II SA/KR 685/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu, uznając, że lokal nie spełnia wymogów samodzielności ze względu na zmiany w stosunku do projektu budowlanego i pozwolenia na użytkowanie.
Skarżący domagał się wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego, jednak Prezydent Miasta Krakowa oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły, wskazując na niezgodność lokalu z pozwoleniem na budowę i pozwolenie na użytkowanie. Lokal, który pierwotnie miał być jednym mieszkaniem, został w trakcie budowy zmodyfikowany w taki sposób, że posiada trzy niezależne wejścia, co zdaniem organów narusza definicję samodzielności lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji.
Sprawa dotyczyła odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w Krakowie. Prezydent Miasta Krakowa odmówił wydania zaświadczenia, ponieważ lokal, mimo że pierwotnie projektowany jako jedno mieszkanie, został w trakcie budowy zmodyfikowany (wprowadzenie "nieistotnych zmian" do projektu budowlanego) w taki sposób, że posiada trzy niezależne wejścia do części wspólnej budynku. Organ uznał, że takie zmiany naruszają wymogi samodzielności lokalu, w tym definicję samodzielnego lokalu mieszkalnego zawartą w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali, która wymaga wydzielenia trwałymi ścianami i możliwości samodzielnego funkcjonowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. oraz ustawy o własności lokali. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając stanowisko organów za prawidłowe. Sąd podkreślił, że od 2018 roku wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu wymaga nie tylko oceny technicznych cech lokalu, ale także jego zgodności z pozwoleniem na budowę, pozwoleniem na użytkowanie oraz planem zagospodarowania przestrzennego. W ocenie Sądu, lokal skarżącego, ze względu na posiadanie trzech wejść i potencjalny brak możliwości samodzielnego funkcjonowania, nie spełniał wymogów samodzielności, a jego stan faktyczny był niezgodny z dokumentacją budowlaną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, lokal posiadający trzy niezależne wejścia do części wspólnej budynku, które nie są wydzielone trwałymi ścianami i wymagają korzystania z części wspólnych lub innych lokali do pełnienia swojej funkcji, nie może być uznany za samodzielny lokal mieszkalny.
Uzasadnienie
Samodzielność lokalu wymaga nie tylko wydzielenia trwałymi ścianami, ale także możliwości niezależnego funkcjonowania i dostępu, bez konieczności korzystania z innych lokali lub części wspólnych w sposób, który narusza jego odrębność. Posiadanie wielu wejść do części wspólnej może świadczyć o braku tej samodzielności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (21)
Główne
k.p.a. art. 217
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 218
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 219
Kodeks postępowania administracyjnego
u.w.l. art. 2 § 1
Ustawa o własności lokali
u.w.l. art. 2 § 1a
Ustawa o własności lokali
u.w.l. art. 2 § 2
Ustawa o własności lokali
u.w.l. art. 2 § 3
Ustawa o własności lokali
Pomocnicze
u.w.l. art. 36a
Ustawa o własności lokali
p.u.s.a. art. 1 § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 81a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 126
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Lokal nie spełnia wymogów samodzielności ze względu na zmiany w stosunku do projektu budowlanego i pozwolenia na użytkowanie. Posiadanie trzech niezależnych wejść do części wspólnej narusza definicję samodzielności lokalu. Od 2018 roku organ musi badać zgodność lokalu z pozwoleniem na budowę i użytkowanie.
Odrzucone argumenty
Przedłożona dokumentacja spełnia wymogi ustawowe. Naruszenie przepisów K.p.a. (zasada pogłębiania zaufania, nieustalenie istotnych okoliczności, niedokładne zbadanie materiału dowodowego, pominięcie istotnych okoliczności, brak rozstrzygnięcia wątpliwości, zbyt skrótowe uzasadnienie).
Godne uwagi sformułowania
lokal posiada dodatkowe pomieszczenia należące do tego lokalu nie zmienia się ilość lokali mieszkalnych w budynku wprowadzenie "nieistotnych zmian" do projektu, które skutkują jednak istotnymi konsekwencjami w użytkowaniu budynku i samego lokalu zaświadczenie nie może rozstrzygać bowiem czegokolwiek, żadnych kwestii spornych za niedopuszczalne należy uznać założenie, że wypełnienie przez lokal swojej zasadniczej funkcji i utrzymywanie należytych parametrów będzie uzależnione od korzystania z pozostałych lokali nie można zatem mówić o samodzielności lokalu, którego ciągi komunikacyjne nie zostały wydzielone trwałymi ścianami do pełnienia przypisanej mu funkcji
Skład orzekający
Joanna Tuszyńska
przewodniczący
Agnieszka Nawara-Dubiel
sędzia
Sebastian Pietrzyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samodzielności lokalu mieszkalnego, obowiązków organów przy wydawaniu zaświadczeń o samodzielności lokalu, a także znaczenia zgodności z dokumentacją budowlaną i pozwoleniem na użytkowanie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmian wprowadzonych w trakcie budowy i ich wpływu na samodzielność lokalu. Interpretacja przepisów po nowelizacji z 2018 roku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z interpretacją przepisów o własności lokali i samodzielności lokalu, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym.
“Czy lokal z trzema wejściami może być samodzielny? Sąd wyjaśnia kluczowe wymogi.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 685/22 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2022-08-04 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2022-05-31 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Agnieszka Nawara-Dubiel Joanna Tuszyńska /przewodniczący/ Sebastian Pietrzyk /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Sygn. powiązane II OSK 284/23 - Wyrok NSA z 2025-06-17 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku oddalono skargę Sentencja Dnia 4 sierpnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara – Dubiel WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 23 marca 2022 roku, znak: SKO.Z/4100/116/2020 w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu, skargę oddala. Uzasadnienie Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 23 marca 2022 roku, znak: SKO.Z/4100/116/2020, utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 13 lipca 2022 roku w sprawie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego oznaczonego nr [...] w budynku nr [...] przy ulicy [...] w Krakowie. Przedmiotowe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach. Postanowieniem z dnia 13 lipca 2020 roku Prezydent Miasta Krakowa odmówił wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego oznaczonego nr [...] w budynku nr [...] przy ul. [...] w Krakowie. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ stwierdził, że w dniu 22.10.2018 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nr 1263/2018 w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego zlokalizowanego przy ul. [...] w Krakowie, następnie w dniu 27.05.2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nr [...] zmieniająca tę pierwsza w zakresie elementów stropodachu na podziemnym garażu, elementów ramp i zjazdu do garażu , schodów zewnętrznych i miejsc do gromadzenia śniegu. Do wskazanych dokumentów (urzędowo poświadczonych), wnioskodawca załączył ksero "ZAŁĄCZNIK NR 1" do oświadczenia kierownika budowy o zakończeniu budowy z dnia 12.10.2018 r. ( część opisowa), w którym wskazano 14 zmian dokonanych w trakcie budowy jako "zmiany nieistotne" autoryzowane przez mgr inż. arch. B. J., oraz inż. bud. J. Z.. W pkt. 8 niniejszego wykazu wpisano : " 8/ wprowadzenie dodatkowych drzwi wejściowych do części lokali, rezygnacja z otworów w ścianach między pokojami, w obrębie jednego lokalu, w wyniku czego tak powstały lokal posiada dodatkowe pomieszczenia należące do tego lokalu", co dotyczy m.in. lokalu nr [...]. Ponadto wskazano, że W wyniku tych zmian nie zmienia się ilość lokali mieszkalnych w budynku. W danych technicznych budynku wykazano 108 lokali mieszkalnych. Pozwolenie na budowę wydawane jest w oparciu o prawidłowo sporządzony projekt budowlany, a zatem również przyjęte w projekcie rozwiązania. Projektant oraz sprawdzający dołączają oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Skoro projekt obejmował 108 lokali mieszkalnych, to oznacza że m. in. miejsca postojowe były przewidziane dla takiej liczby lokali. Dokonanie wyżej opisanych zmian w projekcie budowlanym - określone przez projektanta jako nieistotne - bo wykonane nie projektem zamiennym tylko wpisem do oświadczenia kierownika budowy - powoduje, iż w przypadku lokalu mieszkalnego nr [...], zamiast jednego lokalu mieszkalnego mamy 3 niezależne od siebie lokale mieszkalne. Analizując dokumentację inwentaryzacyjną załączoną do wniosku o wydanie zaświadczenia, oraz dokumentację z projektu budowlanego (przed naniesieniem nieistotnych zmian do projektu), który dołączony był do wniosków składanych poprzednio już 9-krotnie, organ stwierdził, że lokal mieszkalny przedstawiony na rzutach projektu budowlanego składa się z 3 segmentów (pokój, z aneksem kuchennym i łazienka), co sugeruje, że już na etapie projektu pojawiła się możliwość przyszłego podziału mieszkań. Lokale mieszkalne o takim układzie wnętrz mogą funkcjonować, jednak inwestor nie może samodzielnie dzielić lokali mieszkalnych. Dokonując podziału jednego mieszkania na trzy lub cztery odrębne zmienia się intensywność użytkowania budynku. Mimo, iż we wniosku występuje o 1 lokal mieszkalny. Organ nie może wydać zaświadczenia na taki lokal, który składa się z 3 odrębnych mieszkań, gdyż godzi to w przesłankę samodzielności tego lokalu - nie może on funkcjonować jako całość bez konieczności korzystania z innych pomieszczeń ( pomieszczeń komunikacji części wspólnej budynku). Ponadto, definicja mieszkania zawarta w art. 3 pkt. 9 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. ( Dz. U. z 2()19r poz. 1065) wskazuje, iż mieszkanie posiadać ma "odrębne wejście'". Posiadanie przez mieszkanie 3 wejść powoduje iż żadne z nich nie jest "odrębne". Organ ponadto wskazał, że zmiana wprowadzona w ustawie z dnia 24 czerwca 19994 roku o własności lokali (t.j. Dz. U. z 2021, poz. 1048 ze zm.) – dalej jako "u.w.l." z dnia 11 września 2017 r., zawarta w art. 2 ust. 1a, definiuje sposób i możliwości wydzielania odrębnych własności lokali w oparciu zarówno o zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jak i o uzyskane pozwolenie na budowę, skutecznie dokonane zgłoszenie oraz zgodność z pozwoleniem na użytkowanie. W świetle powyższych przepisów należy sprawdzić, czy wydanie konkretnego zaświadczenia dla wskazanego mieszkania jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz innymi aktami prawa miejscowego, lub decyzją o WZ, a następnie z decyzją o pozwoleniu na budowę, skutecznie dokonanym zgłoszeniem lub pozwoleniem na użytkowanie w zakresie wymienianej w tych przepisach i dokumentach ilości lokali w budynku oraz wymienionej tam towarzyszącej im infrastruktury lub ilości miejsc postojowych przypisanych do mieszkań itp. (np. czy utrzymany jest wskaźnik ilości miejsc postojowych określony w planie miejscowym), oraz czy wydanie zaświadczenia dla tak wybudowanego mieszkania nie narusza innych przepisów (art. 36a ustawy prawo budowlane). Organ podkreślił, że obowiązująca od dnia 11 września 2017 r. nowelizacja ustawy o własności lokali, nakłada na starostę obowiązek badania nie tylko technicznych właściwości lokalu (np. wydzielenie ścianami trwałymi) jak to miało miejsce do tej pory, ale również zgodność z aktami lub rozstrzygnięciami podjętymi na etapie planistycznym oraz budowlanym. Ze wskazanych dokumentów natomiast wynika, że wnioskodawca próbuje uzyskać zaświadczenia na lokal mieszkalny, który de facto składa się z trzech lokali, czyli inaczej niż wynika to z uzyskanego pozwolenia na budowę lub pozwolenia na użytkowanie, w czym pomóc miało wprowadzenie "nieistotnych zmian" do projektu, które skutkują jednak istotnymi konsekwencjami w użytkowaniu budynku i samego lokalu nr [...]. Przedmiotowy lokal składa się z 3 lokali, czyli inaczej niż wynika to z wydanej przez organ nadzoru budowlanego decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Należy więc uznać, że nie jest możliwe wydanie zaświadczenia o żądanej przez wnioskodawcę treści. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wydanie zaświadczenia, ponieważ jego zdaniem przedłożona dokumentacja spełnia wymogi ustawowe. Rozpatrując zażalenia Kolegium podtrzymało stanowisko organu I instancji. Na powyższe rozstrzygnięcie skargę złożył skarżący, w której podniósł zarzuty naruszenia: art. 2 ust. 1a, ust. 2 i ust. 3 ustawy - o własności lokali w zw. z art. 217 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez bezpodstawne odmówienie wydania w niniejszej sprawie zaświadczenia o samodzielności lokalu art. 8 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, art. 9, art. 7 i art. 77 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez nieustalenie wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz niedokładne zbadanie materiału dowodowego, a także pominięcie istotnych okoliczności faktycznych, które miały wpływ na wynik sprawy, art. 7a i art. 81a § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez brak rozstrzygnięcia na korzyść strony stwierdzonych przez organ wątpliwości faktycznych i prawnych, art. 107 § 3 w zw. z art. 126 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez zbyt skrótowe sformułowanie uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia, a także brak wskazania motywów jakimi kierował się organ odmawiając wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu w przypadku, gdy lokal spełniał wszelkie warunki zawarte w ustawie - o własności lokali, jakie musi spełniać lokal samodzielny w rozumieniu art. 2 ust. 2 powyższej ustawy. W uzasadnieniu skargi rozwinięto podniesione zarzuty. Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z przepisami prawa. W myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego oznaczonego nr [...] położonego w budynku nr [...] przy ulicy [...] w Krakowie. Zgodnie dyspozycją z art. 217 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej k.p.a.) organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie (§ 1). Zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni (§ 3). Zaświadczenie wydaje się w formie dokumentu elektronicznego, opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, jeżeli zażąda tego osoba ubiegająca się o zaświadczenie (§ 4). Przepis art. 218 k.p.a. stanowi, że w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (§ 1). Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (§ 2). W myśl art. 219 k.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń ma charakter zbliżony do postępowania administracyjnego jurysdykcyjnego, przy czym kodeks nie określa wyraźnie relacji miedzy tymi postępowaniami, a w szczególności nie stanowi o odpowiednim stosowaniu przy wydawaniu zaświadczeń przepisów o postępowaniu jurysdykcyjnym. Niemniej jednak przyjmuje się, że takie odpowiednie stosowanie przepisów jest uzasadnione, a nawet niezbędne. Zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego), dokonanym przez organ administracji publicznej. Nie jest ono aktem stosowania prawa ani oświadczeniem woli - jest oświadczeniem wiedzy. Nie rodzi dla adresata żadnych bezpośrednich skutków prawnych, zmienia jedynie jego sytuację faktyczną, gdyż może być np. środkiem dowodowym w postępowaniu administracyjnym zmierzającym do ukształtowania pozycji adresata. Zaświadczenie nie tworzy, nie uchyla ani nie zmienia istniejących stosunków prawnych. Może być oceniane tylko w kategoriach prawdy lub fałszu (a nie wadliwości); nie ma waloru trwałości i nie tworzy stanu rei iudicatae (por. T. Woś, w: T. Woś (red.) Postępowanie administracyjne, Warszawa 2017, s. 84-85). Warto w tym miejscu również zaznaczyć, że z uwagi na "naturę" zaświadczenia (która w istocie sprowadza się do przeniesienia danych ze znajdujących się w posiadaniu organu rejestrów, ewidencji i innych zbiorów danych do treści zaświadczenia) w orzecznictwie sądowym zwraca się uwagę, że jeżeli problematyka, której dotyczy zaświadczenie jest sporna, wydanie zaświadczenia zgodnie z żądaniem strony jest niemożliwe. Zaświadczenie nie może rozstrzygać bowiem czegokolwiek, żadnych kwestii spornych. To, co ma potwierdzać, musi być zatem oczywiste, wynikające w sposób bezsporny z tych dokumentów (por. np. uzasadnienie do wyroków: WSA w Warszawie z 21 listopada 2011 r. sygn. II SA/Wa 1385/11; WSA w Warszawie z 22 czerwca 2006 r. sygn. VI SA/Wa 292/06 i in.). Zaświadczenie, do którego odnosi się zaskarżone postanowienie, jest dodatkowo przedmiotem regulacji szczegółowej zawartej w ustawie z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1048). Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.w.l., samodzielny lokal mieszkalny może stanowić odrębną nieruchomość. W myśl art. 2 ust. 1a u.w.l. Ustanowienie odrębnej własności samodzielnego lokalu następuje zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo treścią decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem, i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie albo skutecznie dokonanym zawiadomieniem o zakończeniu budowy. Stosownie do art. 2 ust. 2 u.w.l., samodzielnym lokalem mieszkalnym jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. W myśl zaś art. 2 ust. 3 u.w.l., spełnienie wymagań, o których mowa w ust. 2, stwierdza starosta w formie zaświadczenia. Przepis art. 2 ust. 2 u.w.l. określa zatem przesłanki, których spełnienie warunkuje wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego. Zaświadczenie o samodzielności lokalu jest dokumentem urzędowym potwierdzającym, że dany lokal spełnia wymogi samodzielności lokalu, a ponadto zaświadczenie takie potwierdza, że dany lokal mieszkalny został wybudowany legalnie i zgodnie z prawem (zob. np. uzasadnienia do wyroków: NSA z dnia 24 kwietnia 2014 r., sygn. I OSK 908/13, NSA z dnia 22 kwietnia 2015 r., sygn. I OSK 2772/14, NSA z dnia 26 września 2017 roku, sygn. II OSK 92/16). Trzeba zwrócić także uwagę na istotną zmianę przepisów ustawy o własności lokali, która została wprowadzona ustawą z 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o własności lokali (Dz. U. z 2018 r. poz. 1506), która weszła w życie 23 sierpnia 2018 r. Zgodnie z nowym brzmieniem art. 2 ust. 1a ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku, ustanowienie odrębnej własności samodzielnego lokalu następuje zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo treścią decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem, i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie albo skutecznie dokonanym zawiadomieniem o zakończeniu budowy. Powołana wyżej ustawa zmieniająca z dnia 5 lipca 2018 roku wprowadziła również zmiany w treści art. 2 ust. 3. Zgodnie ze starym stanem prawnym obowiązującym do 23 sierpnia 2018 r., art. 2 ust. 3 ustawy o własności lokali stanowił, że spełnienie wymagań, o których mowa w ust. 2 tej ustawy, stwierdza starosta w formie zaświadczenia. Tym samym o ile do tej daty starosta stwierdzał jedynie to, czy lokal spełnia techniczne warunki samodzielności (a więc, czy jest to wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych), o tyle po 23 sierpnia 2018 r. obowiązki starosty, związane z wydawaniem zaświadczenia o samodzielności lokalu, uległy poszerzeniu, gdyż ustawodawca w zmienionym ust. 3 art. 2 ustawy określił, że starosta w formie zaświadczenia stwierdza spełnienie wymagań, o których mowa w art. 2 ust. 1a-2. W świetle przedstawionych regulacji, starosta wydając zaświadczenie o samodzielności lokali obecnie zobowiązany jest do zbadania, czy na podstawie posiadanych dokumentów (wiedzy organu) można stwierdzić, że lokal po pierwsze spełnia techniczne warunki samodzielności (art. 2 ust. 2), a po drugie, czy ustanowienie odrębnej własności samodzielnego lokalu następuje zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo treścią decyzji o warunkach zabudowy oraz zgodnie z pozwoleniem na budowę albo skutecznie dokonanym zgłoszeniem, i zgodnie z pozwoleniem na użytkowanie albo skutecznie dokonanym zawiadomieniem o zakończeniu budowy (art. 1a). W niniejszej sprawie organy odmówiły wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu wskazując, że lokal ten nie spełnia warunków uznania go za samodzielny. W ocenie Sądu stanowisko to jest prawidłowe Organ wskazał, że powodem odmowy wydania zaświadczenia jest niezgodność z pozwoleniem na budowę oraz niespełnianie przez lokal przesłanki samodzielności. Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, samodzielnym lokalem mieszkalnym w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepis ten stosuje się odpowiednio również do samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. W aktach administracyjnych brak wprawdzie zatwierdzonego projektu budowlanego, ale jest niespornym (skarżący w tym zakresie nie zarzuca organowi wadliwych ustaleń) iż projekt budowlany, zakładał istnienie jednego lokalu składającego się z trzech izb połączonych ze sobą przejściem bezpośrednio między nimi. W wyniku zrealizowanych robót nie ma już przejść między poszczególnymi pomieszczeniami, lecz obecnie każde z pomieszczeń ma osobne wyjście (wejście) do części wspólnej budynku, to jest do korytarza. Rzut tych pomieszczeń świadczy o tym, iż trudno mówić o samodzielności tak ukształtowanego lokalu mieszkalnego. Odnosząc się jeszcze do argumentu skarżącego, że brak jest przeciwskazania, aby lokal posiadał trzy wejścia (wyjścia), należy zauważyć, że przez samodzielność lokalu należy rozumieć odrębność techniczną. Lokal wówczas jest samodzielny, gdy jest oddzielony od pozostałych lokali i innych części budynku, a korzystanie z niego jest niezależne od korzystania z innych lokali. Za niedopuszczalne należy uznać założenie, że wypełnienie przez lokal swojej zasadniczej funkcji i utrzymywanie należytych parametrów będzie uzależnione od korzystania z pozostałych lokali (por. np. uzasadnienie do wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 29.09.2016 r., sygn. I ACa 653/16). Lokal posiada zatem cechę samodzielności, o ile funkcjonalnie nie stanowi części składowej innego lokalu, a korzystanie z niego nie wiąże się z koniecznością korzystania z pomieszczeń znajdujących się w innym lokalu lub pomieszczeń wspólnych w budynku. O tym, czy dany lokal może być uznany za samodzielny decyduje jego wydzielenie trwałymi ścianami w obrębie budynku, swobodny dostęp do niego właściciela, czy mieszkańca i możliwość korzystania z niego bez wymogu korzystania z innych samodzielnych lokali, co oznacza przeznaczenie lokalu do wyłącznego użytku jego właściciela (mieszkańca). W tym miejscu trzeba dodać, że z art. 2 ust. 2 ustawy definicji lokalu nie wynika bezwzględny wymóg lokalizacji wszystkich w obrębie jednego budynku, jednakże dotyczy to wyłącznie pomieszczeń pomocniczych. Tylko pomieszczenia pomocnicze mogą być zlokalizowane w budynku w taki sposób, że dla możliwości dostania się do takiego pomieszczenia niezbędne jest korzystanie z pomieszczeń znajdujących się w częściach wspólnych lub innym lokalu, jak i poza budynkiem. Jedynym warunkiem koniecznym jest jednak położenie ich w granicach jednej nieruchomości gruntowej (por. uzasadnienie NSA z 19.10.2017 r., sygn. I OSK 3267/15). Nie można zatem mówić o samodzielności lokalu, którego ciągi komunikacyjne nie zostały wydzielone trwałymi ścianami do pełnienia przypisanej mu funkcji. Również nie można mówić o samodzielności lokalu, który mimo wydzielenia trwałymi ścianami, do pełnienia przypisanej mu funkcji, wymaga korzystania z innych samodzielnych lokali. Przeczy to istocie samodzielności lokalu. Samodzielność lokalu, przejawia się w tym, że właściciel i inne osoby korzystające z lokalu mają do niego swobodny dostęp, a korzystanie z pomieszczeń należących do lokalu zgodnie z jego funkcją nie wymaga korzystania z innych lokali. (wyrok NSA z 19.10.2017 r., sygn. akt I OSK 3267/15, wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 lutego 2021 roku, sygn. VII SA/Wa 1996/20). Ze względu na powyższe zarzuty skarżącego należy uznać za bezzasadne. Nie można również uznać argumentacji strony skarżącej, sprowadzającej się w zasadzie do wskazania, że fakt uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu, powinien skutkować uzyskaniem zaświadczenia. Zauważyć przede wszystkim należy, iż u.w.l. dla ustalenia samodzielności lokalu wymaga kumulatywnie zgodności tej samodzielności (lokalu) z pozwoleniem na budowę oraz pozwoleniem na użytkowanie. Jeżeli nawet inwestor uzyskał pozwolenie na użytkowanie budynku to jego sprzeczność z zatwierdzonym projektem budowlanym w jakimikolwiek zakresie, także odstępstw nieistotnych może stanowić przeszkodę dla stwierdzenia samodzielności lokalu. Nie są również trafne zarzuty art. 9, 7, 77 oraz 8 K.p.a. Stawiając zarzut naruszenia powyższych norm skarżący nie wskazuje w istocie na czym owo naruszenie miałoby polegać. Nie wskazuje, jakie to istotne okoliczności sprawy nie zostały ustalone, ani też nie precyzuje jakie istotne elementy stanu faktycznego zostały pominięte. W ocenie Sądu organy w sposób wyczerpujący i adekwatny ustaliły istotne dla sprawy okoliczności faktyczne. Dokonały oceny samodzielności lokalu wykorzystując zarówno istotne dla sprawy zarówno pozwolenie na budowę jak i projekt – rzut pomieszczeń. Powyższe jest wystarczające dla dokonania oceny samodzielności lokalu na zasadzie art. 2 ust. 2 u.w.l. Zgodnie z art. 218 § 1 w zw. z art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, w wypadku gdy wnioskodawca ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Z powyższego wynika, że jeżeli potwierdzenie faktów albo stanu prawnego nie wynika z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, wówczas organ - korzystając z dyspozycji art. 218 § 2 k.p.a. - może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Zakres takiego postępowania jest jednak, z uwagi na charakter prawny zaświadczenia, ograniczony. Trzeba także podkreślić, że możliwość przeprowadzenia przed wydaniem zaświadczenia postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie nie może być rozumiana jako tworzenie, na etapie postępowania o wydanie zaświadczenia, podstawy faktycznej lub prawnej do wystawienia zaświadczenia. Postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 218 § 2 k.p.a., spełnia tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia. Odnosi się ono do zbadania okoliczności wynikających z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienia, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się zainteresowany, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów. Przedmiotowe postępowanie ma zatem na celu usunięcie wątpliwości co do znanych, bo istniejących już faktów lub praw. Niedopuszczalne jest natomiast dokonywanie w nim nowych ustaleń faktycznych i prawnych. (por. uzasadnienie do wyroków: NSA z dnia 21 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 1414/15, NSA z dnia 8 września 2009 r., sygn. akt I OSK 104/09, WSA w Warszawie z dnia 14 grudnia 2018 roku, sygn. VII SA/Wa 1017/18). Na podstawie posiadanych przez organ danych nie mógł zatem zaświadczyć o samodzielności lokalu nr [...], dlatego też wydanie postanowienia odmownego było postępowaniem organu zgodnym z art. 6 i 7 k.p.a. Podkreślić trzeba, że odmowa wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu w takiej sytuacji w żadnej mierze nie narusza zaufania obywateli do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.). Nie jest także trafne stanowisko, jakoby z treści uzasadnienia postanowienia organu odwoławczego wynika, że organ ten uznał, iż przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty są niewystarczające i budzą wątpliwości. Dokumenty przedstawione przez wnioskodawcę nie tyle budziły wątpliwości organu, lecz potwierdzały niemożliwość wydania zaświadczenia. Organ I instancji wskazał, że konieczna jest ocena przesłanki samodzielności lokalu przez prymat stosownych przepisów, często technicznych, które wydane zostały na podstawie delegacji zawartej w ustawie prawo budowlane i z tej perspektywy ocenił, że lokal przesłanki samodzielności nie spełnia. Podobnie organ II instancji wskazał także, iż zaświadczenie o samodzielności lokalu, stanowi potwierdzenie istniejącego stanu faktycznego, jednakże stan ten musi pozostawać w zgodzie z przepisami prawa i dokumentami, o których mowa w art. 2 ust. 1a u.w.l., co jednak na gruncie niniejszej sprawy nie miało miejsca. Bezzasadny w powyższym kontekście jest również zarzut naruszenia art. 7a K.p.a. jak i art. 81a § 1 K.p.a. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 107 § 3 w zw. z art. 126 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez zbyt skrótowe sformułowanie uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia, a także brak wskazania motywów jakimi kierował się organ odmawiając wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu w przypadku, gdy lokal spełniał wszelkie warunki zawarte w ustawie - o własności lokali, jakie musi spełniać lokal samodzielny w rozumieniu art. 2 ust. 2 powyższej ustawy. Stosownie do art. 107 § 3 K.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie do wydanego postanowienia nie narusza wskazanej normy. Wyjaśnienia organu w tym zakresie są wystarczające i adekwatne. Organ wskazał przy tym, jakie są powody odmowy wydania zaświadczenia i jakie okoliczności determinowały określony kierunek rozstrzygnięcia. Uzasadnienie jest spójne i logiczne, a z jego treści w sposób niebudzący wątpliwości wynikają okoliczności które stanowiły podstawę odmowy wydania zaświadczenia. O naruszeniu wskazanej normy nie może natomiast świadczyć subiektywne przekonanie skarżącego o spełnianiu przesłanki samodzielności lokalu nr [...], czego jednak organ nie podzielił. Z powyższych względów skarga podlega na zasadzie art. 151 p.p.s.a. oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI