II SA/Kr 637/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił sprzeciw spółki G. sp. z o.o. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sprawa dotyczyła sprzeciwu spółki G. sp. z o.o. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Sąd ocenił, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji błędnie rozpoznał sprawę wznowioną z wniosku B. S. i A. S., nieprawidłowo rozróżniając ich sytuację prawną i faktyczną. Sąd podkreślił, że jego rolą było jedynie zbadanie przesłanek do wydania decyzji kasatoryjnej, a nie merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprzeciw spółki G. sp. z o.o. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 lutego 2024 r., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Nowego Sącza z dnia 7 października 2022 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Spółka zarzuciła naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., kwestionując interes prawny B. S. w sprawie o ustalenie warunków zabudowy. Sąd, zgodnie z art. 3 § 2a w zw. z art. 64a P.p.s.a., ocenił jedynie zachowanie przesłanek wydania decyzji kasatoryjnej. Analiza akt sprawy i wcześniejszego prawomocnego wyroku WSA z 8 grudnia 2023 r. (sygn. II SA/Kr 1367/23) wykazała, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. Organ pierwszej instancji błędnie rozpoznał sprawę wznowioną z wniosku B. S. i A. S., nieprawidłowo rozróżniając ich sytuację prawną i faktyczną. W szczególności, organ odwoławczy słusznie uznał, że wnioskodawczyni A. S. posiada interes prawny jako właścicielka sąsiedniej nieruchomości, co obligowało organ pierwszej instancji do zapewnienia jej udziału w postępowaniu. Natomiast wnioskodawca B. S. nie posiadał tytułu prawnego do zamieszkiwanej nieruchomości, co skutkowało odmiennym potraktowaniem jego wniosku. Sąd podkreślił, że jego rolą było jedynie zbadanie, czy zaistniały przesłanki do wydania decyzji kasatoryjnej, a nie merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, które nastąpi po ponownym rozpoznaniu przez organ pierwszej instancji. W związku z tym, sprzeciw został oddalony.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji błędnie rozpoznał sprawę wznowioną z wniosku B. S. i A. S., nieprawidłowo rozróżniając ich sytuację prawną i faktyczną.
Uzasadnienie
Organ pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił interes prawny wnioskodawców w sprawie o ustalenie warunków zabudowy, nie rozróżniając sytuacji prawnej i faktycznej B. S. i A. S. Wnioskodawczyni A. S. jako właścicielka sąsiedniej nieruchomości ma interes prawny, podczas gdy B. S. nie posiada tytułu prawnego do zamieszkiwanej nieruchomości. Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji, zapewnił realizację zasady dwuinstancyjności postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_sprzeciw
Przepisy (17)
Główne
K.p.a. art. 145 § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa wznowienia postępowania, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
K.p.a. art. 151 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia.
K.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
P.p.s.a. art. 3 § 2a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądów administracyjnych w sprawach sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej.
P.p.s.a. art. 64a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznawanie sprzeciwów od decyzji, o których mowa w art. 138 § 2 K.p.a.
P.p.s.a. art. 64e
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena zachowania przesłanek wydania decyzji kasatoryjnej.
Pomocnicze
K.p.a. art. 149 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ prowadzi postępowanie wyjaśniające co do przyczyn wznowienia.
K.c. art. 140
Kodeks cywilny
Zakres prawa własności.
K.c. art. 144
Kodeks cywilny
Ochrona własności przed immisjami.
u.p.z.p. art. 6 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zasada dobrego sąsiedztwa.
P.p.s.a. art. 170
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia.
K.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania.
K.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania.
u.p.z.p. art. 61 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wymogi dla planowanego obiektu.
u.p.z.p. art. 64 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 64a
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
P.b. art. 28 § 2
Prawo budowlane
Dotyczy spraw o wydanie pozwolenia na budowę, nie ustalenie warunków zabudowy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji błędnie rozpoznał sprawę wznowioną z wniosku B. S. i A. S., nieprawidłowo rozróżniając ich sytuację prawną i faktyczną. Wnioskodawczyni A. S. posiada interes prawny jako właścicielka sąsiedniej nieruchomości, co uzasadnia jej udział w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Sąd w niniejszej sprawie oceniał jedynie przesłanki do wydania decyzji kasatoryjnej, a nie meritum sprawy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty spółki G. sp. z o.o. dotyczące naruszenia art. 138 § 2 K.p.a. i art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. przez organ odwoławczy okazały się niezasadne.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej ocenia co do zasady jedynie zachowanie przesłanek wydania tego rodzaju decyzji Moc wiążąca orzeczenia w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Ratio legis art. 170 P.p.s.a. polega zatem na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. Wnioskodawczyni posiada przymiot strony postępowania zakończonego decyzją o ustaleniu warunków zabudowy, bowiem jako właścicielka sąsiedniej nieruchomości ma interes prawny w byciu stroną tego postępowania.
Skład orzekający
Magda Froncisz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania art. 138 § 2 K.p.a. przez organ odwoławczy, ocena interesu prawnego w sprawach o warunki zabudowy, zasada związania mocą prawomocnego orzeczenia."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego trybu postępowania (sprzeciw od decyzji kasatoryjnej) i oceny przesłanek zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje zawiłości procedury administracyjnej i sądowej, w szczególności dotyczące wznowienia postępowania i decyzji kasatoryjnych. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania.
“Sąd rozstrzyga, czy organ administracji mógł uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania – kluczowe znaczenie ma prawidłowe ustalenie stron postępowania.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 637/24 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-05-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-05-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Magda Froncisz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Sygn. powiązane II OSK 2666/24 - Wyrok NSA z 2024-12-11 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku oddalono sprzeciw Powołane przepisy Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art 15 , art 107 , art 138 par 2 , art 145 par 1 pkt 4 , art 151 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art 151 a par 2 , art 170 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magda Froncisz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 maja 2024 r. sprzeciwu G. sp. z o.o. z siedzibą w N. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 28 lutego 2024 r. znak: SKO-ZP-415-391/23 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ustalającej warunki zabudowy – po wznowieniu postępowania oddala sprzeciw. Uzasadnienie Prezydent Miasta Nowego Sącza decyzją nr 101/2021 z 8 czerwca 2021 r. znak: WAU.RU.6730.101.2020.KG ustalił na wniosek G. sp. z o.o. z siedzibą w N. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną, instalacyjną, murami oporowymi oraz małą architekturą na działce nr [...] w obr. [...] w N. przy ul. [...]. Wnioskiem z 30 maja 2022 r. B. S. i A. S., reprezentowani przez A. G., zwrócili się do Prezydenta Miasta Nowego Sącza o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją, podając za podstawę wniosku art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej "K.p.a.". Podnieśli, że inwestycja będzie oddziaływać na ich nieruchomość położoną przy ul. [...] z następujących względów: bliskie sąsiedztwo tak wysokiego obiektu z dużą ilością okien i balkonów zakłóci prywatność, albowiem mieszkańcy wyższych pięter będą mieli bezpośredni widok na ogród wnioskodawców i otoczenie wokół domu, dojazd do planowanej inwestycji będzie odbywał się drogą wewnętrzną bezpośrednio z ul. [...], przy której mieszkają i z której korzystają wnioskodawcy, co spowoduje znaczny hałas i natężenie ruchu. Ponadto wysoki budynek ograniczy dostęp światła dziennego do ich budynku położonego przy ul. [...]. Postanowieniem z 15 lipca 2022 r. Prezydent Miasta Nowego Sącza wznowił postępowanie stwierdzając, że zachodzą wszelkie przesłanki formalne dające podstawę wszczęcia postępowania. Jako podstawę prawną postanowienia organ I instancji wskazał art. 150 § 1, art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Do akt załączono wypis z księgi wieczystej nieruchomości składającej się z działek nr [...], [...] i [...], z której wynika, że właścicielem ww. nieruchomości jest B. S.. Kolejno Prezydent decyzją z 7 października 2022 r. znak: WAU.RU.6730.101.2020.KG/ŁM, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., odmówił uchylenia ww. ostatecznej decyzji Prezydenta z 8 czerwca 2021 r. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że wnioskodawcy nie zostali uznani za strony postępowania zakończonego decyzją o warunkach zabudowy. Organ powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych, w którym podkreśla się, że właściciele i użytkownicy wieczyści działek sąsiadujących z nieruchomością inwestycyjną, w tym nawet położonych w pewnej od niej odległości mogą być stroną wówczas, gdy wykażą istnienie swojego interesu prawnego opartego na konkretnej normie prawa materialnego. Dalej organ wskazał, że wysokość elewacji budynku jest mniejsza od odległości inwestycji do nieruchomości wnioskodawców. Ponadto teren inwestycji oddzielony jest od działki wnioskodawców drogą wewnętrzną (działką nr [...]). Funkcja mieszkaniowa, charakter zabudowy, odległość terenu inwestycji od działki wnioskodawczyni, a także brak bezpośredniego sąsiedztwa z terenem inwestycji, nie dają zdaniem organu podstaw do uznania wnioskodawczyni za stronę postępowania. Dodatkowo według organu wnioskodawca prawidłowo nie został uznany za stronę postępowania, chociażby z tego względu, że nie jest współwłaścicielem nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], co wynika z rejestru gruntów z 25 sierpnia 2022 r. oraz z treści księgi wieczystej nr [...] Od ww. decyzji z 7 października 2022 r. odwołanie wnieśli B. S. i A. S., zarzucając naruszenie: - art. 28 § 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), dalej "P.b.", poprzez nie uznanie za strony postępowania właścicieli nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji, to jest B. S., A. S., podmiotu Polskiego Związku Działkowców ROD "[...] a także innych osób będących właścicielami nieruchomość znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu; - art. 6, art. 7 i art. 9 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających znaczenie dla sprawy tym nie uwzględnienie, że inwestycja naruszy zasadę dobrego sąsiedztwa, - art. 61 ust. 1 u.p.z.p., z którego wynika, że planowany obiekt musi odwzorowywać sąsiednią zabudowę. Odrębnie od ww. decyzji z 7 października 2022 r. odwołanie wnieśli J. S. oraz M. S., powielając zarzuty B. S. i A. S.. Wszyscy skarżący wnieśli o uznanie za strony właścicieli przyległych działek oraz uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z 30 sierpnia 2023 r. znak: SKO-ZP-415-303/22 uchyliło ww. decyzję Prezydenta z 7 października 2022 r. w całości i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało m.in., że z treści wniosku nie wynikało w sposób ewidentny i nie budzący wątpliwości, że wniosek złożyły podmioty, które nie powinny być stroną postępowania. Kwestia ta podlegała zatem ustaleniom w toku postępowania już wznowionego - na podstawie dostępnych w sprawie materiałów i twierdzeń wnioskodawcy; w tej sytuacji prawidłowo organ l instancji wznowił postępowanie, a następnie przeprowadził postępowanie wyjaśniające co do przyczyn wznowienia (art. 149 § 2 K.p.a.). Właścicielem działek nr [...], [...] i [...] obr. [...] jest tylko B. S., natomiast A. S. nie widnieje jako właściciel ani w księdze wieczystej nieruchomości, ani w rejestrze gruntów. Z tej przyczyny organ l instancji powinien ustalić z czego ww. wywodzi swój interes prawny i w tym celu wezwać A. S. do wykazania tego interesu. W aktach sprawy brak jest w tym zakresie jakichkolwiek ustaleń poza załączeniem wydruku z księgi wieczystej oraz wypisu z rejestru gruntów. Działki nr [...] i [...] znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowy jednorodzinnej oraz ogródków działkowych, zatem realizacja inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego trzykondygnacyjnego spowoduje zmianę dotychczasowego otoczenia, w szczególności, iż jak ustalił organ, budynek wielorodzinny będzie znajdował się w odległości około 11 m od budynku na działce [...]. Według Kolegium planowana inwestycja, ze względu na jej charakter (tj. zabudowę wielorodzinną), będzie oddziaływać na nieruchomości sąsiednie (działki nr [...] i [...]). W prowadzonym bowiem postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy bez udziału skarżących zapadła decyzja tak kształtująca stosunki na nieruchomości (to jest sposób korzystania z niej), iż będzie to miało wpływ na sposób wykonywania przez te osoby prawa własności na ich nieruchomości, nawet jeśli nieruchomość ta nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem inwestycji. Interes prawny należy w tej sytuacji wywodzić z potencjalnej uciążliwości planowanej w sąsiedztwie wnioskodawców inwestycji. Podstawę prawną ich interesu prawnego stanowią zatem art. 140 i art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2023 r., poz. 1610), dalej "K.c." i art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2023 r., poz. 977), dalej "u.p.z.p.". Działki nr [...] i [...] znajdują się w bezpośrednim sąsiedztwie działki nr [...]. Zdaniem organu II instancji doświadczenie życiowe wskazuje, że tego typu inwestycja oddziałuje na tereny sąsiednie, zwłaszcza te, które usytuowane są zaledwie kilka, bądź kilkanaście metrów od budynku wielorodzinnego. Zasięg oddziaływania i stopień uciążliwości takiej inwestycji jest znacznie większy niż zasięg oddziaływania inwestycji takiej, jak np. dom mieszkalny jednorodzinny. Już z samego projektu zagospodarowania działki inwestycyjnej widać, jak blisko usytuowane są nieruchomości wnioskodawcy od działki nr [...] i w jak bliskiej odległości będzie zlokalizowany budynek wielorodzinny na tej działce od budynku na działce nr [...], przy czym należy zauważyć, że z przedstawionego projektu wynika, że budynek wielorodzinny stanowi w zasadzie blok dwupiętrowy z tarasem na części dachowej. W takiej sytuacji próba argumentacji, iż projektowany budynek na działce nr [...] nie oddziałuje na działki znajdujące się przecież w najbliższym sąsiedztwie, w pobliżu których dotychczas istniała tylko zabudowa jednorodzinna i ogródki działkowe, nie może zostać zdaniem organu odwoławczego uwzględniona. Od powyższej decyzji Kolegium z 30 sierpnia 2023 r. sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożyła G. sp. z o.o. z siedzibą w N. zarzucając naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 K.p.a.), art. 140 i art. 141 K.c. oraz art. 6 ust. 2 u.p.z.p. Skarżąca podniosła, że uzasadnienie decyzji w znacznej mierze opisuje przebieg postępowania, nie wskazuje natomiast na czym konkretnie miałoby polegać naruszenie prawa i jakie w związku z tym okoliczności ma ustalić organ I instancji. WSA w Krakowie wyrokiem z 8 grudnia 2023 r. sygn. II SA/Kr 1367/23 uchylił ww. decyzję Kolegium z 30 sierpnia 2023 r., podzielając stanowisko wyrażone w sprzeciwie, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do wydania decyzji kasatoryjnej. Organ II instancji nie wykazał bowiem, że skarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, jak również, że zakres ten jest na tyle znaczny, iż nie jest możliwe uzupełnienie w tym zakresie postępowania dowodowego przez organ II instancji na podstawie art. 136 K.p.a. W szczególności z akt sprawy wiadomo, w jakiej odległości od terenu inwestycji położone są działki podmiotów wnioskujących o wznowienie postępowania, na czym polega zamierzenie inwestycyjne, jakie są jego parametry, wiadomo także, że teren inwestycji jest oddzielony od działek wnioskodawców drogą wewnętrzną. Także okoliczność dotycząca własności działek [...], [...] i [...] nie wymaga przeprowadzenia postępowania w znacznej części. Z powodzeniem może to uczynić organ II instancji badając treść księgi wieczystej nr [...], z których wyciągi znajdują się w aktach sprawy. Analiza treści skarżonego rozstrzygnięcia prowadzi wręcz do wniosku, że organ II instancji posiadał pełną wiedzę co do istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, zaś "uchybienie" organu I instancji polegało w istocie na rozstrzygnięciu, którego organ II instancji nie podziela. Nie jest to sytuacja, w której znajduje zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a. Zatem w sprawie zaistniały przesłanki do pełnego merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Kolegium ponownie rozpoznało sprawę i decyzją z 28 lutego 2024 r. znak: SKO-ZP-415-391/23 uchyliło decyzję Prezydenta z 7 października 2023 r. i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Jako podstawę prawną decyzji organ odwoławczy wskazał art. 138 § 2 i art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1 w zw. z art. 64 ust. 1 i art. 64a u.p.z.p. Organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia organu I instancji w odniesieniu do uznania za stronę B. S. były błędne. W konsekwencji przesłanka wznowienia podniesiona przez B. S. okazała się uzasadniona (własność potwierdzona w KW). Natomiast co do A. S. Kolegium uznało, że nie ma on interesu prawnego, zatem nie jest stroną, a jego wniosek o wznowienie był nieuzasadniony (jedynie mieszka w mieszkaniu będącym własnością B. ). Konsekwencją powyższego powinno być ponowne przeprowadzenie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy z zapewnieniem B. S. udziału jako stronie. Z kolei co do A. S. powinno się odmówić uchylenia decyzji ostatecznej. SKO omówiło poszczególne rozstrzygnięcia przewidziane w art. 151 K.p.a. i stwierdziło, że nie może orzekać w innym przedmiocie niż organ I instancji, co uzasadnia decyzję kasatoryjną. Kolegium nie może zapewnić B. S. udziału w postępowaniu I instancji. Kolegium nie może również wydać odrębnej decyzji dla A. S., ze względu na łączne rozstrzygnięcie I instancji. Organ odwoławczy podsumował, że ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji powinien wydać dwie odrębne decyzje. G. sp. z o.o. z siedzibą w N. wniosła od ww. decyzji Kolegium z 28 lutego 2024 r. sprzeciw do WSA w Krakowie. Zarzuciła naruszenie art. 138 § 2 K.p.a., poprzez wadliwe stwierdzenie uchybień w prawidłowej zdaniem spółki decyzji I instancji. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., kwestionując interes prawny B. S. w sprawie o ustalenie warunków zabudowy. W uzasadnieniu zarzutów spółka skoncentrowała się na analizie przepisów K.c., art. 6 ust. 2 u.p.z.p. oraz art. 145 i art. 138 K.p.a., wraz z przywołaniem w tym zakresie wielu orzeczeń sądów administracyjnych. W odpowiedzi na sprzeciw Kolegium wniosło o jego oddalenie, obszernie odnosząc się do zarzutów podniesionych w jego treści. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 2a w zw. z art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne rozpoznają sprzeciwy od decyzji, o których mowa w art. 138 § 2 K.p.a. Sąd rozpoznając sprzeciw od decyzji kasatoryjnej ocenia co do zasady jedynie zachowanie przesłanek wydania tego rodzaju decyzji (art. 64e P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a.). Zatem wszelkie kwestie wykraczające poza ww. zakres nie mogły być przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie. W myśl art. 138 § 2 K.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zwrot normatywny "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest zwrotem ocennym. W orzecznictwie przyjmuje się, że stwierdzenie to jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 24 kwietnia 2014 r., sygn. II OSK 2846/12 - powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku gdy organ odwoławczy dochodzi do przekonania o konieczności wydania decyzji kasatoryjnej, winien nie tylko uzasadnić istnienie przesłanek wymienionych w art. 138 § 2 K.p.a., lecz również wskazać, dlaczego nie mógł wydać decyzji merytorycznej, chociażby korzystając z możliwości przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego w trybie art. 136 K.p.a. Ocena organu w tym zakresie powinna zaś znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji. Wskazanie w uzasadnieniu okoliczności wyczerpujących przesłanki z art. 138 § 2 K.p.a. służy wypełnieniu dyspozycji art. 107 § 3 K.p.a., określającego wymogi dla uzasadnienia faktycznego decyzji oraz realizacji wynikającej z art. 11 K.p.a. zasady przekonywania (por. wyrok NSA z 30 kwietnia 2015 r., sygn. II OSK 1086/14). Decyzja organu odwoławczego na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. może być wydana również w sytuacji, w której organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego lub naruszył przepisy postępowania tak, że sprawa nie została wyjaśniona. Dokonana w powyższym zakresie kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że jest ona prawidłowa, a niezasadny sprzeciw podlega oddaleniu. Przedmiotem sprzeciwu była ponownie wydana w trybie wznowieniowym, po uchyleniu przez WSA w Krakowie wyrokiem z 8 grudnia 2023 r. sygn. II SA/Kr 1367/23 poprzednio wydanej decyzji Kolegium z 30 sierpnia 2023 r., kasatoryjna decyzja Kolegium z 28 lutego 2024 r. Trzeba przy tym wyjaśnić, że w związku z ww. prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z 8 grudnia 2023 r. sygn. II SA/Kr 1367/23, Sąd w sprawie niniejszej był zobowiązany do wzięcia pod uwagę treść art. 170 P.p.s.a., w myśl którego to przepisu prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca orzeczenia w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Ratio legis art. 170 P.p.s.a. polega zatem na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (por. np.: wyroki NSA z 6 września 2016 r. sygn. II FSK 1901/14, z 23 czerwca 2017 r. sygn. I FSK 1474/15, z 31 maja 2016 r. sygn. akt II OSK 2295/14). Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ administracji publicznej w przyszłości, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd i organ, jeżeli ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie (por. wyrok WSA w Poznaniu z 30 maja 2018 r., sygn. IV SA/Po 348/18). I tak należy zaznaczyć, że WSA w Krakowie w ww. wyroku z 8 grudnia 2023r., mimo charakterystycznej dla sprawy rozpoznawanej na skutek wniesienia sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej konieczności ograniczenia się do badania jedynie kwestii podstaw do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., jednoznacznie stwierdził, że z akt sprawy wiadomo, w jakiej odległości od terenu inwestycji położone są działki podmiotów wnioskujących o wznowienie postępowania, na czym polega zamierzenie inwestycyjne, jakie są jego parametry, wiadomo także, że teren inwestycji jest oddzielony od działek wnioskodawców drogą wewnętrzną. Także okoliczność dotycząca własności działek [...], [...] i [...] nie wymagała zdaniem WSA przeprowadzenia postępowania w znacznej części. Z powodzeniem mógł to uczynić organ II instancji badając treść księgi wieczystej nr [...], z których wyciągi znajdują się w aktach sprawy. Zważywszy na powyższe należało uznać, że prawidłowa jest dokonana przez organ odwoławczy w obecnie poddanej kontroli sądowej decyzji z 28 lutego 2024 r. analiza meritum sprawy, to jest kwestii wykazania w sprawie interesu prawnego obojga wnioskodawców. Dla przypomnienia, zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Kolegium z 28 lutego 2024 r. została wydana na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Organ odwoławczy orzekł w niej o uchyleniu decyzji Prezydenta z 7 października 2023 r. i przekazaniu sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Z kolei decyzją z 7 października 2023 r. Prezydent odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta z 8 czerwca 2021 r. o ustaleniu warunków zabudowy, ze względu na stwierdzenie braku interesu prawnego – przymiotu strony – wnioskodawców. W sprawie bezsporne i nie budzące wątpliwości Sądu są prawie wszystkie istotne okoliczności sprawy, w tym przymiot ostateczności decyzji Prezydenta z 8 czerwca 2021 r. i fakt złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w terminie określonym w art. 148 § 2 K.p.a. Nie budzi zastrzeżeń również prawidłowe przyjęcie przez organy, że z treści wniosku nie wynikało w sposób ewidentny i nie budzący wątpliwości, że wniosek złożyły podmioty, które nie powinny być stroną postępowania. Kwestia ta podlegała zatem ustaleniom w toku postępowania już wznowionego - na podstawie dostępnych w sprawie materiałów i twierdzeń wnioskodawcy. W tej sytuacji prawidłowo organ l instancji wznowił postępowanie, a następnie prowadził postępowanie wyjaśniające co do przyczyn wznowienia (art. 149 § 2 K.p.a.). Jedyną kwestią sporną pozostawało na tym etapie sprawy wykazanie interesu prawnego po stronie wnioskodawców, co miało skutkować uznaniem ich za pominięte bez własnej winy strony postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Zdaniem organu I instancji i inwestora żaden z wnioskodawców nie ma interesu prawnego w sprawie głównej. Natomiast według organu II instancji wnioskodawczyni ma interes prawny związany z własnością i związanym z nią prawem zagospodarowania i używania nieruchomości sąsiedniej, co obligowało organ I instancji do przejścia wobec niej do ostatniego etapu postępowania wznowieniowego i wydania jednej z decyzji na podstawie art. 151 K.p.a. Z kolei wnioskodawca nie posiada tytułu prawnego do zamieszkiwanej nieruchomości, w związku z czym ma jedynie interes faktyczny, a organ I instancji zdaniem Kolegium powinien był wobec niego wydać odrębną decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej, ze względu na brak podstawy wznowienia, po pierwszym etapie postępowania wznowieniowego. Rację w tym sporze przyznać trzeba organowi odwoławczemu. Zauważyć należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, ale wyłącznie w wypadku, jeżeli wznawiane postępowanie było dotknięte kwalifikowaną wadą procesową, wymienioną wyczerpująco w art. 145 § 1 pkt 1-8, art. 145a lub art. 145b K.p.a. Strona, żądając wznowienia postępowania, powinna wskazać przyczynę wznowienia, uzasadniając to na tyle precyzyjnie, aby organ miał możliwość podjęcia postępowania na podstawie art. 149 § 1 K.p.a. W myśl art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Stosownie natomiast do art. 151 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. § 2. W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. W niniejszej sprawie podstawą słusznego uchylenia przez organ II instancji wadliwej decyzji I instancji było prawidłowe stwierdzenie, że wbrew rozstrzygnięciu I instancji, po pierwsze sytuacja dwóch wnioskodawców jest różna (odmienna), po drugie, wnioskodawczyni posiada przymiot strony postępowania zakończonego decyzją o ustaleniu warunków zabudowy, bowiem jako właścicielka sąsiedniej nieruchomości ma interes prawny w byciu stroną tego postępowania. Interes prawny wnioskodawczyni jest oparty na przepisach prawa materialnego, dotyczących konstytucyjnie chronionego prawa własności, a to art. 140 i art. 144 K.c. oraz art. 6 ust. 2 u.p.z.p. Kolegium w przekonujący sposób uzasadniło, że planowana inwestycja zabudowy wielorodzinnej (blok dwupiętrowy z tarasem na części dachowej) będzie oddziaływać na nieruchomości sąsiednie (w tym działki nr [...] i [...]) ze względu na charakter, gabaryty i usytuowanie planowanej zabudowy względem istniejącej. Natomiast zapadła decyzja Prezydenta z 8 czerwca 2021 r. zakończyła postępowanie o ustalenie warunków zabudowy bez udziału wnioskodawczyni, kształtując stosunki na nieruchomości (to jest sposób korzystania z niej) w taki sposób, że będzie to miało wpływ na sposób wykonywania przez wnioskodawczynię prawa własności na jej nieruchomości. Przesłanki przyznania jednostce statusu strony postępowania (legitymowania się interesem prawnym) wyznacza w sprawach o ustalenie warunków zabudowy art. 28 K.p.a., zgodnie z którym stronami w postępowaniu w sprawie o ustalenie warunków zabudowy jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Podsumowując, w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy rację w ww. kwestiach należało przyznać organowi II instancji. Mając powyższe na uwadze Sąd w pełni podziela stanowisko organu II instancji, że organ I instancji błędnie i przedwcześnie podjął jedno rozstrzygnięcie wobec dwojga wnioskodawców w odmiennej sytuacji faktycznej i prawnej. Jednocześnie, co słusznie wskazał organ odwoławczy, uchylenie decyzji I instancji w tych okolicznościach było konieczne również ze względu na zachowanie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 K.p.a. Warto zauważyć, że skoro organ I instancji stwierdził już na etapie wznowionego postępowania brak wystąpienia przesłanki wznowienia, to nie przeszedł do kolejnej fazy postępowania wznowieniowego, to jest rzetelnego zbadania, czy występują okoliczności uzasadniające niemożność uchylenia decyzji (art. 146, art. 151 § 2 K.p.a.) oraz w zależności od wyników tego etapu postępowania wydania decyzji w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1, pkt 2, czy art. 151 § 2 K.p.a. Innymi słowy nie sposób w sprawie niniejszej uznać, by organ I instancji przeprowadził ponownie postępowanie określone w art. 149 § 2 K.p.a. w sposób gwarantujący wnioskodawczyni, jako stronie postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy, możliwość obrony praw i interesów w tymże wznowionym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że sprzeciw nie zasługiwał na uwzględnienie. Dlatego też zastosowanie przez organ II instancji art. 138 § 2 K.p.a. było w takiej sytuacji prawidłowe i konieczne. Dodatkowo, celnie organ odwoławczy zalecił organowi I instancji wydanie odrębnej decyzji dla wnioskodawcy i przyjęcie, że wnioskodawczyni wykazała swój interes prawny i jest stroną w sprawie głównej. Na koniec Sąd podkreśla, że przedwczesna byłaby na tym etapie jednoznaczna wypowiedź Sądu co do merytorycznych okoliczności determinujących ostateczne rozstrzygnięcie we wznowionej wobec wnioskodawczyni sprawie. Jak bowiem wskazano powyżej, ograniczone ramy procesowe niniejszej sprawy wywołanej sprzeciwem, wiążą Sąd uniemożliwiając wypowiedzi w zakresie ostatecznego zakończenia niniejszej sprawy. Rolą Sądu była jedynie ocena, czy przy dokonanych przez organ założeniach materialnoprawnych, zaistniały przesłanki do wydania decyzji kasatoryjnej. Ocena założeń materialnoprawnych może być natomiast dokonana dopiero na podstawie ewentualnej skargi na decyzję rozstrzygającą sprawę merytorycznie. Na marginesie jedynie Sąd wskazuje, że z brzmienia art. 61 ust. 1 u.p.z.p. nie wynika, jak chcieliby wnioskodawcy, obowiązek prostego odwzorowania przez planowany obiekt sąsiedniej zabudowy. Z kolei wskazywany jako naruszony w odwołaniu art. 28 ust. 2 P.b. nie mógł być w sprawie stosowany, bowiem dotyczy on tylko spraw o wydanie pozwolenia na budowę, a nie o ustalenie warunków zabudowy, jak w sprawie niniejszej. Podsumowując Sąd stwierdził, że wynik przeprowadzonej według powyższych reguł kontroli legalności zaskarżonej decyzji w zakresie zaistnienia przesłanek z art. 138 § 2 K.p.a. jest pozytywny, a sprzeciw - niezasadny. W szczególności Sąd nie stwierdził, by którykolwiek z wymienionych w sprzeciwie przepisów K.p.a. został naruszony przez organ II instancji. Organ odwoławczy, przekazując sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia, sprostał również obowiązkowi wskazania, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym jej rozpatrzeniu. Prawidłowo również, wbrew zarzutom sprzeciwu, sporządził uzasadnienie decyzji, zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. Końcowo ponownego zaakcentowania wymaga, że zgodnie z art. 64e P.p.s.a. Sąd w niniejszej sprawie nie był uprawniony do badania meritum sprawy administracyjnej, nie mógł zatem przesądzić w tym postępowaniu o wyniku sprawy administracyjnej. Ocenie w niniejszym postępowaniu, z woli ustawodawcy, który tak ukształtował instytucję sprzeciwu, podlegało wyłącznie zastosowanie przez Kolegium art. 138 § 2 K.p.a. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji wyroku, oddalając sprzeciw na podstawie art. 151a § 2 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI