II SA/KR 718/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2023-10-04
NSAbudowlanewsa
budowa wiaduktulinia kolejowaochrona środowiskaocena oddziaływania na środowiskoprawo administracyjnepostępowanie administracyjnezasada dwuinstancyjnościWSASKOBurmistrz

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą środowiskowych uwarunkowań dla budowy wiaduktu, wskazując na naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania przez organ odwoławczy.

Skarżący A. G. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta Trzebini o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie wiaduktu nad linią kolejową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania, nie przeprowadzając ponownej, merytorycznej analizy sprawy i ograniczając się do lakonicznego uzasadnienia. Sąd wskazał na konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy z uwzględnieniem wszystkich istotnych okoliczności i argumentów stron.

Sprawa dotyczyła skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta Trzebini z dnia 15 grudnia 2022 r. znak GK-KOS.6220.16.2022. Decyzja Burmistrza dotyczyła wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Budowa obiektów inżynieryjnych wraz z likwidacją przejazdów kolejowo-drogowych w poziomie szyn na linii kolejowej nr 133". Burmistrz stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określił warunki korzystania ze środowiska. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając odwołania stron za nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję SKO, stwierdzając naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. Sąd uznał, że organ odwoławczy nie przeprowadził ponownej, merytorycznej analizy sprawy, a jego uzasadnienie było lakoniczne i ogólnikowe. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy ma obowiązek ponownie rozpoznać sprawę, a nie tylko kontrolować decyzję organu pierwszej instancji. Dodatkowo, Sąd zwrócił uwagę na fakt wydania przez Burmistrza Miasta Trzebini decyzji z 24 lutego 2023 r. przenoszącej decyzję I instancji na Gminę Trzebinia, czego organ odwoławczy nie wziął pod uwagę. Sąd zasądził od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, nie przeprowadzając ponownej, merytorycznej analizy sprawy i ograniczając się do lakonicznego uzasadnienia, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy nie wykonał obowiązku ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie, co jest fundamentalną zasadą postępowania administracyjnego. Brak szczegółowej analizy i odniesienia się do wszystkich istotnych okoliczności w uzasadnieniu decyzji II instancji stanowi naruszenie prawa procesowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (25)

Główne

u.u.i.ś. art. 71 § 2

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 75 § 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 84

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 85 § 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 85 § 2

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

rozporządzenie art. 3 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

K.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

K.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

K.p.a. art. 138

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozstrzyganie sprawy przez organ odwoławczy.

K.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek prawidłowego sporządzenia uzasadnienia decyzji.

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.p. art. 4

Ustawa o drogach publicznych

Pr. bud. art. 7

Ustawa Prawo budowlane

u.o.p. art. 16

Ustawa o ochronie przyrody

Pr. wod. art. 56

Ustawa Prawo wodne

Pr. wod. art. 59

Ustawa Prawo wodne

Pr. wod. art. 61

Ustawa Prawo wodne

u.o.

Ustawa o odpadach

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania przez organ odwoławczy. Brak ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy. Lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie decyzji organu odwoławczego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko (nie zostały rozstrzygnięte przez Sąd z powodu naruszenia procedury).

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy nie może się ograniczyć tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego stanowi konkretyzację przepisu art. 78 Konstytucji RP

Skład orzekający

Magda Froncisz

przewodniczący sprawozdawca

Monika Niedźwiedź

sędzia

Anna Kopeć

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej zasady proceduralnej w prawie administracyjnym – zasady dwuinstancyjności, która jest kluczowa dla zapewnienia sprawiedliwości i prawidłowości postępowań. Pokazuje, jak błędy proceduralne organów mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytoryczna ocena sprawy mogłaby być inna.

Błąd proceduralny organu administracji uchyla decyzję środowiskową – lekcja o dwuinstancyjności.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 718/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-10-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-06-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Anna Kopeć
Magda Froncisz /przewodniczący sprawozdawca/
Monika Niedźwiedź
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) Sędziowie: WSA Monika Niedźwiedź Asesor WSA Anna Kopeć Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Biegalska – Ciepacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2023 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 24 marca 2023 r. nr SKO.OŚ/4170/54/2023 w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz A. G. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Burmistrz Miasta Trzebini decyzją z 15 grudnia 2022 r. znak GK-KOS.6220.16.2022, po rozpatrzeniu wniosku P[...] S.A. z siedzibą w W. z 18 lipca 2022 r. uzupełnionego przy piśmie z 30 września 2022 r. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Budowa obiektów inżynieryjnych wraz z likwidacją przejazdów kolejowo-drogowych w poziomie szyn na odcinku Jaworzno Szczakowa - Kraków na linii kolejowej nr 133 Dąbrowa Górnicza Ząbkowice - Kraków Główny" dla budowy układów drogowych wraz z nowymi wiaduktami drogowymi w km 34,797; 43,152; 48,890; 53,042 oraz budowy nowych przejść podziemnych pod torami w km 50,918; 61,838 linii kolejowej nr 133 Dąbrowa Górnicza Ząbkowice - Kraków Główny" - zamówienie częściowe nr 1 Wiadukt drogowy - km 34,780 linii kolejowej nr 133 (Młoszowa)":
I. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla ww. przedsięwzięcia,
II. określił istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia:
1. Prace budowlane należy prowadzić w porze dziennej, tj. od godz. 6:00 do godz. 22:00.
2. Na etapie realizacji przedsięwzięcia zaplecza budowy oraz przebieg prac budowlanych należy zorganizować w sposób minimalizujący możliwość zanieczyszczenia środowiska gruntowo-wodnego, w tym należy:
a) stosować sprawny technicznie sprzęt budowlany i transportowy,
b) zapewnić dostępność sorbentów do neutralizacji ewentualnych wycieków z maszyn budowlanych i taboru samochodowego,
c) podjąć bezzwłocznie działania, w przypadku wystąpienia awarii i przedostania się zanieczyszczeń do gruntu lub wód, zmierzające do usunięcia przyczyn i skutków tej awarii (ewentualne wycieki należy natychmiast usuwać),
d) wyposażyć zaplecza budowy w przenośne sanitariaty i zapewnić regularny wywóz ścieków bytowych do oczyszczalni ścieków, przez wyspecjalizowaną firmę posiadającą wymagane prawem zezwolenie,
e) gromadzić odpady powstające w trakcie realizacji przedsięwzięcia w sposób selektywny, w wyznaczonych do tego celu miejscach. Odpady te należy sukcesywnie przekazywać podmiotom posiadającym wymagane prawem zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami.
3. Miejsca postoju maszyn i pojazdów pracujących na budowie, miejsca tankowania pojazdów, miejsca przechowywania materiałów niebezpiecznych (np. paliwa, materiały smarne, rozpuszczalniki, farby) oraz miejsca magazynowania odpadów niebezpiecznych - należy uszczelnić (wyłożyć materiałami izolacyjnymi), zabezpieczając przed ewentualnym przedostaniem się substancji niebezpiecznych do środowiska gruntowo-wodnego.
4. W przypadku konieczności realizacji odwodnień wykopów budowlanych należy w pierwszej kolejności stosować technologie robót ograniczające wielkość odprowadzanej wody (np. poprzez zastosowanie ścianek szczelnych).
5. Czas odwodnienia wykopów budowlanych powinien być ograniczony do niezbędnego minimum.
6. Wody z odwodnienia wykopów budowlanych należy odprowadzać w sposób niepowodujący szkody na gruntach sąsiednich.
7. Odprowadzanie wód pochodzących z wykopów budowlanych do wód lub do ziemi, powinno być realizowane na zasadach i zgodnie z warunkami określonymi w przepisach odrębnych.
8. W trakcie prac nie dopuszczać do utworzenia oraz niezwłocznie likwidować powstające lub powstałe zastoiska wodne, które mogą być zajmowane przez pojedyncze osobniki płazów, a w okresie od końca lutego do połowy maja stanowić ich miejsca rozrodu.
9. Przed rozpoczęciem prac ziemnych należy prowadzić regularne kontrole ewentualnej obecności zwierzyny w wykopach.
10. Wszystkie gatunki małych zwierząt (w szczególności chronionych - płazów, gadów, drobnych ssaków), w każdym stadium rozwojowym, stwierdzone na terenie prowadzonych robót, winny być odłowione i przemieszczone poza teren realizacji przedsięwzięcia do najbliższych miejsc uwzględniających ich bieżące potrzeby siedliskowe.
11. Należy zasypywać wykopy na bieżąco, a w przypadku konieczności pozostawienia wykopu otwartego należy go zabezpieczyć (np. płotek, siatka, folia wygradzająca) tak, aby uniemożliwić wpadnięcie do niego drobnych zwierząt.
12. Wokół otwartych zbiorników chłonno-odparowujących należy wykonać płotki zabezpieczające z metalowej siatki o oczkach nie większych niż 5 mm x 5 mm i wysokości 60 cm ponad powierzchnię terenu oraz zakopanej na głębokość 30 cm. Siatkę należy wyposażyć w tzw. przewieszkę, tj. odgięcie (min. 5 cm) materiału w górnej części na zewnątrz w stronę przeciwną do zbiornika. Należy także zbiorniki wyposażyć w pochylnie, umożliwiające wydostanie się płazów, po ewentualnym przeprowadzeniu rozrodu lub/i innych zwierząt, które dostaną się mimo ogrodzenia do zbiornika.
13. Prace związane z wycinką drzew i karczowaniem krzewów należy prowadzić poza okresem lęgowym ptaków, tj. poza okresem od 1 marca do 15 października lub pod nadzorem ornitologa, który zweryfikuje, czy dane drzewo jest zagnieżdżone lub czy występują na nim lęgi ptasie.
14. W związku z wycinką drzew należy zrekompensować stratę w środowisku poprzez wprowadzenie nasadzeń drzew gatunków rodzimego pochodzenia w stosunku co najmniej 1:1. Nasadzenia należy wykonać w ciągu 1 roku po zakończeniu realizacji inwestycji.
15. Drzewa i/lub krzewy znajdujące się w bezpośrednim otoczeniu planowanych prac należy zabezpieczyć przed uszkodzeniem np.:
a) poprzez wydzielenie drzewa/krzewu polegające na całkowitym ogrodzeniu zwartym płotem powierzchni, na których rosną drzewa wraz z powierzchniami zajmowanymi przez korzenie, w obrębie rzutu koron,
b) poprzez zabezpieczenie pnia drzewa w celu ochrony kory przed otarciami czy ubytkami - oszalowanie pnia lub owinięcie go matami np. ze słomy; przy zastosowaniu oszalowania z desek należy zwrócić uwagę aby deski szczelnie przylegały na całej powierzchni pnia do wysokości ok. 2 m (jeśli jest to możliwe), dolna część deski powinna być wkopana, a jeśli jest to niemożliwe to obsypana ziemią lub dodatkowo zabezpieczona drutem,
c) poprzez zabezpieczenie systemu korzeniowego w wykopach; w obrębie korony drzewa wykop należy wykonywać ręcznie,
d) poprzez zabezpieczenie konarów drzew przez np. podwiązanie najniższych czy też nisko ułożonych gałęzi, konarów do nadległych lub podparcie podporą tak aby nie uszkodzić ich kory.
16. Wody opadowe lub roztopowe z projektowanego wiaduktu drogowego należy ująć w system odwodnienia i przed odprowadzeniem do zbiorników chłonno-odparowujących oczyszczać w osadnikach i separatorach substancji ropopochodnych.
17. Na etapie eksploatacji przedsięwzięcia system odprowadzania wód opadowych lub roztopowych w tym urządzenia oczyszczające (osadniki i separatory substancji ropopochodnych) należy utrzymywać w należytym stanie technicznym i w sprawności eksploatacyjnej oraz wykonywać okresowe przeglądy.
III. Wskazał, że charakterystykę przedsięwzięcia określa załącznik nr 1 stanowiący integralną cześć decyzji.
Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji wskazał art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 84, oraz art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2022 r. poz. 1029 ze zm.), dalej "u.u.i.ś", a także § 3 ust. 1 pkt 62, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839 ze zm.), dalej "rozporządzenie", w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.), dalej "K.p.a.".
W uzasadnieniu decyzji organ I wskazał, że 20 lipca 2022 r. do Burmistrza Miasta Trzebini wpłynął wniosek P[...] S.A. z siedzibą w W. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia.
W toku prowadzonego postępowania wniosek został uzupełniony przy piśmie z 30 września 2022 r. zgodnie z wezwaniem Burmistrza z 2 sierpnia 2022 r.
Planowane przedsięwzięcie obejmuje likwidację przejazdu kolejowego w km 34,349 linii kolejowej nr 133 oraz budowę w zamian wiaduktu drogowego (nad linią kolejową) w km ok. 34,780 wraz z niezbędną infrastrukturą. Projektowany obiekt ma na celu bezkolizyjne przeprowadzenie ruchu drogowego nad linią kolejową nr 133 w km ok. 34,780.
W oparciu o przedłożone dokumenty (wniosek, uzupełnienie wniosku, Karta informacyjna przedsięwzięcia, kopia mapy ewidencyjnej, mapa poglądowa z zaznaczonym przewidywanym terenem, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie oraz obszar znajdujący się w odległości 100 m od granic tego terenu), Burmistrz wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wyżej wymienionego przedsięwzięcia.
Za strony postępowania, wskazując na treść art. 74 ust. 3a u.u.i.ś., organ uznał poza wnioskodawcą podmioty, którym przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdujących się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Na tej podstawie ustalono, że liczba stron postępowania przekroczyła 10, zgodnie zatem z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś. - jeżeli liczba stron w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 10, stosuje się art. 49 K.p.a., tj. zawiadomienie przez obwieszczenie.
W oparciu o przedstawione w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia zapisy, planowane zamierzenie inwestycyjne na podstawie § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia organ zakwalifikował do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jako: "drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 31 i 32 lub obiekty mostowe w ciągu drogi o nawierzchni twardej, z wyłączeniem przebudowy dróg lub obiektów mostowych, służących do obsługi stacji elektroenergetycznych i zlokalizowanych poza obszarami objętymi formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody".
Dla takich przedsięwzięć, zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś. wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organem właściwym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla powyższego przedsięwzięcia, zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś. jest Burmistrz Miasta Trzebini.
W toku prowadzonego postępowania Burmistrz Miasta Trzebini na podstawie art. 10, art. 49 i art. 61 §1 i § 4 K.p.a. obwieszczeniem z 2 sierpnia 2022 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania oraz o wezwaniu wnioskodawcy do uzupełnienia i wyjaśnienia zapisów Karty informacyjnej przedsięwzięcia. Ponadto Burmistrz na podstawie art. 21 u.u.i.ś. zamieścił w publicznie dostępnym wykazie danych o środowisku i jego ochronie informację o złożonym wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach pod numerem 34/2022.
Wnioskodawca przy piśmie z 30 września 2022 r. przedłożył zaktualizowaną Kartę informacyjną przedsięwzięcia, uwzględniającą uwagi i wnioski organu oraz załącznik mapowy z zaznaczonym zaktualizowanym przewidywanym terenem realizacji przedsięwzięcia i obszarem, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Aktualizacja wniosku i załącznika mapowego zwierała również rozwiązania wynikające z uwag i wniosków, wniesionych przez strony postępowania, przesłane wnioskodawcy przy piśmie z 5 września 2022 r.
Mając na uwadze treść art. 64 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 u.u.i.ś. organ wystąpił dla powyższego przedsięwzięcia o opinie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Chrzanowie, Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie, co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby, co do zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
W toku postępowania uzyskano następujące opinie:
1) Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Krakowie, postanowieniem z 16 listopada 2022 r. znak: OO.4220.1.389.2022.ASu wyraził opinię o braku potrzeby przeprowadzenia dla przedmiotowego przedsięwzięcia oceny oddziaływania na środowisko, wskazując jednocześnie na konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia w zakresie określonym szczegółowo w punktach od 1 do 9.
W uzasadnieniu opinii organ stwierdził, iż opinia została wydana po przeprowadzonej analizie przedsięwzięcia, w której uwzględniono łącznie kryteria wyszczególnione w art. 63 u.u.i.ś.
2) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Chrzanowie wydał opinię sanitarną z 24 października 2022 r. znak: NZ.90831.1.22.2022, w której stwierdził, iż ze względu na przeznaczenie, zakres inwestycji i skalę ewentualnego zagrożenia, nie istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
3) Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie - Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wydał opinię z 24 października 2022 r. znak: KR.RZŚ.435.73.2022.AB, w której stwierdził, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wskazując jednocześnie na konieczność uwzględnienia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków w zakresie ochrony zasobów wodnych szczegółowo określonych w punktach od 1 do 7.
W uzasadnieniu opinii organ stwierdził między innymi, że: przedsięwzięcie planowane jest w granicach Głównego Zbiornika Wód Podziemnych GZWP Nr 452 Zbiornik Chrzanów. Przedsięwzięcie planowane jest poza terenami ochrony pośredniej stref ochronnych ujęć wody oraz poza obszarem szczególnego zagrożenia powodzią w rozumieniu art. 16 pkt 34 ustawy Prawo wodne. Z uwagi na rodzaj, charakterystykę i lokalizację planowanej inwestycji, nie przewiduje się negatywnego wpływu tego przedsięwzięcia na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych jednolitych części wód powierzchniowych, jednolitych części wód podziemnych oraz obszarów chronionych, o których mowa w art. 56, art. 59 i art. 61 ustawy Prawo wodne.
Określone w powyższych opiniach warunki realizacji przedsięwzięcia zostały zawarte w pkt II sentencji decyzji I instancji.
Kolejno Burmistrz po analizie zgromadzonych akt sprawy stwierdził, że zgodnie z u.u.i.ś. oraz rozporządzeniem, realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Wskazane przez inwestora przedsięwzięcie jest wymienione we wspomnianym wyżej rozporządzeniu w § 3 ust. 1 pkt 62, jako przedsięwzięcie, dla którego organ ochrony środowiska może stwierdzić potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określić zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
Teren realizowanego przedsięwzięcia określony we wniosku w znacznej części nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jedynie północna część inwestycji (rondo włączające nowy odcinek drogi z ulicą Krakowską - DK-79) objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego - uchwała Nr L/711/IV/2006 Rady Miasta Trzebini z 31 lipca 2006 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Trzebinia, dla obszaru położonego w rejonie ulicy Krakowskiej w Młoszowej.
Zgodnie z art. 80 ust. 2 u.u.i.ś. właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Nie dotyczy to decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanej dla drogi publicznej.
Zgodnie z definicją zamieszczoną w art. 4 pkt. 2 i pkt 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1693 ze zm.) określono drogę jako: "budowlę składającą się z części i urządzeń drogi, budowli ziemnych, lub drogowych obiektów inżynierskich, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, stanowiącą całość techniczno-użytkową, usytuowaną w pasie drogowym i przeznaczoną do ruchu lub postoju pojazdów, ruchu pieszych, ruchu osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, jazdy wierzchem lub pędzenia zwierząt" - drogowy obiekt inżynierski jako: "most, wiadukt, tunel, przepust i konstrukcję oporową, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z dnia 1 lipca 1994 r. - Prawo budowlane".
W związku z powyższym w niniejszym postępowaniu organ nie oceniał zgodności lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Dalej organ I instancji wskazał, że na terenie planowanej inwestycji nie występują gatunki cenne pod względem przyrodniczym lub gatunki chronione na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2022 r. poz. 916 ze zm.).
Najbliższym obszarem Natura 2000 znajdującym się w odległości ok. 9,1 km od planowanej inwestycji jest obszar Natura 2000 PLH120044 Krzeszowice. Ze względu na lokalizację inwestycji w znacznej odległości od ww. obszaru Natura 2000 oraz biorąc pod uwagę skalę ewentualnego oddziaływania przedmiotowej inwestycji, nie stwierdzono możliwości wystąpienia znaczącego negatywnego wpływu na gatunki oraz siedliska, dla ochrony których wyznaczony został ww. obszar.
W toku prowadzonego postępowania Burmistrz dokonał szczegółowej analizy zgromadzonych akt sprawy, uwzględniając uwarunkowania zawarte w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. W wyniku tej analizy organ I instancji ustalił, że planowana inwestycja obejmuje likwidację przejazdu kolejowo-drogowego w km 34,349 linii kolejowej nr 133 oraz budowę w zamian wiaduktu drogowego (nad linią kolejową) w km ok. 34,780 wraz z dojazdami oraz niezbędną infrastrukturą towarzyszącą. Linia kolejowa nr 133 jest linią dwutorową, zelektryfikowaną. Obiekt drogowy projektowany jest jako jednoprzęsłowy o konstrukcji zespolonej lub prefabrykowanej. Najazd na wiadukt będzie realizowany przy pomocy nasypów, bez kolizji z istniejącymi zabudowaniami, natomiast zjazdy z drogi stanowiącej dojazd do obiektu będą realizowane za pomocą klasycznego skrzyżowania od strony południowej i ronda od strony północnej.
Zakres prac dotyczących likwidacji przejazdu kolejowo-drogowego w ciągu ulicy Szembeka obejmie:
- rozbiórkę nawierzchni przejazdu wraz z infrastrukturą obsługującą przejazd;
- budowę placu do zawracania - w miejscu likwidowanego przejazdu;
- dostosowanie układu drogowego w rejonie skrzyżowania ulicy Trzeciej i ulicy Szembeka;
- wdrożenie nowej organizacji ruchu.
Zakres prac dotyczących budowy wiaduktu drogowego obejmie:
- usunięcie drzew i krzewów kolidujących z inwestycją;
- roboty przygotowawcze w zakresie rozbiórek nawierzchni jezdni, podbudów itp. kolidujących z inwestycją;
- wykonanie systemu odwodnienia w tym m.in. rowów odwadniających, w niezbędnym zakresie wykonanie przepustów i zbiorników chłonno-odparowujących;
- przebudowę i zabezpieczenie w niezbędnym zakresie urządzeń obcych kolidujących z inwestycją;
- budowę nowego obiektu inżynierskiego - wiaduktu drogowego nad linią kolejową nr 133 wraz z infrastrukturą towarzyszącą,
- budowę dróg dojazdowych do obiektu wraz z infrastrukturą towarzyszącą – o długości 600 m - 700 m;
- budowę dróg dojazdowych do projektowanych zbiorników retencyjno-odparowujących i okolicznych posesji zlokalizowanych w pobliżu inwestycji;
- budowę niezbędnych wjazdów na posesję;
- budowę włączenia do DK79 w postaci "ronda" oraz włączenia do ulicy Trzeciej;
- budowę przepustów w ciągu istniejących rowów odwadniających DK79.
Na terenie likwidowanego przejazdu kolejowo-drogowego występuje następujące uzbrojenie terenu:
- uzbrojenie naziemne: sieć i słupy trakcyjne linii kolejowej, słupy oświetleniowe na przejeździe, urządzenia sterowania ruchem na przejeździe,
- uzbrojenie podziemne związane z obsługą przejazdu.
Na trasie projektowanego układu drogowego występują sieci energetyczne, teletechniczne, wodociągowe, gazowe i kanalizacyjne.
Zakres przewidzianych do wykonania prac w zakresie usuwania kolizji z ww. infrastrukturą nie spełnia kryteriów przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu.
Projektowany wiadukt będzie posiadał następujące parametry techniczne:
- konstrukcja jednoprzęsłowa, wolnopodparta;
- rozpiętość przęsła - od 35 m do 45 m;
- szerokość obiektu - od 10 m do 15 m;
- materiał konstrukcji podpór i fundamentów - beton zbrojony;
- materiał konstrukcji przęsła - stal lub beton zbrojony;
- kąt skrzyżowania obiektu z torami - 85°-95°.
Najazd od strony południowej przewiduje się jako konstrukcję mieszaną, z zastosowaniem konstrukcji z gruntu zbrojonego w rejonie sąsiednich zabudowań i nasypów na pozostałym odcinku. Najazd od strony północnej będzie wykonany przy zastosowaniu klasycznego rozwiązania - konstrukcji ziemnej (nasyp ziemny).
Projektowana droga dojazdowa do wiaduktu nad linią kolejową będzie miała parametry: kategoria drogi: gminna, klasa drogi: L, prędkość projektowa: 40 km/h, kategoria ruchu: KR3, przekrój drogi: droga jednojezdniowa dwukierunkowa dwupasowa, szerokość jezdni: 7 m + poszerzenia, długość budowanego odcinka: od 600 m do 700 m, nawierzchnia jezdni rozbudowywanego odcinka: bitumiczna, włączenie do DK79 w postaci ronda, chodniki w rejonie DK79 o szerokości ok. 2 m.
Przewidziano także wykonanie stożków skarpowych z dowiązaniem stożków do skarp nasypu drogowego. Przewidziano umocnienie powierzchni stożków kostką betonową spoinowaną na podsypce cementowo piaskowej.
Zakres przedsięwzięcia zakłada również wykonanie dróg dojazdowych do:
- posesji zlokalizowanych przy ulicy Krakowskiej - DK79 (północna część inwestycji),
- planowanych dwóch zbiorników chłonno-odparowujących,
- placu manewrowego zlokalizowanego po północnej stronie likwidowanego przejazdu,
- korekty drogi biegnącej po południowej stronie przejazdu kolejowego.
Wyżej wymienione drogi dojazdowe, będą drogami jednojezdniowymi i jednopasmowymi, o szerokości ok. 3 m - 4 m, + pobocza ok. 2 x 0,75 m. Konstrukcję jezdni przewidziano jako utwardzoną z kruszywa.
Plac do zawracania w rejonie likwidowanego przejazdu został zaprojektowany z nawierzchnią asfaltową o wymiarach części manewrowej ok. 20 m x 21 m, + pobocza gruntowe.
Rondo zaprojektowano jako jednopasmowe, o szerokości jezdni w granicach 6 m - 7 m, + ok. 2 m pierścień.
Ponadto przewidziany został zjazd z ulicy Krakowskiej do posesji nr 194.
Odprowadzenie wód z obiektu i układu drogowego realizowane będzie poprzez system wpustów, kanalizacji i rowów, z odprowadzeniem wód do nowoprojektowanych dwóch zbiorników chłonno-odparowujących oraz do istniejącej kanalizacji deszczowej (wody spływające z projektowanego ronda). Pojemność zbiorników chłonno-odparowujących przyjęto ok. 600 m3 każdy.
W związku z charakterem inwestycji (prowadzenie prac z dwóch stron linii kolejowej) projektowaną kanalizację podzielono na odcinki ciążące do odpowiednich odbiorników. Do projektowanych kanałów przełączono przewody odprowadzające wody opadowe roztopowe z projektowanych wpustów drogowych. Dla odwodnienia dróg zastosowano wpusty uliczne z osadnikami o głębokości ok. 50 cm bez syfonu. Kanalizację deszczową zaprojektowano z rur PVC, a między poszczególnymi odcinkami zaprojektowano studzienki kanalizacyjne.
Odwodnienie dróg dojazdowych do zbiorników chłonno-odparowujących przewiduje się jako powierzchniowe, wchłanianie wód będzie następować przez korpus dróg, których nawierzchnie planuje się wykonać z kruszywa. Odwodnienie placu do zawracania polegać będzie na odprowadzeniu wód do projektowanego rowu zlokalizowanego po południowej stronie placu manewrowego, który będzie się łączył z istniejącym rowem kolejowym.
Następnie organ I instancji wskazał, że zakres prac związanych z budową wiaduktu wraz z dojazdami i infrastrukturą towarzyszącą obejmuje obszar położony w odległości ok. 160 m od granicy terenu zamkniętego - po stronie południowej i ok. 340 m po stronie północnej. Na terenie objętym inwestycją i w obszarze jej oddziaływania, głównym źródłem liniowym mogącym prowadzić do kumulacji oddziaływań hałasu komunikacyjnego w połączeniu z oddziaływaniem analizowanego odcinka drogi jest linia kolejowa nr 133. W Karcie informacyjnej przedsięwzięcia do analizy hałasu skumulowanego przyjęto natężenie ruchu na podstawie danych P[...]. Oddziaływanie akustyczne ruchu samochodowego po analizowanej drodze będzie małe i nie spowoduje występowania przekroczeń poziomów dopuszczalnych hałasu. W przypadku uwzględnienia ruchu kolejowego nie przewiduje się występowania przekroczeń z uwagi na istniejące ekrany akustyczne wybudowane wzdłuż torów.
Tereny na jakich planuje się wykonanie wiaduktu drogowego stanowią głównie nieużytki oraz obszary porośnięte krzewami i drzewami. Występuje tu głównie roślinność synantropijna, która w efekcie realizacji inwestycji zostanie usunięta.
Ze względu na typ roślinności oraz jej powszechność nie będzie to miało wpływu na środowisko. W obrębie inwestycji konieczna będzie wycinka ok. 500 drzew i krzewów (o powierzchni ok. 60 m2) z ok. 1100 występujących na omawianym terenie, które kolidują z projektowanym przedsięwzięciem. Prace związane z wycinką drzew i karczowaniem krzewów należy prowadzić poza okresem lęgowym ptaków, tj. poza okresem od 1 marca do 15 października lub pod nadzorem ornitologa, który zweryfikuje, czy dane drzewo jest zagnieżdżone lub czy występują na nim lęgi ptasie. W ramach rekompensaty za wycinkę należy dokonać nasadzeń zastępczych drzew w ilości zbliżonej do ilości drzew przeznaczonych do wycinki (co najmniej 1:1) z gatunków rodzimych. Występujące w strefie wykonywania robót drzewa i krzewy nieprzeznaczone do wycinki, należy bezwzględnie zabezpieczyć przed możliwością uszkodzeń w wyniku uderzeń oraz otarć przez poruszający się w ich bezpośredniej bliskości sprzęt, maszyny i środki transportu. Planowana inwestycja nie wpłynie na łączność ekologiczną w skali krajowej, ani w skali województwa. Na tym odcinku wzdłuż linii kolejowej funkcjonują ekrany akustyczne, które stanowią barierę migracyjną. Niemniej jednak istniejący przepust pod torami zlokalizowany kilkadziesiąt metrów od planowanego przejazdu kolejowego, zgodnie z informacjami podanymi w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia, spełnia skutecznie rolę przejścia dla małych zwierząt. W ramach przedmiotowej inwestycji nie przewidziano żadnych działań celem likwidacji tego przepustu. Projektowana droga będzie miała natomiast charakter lokalny, a w jej obrębie nie będą realizowane żadne ogrodzenia czy też ekrany akustyczne. Niewielkie natężenie ruchu samochodów nie spowoduje zakłóceń w obecnie funkcjonującej komunikacji zwierząt w tym obszarze.
Prace ziemne na etapie realizacji przedsięwzięcia prowadzić mogą do powstawania okresowych (podlegających likwidacji w wyniku dalszych prac budowlanych) zagłębień terenowych wypełnionych wodą, które mogą być spontanicznie zajmowane przez gatunki zwierząt wykorzystujące tego rodzaju siedliska do rozrodu - głównie płazy. W związku z powyższym, w celu zminimalizowania strat w populacjach ww. typu zwierząt, należy prowadzić prace w sposób zapobiegający powstawaniu zastoisk i zalewisk, ewentualnie należy zastosować wygrodzenia wykopów. W sytuacji, gdy pomimo zastosowania powyższych działań zabezpieczających doszłoby do zajęcia zagłębień wypełnionych tymczasowo wodą przez gatunki płazów, wprowadzono obowiązek odłowienia i przeniesienia poza strefę zagrożenia osobników dorosłych i form rozwojowych płazów stwierdzonych w tego rodzaju zagłębieniach.
W wyniku realizacji przedsięwzięcia nie będą wykorzystywane zasoby naturalne w ilościach mających znaczący wpływ na środowisko. Eksploatacja przedsięwzięcia nie będzie wiązała się z bezpośrednim wykorzystywaniem materiałów, surowców, paliw czy też wody.
Inwestycja ze względu na rodzaj i zakres planowanych prac nie spowoduje na etapie realizacji i eksploatacji przekroczenia dopuszczalnych norm w zakresie poszczególnych komponentów środowiska.
Na etapie realizacji inwestycji emisja zanieczyszczeń gazowych i pyłowych do powietrza będzie miała charakter niezorganizowany. Podczas robót budowlanych będzie dochodzić do okresowego zwiększenia emisji zanieczyszczeń pyłowych i gazowych oraz hałasu z maszyn drogowych i środków transportu, przejazdu pojazdów przewożących materiały sypkie do budowy obiektu wraz z towarzyszącą infrastrukturą oraz pylenia będącego skutkiem prowadzonych robót budowlanych.
Oddziaływanie to na etapie realizacji przedsięwzięcia nie będzie powodowało długotrwałych uciążliwości i zaniknie po zakończeniu prac budowlanych.
Jak wykazano w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia na etapie jego eksploatacji spełnione zostaną również wymogi w zakresie ochrony powietrza atmosferycznego. Wpływ na jakość stanu aerosanitarnego terenu na etapie eksploatacji będą mieć głównie samochody poruszające się po projektowanym układzie komunikacyjnym.
Na ilość emitowanych zanieczyszczeń składa się wiele czynników w tym między innymi: rodzaj spalanego paliwa, pojemność, moc, rozwiązania konstrukcyjne, stan techniczny silnika i innych podzespołów, prędkość, styl i płynność jazdy. Ilość emitowanych zanieczyszczeń jest ściśle związana z natężeniem ruchu i ilością poruszających się pojazdów. W obecnym stanie przejazd kolejowo - drogowy wymusza zatrzymywanie się pojazdów, co powoduje większe emisje zanieczyszczeń do powietrza. Na skutek realizacji inwestycji poprawi się płynność ruchu samochodów oraz przeniesienie tego ruchu z terenów zabudowanych na tereny o mniej zagęszczonej zabudowie. Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że planowana inwestycja wpłynie pozytywnie na stan powietrza na terenie, na którym się znajduje. Nie istnieje zatem potrzeba stosowania środków ograniczających emisję zanieczyszczeń do środowiska.
W zakresie emisji hałasu, zgodnie z informacjami zawartymi w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia natężenie ruchu samochodowego na nowobudowanym odcinku drogi wynosić będzie ok. 90 poj./dobę. Tak niewielki ruch pojazdów w żadnym wypadku nie spowoduje przekroczeń wartości dopuszczalnych hałasu poza pasem drogowym. Na terenie objętym inwestycją głównym źródłem liniowym mogącym prowadzić do kumulacji oddziaływań hałasu komunikacyjnego w połączeniu z oddziaływaniem analizowanego odcinka drogi jest linia kolejowa nr 133. Do analiz hałasu skumulowanego przyjęto natężenie ruchu na podstawie danych P[...] (łącznie ok. 204 pociągi na dobę). Dla powyższych źródeł wykonano analizę akustyczną za pomocą programu SoundPlan, która wykazała, że oddziaływanie akustyczne ruchu samochodowego oraz kolejowego nie spowoduje przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku dla terenów podlegających ochronie akustycznej, ani w porze dnia, ani w porze nocy. W przypadku uwzględnienia ruchu kolejowego nie przewiduje się występowania przekroczeń z uwagi na istniejące ekrany akustyczne wybudowane wzdłuż torów.
Dla projektowanych dróg dojazdowych do zbiorników chłonno-odparowujących nie wykonywano obliczeń propagacji hałasu ze względu na zbyt niskie prognozowane natężenie pojazdów poruszających się po tych drogach. Jedynymi pojazdami korzystającymi z omawianych odcinków dróg będą właściciele posesji zlokalizowanych przy ul. Trzeciej i pojazdy okresowo dojeżdżające do zbiorników celem wykonania ich przeglądu technicznego. Nie przewiduje się wystąpienia jakiegokolwiek oddziaływania akustycznego z terenu dróg dojazdowych.
W zakresie gospodarki wodno-ściekowej w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia przeanalizowano i przedstawiono sposób odprowadzanie ścieków bytowych i wód opadowych. Na etapie realizacji przedsięwzięcia generowane będą przede wszystkim ścieki bytowe. Zaplecze budowy będzie wyposażone w kontenerowe sanitariaty gromadzące ścieki bytowe w szczelnych zbiornikach. Ścieki będą regularnie wywożone do oczyszczalni ścieków, przez wyspecjalizowaną firmę posiadającą wymagane prawem zezwolenie. Przedmiotowe przedsięwzięcie zlokalizowane jest na obszarze, gdzie głębokość do pierwszego poziomu wodonośnego wynosi od 5 m do 10 m (źródło danych: Mapa Hydrogeologiczna Polski, arkusz Chrzanów). W ramach realizacji przedsięwzięcia przewiduje się wykonanie wykopów pod obiekt inżynieryjny (do głębokości ok. 3 m). Ze względu na mogący wystąpić wysoki poziom wód gruntowych, na czas fundamentowania może zajść konieczność obniżenia poziomu wody. W przypadku wystąpienia wód w wykopach, zależnie od intensywności napływu oraz rodzaju gruntu, planowane jest: wypompowanie wody, ewentualnie wykonanie odwodnienia (np. przy pomocy tzw. igłofiltrów), umieszczonego w pewnej odległości od fundamentów wykopu.
Nie przewiduje się zanieczyszczeń wód z wykopów wymagających oczyszczenia. Woda z wykopów odprowadzana będzie do sieci kanalizacyjnej na warunkach administratora sieci lub wywożona beczkowozami do odbiornika na warunkach zarządcy danego odbiornika. Rozważane jest także wybudowanie tymczasowego zbiornika na potrzeby odprowadzenia wód z wykopów.
W ramach realizacji inwestycji zostanie wykonane prawidłowe odwodnienie drogi, wiaduktu, jak również innych elementów objętych zakresem prac. Odprowadzenie wód z projektowanego obiektu i układu drogowego realizowane będzie poprzez system wpustów, kanalizacji i rowów, z odprowadzeniem wód do nowoprojektowanych zbiorników chłonno-odparowujących oraz do istniejącej kanalizacji deszczowej (wody spływające z projektowanego ronda). W związku z charakterem inwestycji (prowadzenie prac z dwóch stron linii kolejowej) projektowaną kanalizację podzielono na odcinki ciążące do odpowiednich odbiorników. Do projektowanych kanałów przełączono przewody odprowadzające wody opadowe i roztopowe z projektowanych wpustów drogowych. Dla odwodnienia dróg zastosowano wpusty uliczne z osadnikami o głębokości ok. 50 cm. Szacowana ilość wód opadowych i roztopowych to: dla zlewni projektowanego ronda - 34 l/s, dla zlewni północnej części wiaduktu - 61 l/s, dla południowej części wiaduktu - 49 l/s. Na podstawie tych wartości zaprojektowano dwa zbiorniki odparowujące, każdy o pojemności ok. 600 m3 (o wymiarach ok. 25 m x 20 m i głębokości ok. 1,2 m).
Odwodnienie placu do zawracania polegać będzie na odprowadzeniu wód do projektowanego rowu zlokalizowanego po południowej stronie placu manewrowego, który będzie się łączył z istniejącym rowem kolejowym. Nawierzchnię dróg dojazdowych do zbiorników chłonno-odparowujących planuje się wykonać z kruszywa. Oczyszczenie wód opadowych i roztopowych w pierwszej kolejności będzie miało miejsce w rowach drogowych trawiastych, następnie w osadnikach. Ponadto w trakcie prac projektowych zdecydowano o wykonaniu dodatkowo dwóch separatorów substancji ropopochodnych zamontowanych na wlotach do projektowanych zbiorników chłonno-odparowujących. Separatory zaprojektowano jedynie celem zabezpieczenia przedostania się do odbiornika substancji niebezpiecznych powstałych w wyniku awarii (np. wypadku samochodowego). W trakcie bezawaryjnej eksploatacji przedsięwzięcia nie przewiduje się wystąpień przekroczeń wartości dopuszczalnych substancji niebezpiecznych w tym ropopochodnych w wodach opadowych i roztopowych pochodzących z powierzchni dróg. Przy prognozowanym bardzo małym natężeniu ruchu nie przewiduje się możliwości przekroczenia stężenia zawiesiny ogólnej 100 mg/l, stężenia węglowodorów ropopochodnych 15 mg/l. W ramach planowanego przedsięwzięcia zakres prac na terenie zamkniętym (tj. na działce nr [...]) obejmuje budowę fragmentu rowu odwadniającego (urządzenia wodnego).
Realizacja, jak również eksploatacja planowanej inwestycji nie będzie powodowała wystąpienia poważnej awarii oraz katastrofy naturalnej i budowlanej. Ponadto mając na uwadze, charakter przedsięwzięcia stwierdzono, że nie zachodzi potrzeba stosowania specjalnych rozwiązań mających na celu adaptację przedmiotowej inwestycji do zmian klimatu.
W fazie realizacji inwestycji powstawać będą głównie odpady z grupy 15, 17 i 20 wytwarzane podczas prac budowlanych m.in.: robót ziemnych, ułożenia nawierzchni drogi, usuwania elementów likwidowanego przejazdu kolejowego, funkcjonowania zaplecza budowy. W rozumieniu przepisów ustawy o odpadach wykonawca robót, będzie wytwórcą odpadów.
Do jego obowiązków będzie należeć zagospodarowanie wszystkich odpadów powstających w fazie budowy, np.: magazynowanie powstających odpadów w sposób selektywny, zapewnienie właściwego i wydzielonego miejsca ich magazynowania na terenie budowy oraz przekazanie odpadów do wtórnego ich wykorzystania lub przekazanie specjalistycznym firmom zajmującym się unieszkodliwianiem odpadów.
Na etapie eksploatacji przedsięwzięcia wytwarzane będą odpady związane z utrzymaniem drogi oraz linii kolejowej wraz z towarzyszącą infrastrukturą.
Właściwy sposób usuwania, magazynowania i unieszkodliwiania wytworzonych odpadów, w fazie realizacji i eksploatacji zgodny z wymaganiami określonymi w ustawie o odpadach zapewni brak negatywnego oddziaływania odpadów na środowisko.
Ze względu na charakter i skalę planowanego przedsięwzięcia oraz przedstawione w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia rodzaje oraz wielkość emisji zanieczyszczeń do powietrza, propagacji hałasu, gospodarkę odpadami i gospodarkę wodno-ściekową, można stwierdzić, że eksploatacja przedsięwzięcia nie będzie powodować żadnych znaczących oddziaływań na środowisko, ani na zdrowie i życie ludzi.
Planowane przedsięwzięcie nie będzie realizowane na obszarach wodno-błotnych oraz innych obszarach o płytkim zaleganiu wód podziemnych, w tym siedlisk łęgowych oraz ujścia rzek. Nie będzie realizowane na obszarach wybrzeży i w środowisku morskim, na obszarach górskich lub leśnych, objętych ochroną, w tym strefach ochronnych ujęć wód i obszarach ochronnych zbiorników wód śródlądowych.
Analizowana inwestycja znajduje się w otulinie Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego powołanego uchwałą nr XLVII/664/21 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 22 listopada 2021 roku w sprawie Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. Mał. z 2021 r. poz. 7242). Inwestycja w zakresie drogi publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych jest zwolniona z zakazów określonych w ww. uchwale.
Najbliższym obszarem Natura 2000 znajdującym się w odległości ok. 9,1 km od planowanej inwestycji jest obszar Natura 2000 PLH120044 Krzeszowice. Ze względu na lokalizację inwestycji w znacznej odległości od ww. obszaru Natura 2000 oraz biorąc pod uwagę skalę ewentualnego oddziaływania przedmiotowej inwestycji, nie stwierdzono możliwości wystąpienia znaczącego negatywnego wpływu na gatunki oraz siedliska, dla ochrony których wyznaczony został ww. obszar.
Planowane przedsięwzięcie znajduje się w obszarze, gdzie standardy jakości środowiska (m.in. pyłu zawieszonego) są przekraczane. Projektowany wiadukt przyczyni się do zmniejszenia emisji spalin, poprzez upłynnienie ruchu oraz przeniesienie go na tereny mniej zabudowane w porównaniu do obecnie funkcjonującego przejazdu kolejowego. Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że planowana inwestycja wpłynie pozytywnie na stan powietrza na terenie jego realizacji.
Przedsięwzięcie nie będzie realizowane na obszarze o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne. W sąsiedztwie obszaru objętego inwestycją zlokalizowana jest wyłącznie zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, niska, z niewielką liczba ludności. Planowane przedsięwzięcie nie będzie realizowane na obszarach przylegających do jezior, ani na obszarach uzdrowisk i ochrony uzdrowiskowej.
Dalej organ opisał szczegółowo zagadnienie wód i obowiązujące dla nich celów środowiskowych (s. 15-16 decyzji). Podsumował, że z uwagi na rodzaj, charakterystykę i lokalizację planowanej inwestycji, nie przewiduje się negatywnego wpływu tego przedsięwzięcia na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych jednolitych części wód powierzchniowych, jednolitych części wód podziemnych oraz obszarów chronionych, o których mowa w art. 56, art. 59 i art. 61 ustawy Prawo wodne.
Opisując cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do kryteriów wymienionych w pkt 1 i 2 oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś organ wskazał m.in., że ze względu na charakter i skalę planowanego przedsięwzięcia oraz przedstawione w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia rodzaje i wielkość emisji zanieczyszczeń do powietrza, propagacji hałasu, gospodarkę odpadami i gospodarkę wodno-ściekową, a także biorąc pod uwagę opinie organów współdziałających, można stwierdzić, że eksploatacja przedsięwzięcia nie będzie powodować żadnych znaczących oddziaływań na środowisko, ani na zdrowie i życie ludzi.
Z uwagi na rodzaj planowanego przedsięwzięcia oraz jego lokalny charakter, zarówno w fazie jego realizacji, jak i eksploatacji nie wystąpią znaczące uciążliwości dla otoczenia oraz nie powstaną przekroczenia dopuszczalnych poziomów emisji zanieczyszczeń i hałasu w środowisku. Nie stwierdzono złożoności ww. oddziaływania z uwzględnieniem obciążenia istniejącej infrastruktury technicznej.
Przy spełnieniu warunków określonych w sentencji decyzji stwierdzono, że znaczące oddziaływanie na środowisko wynikające z realizacji przedsięwzięcia oraz w trakcie jego normalnej eksploatacji nie wystąpi.
Inwestycja związana jest z istniejącą siecią dróg oraz linią kolejową 133 - Dąbrowa Górnicza Ząbkowice - Kraków Główny. Z uwagi na charakter inwestycji można stwierdzić, iż jest to inwestycja o niewielkiej skali. Zakres przedsięwzięcia obejmujący likwidację przejazdu drogowo-kolejowego oraz budowę w zamian nowego obiektu inżynierskiego - wiaduktu drogowego nad linią kolejową nr 133 wraz z infrastrukturą towarzyszącą nie będzie mieć wpływu na skumulowanie oraz wzrost negatywnych oddziaływań związanych m.in. z emisją hałasu czy zanieczyszczeń powietrza. Projektowany wiadukt przyczyni się natomiast do zmniejszenia emisji spalin, poprzez upłynnienie ruchu oraz przeniesienie go na tereny obecnie mniej zabudowane w porównaniu do terenu, gdzie obecnie funkcjonuje przejazd kolejowo-drogowy. Projektowany obiekt zapewni również poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz kolejowego, a także ograniczy czasu dojazdu do posesji tj. brak postoju samochodów w oczekiwaniu na przejazd pociągu na przejeździe w ciągu ulicy Szembeka.
Przy zastosowaniu planowanych rozwiązań ograniczających oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko zawartych w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia oraz warunków korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia określnych w niniejszej decyzji, jego realizacja nie będzie powodować ponadnormatywnych emisji zanieczyszczeń do powietrza i hałasu zarówno na etapie realizacji i eksploatacji. Zastosowane rozwiązania techniczne w zakresie podczyszczania i odprowadzania wód opadowych z terenu inwestycji chronić będą środowisko gruntowo - wodne przed zanieczyszczeniem.
Kolejno organ I instancji wskazał, że w trakcie trwającego postępowania jego stronom zgodnie z art. 10 § 1 i art. 73 K.p.a. zapewniono możliwość zapoznania się z aktami sprawy. Zainteresowane strony postępowania zapoznały się w siedzibie Urzędu Miasta Trzebini ze złożonym wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, otrzymały wersje elektroniczne Karty informacyjnej przedsięwzięcia wraz z załącznikami oraz złożyły uwagi i wnioski do planowanej inwestycji. Wszystkie zgłoszone uwagi i wnioski stron postępowania zostały przez organ I instancji szczegółowo rozpatrzone i wyjaśnione w następujący sposób:
1. T. W. 5 sierpnia 2022 r. zapoznał się z dokumentacją sprawy oraz złożył wniosek o udostępnienie wersji elektronicznej Karty informacyjnej przedsięwzięcia wraz załącznikami. Dokument został przesłany 5 sierpnia 2022 r. na wskazany adres mailowy.
Następnie T. W. i K. W., będący współwłaścicielami działek nr ew. [...], [...], [...] i [...], pismem z 12 sierpnia 2022 r wystąpili z wnioskiem o wykonanie zjazdu z drogi do zbiornika odwadniającego oraz montaż elementów akustycznych (panele dźwiękochłonne) na drodze głównej na odcinku ww. działek.
Wniesione uwagi zostały przesłane do wnioskodawcy celem ich rozpatrzenia. Odpowiedź została przesłana do organu w piśmie z 20 września 2022 r., w którym stwierdzono, iż przewidziano budowę zjazdu w rejonie działek nr [...], [...], [...] i [...], a zatem uwzględniony został wniosek stron postępowania.
W odniesieniu do montażu paneli dźwiękochłonnych wyjaśniono, iż wyniki obliczeń akustycznych dla planowanej inwestycji zamieszczono na rysunkach w załączniku nr 2 do KIP. Oddziaływanie akustyczne ruchu samochodowego od projektowanego odcinka drogi będzie niewielkie i nie będzie powodowało występowania przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu. Ponadto w przypadku uwzględnienia w oddziaływaniu skumulowanym ruchu kolejowego, również nie przewiduje się występowania przekroczeń z uwagi na istniejące ekrany akustyczne wybudowane wzdłuż torów linii nr 133. Dodatkowo w przesłanym przez wnioskodawcę uzupełnieniu wniosku przy piśmie z 30 września 2022 r. zmniejszono obszar realizacji przedsięwzięcia, między innym przez wyłączenie z tego obszaru działki nr [...]. Jednocześnie organ I instancji na podstawie zebranego materiału dowodowego tj. Karty informacyjnej przedsięwzięcia oraz opinii organów współdziałających, po przeprowadzonej analizie przedsięwzięcia, w której uwzględniono łącznie kryteria wyszczególnione w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. jednoznacznie stwierdził, iż realizacja przedsięwzięcia nie spowoduje przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku dla terenów podlegających ochronie akustycznej, zarówno w porze dnia i w porze nocy, a zatem montaż ekranów akustycznych w ramach planowanego przedsięwzięcia jest nieuzasadniony.
2. T. D. 9 sierpnia 2022 r. zapoznała się z dokumentacja sprawy oraz złożyła wniosek o udostępnienie wersji elektronicznej Karty informacyjnej przedsięwzięcia wraz z załącznikami. Dokument został przesłany 9 sierpnia 2022 r. na wskazany adres mailowy.
3. S. K. 10 sierpnia 2022 r. zapoznał się z dokumentacja sprawy.
Następnie S. K. pismem z 12 sierpnia 2022 r. wniósł o wykonanie podczas budowy obiektu zjazdu, z drogi do zbiornika odwadniającego, do jego działki nr [...], na której postawiony jest budynek mieszkalny oraz o montaż paneli dźwiękochłonnych na drodze głównej na długości jego działki.
Wniesione uwagi zostały przesłane do wnioskodawcy celem ich rozpatrzenia. Odpowiedź została przesłana do organu w piśmie z 20 września 2022 r., w którym stwierdzono, iż przewidziano budowę zjazdu w rejonie działki nr [...], a zatem uwzględniony został wniosek strony postępowania. W odniesieniu do montażu paneli dźwiękochłonnych wyjaśniono jak wyżej.
4. J. Z. i J. Z. 10 sierpnia 2022 r. zapoznali się z dokumentacją sprawy oraz złożyli wniosek o udostępnienie wersji elektronicznej Karty informacyjnej przedsięwzięcia wraz załącznikami. Dokument został przesłany 11 sierpnia 2022 r. na wskazany adres mailowy.
5. M. K. 11 sierpnia 2022 r. zapoznała się z dokumentacja sprawy oraz złożyła wniosek o udostępnienie wersji elektronicznej Karty informacyjnej przedsięwzięcia wraz z załącznikami. Dokument został przesłany 11 sierpnia 2022 r. na wskazany adres mailowy.
6. M. J. S. 12 sierpnia 2022 r. zapoznała się z dokumentacją sprawy oraz otrzymała kserokopie wybranych dokumentów.
Następnie M. J. S. pismem z 16 sierpnia 2022 r. wniosła następuje uwagi do planowanej inwestycji:
- brak miejsca na parkowanie samochodu na jej posesji, jak również przed posesją w związku z zajęciem części działki pod inwestycję;
- lokalizację kanalizacji na terenie działki wyposażonej w plastikowe studzienki na terenie posesji oraz na zewnątrz posesji;
- zagrożenie dla konstrukcji budynku bez zbrojenia (fundamenty i wieniec niezezwalający na tak dużą zmianę przeznaczenia terenu);
- po realizacji obiektu zmniejszeniu ulegnie odległości od krawędzi budynku do krawędzi drogi;
- powstanie skrzyżowanie, gdzie będą emitowane zanieczyszczenia do powietrza oraz hałas;
- obawy dotyczące instalacji takich jak woda i gaz znajdujących się na terenie istniejącej drogi;
- brak zgody na zaproponowany przebieg drogi na terenie posesji stanowiącej jej własność.
Wniesione uwagi zostały przesłane do wnioskodawcy celem ich rozpatrzenia. Odpowiedź została przesłana do organu w piśmie z 20 września 2022 r., w którym stwierdzono, iż w związku z aktualizacją zakresu inwestycji oraz KIP obszar realizacji przedsięwzięcia nie będzie obejmował działek nr [...] i [...] będących własnością M. J. S., a zatem uwzględniony został wniosek strony postępowania.
Ponadto wyjaśniono, że roboty prowadzone w bezpośrednim sąsiedztwie posesji M. J. S., ze względu na ich zakres i charakter nie będą miały wpływu na stan techniczny infrastruktury, ani konstrukcji budynku. Przewidywane roboty na działce [...] będącej własnością Gminy Trzebinia, to roboty związane z zabezpieczeniem sieci, naprawy fragmentu nawierzchni i budowy włączenia do nowego układu drogowego z poziomu istniejącej niwelety.
7. K. B. i K. K. pismem z 12 sierpnia 2022 r. wnieśli o wykonanie podczas budowy obiektu zjazdu z drogi do zbiornika odwadniającego do ich działki nr [...], na której postawiony jest budynek mieszkalny oraz o montaż paneli dźwiękochłonnych na drodze głównej na długości ich działki.
Wniesione uwagi zostały przesłane do wnioskodawcy celem ich rozpatrzenia. Odpowiedź została przesłana do organu w piśmie z 20 września 2022 r., w którym stwierdzono, iż przewidziano budowę zjazdu w rejonie działki nr [...], a zatem uwzględniony został wniosek stron postępowania.
W odniesieniu do montażu paneli dźwiękochłonnych wyjaśniono jak wyżej.
8. M. M. w przesłanym do organu mailu z 1 września 2022r. wystąpiła o udostępnienie informacji o planowanym przedsięwzięciu. W odpowiedzi 1 września 2022 r. otrzymała na wskazany adres mailowy wersję elektroniczną Karty informacyjnej przedsięwzięcia wraz z załącznikami.
W aktach sprawy znajdują się notatki służbowe sporządzona na powyższe okoliczności.
Zgodnie z art. 10 § 1 K.p.a. obwieszczeniem z 17 listopada 2022 r. strony postępowania poinformowane zostały o przysługującym im prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W wyznaczonym terminie nie wniesiono uwag i wniosków.
Od opisanej na wstępie decyzji Burmistrza Miasta Trzebini z 15 grudnia 2022r. znak GK-KOS.6220.16.2022 jednobrzmiące odwołania złożyły strony postępowania: J. Z., B. S., A. G. oraz A. K.. Odwołujący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu odwołań skarżący wnieśli o przyznanie im adwokata z urzędu celem uzupełnienia odwołania, ponieważ nie są w stanie samodzielnie bronić swoich praw ze względu na skomplikowanie sprawy i brak wykształcenia prawniczego. Podnieśli, że decyzja narusza przepisy prawa, jest krzywdząca i niesprawiedliwa. Sprawa jest trudna i skomplikowana.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z 24 marca 2023 r. znak SKO.OS/4170/54/2023, na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b i c, art. 84 ust. 1, 1a, 2, art. 85 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy decyzję I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że "odwołanie nie jest uzasadnione, zaskarżoną decyzję należało zatem utrzymać w mocy".
Dalej organ II instancji wskazał, że postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organ I instancji było bardzo szczegółowe i dokładne. W odwołaniu nie zostały podniesione żadne konkretne zastrzeżenia, poza wnioskiem o ustanowienie kompetentnego pełnomocnika. "Kolegium zatem zwróci uwagę na najważniejsze ustalenia w zakresie analizowanej sprawy oraz zbada prawidłowość dokonanych przez organ I instancji ustaleń".
Postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, którego zakres określa wnioskodawca.
Kolegium wyliczyło enumeratywnie wskazane możliwe przyczyny odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powtórzyło za organem I instancji, że nie występował w sprawie obowiązek oceny zgodności lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Organ odwoławczy wskazał, że wnioskodawca przedłożył Kartę informacyjną przedsięwzięcia, uwzględniającą uwagi i wnioski organu I instancji oraz załącznik mapowy z zaznaczonym zaktualizowanym przewidywanym terenem realizacji przedsięwzięcia i obszarem, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Aktualizacja wniosku i załącznika mapowego zwierała również rozwiązania wynikające z uwag i wniosków, wniesionych przez strony postępowania.
Kolegium wymieniło uzyskane przez organ I instancji opinie organów uzgadniających, podkreślając, że organy te stwierdziły, iż przeprowadzona analiza doprowadziła do jednoznacznej konkluzji, że przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest w przypadku przedmiotowego przedsięwzięcia konieczne.
Zdaniem organu odwoławczego decyzję o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko organ I instancji podjął po analizie kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. (między innymi rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem jego skali i ich wzajemnych proporcji, powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się ich oddziaływań, wielkości zajmowanego terenu oraz wykorzystywania zasobów naturalnych, emisji i występowania innych uciążliwości, ryzyka wystąpienia poważnej awarii oraz katastrofy naturalnej, a także jego położenia względem obszarów wrażliwych i cennych przyrodniczo) oraz po zasięgnięciu wymaganych opinii.
Uzyskane opinie nie mają wiążącego charakteru, niemniej stanowią one istotny dowód w sprawie.
Zdaniem Kolegium w toku prowadzonego postępowania Burmistrz dokonał szczegółowej analizy zgromadzonych akt sprawy, uwzględniając uwarunkowania zawarte w art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. Analiza ta objęła: 1) Rodzaj i bardzo szczegółową charakterystykę przedsięwzięcia (str. 8-14 decyzji); 2) Usytuowanie przedsięwzięcia z uwzględnieniem możliwości zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, (str. 14 - 16 decyzji); 3) Rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do kryteriów wymienionych w art. 62 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś. (str. 16-17 decyzji).
Końcowo organ II instancji podkreślił, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest pierwszą decyzją w procesie inwestycyjnym mającym na celu ostatecznie uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Na etapie postępowania o uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach brak jest szczegółowych danych i rozwiązań z zakresu technologii wykonania przedsięwzięcia (nie są one przez ustawodawcę wymagane), a które określane są na etapie późniejszym t.j. w projekcie budowlanym.
A. G. wniósł na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 24 marca 2023 r. znak SKO.OS/4170/54/2023 skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Skarżący zarzucił naruszenie przez organy obowiązujących przepisów prawa, w tym lakoniczny i ogólnikowy sposób przedstawienia informacji o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 u.u.i.ś. uwzględnionych przy stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, pominięcie w decyzji środowiskowej określenia warunków, o których mowa w, art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c u.u.i.ś., nienałożenie obowiązków działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c u.u.i.ś., niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego niezbędnego dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również uniemożliwienie przed wydaniem zaskarżonej decyzji czynnego udziału w postępowaniu, a to poprzez brak umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a to poprzez brak jakiejkolwiek informacji w zakresie złożonego wniosku, w tym informacji, że organ odmawia skarżącemu przyznania pełnomocnika.
Wskazując na przedstawione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i utrzymanej tą decyzją decyzji Burmistrza oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł m.in, że organ w żaden sposób nie odniósł się do wniosku skarżącego, nie poinformował, że odmawia przyznania pełnomocnika, z drugiej zaś strony nie wskazał (nie informował i nie wzywał) że brak jest podniesionych zarzutów, gdzie właśnie w tym zakresie skarżący składał wniosek o pełnomocnika. Skarżący uważa, że takim działaniem organ pozbawił go przysługującego mu prawa, nie miał również możliwości przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań tym bardziej, że w toku postępowania nie tylko on składał odwołanie i miał żądania w tym zakresie.
Skarżący zarzucił, że organ w pobieżny sposób odniósł się do pkt 1 lit. b w art. 63 u.u.i.ś.
Odniesiono się jedynie do okoliczności związanej z hałasem pomijając wszystkie inne aspekty mające wpływ na powiązania z innymi przedsięwzięciami w tym kumulowanie się oddziaływań.
Co do analizy hałasu skumulowanego przyjęto natężenie ruchu na podstawie danych P[...] nie wskazując w ogóle za jaki czasokres dane miałyby pochodzić, w tym również z jakiego regionu dokonywane były pomiary dla otrzymania tych danych, w tym przy zastosowaniu jakiej metodologii. Brak jest bowiem możliwości faktycznej weryfikacji, czy rzeczywiście nie będą występowały przekroczenia hałasu przy uwzględnieniu ruchu kolejowego z uwagi na planowane ekrany akustyczne wzdłuż torów.
Zupełnie pominięto analizę wpływu i powiązań oraz ich kumulacje w zakresie planowanych systemów odwodnień, projektowanych zbiorników retencyjno-odparowujących, przepustów w ciągu istniejących rowów odwadniających, a co ma istotne znaczenie dla ustalenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Podobnie pominięto szereg aspektów w zakresie różnorodności biologicznej, wykorzystywania zasobów naturalnych, w tym gleby, wody i powierzchni ziemi. Przede wszystkim tereny, na których ma być realizowane przedsięwzięcie, w znacznym stopniu są terenami wysoce podmokłymi, wręcz bagiennymi.
Zatem zdaniem skarżącego nie może być wątpliwości, że prace przy przedsięwzięciu, w tym również odwodnieniu, zbiornikach retencyjno-odparowujących itp. w sposób znaczący wpłynął na środowisko, żyjący na tych terenach ekosystem jak również prawidłową gospodarkę wodną terenu.
Również w zakresie pkt dot. emisji i występowania innych uciążliwości w ocenie skarżącego analizy opierają się na bezawaryjności eksploatacji przedsięwzięcia.
W zakresie zaś pkt dot. ocenionego w oparciu o wiedzę naukową ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof naturalnych i budowlanych, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, w tym ryzyka związanego ze zmianą klimatu, organ zupełnie ogólnikowo i właściwie jednozdaniowo odniósł się do przedmiotowego aspektu nie przeprowadzając w tym zakresie prawidłowej analizy.
Kolejno zarzucił, że skoro nie przewidziano ilości wytwarzanych odpadów, brak jest realnej możliwości, aby dokonać prawidłowej analizy ich wpływu na środowisko, tym bardziej, iż w sposób nie budzący wątpliwości planowane jest ich powstawanie i to w znacznych ilościach.
W sposób niewystarczający przeprowadzona została analiza w zakresie bardzo ważnego punktu zagrożenia dla zdrowia ludzi, w tym wynikającego z emisji.
Skarżący zaakcentował, że w sposób nieprawidłowy dokonano analiz, w tym w szczególności np. w pkt 2 lit. a art. 63 u.u.i.ś., gdzie wskazano, że planowane przedsięwzięcie nie będzie realizowane na obszarach wodno-błotnych oraz innych o płytkim zaleganiu wód podziemnych. Tymczasem część terenu przeznaczona pod przedsięwzięcie jest w sposób nie budzący wątpliwości skarżącego terenem znacznie podmokłym, wręcz bagiennym, co można zweryfikować naocznie.
Skarżący nie zgodził się również z twierdzeniami jakoby odległość ok. 9,1 km przy takim zakresie realizacji przedsięwzięcia i pobliskim obszarem Natura 2000 była odległością znaczną i nie miała wpływu na oddziaływanie przedmiotowej inwestycji na ten obszar.
Podniósł także że nie zgadza się, by oddziaływanie w fazie realizacji miało charakter krótkotrwały i odwracalny. Nie można jego zdaniem wykluczyć zmiany gospodarki wodnej na tych terenach, która może skutkować odwodnieniem projektowanego przedsięwzięcia, ale zalewaniem lub wzrostem wód gruntowych na terenach zamieszkałych w nieruchomościach sąsiadujących z planowanym przedsięwzięciem.
Skarżący zarzucił, że organ odwoławczy "przyjął jedynie stanowisko organu I instancji bez niezebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego niezbędnego dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy".
Podniósł, że decyzja powinna zawierać przynajmniej warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, bowiem ma to istotne znaczenie.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z 26 września 2023 r. (k. 54 i nast.), Burmistrz Miasta Trzebini wskazał, że wskutek decyzji z 24 lutego 2023 r. znak: GK-KOS.6220.16.2022 (decyzja k. 57) przenoszącej decyzję I instancji z 15 grudnia 2022 r. na Burmistrza Miasta Trzebini, wszedł w prawa i obowiązki P[...] S.A. z siedzibą w K..
Burmistrz Miasta Trzebini wniósł o oddalenie skargi. Szczegółowo odniósł się do zarzutów skargi.
Uczestnik postępowania - P[...] S.A. w piśmie procesowym z 2 października 2023 r. (k. 60 i nast.) wniósł o oddalenie skargi. Uczestnik podniósł na wstępie, że decyzja I instancji z 15 grudnia 2022 r. została przeniesiona w całości na rzecz Burmistrza Miasta Trzebini w dniu 24 lutego 2023 r. decyzją znak: GK-KOS.6220.16.2022.
W piśmie uczestnik wykazał swój interes prawny, a także podniósł, że przedmiotowa inwestycja jest realizowana z oszczędności powstałych na Projekcie po rozstrzygnięciu przetargów dla umów realizowanych w ramach całego zadania inwestycyjnego. Dofinansowanie otrzymywane przez państwa członkowskie EU w ramach Instrumentu "Łącząc Europę" w przypadku braku wykorzystania (oszczędności) są zwracane do puli i ponownie rozdysponowywane dla Państw członkowskich, na następne zadania. Utrata dofinansowania (a takie jest ryzyko, gdy Inwestycja nie zostanie przeprowadzona do końca przyszłego roku) uderza bezpośrednio PLK.
Przeniesienie decyzji I Instancji na Gminę Trzebinia jest skutkiem faktu, iż decyzję zezwalającą na realizację inwestycji drogowej może uzyskać tylko i wyłącznie zarządca infrastruktury drogowej a nie kolejowej. Tym samym aby w ogóle wystąpić z takim wnioskiem niezbędne jest posiadanie statusu inwestora inwestycji drogowej a nie kolejowej (PLK nie ma statusu inwestycji drogowej). PLK uzyskuje na swój koszt odpowiednie decyzje i projekty i w ramach współpracy prosi o wystąpienie o odpowiednie decyzje zarządcę drogowego. Inwestycja (budowa wiaduktu) ma przede wszystkim zwiększyć standard użytkowania linii kolejowej.
Odnosząc się do zarzutów i argumentacji skargi, uczestnik podniósł m.in., że po przeprowadzeniu w latach 2017-2022 inwestycji na tej linii kolejowej (E30 - 133) na odcinku Trzebinia-Krzeszowice i wybudowaniu przepustu (który uregulował odpływ wody do rowu odparującego) teren nie należy do terenów podmokłych.
PLK zobowiązuje każdego swojego wykonawcę do postępowania zgodnie z obowiązującymi normami prawnymi. PLK jako spółka Skarbu Państwa podlega kontrolom z tego zakresu i nie może gospodarować żadnymi odpadami w sposób sprzeczny z prawem (w tym prawem Unii Europejskiej). Wszelkie powstałe odpady zutylizuje wykonawca zgodnie z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym w tym zakresie.
Uczestnik podkreślił, że sam fakt powstania wiaduktu podniesie bezpieczeństwo na linii kolejowej (dla ruchu kołowego i szynowego) i będzie korzystne dla zdrowia ludzkiego. Każda likwidacja miejsca styku drogi kolejowej i drogi kołowej podnosi bezpieczeństwo zarówno w ruchu samochodowym jak i kolejowym, ponadto stworzenie bezkolizyjnego skrzyżowania poprawia bezpieczeństwo mieszkańców poprzez możliwość dotarcia bez przeszkód (nie blokuje przejazdu zamknięty przejazd kolejowy) pojazdów specjalnych i ratunkowych (pogotowie ratunkowe, straż pożarna itp.).
W zakresie obszaru Natura 2000, to biorąc pod uwagę odległość obszaru od Inwestycji - ponad 9 km, zakres projektu, charakter obszaru Natura 2000 (obszar siedliskowy) jak i wyznaczone dla niego przedmioty i cele ochrony nie ma możliwości żeby inwestycja w jakikolwiek sposób oddziaływała na ten obszar. Przy obszarach siedliskowych ewentualne oddziaływania ze strony Inwestycji mogą wystąpić przy przecięciu obszaru lub kiedy jest on w naprawdę bliskim sąsiedztwie, tutaj taka okoliczność nie występuje.
Zdaniem uczestnika zarzut naruszenia art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c u.u.i.ś. jest chybiony, gdyż nie dokonano w sprawie oceny oddziaływania na środowisko (zgodnie z przeprowadzonym postępowaniem nie było takiej potrzeby) i wskazywane przepisy nie mogły być w niniejszej sprawie zastosowane. Jednakże w decyzji I instancji wskazano warunki realizacji przedsięwzięcia - okoliczności te zostały opisane w punkcie 4.4. Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia.
Odnośnie zarzutu nie umożliwienia skarżącemu czynnego udziału w sprawie, uczestnik podniósł, że sprawa nieruchomości skarżącego była powodem zmiany sposobu połączenia drogi prowadzącej na wiadukt z DK 79 (zmieniono skrzyżowanie podporządkowane na skrzyżowanie typu rondo), zgodnie z pisemnym stanowiskiem zarządcy drogi - Burmistrza Miasta Trzebinia. Ponadto 25 stycznia 2023 r. odbyły się konsultacje w sprawie przyjętych rozwiązań projektowych w Domu Kultury "S. " w T. zorganizowane przez Urząd Miasta Trzebinia z udziałem wykonawcy, projektantów i przedstawicieli PLK.
Na rozprawie 4 października 2023 r. pełnomocnik uczestnika zaakcentował, że inwestycje będzie prowadziło P[...], jednak dla jej realizacji konieczne jest uzyskanie decyzji ZRID dotyczącej budowy wiaduktu, który jest ściśle związany z inwestycją kolejową. Własność wywłaszczonych działek przejdzie na Gminę, choć nadzorującym i sponsorującym pozostaje P[...]. Ideą projektu jest zwiększenie prędkości pociągów dzięki budowie wiaduktów i przejazdów dla samochodów, co finansuje UE. Nie ma mowy o podmokłym terenie, bowiem został osuszony. Wszystkie warunki zostały określone w decyzji i załączniku. Pełnomocnik wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach sprawowanej kontroli sąd bierze pod uwagę wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze, w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Należy przy tym wskazać, że na mocy art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się zasadna, choć nie w uwzględnieniu wszystkich podniesionych w niej zarzutów, a zaskarżoną decyzję należało usunąć z obrotu prawnego.
Kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu poddana została ocena legalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na: "Budowa obiektów inżynieryjnych wraz z likwidacją przejazdów kolejowo-drogowych w poziomie szyn na odcinku Jaworzno Szczakowa - Kraków na linii kolejowej nr 133 Dąbrowa Górnicza Ząbkowice - Kraków Główny" dla budowy układów drogowych wraz z nowymi wiaduktami drogowymi w km 34,797; 43,152; 48,890; 53,042 oraz budowy nowych przejść podziemnych pod torami w km 50,918; 61,838 linii kolejowej nr 133 Dąbrowa Górnicza Ząbkowice - Kraków Główny" - zamówienie częściowe nr 1 Wiadukt drogowy - km 34,780 linii kolejowej nr 133 (Młoszowa)".
Projektowany obiekt ma na celu bezkolizyjne przeprowadzenie ruchu drogowego nad linią kolejową nr 133 w km ok. 34,780.
W ocenie organów obu instancji postępowanie wykazało, że przedsięwzięcie to, zaliczane do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, nie wymaga stwierdzenia potrzeby sporządzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Skarżący zarzucił błędną ocenę dokonaną przez organy, a także lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie podjętych decyzji.
W ocenie Sądu decyzję organu odwoławczego należało uchylić.
Przede wszystkim, zdaniem Sądu, decyzja SKO narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a.).
Na wstępie warto wyjaśnić, że celem u.u.i.ś. jest zapewnienie "odpowiedniej ochrony środowiska", "niezbędnej dla ludzkiej pomyślności i korzystania z podstawowych praw człowieka, włączając w to prawo do życia jako takiego". "Każda osoba ma więc prawo do życia w środowisku odpowiednim dla jej zdrowia i pomyślności; ma jednocześnie obowiązek, tak osobiście, jak i we współdziałaniu z innymi, ochrony i ulepszania środowiska dla dobra obecnego i przyszłych pokoleń".
Gwarancją dochodzenia tego prawa i spełnienia powyższego obowiązku jest - zapewnienie "obywatelom dostępu do informacji", "uprawnienia do uczestnictwa w podejmowaniu decyzji" i "dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących ochrony środowiska".
Przepisy zapewniające udział społeczeństwa w ochronie środowiska nakładają na organy administracji właściwe do wydania decyzji lub opracowania projektów dokumentów, w przypadku których przepisy niniejszej ustawy lub innych ustaw wymagają zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa (postępowania ocenowe), obowiązek zapewnienia możliwości udziału społeczeństwu odpowiednio przed wydaniem tych decyzji lub ich zmianą oraz przed przyjęciem tych dokumentów lub ich zmianą. Do takich postępowań należy m.in. postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (decyzji środowiskowej) (art. 71-87 u.u.i.ś.). Udział społeczeństwa polega na składaniu uwag i wniosków, do których organ ma obowiązek odnieść się w uzasadnieniu decyzji, na zapoznaniu się z niezbędną dokumentacją sprawy wyłożoną do wglądu oraz na uczestniczeniu w rozprawie administracyjnej otwartej dla społeczeństwa, jeśli taka ma być przeprowadzona (art. 29, art. 33, art. 37).
Zaznaczenia wymaga, że szeroki zakres udziału społeczeństwa został przewidziany tylko w tych postępowaniach, które wymagają przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Zgodnie bowiem z art. 59 u.u.i.ś. przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:
1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.
Jeśli zatem jest to przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, to zgodnie z art. 63 ust. 1 u.u.i.ś. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając kryteria wskazane dalej w przepisie. Jeśli zatem stwierdzi brak takiego obowiązku (po uzyskaniu wymaganych opinii organów współdziałających), ocena nie zostanie przeprowadzona. W takim wypadku przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ właściwy do jej wydania nie zapewnia możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego przeprowadza ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z przepisami u.u.i.ś. (art. 79 ust. 1 u.u.i.ś.).
Jeżeli na wstępnym etapie (oczywiście w stosunku do tych przedsięwzięć, dla których jest to możliwe) nie da się przewidzieć skutków oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wówczas udział społeczeństwa jest uzasadniony. Podmioty biorące udział w tego rodzaju postępowaniu nie muszą się legitymować interesem prawnym ani nawet interesem faktycznym (por. wyrok NSA z 15 listopada 2022 r., sygn. III OSK 1366/21, LEX nr 3438931).
W kontrolowanej sprawie, jak już wyżej wskazano, stwierdzono brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Zdaniem Sądu stanowisko to nie zostało skutecznie zakwestionowane w odwołaniach. Pociągnęło to za sobą brak udziału społeczeństwa na zasadach określonych w ustawie środowiskowej, jak również brak wariantowania przedsięwzięcia (karta przedsięwzięcia nie wymaga obowiązkowo sporządzania wariantów alternatywnych – art. 62a ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś.).
Strony zostały wytypowane i zawiadomione pod kątem ich interesu prawnego, a ich stanowisko mogło być brane pod uwagę, co bardzo istotne, tylko w ramach przeprowadzonego postępowania. Jednak, zdaniem Sądu, także i w tego rodzaju niejako ograniczonym postępowaniu administracyjnym (w relacji do tego, gdzie przeprowadza się pełną ocenę) przepisy u.u.i.ś. dotyczące udziału społeczeństwa mają zastosowanie. Przejawia się to m.in. w tym, że wnioski i zapytania stron winny być przez organy szczególnie i wnikliwie rozpatrywane. Jeśli bowiem organy uznają, że nie będą przeprowadzać oceny oddziaływania na środowisko (co zawsze jest w pewnej mierze także oceną), a tym samym badać sprawy w jej najszerszym aspekcie co do oddziaływania na środowisko i z ograniczeniem czynnika społecznego, to powinny dołożyć wszelkich starań, aby wątpliwości stron biorących udział w postępowaniu, na ile to oczywiście możliwe, znalazły wyjaśnienie.
W sprawie niniejszej na etapie postępowania I instancji miała miejsce aktywność stron postępowania, jednak została ona potraktowana we właściwy sposób. Organ I instancji skierował wszelkie zastrzeżenia stron do wnioskodawcy, który większość z nich uwzględnił modyfikując wniosek. Zarówno stanowisko stron jak i reakcję wnioskodawcy organ I instancji rzetelnie i wnikliwie opisał w uzasadnieniu swojej decyzji. Zatem w tym zakresie zarzuty kierowane pod adresem organu I instancji okazały się niezasadne.
Odmienna sytuacja zaistniała jednak w postępowaniu odwoławczym, na skutek złożenia odwołania przez cztery strony postępowania. W odwołaniach strony podniosły wątpliwości co do prawidłowości oceny wpływu na środowisko zamierzonej inwestycji.
Mimo ogólnego charakteru zarzutów sformułowanych w odwołaniach, zdecydowana postawa odwołujących się nakierowana na zakwestionowanie ustaleń organu I instancji, w połączeniu z treścią wcześniej zgłaszanych w trakcie postępowania uwag, winna się była spotkać ze zdecydowanie bardziej wnikliwą oceną organu odwoławczego.
Organ odwoławczy nie wezwał jednak inwestora o ustosunkowanie się do wniesionych odwołań. Co jednak najbardziej istotne, w uzasadnieniu decyzji II instancji organ nie dał wyrazu ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy poprzez analizę kluczowych w sprawie istotnych okoliczności. Nie odniósł się też do wcześniej zgłaszanych uwag stron, których aktualność co do ich części została zaakcentowana przez strony poprzez fakt wniesienia odwołań.
Taki sposób działania organu II instancji nie zasługuje na akceptację, ze względu na ustanowioną w art. 15 K.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, a także ze względu na ograniczenie udziału czynnika społecznego w niniejszej sprawie.
Należy tu zdecydowanie podkreślić, że jedną głównych i podstawowych zasad postępowania administracyjnego regulowanego w K.p.a. jest, iż organ II instancji rozpoznaje sprawę po raz drugi merytorycznie. Zgodnie z art. 140 K.p.a. w administracyjnym postępowaniu odwoławczym w sprawach nieuregulowanych odrębnie w szczególnym przepisie, mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. Wniesienie odwołania przenosi zatem na organ odwoławczy kompetencje i powinności do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, rozstrzygniętej decyzją organu I instancji.
Podkreślić należy, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, a także treścią art. 138 K.p.a., organ odwoławczy nie może się ograniczyć wyłącznie do kontroli decyzji organu I instancji, lecz obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Rozstrzygnięcie to polega na ponownym rozpoznaniu sprawy merytorycznie w jej całokształcie w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Organ ten musi ocenić, czy na tle określonego stanu faktycznego organ I instancji podjął właściwe rozstrzygnięcie (por. np.: wyroki: WSA w Poznaniu z 24 maja 2017 r. sygn. III SA/Po 1207/16, LEX nr 2295870, WSA w Kielcach z 1 października 2020 r. sygn. I SA/Ke 234/20, LEX nr 3063720, WSA w Gliwicach z 29 kwietnia 2022 r. sygn. II SA/Gl 1419/21 LEX nr 3354214
Brak zawarcia w uzasadnieniu decyzji II instancji ponownej oceny całokształtu istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności stanowi dodatkowo naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. Brak ustosunkowania się przez organ II instancji do kwestii, które są prawnie doniosłe, jest uchybieniem noszącym cechę naruszenia prawa w stopniu mającym także istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Zaniechanie tego obowiązku przez organ odwoławczy, zwłaszcza wobec treści przepisów u.u.i.ś., ocenić trzeba jako uchybienie przepisom procesowym w stopniu istotnym, co musi powodować uchylenie zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.
Należy jeszcze raz podkreślić, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego stanowi konkretyzację przepisu art. 78 Konstytucji RP, a jednocześnie element szerszej zasady sprawiedliwości proceduralnej, która obejmuje dwa istotne elementy, a mianowicie obowiązek uzasadniania swoich rozstrzygnięć przez organy władzy publicznej oraz prawo do zaskarżania przez strony i uczestników postępowania rozstrzygnięć wydanych w pierwszej instancji, zagwarantowane w art. 78 Konstytucji (por. wyrok TK z dnia 14 czerwca 2006 r., sygn. akt K 53/05, OTK ZU 2006, nr 6A, poz. 66). Artykuł 78 Konstytucji stanowi bowiem także gwarancję obiektywnej i realnej kontroli instancyjnej, której celem jest zapobieganie pomyłkom i arbitralności w pierwszej instancji (por. wyrok TK z dnia 12 czerwca 2002 r., P 13/01, OTK ZU 2002, nr 4A, poz. 42, s. 564).
Dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego. Przedmiotem postępowania odwoławczego, nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej (B. Adamiak, Odwołanie w polskim systemie postępowania administracyjnego, Wrocław 1980, s. 144 i nast.). Ponownie rozpoznając i rozstrzygając sprawę organ odwoławczy obowiązany jest ustalić zakres postępowania wyjaśniającego, niezbędnego do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, poddać ocenie materiał dowodowy, ewentualnie materiał ten uzupełnić, w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy (B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" Wydawnictwo C. H. Beck Warszawa 2006, s. 606 oraz powołane tam orzecznictwo).
Rola organu II instancji nie ogranicza się zatem do kontroli instancyjnej decyzji organu I instancji, lecz ponownego rozpatrzenia sprawy, według stanu prawnego i faktycznego aktualnego na datę orzekania. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że działanie organu odwoławczego w sposób oczywisty naruszyło zasadę, o której mowa wyżej.
Skutki naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania są doniosłe. Wydanie decyzji z pogwałceniem zasady dwuinstancyjności godzi w podstawowe prawa i gwarancje procesowe obywatela i musi być ocenione jako naruszenie prawa powodujące wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Inaczej rzecz ujmując, jeżeli sąd stwierdza naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, to nie może uznać tej okoliczności za nieistotną (por. wyrok NSA z 30 marca 2004 r. sygn. FSK 169/04 czy też wyrok z 9 lutego 2022 r., sygn. I SA/Kr 1521/21 – przywołane w uzasadnieniu wyroki sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z zasady dwuinstancyjności określonej w art. 15 K.p.a. wynika obowiązek dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, po raz pierwszy przez organ I instancji, a następnie w II instancji (por. wyrok NSA z 7 lutego 2017 r., sygn. II OSK 1267/15). Zasada dwuinstancyjności jest zrealizowana wtedy, gdy rozstrzygnięcia obu organów zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez nie postępowania merytorycznego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, zebrania i oceny dowodów, ponownego przeanalizowania wszystkich argumentów i żądań strony oraz rozważań prawnych stosownych dla rozstrzygnięcia, a wszystko to powinno znaleźć dodatkowo odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego, konsekwentnie do tego ukształtowane jest postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej. Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone.
Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, a obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę (por. T. Woś, J. Zimmermann, glosa do uchwały SN z 23 września 1986 r., III AZP 11/86, PiP 1989, z. 8, s. 147, por. także np. wyroki: WSA w Olsztynie z dnia 30 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Ol 110/17, WSA w Gliwicach z dnia 21 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 1212/16, WSA w Krakowie z dnia 23 września 2021 r.; sygn. akt 784/21 oraz 11 października 2021 r., sygn. akt I SA/Kr 1702/21).
Z kolei w wyroku z 18 stycznia 2006 r. w sprawie o sygn. I SA/Bk 37/05 WSA w Białymstoku stwierdził, że: "Dwuinstancyjność postępowania oznacza, że złożenie przez stronę odwołania od decyzji organu pierwszej instancji powoduje, iż sprawa rozpoznawana jest ponownie przez organ odwoławczy. Organ ten rozpoznaje sprawę, a nie odwołanie".
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela powyżej przedstawiony kierunek orzeczniczy i przyjmuje go za własny.
Odnosząc powyższe wywody do okoliczności niniejszej sprawy należy podkreślić, że zakres sprawy obejmuje wiele stosunkowo skomplikowanych i obszernych kwestii związanych z szeroko pojętą ochroną środowiska, takich jak analiza karty informacyjnej przedsięwzięcia, czy uwzględnienie uwag zgłaszanych przez organy wydające w sprawie opinie oraz uwag stron postępowania.
Organ I instancji zawarł w uzasadnieniu swojej decyzji obszerne wyjaśnienia dotyczące powyższych zagadnień, co Sąd wykazał obszernie opisując decyzję I instancji w pierwszej części niniejszego uzasadnienia.
Z kolei uzasadnienie decyzji II instancji, nota bene przytoczone w niniejszym uzasadnieniu niemal in extenso, z pewnością trzeba uznać, jak słusznie zarzucał skarżący, za lakoniczne i ogólnikowe.
Ponownie podkreślić ponadto trzeba, że utrzymanie w mocy decyzji nie oznacza, iż organ odwoławczy nie musi przeprowadzić postępowania odwoławczego, polegającego na zbadaniu sprawy i podjęciu ponownego rozstrzygnięcia. Sformułowanie "utrzymanie w mocy" jest określeniem, które wskazuje jedynie formalnie na utrzymanie w mocy bytu decyzji organu pierwszej instancji, ale i oznacza zarazem, że treść rozstrzygnięcia organu II instancji, choć tożsama z rozstrzygnięciem organu I instancji, stanowi wynik przeprowadzonego samodzielnie przez organ wyższego stopnia postępowania, czego nie odnotowano na gruncie badanej sprawy.
Co więcej, dwuinstancyjność postępowania wymusza na organie odwoławczym odniesienie się w uzasadnieniu wydanej decyzji, nawet do tych twierdzeń strony, które omówiono już raz w ocenianym rozstrzygnięciu organu I instancji. Nie może być tak, że odesłanie do uzasadnienia decyzji I instancji zastępuje w tym przypadku ocenę, którą winien dokonać ponownie organ odwoławczy. Istnieje obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, dwukrotnego ustalenia stanu faktycznego i dwukrotnej wykładni przepisów prawa (por. wyrok NSA z 5 stycznia 2011 r., sygn. II FSK 1561/09).
W świetle powyższych rozważań Sąd stoi na stanowisku, że organ odwoławczy winien w uzasadnieniu decyzji odnieść się do wszystkich okoliczności, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, także tych, które nie są kwestionowane przez strony, a mają wpływ na prawa i obowiązku stron.
Końcowo należy zaznaczyć, że nie sposób uznać za uzasadnione zarzutów skarżącego, by fakt nierozpoznania wniosku o przyznanie mu profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym można było uznać za naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu. W postępowaniu administracyjnym ustawodawca nie przewidział możliwości pomocy stronom w takiej postaci. Skarżący miał możliwość ubiegania się o prawo pomocy przed WSA w postępowaniu sądowym, z czego jednak nie skorzystał.
Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy dokona samodzielnej oceny wszystkich okoliczności, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, czemu da wyraz w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu swojej decyzji. W szczególności organ II instancji odniesie się do argumentacji sformułowanej w skardze, w razie potrzeby po wezwaniu inwestora do ustosunkowania się do niej.
Powodem uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji SKO z 24 marca 2023 r., znak SKO.OS/4170/54/2023, było również to, że przed jej wydaniem przez organ odwoławczy zaistniał fakt wydania przez Burmistrza Miasta Trzebini decyzji z 24 lutego 2023 r. znak: GK-KOS.6220.16.2022 (decyzja k. 57) przenoszącej w całości na rzecz Burmistrza Miasta Trzebini decyzję I instancji z 15 grudnia 2022 r. o środowiskowych uwarunkowaniach.
Wynikało to – jak wskazał uczestnik PKP – z faktu, iż decyzję zezwalającą na realizację inwestycji drogowej może uzyskać tylko i wyłącznie zarządca infrastruktury drogowej a nie kolejowej. Tym samym, aby w ogóle wystąpić z wnioskiem o dofinansowanie otrzymywane przez państwa członkowskie EU w ramach Instrumentu "Łącząc Europę", niezbędne jest posiadanie statusu inwestora inwestycji drogowej a nie kolejowej (PLK nie ma statusu inwestycji drogowej). PLK uzyskuje na swój koszt odpowiednie decyzje i projekty i w ramach współpracy prosi o wystąpienie o odpowiednie decyzje zarządcę drogowego. Inwestycja (budowa wiaduktu) ma przede wszystkim zwiększyć standard użytkowania linii kolejowej.
Faktu wydania decyzji z 24 lutego 2023 r. znak: GK-KOS.6220.16.2022 przenoszącej decyzję I instancji z 15 grudnia 2022 r. na Gminę Trzebinia organ odwoławczy SKO nie wziął pod uwagę, co winien uczynić ponownie rozpoznając sprawę.
Jeśli po rzetelnym i wnikliwym ponownym rozpatrzeniu sprawy, obejmującym także stanowiska stron, organ odwoławczy dojdzie do wniosku, że odwołania są bezzasadne, dokona pozytywnego dla inwestycji rozstrzygnięcia.
Jak bowiem słusznie wskazywały organy w sprawie, odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia może nastąpić jedynie w prawem przewidzianych okolicznościach, natomiast sam sprzeciw okolicznych mieszkańców nie może decydować o odmowie wydania takiej decyzji (por. wyrok NSA z 25 marca 2015 r., sygn. II OSK 2031/13)
Jakkolwiek protesty społeczne (niezależnie od ich skali) kierowane przeciwko inwestycji, należy dogłębnie ocenić, aby poznać ich powody, to jednak samo ich wystąpienie nie może samo z siebie powodować, by bez społecznej akceptacji przedsięwzięcia organ nie mógł wydać decyzji pozytywnej (por. wyrok NSA z 20 grudnia 2013 r., sygn. II OSK 1620/12).
Ostatecznie należy pamiętać, że celem postępowania, w którym wydaje się decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach, jest możliwie najlepsze zabezpieczenie środowiska przed negatywnym oddziaływaniem inwestycji, a nie jej zablokowanie.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. Zasadą wyrażoną w art. 200 P.p.s.a. jest, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd I instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie (art. 205 § 1 P.p.s.a.). Sąd w niniejszej sprawie zasądził zatem na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, na które składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI