II SA/Kr 700/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Krakowie oddalił skargę na odmowę wydania zaświadczenia o samodzielności lokali, uznając brak stosownych dokumentów budowlanych, choć nie podzielił wykładni organu co do przeznaczenia lokali.
Sprawa dotyczyła odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokali użytkowych (pomieszczeń gospodarczych i komórki lokatorskiej) w piwnicy budynku. Skarżąca spółka argumentowała, że lokale te mogą stanowić odrębne nieruchomości. WSA w Krakowie oddalił skargę, głównie z powodu braku dokumentów potwierdzających zgodność wykonanych robót budowlanych z pozwoleniem na budowę i użytkowanie. Sąd nie podzielił jednak stanowiska organu, że samodzielność lokalu wymaga przeznaczenia na stały pobyt ludzi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę spółki Firma A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. o odmowie wydania zaświadczenia potwierdzającego samodzielność lokali o przeznaczeniu innym niż mieszkalne (pomieszczeń gospodarczych i komórki lokatorskiej) w piwnicy budynku. Skarżąca spółka twierdziła, że lokale te, wydzielone trwałymi ścianami i posiadające odrębne wejścia, mogą stanowić odrębne nieruchomości. Sąd oddalił skargę, uznając, że wniosek o wydanie zaświadczenia nie spełniał wymogów formalnych, ponieważ nie przedstawiono dokumentów potwierdzających zgodność wykonanych robót budowlanych z pozwoleniem na budowę i użytkowanie. Sąd wskazał, że roboty te nie były objęte stosownymi pozwoleniami. Jednocześnie Sąd nie podzielił wykładni organu odwoławczego, zgodnie z którą samodzielny lokal użytkowy musi być przeznaczony na stały pobyt ludzi, opowiadając się za szerszą interpretacją przepisów ustawy o własności lokali.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, ale pod warunkiem spełnienia wymogów formalnych, w tym posiadania stosownych dokumentów budowlanych.
Uzasadnienie
Sąd nie podzielił wykładni organu, że samodzielność lokalu użytkowego wymaga przeznaczenia na stały pobyt ludzi. Podkreślił, że kluczowe jest spełnienie wymogów formalnych, a nie tylko cech fizycznych lokalu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.w.l. art. 2 § ust. 1-6
Ustawa o własności lokali
Definicja samodzielnego lokalu mieszkalnego i lokalu o innym przeznaczeniu, wymogi formalne dla ustanowienia odrębnej własności.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Stosowanie przepisów k.p.a. do postępowania zażaleniowego.
k.p.a. art. 217 § § 1 i § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Wydawanie zaświadczeń.
k.p.a. art. 219
Kodeks postępowania administracyjnego
Wydawanie zaświadczeń.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądowej.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. "a" - "c"
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądowej.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 3 § § 3
Definicja pomieszczenia gospodarczego.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 4
Definicja lokalu użytkowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dokumentów potwierdzających zgodność wykonanych robót budowlanych z pozwoleniem na budowę i użytkowanie.
Odrzucone argumenty
Pomieszczenia gospodarcze i komórki lokatorskie, wydzielone trwałymi ścianami i posiadające odrębne wejścia, mogą być uznane za samodzielne lokale użytkowe, nawet jeśli nie są przeznaczone na stały pobyt ludzi.
Godne uwagi sformułowania
należy niezwykle rozważnie dokonywać wykładni art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali wydanie tego rodzaju zaświadczenia o samodzielności lokalu stanowi przesłankę, która warunkuje powstanie w przyszłości nieruchomości lokalowej w sytuacji, gdy wyodrębnienie lokali nastąpiło z naruszeniem prawa budowlanego, zasadą jest odmowa wydania zaświadczenia o ich samodzielności samodzielność lokalu należy rozumieć jako zgodność z aktami, o których mowa w art. 2 ust. 1a ustawy o własności lokali, a także jako jego odrębność techniczną ustawa o własności lokali dopuszcza stwierdzenie samodzielności lokali a nie pomieszczeń przymiot samodzielności może przysługiwać tylko lokalom mieszkalnym posiadającym cechy wskazane w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali oraz lokalom użytkowym, posiadającym te same cechy choć stosowane odpowiednio nie można przyznać statusu samodzielnego lokalu pomieszczeniom, które nie pełnią funkcji wskazanych przez ustawę roboty budowlane, które doprowadziły do fizycznego powstania przedmiotowych lokali w ogóle nie były objęte pozwoleniem na budowę Sąd nie podziela wykładni przepisów zaprezentowanej w uzasadnieniu decyzji SKO co do braku możliwości przyznania statusu samodzielnego lokalu pomieszczeniom, które nie pełnią funkcji wskazanych przez ustawę, w szczególności zaś pomieszczeń nieprzeznaczonych na stały pobyt ludzi.
Skład orzekający
Agnieszka Nawara-Dubiel
sprawozdawca
Joanna Tuszyńska
przewodniczący
Magda Froncisz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Kwestie formalne związane z wydawaniem zaświadczeń o samodzielności lokali, zwłaszcza w kontekście robót budowlanych nieobjętych pozwoleniem. Interpretacja przepisów o lokalach użytkowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z brakiem dokumentacji budowlanej. Wykładnia dotycząca lokali użytkowych jest zgodna z częścią orzecznictwa, ale nie jest jednolita.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów wyodrębniania lokali i uzyskiwania zaświadczeń, co jest istotne dla rynku nieruchomości. Pokazuje konflikt między formalnymi wymogami a praktyką obrotu.
“Czy piwniczne pomieszczenia gospodarcze mogą stać się samodzielnymi lokalami? Sąd wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 700/21 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2021-10-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel /sprawozdawca/
Joanna Tuszyńska /przewodniczący/
Magda Froncisz
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 532
art. 2
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Joanna Tuszyńska SWSA Magda Froncisz SWSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) po rozpoznaniu w 29 października dniu 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Firma A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 26 marca 2021 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia skargę oddala.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta K. postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2020 r. nr [...] - po rozpatrzeniu wniosku Firma A . w K. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego samodzielność lokali o przeznaczeniu innym niż mieszkalne oznaczonych nr [...] i [...] w budynku przy ul. [...] w K. - orzekł o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści.
Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego na to postanowienie przez spółkę Firma A Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z 26 marca 2021 r., znak [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 217 § 1 i § 2, art. 219 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 1-6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali (Dz.U. z 2020 r, poz. 532), oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a.
W uzasadnieniu postanowienia Kolegium przywołało treść art. 217 i art. 218 k.p.a. (dotyczących wydawania zaświadczeń), a także art. 2 ustawy o własności lokali. Podkreślono, że należy niezwykle rozważnie dokonywać wykładni art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali, gdyż wydanie tego rodzaju zaświadczenia o samodzielności lokalu stanowi przesłankę, która warunkuje powstanie w przyszłości nieruchomości lokalowej, a jego merytoryczna treść nie podlega weryfikacji przez notariusza czy sąd wieczystoksięgowy.
Wniosek o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokali należy rozpoznać na podstawie przepisów ustawy o własności lokali, ale w zakresie ustalenia możliwości wykorzystania lokalu zgodnie z jego przeznaczeniem, z uwzględnieniem przepisów Prawa budowlanego oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26.09.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, pamiętając o stanowisku wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11.12.2009 r. sygn. akt I OSK 736/2009, że w sytuacji, gdy wyodrębnienie lokali nastąpiło z naruszeniem prawa budowlanego, zasadą jest odmowa wydania zaświadczenia o ich samodzielności.
Samodzielność lokalu należy rozumieć jako zgodność z aktami, o których mowa w art. 2 ust. 1a ustawy o własności lokali, a także jako jego odrębność techniczną - gdy lokal jest oddzielony od pozostałych lokali w budynku trwałymi ścianami, nie stanowi części składowej innego lokalu, a korzystanie z niego jest niezależne i nie wymaga korzystania z innych lokali. Organ rozpoznając wniosek o potwierdzenie samodzielności lokalu złożony względem lokalu o przeznaczeniu innym niż mieszkalny musi także zbadać jakie jest przeznaczenie lokalu, czy przeznaczenie to pozwala na samodzielne funkcjonowanie lokalu i czy lokal jest wykorzystywany zgodnie z nim.
Zdaniem składu orzekającego Kolegium, stanowisko organu I instancji wyrażone w skarżonym postanowieniu o braku samodzielności lokali nr [...] i [...] w budynku przy ul. [...] w K. jest trafne, a odmowa uznania tych lokali za samodzielne lokale o przeznaczeniu innym niż mieszkalne jest uzasadniona. Organ I instancji prawidłowo zinterpretował przepisy ustawy o własności lokali oraz przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie uznając, że wydzielenie pomieszczeń oznaczonych nr [...] trwałymi ścianami w obrębie budynku i wykonanie w tych ścianach odrębnych otworów drzwiowych do każdego z tych pomieszczeń nie uczyniło z nich samodzielnych lokali o przeznaczeniu innym niż mieszkalne - lokali użytkowych. Należy przy tym zaznaczyć, że "pomieszczenie gospodarcze" to pomieszczenie znajdujące się poza mieszkaniem lub lokalem użytkowym, służące do przechowywania przedmiotów lub produktów żywnościowych użytkowników budynku, materiałów lub sprzętu związanego z obsługą budynku także opału lub odpadów stałych. Natomiast "lokal użytkowy" to jedno pomieszczenie lub zespół pomieszczeń wydzielone stałymi przegrodami budowlanymi, niebędące mieszkaniem, pomieszczeniem technicznym albo pomieszczeniem gospodarczym.
Należy zatem pamiętać, że ustawa o własności lokali dopuszcza stwierdzenie samodzielności lokali a nie pomieszczeń. Przymiot samodzielności może przysługiwać tylko lokalom mieszkalnym posiadającym cechy wskazane w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali oraz lokalom użytkowym, posiadającym te same cechy choć stosowane odpowiednio (odpowiednie zastosowanie oznacza zastosowanie przepisu w całości i wprost, albo w części, lub wcale). Natomiast nie można przyznać statusu samodzielnego lokalu pomieszczeniom, które nie pełnią funkcji wskazanych przez ustawę.
W omawianej sprawie jest bezsporne, że decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki z dnia 31.07.2013 r. nr [...] udzielone zostało pozwolenie na użytkowanie części nadbudowanej istniejącego (przebudowanego) budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z wewnętrznymi instalacjami wod.-kan., elektryczną, co. przy ul. [...] na dz. nr [...] obr. [...] w K., zrealizowanej na podstawie decyzji Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia 22.07.2008 r. znak [...] o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych pn. "Nadbudowa i przebudowa budynku z przeznaczeniem na cele mieszkalne wraz z przebudowa wewnętrznej klatki schodowej, wewnętrznymi instalacjami wod.-kan., elektryczną, co. oraz kotłownią olejową w piwnicy, na dz. nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w K.". Z powyższej decyzji wynika, że udzielone pozwolenie na użytkowanie części nadbudowanej obejmowało - w budynku przy ul. [...] zaliczonym do kategorii XIII obiektów budowlanych, czyli kategorii "pozostałych budynków mieszkalnych" powierzchnię 129,7 m2 i dotyczyło 4 mieszkań, jednocześnie inwestor dokonał zmiany sposobu ogrzewania budynku i przygotowania ciepłej wody użytkowej z kotła olejowego na system elektryczny. W tym stanie rzeczy należy zgodzić się z organem I instancji, że inwestorowi udzielono pozwolenia na użytkowanie nadbudowanej części budynku i że jednocześnie nie zostały dokonane żadne zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę i w decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w odniesieniu do pomieszczeń usytuowanych w piwnicy - pomieszczeń gospodarczych ozn. nr [...] (o pow. 27,61 m2), nr [...] (o pow. 22,19 m2), nr [...] (o pow. 27,96 m2) i komórki lokatorskiej nr [...] (o pow.1,35 m2) - warunkujące zmianę ich dotychczasowej kwalifikacji.
W omawianej sprawie, w ocenie Kolegium, objęte wnioskiem pomieszczenia funkcjonowały i funkcjonują jako przestrzeń nie stanowiąca lokalu i nie został zmieniony ich dotychczasowy status, w szczególności nie zostały przedstawione dokumenty potwierdzające, że faktycznie doszło do takiego rodzaju zmian parametrów tych pomieszczeń, że w wyniku tych zmian - trzy pomieszczenia gospodarcze w piwnicy budynku wielomieszkaniowego i komórka lokatorska, stały się lokalami o przeznaczeniu innym niż mieszkalny - lokalami użytkowymi, które można wprowadzić do obrotu prawnego jako odrębne nieruchomości lokalowe z udziałem w nieruchomości wspólnej, oraz zakwalifikować i wpisać do stosownych ewidencji i kartotek, jako lokale w rozumieniu przepisów prawa budowlanego.
Niezależnie od powyższego, odnosząc się do zarzutów zażalenia, Kolegium podkreśla, że przytoczone przez stronę fragmenty uzasadnień wyroków sądów administracyjnych odnoszą się do odmiennego stanu faktycznego i nie są w omawianej sprawie wiążące, a poglądy w nich przedstawione wcale nie są aktualnie w orzecznictwie sądów administracyjnych dominujące. W odniesieniu do niedopuszczalności wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu dla pomieszczenia gospodarczego prezentowana jest w orzecznictwie sądowo-administracyjnym odmienna niż prezentowana w zażaleniu linia orzecznicza, którą w całej rozciągłości podziela Kolegium, a która wyraża się między innymi w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2020 r. sygn. akt II OSK 760/20, które Kolegium szeroko zacytowało.
Opisane wyżej postanowienie zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Firma A . z siedzibą w K.. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. z 2020 r., poz. 532 z póżn. zm., "u.w.l."), poprzez jego błędną wykładnię. Na tej podstawie wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postepowania.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wnioskodawca po zrealizowaniu inwestycji polegającej na nadbudowie i przebudowie budynku z przeznaczeniem na cele mieszkalne wraz z przebudową zewnętrznej klatki schodowej, wewnętrznymi instalacjami wod.-kan., elektryczną c.o. oraz kotłownią olejową w piwnicy, na dz. nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w K. ("budynek"), wystąpił o wydanie zaświadczeń o samodzielności lokalu niemieszkalnego oznaczonego nr [...] (powierzchnia - 27,61 m2) "lokal 1", lokalu niemieszkalnego oznaczonego nr [...] (powierzchnia -1,35 m2) "lokal 2", lokalu niemieszkalnego oznaczonego nr [...] (powierzchnia - 22,19 m2) "lokal 3", lokalu niemieszkalnego oznaczonego nr [...] (powierzchnia - 27,96 m2) "lokal 4", które to wnioskodawca nazwał lokalami o przeznaczeniu innym niż mieszkalne (nr [...]- pomieszczenie gospodarcze; nr [...]-komórka lokatorska; nr [...]-pomieszczenie gospodarcze; nr [...]-pomieszczenie gospodarcze), stanowiące 4 lokale usytuowane w piwnicy budynku. Wszystkie 4 lokale nie stanowią części wspólnych budynku w rozumieniu art. 3 ust. 2 u.w.l., ale stanowią lokale niewyodrębnione w rozumieniu art. 3 ust. 3 oraz art. 4 tej ustawy. Co więcej każdy z lokali wydzielony jest trwałymi ścianami i posiada odrębne wejście.
Przez szereg lat możliwa i dopuszczalna w obrocie cywilnoprawnym była sytuacja, w której komórka lokatorska czy pomieszczenie gospodarcze nie stanowiły pomieszczenia przynależnego do lokalu (taka sytuacja znalazła zresztą odzwierciedlenie w odrębnych stawkach podatku VAT). Ilość tych komórek nie jest taka sama, jak ilość odrębnych lokali. W takiej sytuacji komórki lokatorskie, ale też np. garaże, stanowią bądź odrębny przedmiot prawa własności bądź części nieruchomości wspólnej. W tym ostatnim wypadku, właściciele lokali mogą co prawda także z nich korzystać, aczkolwiek odbywa się to na podstawie porozumienia zawieranego ze wspólnotą mieszkaniową.
Zastosowana przez skarżącego praktyka, kiedy sprzedaż komórki lokatorskiej czy pomieszczenia gospodarczego następowała odrębnie od prawa do samego lokalu mieszkalnego również znajdowała akceptację organów administracji publicznej właściwych w sprawie wydawania zaświadczeń o samodzielności lokali.
Na gruncie przedmiotowego stanu faktycznego, żaden z nabywców lokali tworzących wspólnotę mieszkaniową nie był zainteresowany tym, aby pomieszczenia gospodarcze czy komórki lokatorskie stanowiły pomieszczenia przynależne do nabywanych lokali, ani także aby ponosić koszty ich utrzymania jako tzw. części wspólnych. M.in. w takich sytuacjach, tego rodzaju lokale stanowiły zwykle przedmiot obrotu cywilnoprawnego, poprzez ich sprzedaż na rzecz podmiotów spoza grona członków wspólnoty mieszkaniowej. Wykładnia przyjęta przez organy obydwu instancji powoduje, że tego rodzaju obrót staje się niemożliwy, a praktyka znaleźć musi inne drogi dla dysponowania tego rodzaju pomieszczeniami (zasadniczo w oparciu o umowy najmu).
O tym, czy dany lokal może być uznany za samodzielny decyduje jego wydzielenie trwałymi ścianami w obrębie budynku, swobodny dostęp do niego właściciela i możliwość korzystania z niego bez wymogu korzystania z innych samodzielnych lokali, co oznacza przeznaczenie lokalu do wyłącznego użytku jego właściciela (mieszkańca). Nie można natomiast mówić o samodzielności lokalu, którego ciągi komunikacyjne nie zostały wydzielone trwałymi ścianami, do pełnienia przypisanej mu funkcji. Również nie można mówić o samodzielności lokalu, który mimo wydzielenia trwałymi ścianami, do pełnienia przypisanej mu funkcji, wymaga korzystania z innych samodzielnych lokali.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) - dalej określanej, jako "p.p.s.a." - sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Do tej właśnie kategorii należy zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie, a zatem sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, bez wyznaczania rozprawy.
Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola sądowa działalności administracji publicznej sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji lub postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, jak i przepisami proceduralnymi. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, jakkolwiek nie wszystkie przedstawione w nim poglądy Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę podziela.
Przedmiotem skargi jest postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu.
Zgodnie z treścią art. 2 u.w.l. samodzielny lokal mieszkalny, a także lokal o innym przeznaczeniu, zwane dalej "lokalami", mogą stanowić odrębne nieruchomości (ust. 1). Ustanowienie odrębnej własności samodzielnego lokalu następuje zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo treścią decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem, i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie albo skutecznie dokonanym zawiadomieniem o zakończeniu budowy (ust. 1a). Przepisu ust. 1a nie stosuje się do budynków istniejących przed dniem 1 stycznia 1995 r. lub wybudowanych na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przed tą datą (ust. 1b). W ust. 2 art. 2 u.w.l. zamieszczono definicję samodzielnego lokalu mieszkalnego, zgodnie z którą jest nim "wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne". Na podstawie art. 2 ust. 3 u.w.l. spełnienie wymagań, o których mowa w ust. la-2, stwierdza starosta w formie zaświadczenia.
SKO powołało się na dwie przyczyny odmowy wydania zaświadczenia: brak dokumentów wymaganych przez art. 2 ust. 1a u.w.l. oraz brak cechy samodzielności lokalu.
Pierwszy z podanych wyżej powodów faktycznie uzasadniał odmowne załatwienie wniosku strony skarżącej. Dołączone do niego dokumenty nie spełniają bowiem warunków wskazanych w wymienionym przepisie. W szczególności decyzja PINB w K. Powiat Grodzki z 31 lipca 2013 r. o pozwoleniu na użytkowanie nie obejmowała robót budowlanych, które doprowadziły do powstania przedmiotowych lokali. W decyzji tej udzielono inwestorowi pozwolenia na użytkowanie części nadbudowanej istniejącego (przebudowanego) budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z wewnętrznymi instalacjami wod.-kan., elektryczną, co., przy ulicy [...] na dz. nr [...] obr. [...] w K., zrealizowanej na podstawie decyzji Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia 22.07.2008 r. znak [...] o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych pn. "Nadbudowa i przebudowa budynku z przeznaczeniem na cele mieszkalne wraz z przebudową wewnętrznej klatki schodowej, wewnętrznymi instalacjami wod.-kan., elektryczną, co. oraz kotłownią olejową w piwnicy, na dz. nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w K.". Zatem z całej kondygnacji podziemnej (piwnicy) pozwoleniem na budowę oraz pozwoleniem na użytkowanie objęto jedynie kotłownię olejową, która nie jest przedmiotem niniejszego postępowania.
Znajdująca się na k. 8 akt administracyjnych "inwentaryzacja powykonawcza", również nie stanowi dokumentu, o którym mowa w art. 2 ust. 1 u.w.l. W inwentaryzacji mgr inż. architekt M. S. potwierdza, że "zmiany naniesione kolorem czerwonym nie stanowią istotnych odstępstw od projektu budowlanego zatwierdzonego pozwoleniem na budowę". Nie zmienia to jednak faktu, że roboty budowlane, które doprowadziły do fizycznego powstania przedmiotowych lokali w ogóle nie były objęte pozwoleniem na budowę, zatem nie mogły być oceniane z punktu widzenia odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego. Innymi słowy nie mogą stanowić odstępstwa (istotnego ani nieistotnego) od zatwierdzonego projektu budowlanego takie roboty budowlane, które pozostają poza zakresem tego projektu. W każdym razie nic innego nie wynika z przedstawionych sadowi akta administracyjnych.
Tym samym należało przyjąć, że do wniosku o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu nie dołączono dowodów, że roboty budowlane, na skutek których lokale te powstały, zostały wykonane zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem, i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie albo skutecznie dokonanym zawiadomieniem o zakończeniu budowy. Z tego względu Sąd oddalił skargę na postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokali.
Natomiast Sąd nie podziela poglądów wyrażonych przez SKO w zakresie drugiej z powołanych wyżej przyczyn wydania postanowienia odmownego – a na tej argumentacji w istocie koncentruje się skarżąca.
Kolegium twierdzi, że przymiot samodzielności może przysługiwać tylko lokalom mieszkalnym posiadającym cechy wskazane w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali oraz lokalom użytkowym, posiadającym te same cechy choć stosowane odpowiednio, natomiast nie można przyznać statusu samodzielnego lokalu pomieszczeniom, które nie pełnią funkcji wskazanych przez ustawę. Organ podkreśla wprowadzenie przez ustawodawcę kategorii "celu" wykorzystania lokalu – co jego zdaniem oznacza, że szczególnie w przypadku, gdy organ rozpoznaje wniosek złożony względem lokalu o innym przeznaczeniu niż mieszkalny, to musi przede wszystkim zbadać, czy lokal jest wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem. Zdaniem Kolegium samodzielnym lokalem może być tylko takie pomieszczenie, które co do zasady, jest przeznaczone na stały pobyt ludzi, a klauzula odpowiedniego stosowania przepisów o samodzielności lokali mieszkalnych nie powinna prowadzić do całkowitej eliminacji przeznaczenia lokalu na pobyt w nim ludzi.
Z tą argumentacją nie można się zgodzić. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę opowiada się za liberalnym podejściem co do możliwości wyodrębnienia lokali innych niż mieszkalne, zaprezentowanym w kilku wyrokach WSA w Krakowie. I tak na przykład w wyroku sygn. II SA/Kr 1429/18 Sąd wskazał: "Problem w sprawie wiąże się z faktem, że cytowana powyżej definicja samodzielnego lokalu, a w szczególności lokalu przeznaczonego na cele inne niż mieszkalne nie jest precyzyjna, bo ogranicza się do odesłania do definicji samodzielnego lokalu mieszkalnego. Żadną miarą ta okoliczność nie upoważnia jednak do identyfikowania "lokalu przeznaczonego na cele inne niż mieszkalne" z "lokalem użytkowym" i to przeznaczonym na stały pobyt ludzi, czy też "pomieszczeniem gospodarczym" definiowanymi w prawie budowalnym. (§ 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – DZ.U. 2015/1422). W pojęciu "lokal przeznaczony na cele inne niż mieszkalne" oczywiście mieszczą się także takie lokale użytkowe, ale one omawianego zbioru nie wypełniają w całości. Oprócz nich w zbiorze tym mieścić się mogą wydzielone trwałymi ścianami w obrębie budynku izby (lub zespół izb) nieprzeznaczone na cele mieszkalne, a przeznaczone na cele inne niż lokal użytkowy wykorzystywany na działalność wiążącą się z pobytem ludzi. Z żadnego przepisu nie wynika też, że "lokal przeznaczony na cele inne niż mieszkalne" ma być "lokalem przeznaczonym na stały pobyt ludzi", o którym mowa także w prawie budowalnym (§ 4 w/w rozporządzenia). Takie założenie nie tylko nie może wynikać z "odpowiedniego" stosowania definicji samodzielnego lokalu mieszkalnego, ale pozostaje w sprzeczności z logiką. "Odpowiednie" stosowanie danej normy nie oznacza dosłownego odniesienia wszystkich jej elementów do innego stanu faktycznego, lecz takie jej zastosowanie, które odpowiada istocie regulacji. Istotą zaś regulacji mającej w sprawie zastosowanie jest ustalenie cech samodzielnego lokalu przeznaczonego na cele inne niż mieszkalne, a więc niekoniecznie przeznaczonego na pobyt ludzi. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji w sposób nieuprawniony ze zbioru samodzielnych lokali przeznaczonych na inne cele niż mieszkalne wykluczyły więc wszystkie lokale, które nie są przeznaczone na stały pobyt ludzi".
Podobne poglądy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zaprezentował w wyrokach sygn. II SA/Kr 620/21, II SA/Kr 403/19 i II SA/Kr 1407/18.
Reasumując: zaskarżone postanowienie należało uznać za prawidłowe, bowiem wobec braku stosownej dokumentacji wykonanych robót budowlanych (pozwolenie na budowę, pozwolenie na użytkowanie bądź inne dokumenty wskazane w art. 2 ust. 1a u.w.l.) nie można było wydać zaświadczenia o samodzielności przedmiotowych lokali. Jednocześnie Sąd nie podziela wykładni przepisów zaprezentowanej w uzasadnieniu decyzji SKO co do braku możliwości przyznania statusu samodzielnego lokalu pomieszczeniom, które nie pełnią funkcji wskazanych przez ustawę, w szczególności zaś pomieszczeń nieprzeznaczonych na stały pobyt ludzi.
Wobec powyższego skargę oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI