedmiotowe rozstrzygnięcie przedwcześnie, nie wyjaśniając dokładnie stanu faktycznego sprawy. Nie można zatem wykluczyć, że pracownik aresztu otrzymał przesyłkę zawierającą odwołanie w terminie do jego złożenia, a omyłkowo wysłał ją bez ostemplowania i odnotowania. Organ nie może domniemywać sposobu wysłania odwołania z braku adnotacji na kopercie, bowiem ta okoliczność – jako kluczowa dla rozstrzygnięcia, powinna być w sposób niewątpliwy ustalona przez orzekający w sprawie organ.

Skład orzekający

Anna Szkodzińska

sędzia

Joanna Tuszyńska

sędzia

Mariusz Kotulski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących biegu terminów w przypadku osadzonych w zakładach karnych lub aresztach śledczych oraz obowiązków organów w zakresie ustalania stanu faktycznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osadzonego w areszcie i sposobu nadawania korespondencji. Wymaga indywidualnej oceny każdego przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego przez organy administracji, zwłaszcza w sytuacjach, gdy strona ma ograniczoną możliwość działania (np. jest osadzona). Podkreśla znaczenie proceduralnych gwarancji dla obywatela.

Osadzony w areszcie, czy jego odwołanie dotrze na czas? Sąd wyjaśnia, jak organy powinny traktować korespondencję zza krat.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 726/04 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2007-03-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Anna Szkodzińska
Joanna Tuszyńska
Mariusz Kotulski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6321 Zasiłki stałe
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Sentencja
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr) Sędziowie NSA Anna Szkodzińska NSA Joanna Tuszyńska Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2007 r. sprawy ze skargi J. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2004 r, Kol. [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie
Uzasadnienie
J. J. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej w formie zasiłku stałego wyrównawczego.
Organ I instancji – Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K., decyzją z dnia [...] 2004 r., nr [...] odmówił przyznania wnioskującemu zasiłku stałego wyrównawczego. Decyzja została przesłana listem poleconym na adres Aresztu Śledczego w K., gdzie jest osadzony J. J. Adresat decyzji pokwitował jej odbiór w dniu 11.02.2004 r.
Od powyższej decyzji odwołał się J. J.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] 2004r., [...], działając na podstawie art. 129 § 2 oraz art. 134 w zw. z art. 58 § 1 k.p.a. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez J. J. od decyzji organu I instancji z dnia [...] 2004 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania w/w zasiłku stałego wyrównawczego.
Uzasadniając wydane orzeczenie, organ odwoławczy wskazał, iż stwierdzono uchybienie czternastodniowemu terminowi - przewidzianemu w art. 129 § 2 k.p.a. - do wniesienia odwołania. Bieg powyższego terminu rozpoczyna się od dnia doręczenia decyzji stronie. Kolegium ustaliło, że zaskarżoną decyzję J. J. odebrał w dniu 11.02.2004 r., co potwierdza podpis strony na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji (k. 24 akt administracyjnych). Wobec tych ustaleń organ II instancji przyjął, iż ostatnim dniem terminu czternastodniowego, w którym możliwe było skuteczne złożenie odwołania w niniejszej sprawie był 25. 02. 2004 r.
Z uwagi okoliczność, że odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 26 lutego 2004 r. (zgodnie z datą stempla pocztowego na kopercie, w której odwołanie wpłynęło do Kolegium) organ odwoławczy przyjął uchybienie czternastodniowemu terminowi do wniesienia odwołania. Kolegium stwierdziło, iż J. J. nie wysłał w/w odwołania za pośrednictwem służb Aresztu Śledczego.
Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skargi skierowanej przez J. J. z daty [...] 2004r. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2004r., podnosząc, iż odwołanie od w/w decyzji organu I instancji wysłał z Aresztu Śledczego i przyczyną późniejszego nadania przesyłki są opóźnienia w wysyłaniu korespondencji przez służby więzienne. Skarżący wskazał również na swoją trudną sytuację życiową, uzasadniającą przyznanie mu wnioskowanego zasiłku.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i przytoczył argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do przedstawionej przez skarżącego argumentacji, Kolegium podniosło, iż nie dokonywało merytorycznej oceny wydanej w l instancji decyzji, ani nie badało jej zgodności z prawem, bowiem odwołanie od niej złożono z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia, a który to termin nie został przywrócony. Opisywana decyzja organu l instancji mogłaby podlegać merytorycznej ocenie w toku postępowania odwoławczego przez organ II instancji tylko wówczas, gdy skuteczna byłaby czynność, od której zależne jest uruchomienie postępowania odwoławczego.
Organ odwoławczy, w toku postępowania wyjaśniającego ustalił, na podstawie wyjaśnień J. D. - Kierownika Działu Penitencjarnego, iż według obowiązującej procedury, korespondencja osadzonych w areszcie śledczym winna być oddawana do rąk opiekuna, którego obowiązkiem jest opatrzyć kopertę stemplem z datą otrzymania przez niego listu. Zdaniem organu II instancji, brak na kopercie takiej adnotacji, wskazuje na wysłanie przesyłki np. poprzez osoby trzecie, nie zaś za pośrednictwem służb więziennych.
Kolegium podało, iż na pozostałych kopertach znajdujących się w aktach sprawy widnieją właściwe pieczęcie. Wobec niepodniesienia przez skarżącego zarzutów wskazujących na formalne uchybienia przy wydawaniu przez Kolegium postanowienia stwierdzającego uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez stronę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany granicami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W oparciu o art. 134 p.o.p.s.a Sąd jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie.
Sąd uznał skargę za uzasadnioną i uchylił postanowienie organu II instancji.
Zdaniem Sądu organ odwoławczy wydał przedmiotowe rozstrzygniecie przedwcześnie, nie wyjaśniając dokładnie stanu faktycznego sprawy . W aktach brak jest informacji, czy odwołanie sporządzone własnoręcznie przez J. J. z dnia[...] 2004r. nadane zostało przez skarżącego osobiście w urzędzie pocztowym, czy poprzez osoby trzecie (przez kogo?), czy też za pośrednictwem służb aresztu śledczego. Bezspornym jest, iż skarżący w tym okresie był osadzony w Areszcie Śledczym w K.
Organ odwoławczy, w oparciu o wyjaśnienia Kierownika Działu Penitencjarnego ustalił, że zgodnie z obowiązującą w areszcie śledczym procedurą, korespondencja osadzonych w AŚ winna być oddawana do rąk opiekuna, który obowiązany jest fakt ten zrejestrować oraz opatrzyć kopertę pieczątką z datą wpływu. Przyjęto zatem, że odwołanie skarżącego z daty [...] 2004r. nie zostało odnotowane jako nadane za pośrednictwem służb Aresztu Śledczego.
W ocenie Sądu powyższe ustalenia nie dyskwalifikują twierdzeń skarżącego, z których wynika, iż odwołanie "nadał" w terminie w Areszcie Śledczym, w którym był w tym czasie osadzony. Jak pisze skarżący "przebywałem wtedy w Areszcie Śledczym i stąd też odwołanie moje wysyłałem. Innej możliwości wysłania odwołania w tej sytuacji nie miałem." Nie można zatem wykluczyć, że pracownik aresztu otrzymał przesyłkę zawierającą odwołanie w terminie do jego złożenia, a omyłkowo wysłał ją bez ostemplowania i odnotowania. W takiej sytuacji skarżący nie miał wpływu na terminowe nadanie przesyłki w urzędzie pocztowym przez służby Aresztu Śledczego. Istotą wątpliwości jest zresztą nie tyle to, kiedy służby Aresztu Śledczego wysłały odwołanie J. J., lecz czy przesyłka została nadana z pośrednictwem służb Aresztu Śledczego. Organ administracyjny winien zatem wykluczyć inne możliwości nadania tej przesyłki przez skarżącego np. przez osoby trzecie (osoby odwiedzające, adwokata). Tym bardziej, że skarżący twierdzi, iż wysłał odwołanie nie na pośrednictwem osób trzecich (np. za pośrednictwem adwokata, czy osób odwiedzających), lecz za pośrednictwem służby Aresztu Śledczego. Mając na uwadze, iż odwołanie jest pismem oficjalnym (a więc osadzony sam jest zainteresowany "urzędową" drogą wnoszenia takich pism przez administrację Aresztu Śledczego), fakt, że skarżący przebywał wówczas w areszcie śledczym oraz wykluczając, że nie mógł nadać przesyłki przy pomocy osób trzecich przyjąć by należało twierdzenia skarżącego za uprawdopodobnione.
Organ nie może domniemywać sposobu wysłania odwołania z braku adnotacji na kopercie, bowiem ta okoliczność – jako kluczowa dla rozstrzygnięcia, powinna być w sposób niewątpliwy ustalona przez orzekający w sprawie organ. Nieustalenie powyższego powoduje, że postanowienie organu drugiej instancji wydane zostało z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Naruszenie to miało istotny wpływa na wynik sprawy, bowiem zamykało skarżącemu możliwość odwołania się od decyzji organu I instancji.
Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1ust. 1 pkt. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI