II SA/Łd 906/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2025-01-15
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo wodneopłata stałaścieki bytowepostępowanie administracyjneodwołanieskarganiedopuszczalnośćzwrot wpisu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę R.C. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim, uznając ją za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

Skarżąca R.C. wniosła skargę do WSA w Łodzi na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim dotyczącą opłaty stałej za odprowadzanie ścieków. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ skarżąca nie wyczerpała drogi odwoławczej, składając odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, które zostało następnie odrzucone. W konsekwencji, sąd odrzucił skargę i orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu sądowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę R.C. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 12 stycznia 2024 roku, która uchyliła wcześniejszą decyzję ustalającą opłatę stałą w związku z pozwoleniem na odprowadzanie ścieków bytowych. Skarżąca wniosła skargę, mimo że przysługiwało jej odwołanie do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie, które zostało następnie odrzucone jako niedopuszczalne. Sąd, powołując się na art. 52 i 58 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna, ponieważ skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Sąd podkreślił, że decyzja została wydana w trybie wznowienia postępowania, co nie wyłącza kontroli instancyjnej, w przeciwieństwie do sytuacji, gdy decyzja jest wynikiem nieuwzględnienia reklamacji. W związku z odrzuceniem skargi, sąd orzekł o zwrocie skarżącej uiszczonego wpisu sądowego oraz nadpłaconej kwoty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie wniósł odwołania lub zażalenia do organu II instancji i od razu zaskarżył do sądu administracyjnego decyzję organu I instancji.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia. W przypadku decyzji wydanej w pierwszej instancji, odwołanie jest obligatoryjne, chyba że ustawa stanowi inaczej. W tej sprawie skarżąca nie wniosła skutecznego odwołania, a jej próba zaskarżenia decyzji organu I instancji bezpośrednio do sądu administracyjnego narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 127 § par. 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 52 § par. 1-3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § par. 1 pkt 6 i par. 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.w. art. 14 § ust. 4

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

u.p.w. art. 273 § ust. 8

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

k.p.a. art. 151 § par. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 225

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 232 § par. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga niedopuszczalna z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia. Decyzja organu I instancji podlegała kontroli instancyjnej, a nie bezpośredniej kontroli sądowej.

Godne uwagi sformułowania

Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności rozstrzygnięć organów administracyjnych I instancji, gdyż ich działanie naruszałoby w/w zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Skład orzekający

Tomasz Porczyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi wniesionej z naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z prawem wodnym i trybem wznowienia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy typowego błędu strony skarżącej, jakim jest niewyczerpanie środków zaskarżenia. Nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji prawnych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 906/24 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-01-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Tomasz Porczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1478
art. 14 ust. 4, art. 273 ust. 8
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 127 par. 1 i 2, art. 151 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 52 par. 1-3, art. 58 par. 1 pkt 6 i par. 3, art. 225, art. 232 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 15 stycznia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2025 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.C. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 12 stycznia 2024 roku znak: WA.ZUO.3.4700.1054.2023.KJ w przedmiocie uchylenia decyzji ustalającej opłatę stałą w związku z pozwoleniem na odprowadzanie ścieków bytowych p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej R. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi, zaksięgowaną w dniu 20 grudnia 2024 roku, pod pozycją [...]; 3. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej R. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem nadpłaconego wpisu od skargi, zaksięgowaną w dniu 20 grudnia 2024 roku, pod pozycją [...]. dc
Uzasadnienie
R.C. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 12 stycznia 2024 r. w przedmiocie uchylenia decyzji ustalającej opłatę stałą w związku z pozwoleniem na odprowadzanie ścieków bytowych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wniósł o oddalenie skargi w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 września 2024 r., sygn. akt IV SA/Wa 1353/24, stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.
Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 6 grudnia 2024 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200,00 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia.
W wykonaniu powyższego wezwania skarżąca w dniu 20 grudnia 2024 r. uiściła wymagany wpis od skargi w kwocie 200 zł. Jednocześnie w tym samym dniu skarżąca dokonała drugiej wpłaty tytułem wpisu od wniesionej skargi w kwocie 200zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Stosownie do art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a). Jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na decyzję bez skorzystania z tego prawa (art. 52 § 3 p.p.s.a.).
Stosownie natomiast do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić to na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi R. C. uczyniła decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 12 stycznia 2024 r. uchylająca decyzję ustalającą opłatę stałą w związku z pozwoleniem na odprowadzanie ścieków bytowych oraz określająca dla skarżącej opłatę w wysokości 13370 zł za odprowadzanie ścieków bytowych do ziemi. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 104 oraz 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.) w związku z art. 300 ust. 1 oraz art. 271 ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1478 ze zm.). W pouczeniu tej decyzji wskazano m.in., że przysługuje od niej odwołanie do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej w dniu 19 stycznia 2024 r. W dniu 26 stycznia 2024 r. pismem z dnia 22 stycznia 2024 r. skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji. Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2024 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie stwierdził niedopuszczalność odwołania skarżącej z dnia 22 stycznia 2024 r. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 12 stycznia 2024 r.
Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona decyzja z dnia 12 stycznia 2024 r. została wydana w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst. jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775), zwanej: "k.p.a." A zatem nie będzie miało zastosowanie wyłączenie przewidziane w art. 273 ust. 8 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1478 ze zm.), zwanej: "u.p.w.", zgodnie z którym w przypadku wydania decyzji – w wyniku nieuwzględnienia reklamacji - określającej wysokość opłaty za usługi wodne, nie przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia, ale skarga do sądu administracyjnego. Wyłączenie kontroli instancyjnej organów administracji publicznej, uregulowane ww. przepisie, nie ma zastosowania w przypadku decyzji wydanych w trybach nadzwyczajnych, np. w wyniku wznowienia postępowania. Wyłączenie to dotyczy trybów zwykłych, a w szczególności postępowania, w wyniku którego rozpoznawana jest reklamacja. W sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją nie była rozpoznawana reklamacja, a wniosek skarżącej o zmianę decyzji.
Mając na uwadze powyższe należy odwołać się do doktryny, gdzie podkreśla się, że wniosek o wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności, jeśli zostanie złożony przez podmiot do tego uprawniony (w praktyce najczęściej ten, do którego została skierowana informacja ustalająca wysokość opłaty), wszczyna postępowanie administracyjne, które powinno zakończyć się wydaniem decyzji administracyjnej, która zgodnie z ogólnymi regułami procesowymi wynikającymi z art. 15 k.p.a. będzie podlegała kontroli instancyjnej (w tym zakresie nie ma przepisów szczególnych, które by ją wyłączały). Następnie będzie ona podlegała sądowej kontroli w trybie wynikającym z Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (K. Gruszecki [w:] Prawo wodne. Gospodarowanie wodami. Komentarz, Warszawa 2024, art. 273, LEX).
Wychodząc z powyższych ustaleń należy wskazać, że zgodnie z art. 127 § 1 i 2 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwym do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Zgodnie natomiast z art. 14 ust. 4 u.p.w. właściwy dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej Wód Polskich pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego w stosunku do dyrektorów zarządów zlewni Wód Polskich w sprawach określonych ustawą. Z powyższych przepisów wynika zatem, że w przedmiotowej sprawie organem pierwszej instancji jest Dyrektor Zarządu Zlewni w Piotrkowie Trybunalskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, natomiast organy wyższego stopnia jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie.
Nie ulega wątpliwości, iż przedmiotowa skarga została złożona na decyzję organu I instancji. Skarga jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie wniesie odwołania lub zażalenia do organu II instancji i od razu zaskarży do sądu administracyjnego decyzję (lub postanowienie) organu I instancji albo gdy już po wyczerpaniu przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia wniesie skargę na rozstrzygnięcie organu I instancji do sądu administracyjnego. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności rozstrzygnięć organów administracyjnych I instancji, gdyż ich działanie naruszałoby w/w zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 czerwca 2019 r., II SA/Kr 424/19, LEX nr 2689419). W tych okolicznościach nie jest dopuszczalna merytoryczna kontrola zaskarżonej decyzji. Skarga podlega odrzuceniu.
Wobec tego, że skarżąca uiściła wpis od skargi, wpis ten – z uwagi na odrzucenie skargi – podlega zwrotowi. Stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Wpis sądowy od przedmiotowej skargi wynosi 200 złotych. Tymczasem skarżąca uiściła tytułem wpisu sądowego od skargi łącznie kwotę 400 złotych, dokonując tym samym nadpłaty wpisu. Zgodnie z art. 225 p.p.s.a. opłatę prawomocnie uchyloną w całości lub w części postanowieniem sądu oraz różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi, a także pozostałości zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków zwraca się stronie z urzędu na jej koszt.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu Sąd orzekł, jak w punkcie drugim sentencji postanowienia, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. Natomiast w punkcie 3 sentencji postanowienia, na podstawie art. 225 p.p.s.a., Sąd postanowił zwrócić nadpłacony wpis od skargi w kwocie 200 złotych.
dc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI