II SA/KR 634/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2006-03-30
NSAnieruchomościŚredniawsa
opłata adiacenckanieruchomościinfrastruktura technicznawodociągwzrost wartości nieruchomościprawo administracyjnepostępowanie administracyjne WSASKObłędy proceduralne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o opłacie adiacenckiej z powodu istotnych błędów proceduralnych i wadliwej opinii biegłego.

Skarżący kwestionowali decyzję o nałożeniu opłaty adiacenckiej za budowę wodociągu, zarzucając nieprawidłowe ustalenie jej wysokości oraz brak stworzenia warunków do podłączenia ich nieruchomości. Sąd administracyjny uchylił zarówno decyzję organu odwoławczego, jak i pierwszej instancji, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 139 k.p.a. przez organ odwoławczy orzekający na niekorzyść strony, oraz istotne wady sporządzonej opinii biegłego.

Sprawa dotyczyła skargi M. i M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie opłaty adiacenckiej związanej z budową wodociągu. Organ pierwszej instancji ustalił opłatę, a organ odwoławczy częściowo ją zmienił, zwiększając kwotę. Skarżący zarzucali m.in. niewłaściwą interpretację przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, brak stworzenia realnych warunków do podłączenia nieruchomości do sieci oraz wadliwość operatu szacunkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił obie decyzje, stwierdzając istotne błędy proceduralne. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było naruszenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze zakazu orzekania na niekorzyść strony odwołującej się (art. 139 k.p.a.), a także liczne wady opinii biegłego, która stanowiła podstawę ustalenia opłaty. Sąd wskazał na brak wskazania metody szacowania, nieprawidłowe źródła danych, błędy w obliczeniach oraz sprzeczności dotyczące dat budowy infrastruktury. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na potencjalne problemy z wejściem w życie uchwały Rady Miejskiej ustalającej stawkę opłaty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Nie, chyba że decyzja organu pierwszej instancji rażąco narusza prawo lub interes społeczny, czego w tym przypadku nie stwierdzono.

Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwiększyło wysokość opłaty adiacenckiej, co stanowiło orzeczenie na niekorzyść skarżących. Ponieważ organ odwoławczy nie uznał decyzji organu pierwszej instancji za rażąco naruszającą prawo lub interes społeczny, takie działanie było niedopuszczalne na gruncie art. 139 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (22)

Główne

u.g.n. art. 145 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 146 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 146 § 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 146 § 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 139

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

u.g.n. art. 148

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 145

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. Nr 98, poz. 612 art. 35

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego

Dz. U. Nr 98, poz. 612 art. 36 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego

Dz. U. Nr 98, poz. 612 art. 36 § 2

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego

Dz. U. Nr 62, poz. 718 art. 4 § 1

Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ odwoławczy zakazu orzekania na niekorzyść strony (art. 139 k.p.a.). Wadliwość operatu szacunkowego, który nie spełniał wymogów formalnych i merytorycznych określonych w rozporządzeniu. Niewyjaśnienie przez organy administracji kluczowych okoliczności faktycznych, w tym czy faktycznie stworzono warunki do podłączenia nieruchomości do sieci wodociągowej. Potencjalne problemy z wejściem w życie uchwały Rady Miejskiej ustalającej stawkę opłaty adiacenckiej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji, że sam fakt wybudowania wodociągu i stworzenia warunków do podłączenia jest wystarczający do nałożenia opłaty, bez względu na faktyczne podłączenie. Argumentacja organów, że korzystanie z innego źródła wody (studni) nie wyklucza obowiązku zapłaty opłaty adiacenckiej.

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy nie może wydawać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się opinia szacunkowa narusza przepisy rozporządzenia nie można uznać za zasadną argumentację skarżących, zgodnie z którą fakt korzystania z innego źródła zaopatrzenia w wodę (studni) czyni nieuzasadnionym nałożenie opłaty adiacenckiej.

Skład orzekający

Barbara Pasternak

przewodniczący

Beata Cieloch

członek

Kazimierz Bandarzewski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opłaty adiacenckiej, wymogów formalnych operatu szacunkowego oraz zakazu orzekania na niekorzyść strony przez organ odwoławczy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy wodociągu i opłaty adiacenckiej; kwestie proceduralne mogą być odmienne w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jakość dowodów (opinii biegłych) dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a także jak ważny jest zakaz orzekania na niekorzyść strony.

Wadliwy operat szacunkowy i błąd organu odwoławczego uchylają opłatę adiacencką.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 634/02 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2006-03-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-03-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Barbara Pasternak /przewodniczący/
Beata Cieloch
Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie : AWSA Beata Cieloch AWSA Kazimierz Bandarzewski ( spr.) Protokolant : Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2006 r. sprawy ze skargi M. D., M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 17 stycznia 2002 r. , nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżących M. D. i M. D. kwotę 200 (dwieście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
W dniu [...] października 2001 r. Zarząd Miasta i Gminy [...] w drodze decyzji, działając na podstawie art. 145 i 148 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. Nr 46, poz. 543) oraz § 1 uchwały Rady Miejskiej w Wieliczce z dnia 27 października 2000 r. Nr XX/277/2000 w sprawie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej, ustalił M. i M. D. opłatę adiacencką w wysokości [...] zł w związku z oddaniem do użytku wodociągu i stworzeniem warunków do podłączenia nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] o pow. 0,2361 ha położonej w [...] przy ul. [...] , stanowiącej własność M. i M. D..
W uzasadnieniu tej decyzji wyjaśniono, że właściciele nieruchomości uczestniczą w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej poprzez wnoszenie opłat adiacenckich. Na tym terenie wybudowano wodociąg i stworzono warunki podłączenia do tego wodociągu. Wysokość opłaty została zaś ustalona na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy z czerwca 2001 r.
Decyzja ta została doręczona stronom w dniu [...] października 2001 r., oni też dnia [...] listopada 2001 r. wnieśli od niej odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] . Odwołujący się podnieśli, że nie zgadzają się na wysokość zaproponowanej opłaty adiacenckiej. Zarzucono uchwalenie przez Radę Miejską w [...] stawki opłaty adiacenckiej w wysokości maksymalnej, zamiast obniżenia jej do 50 % różnicy między wartością, jaką nieruchomość miała przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej, a wartością jaką posiada po wybudowaniu urządzeń infrastruktury technicznej.
Odwołujący się zakwestionowali prawidłowość sporządzonego operatu szacunkowego zarzucając, iż nieprawidłowo ustalono wartość 1 metra kwadratowego ich działki w tej samej cenie (4,52 zł/1 metr kwadratowy), skoro działka w całości nie nadaje się do zabudowy. Gmina nie stworzyła zaś warunków do przyłączenia ich działki do wodociągu, ponieważ nie wykonała odgałęzień do granic działki. Budowa wodociągu wynikała jedynie z zapewnienia wyrównania ciśnienia wody.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , działając jako organ odwoławczy, decyzją z dnia 17 stycznia 2002 r. częściowo zmieniło zaskarżoną decyzję w zakresie dotyczącym ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej, zwiększając jej wysokość z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł, a w pozostałym zakresie utrzymało ją w mocy.
W uzasadnieniu wyjaśniono, że skorygowano wysokość opłaty adiacenckiej z powodu błędu rachunkowego, jaki popełnił organ l instancji. Wskazano, że budowa sieci wodociągowej została ukończona w 2000 r. Stawkę opłaty adiacenckiej Rada Miejska w [...] ustaliła w wysokości 50 % wzrostu wartości nieruchomości spowodowanej wybudowaniem urządzenia infrastruktury technicznej. Wysokość opłaty adiacenckiej stanowi iloczyn stawki 2,26 zł/1 m2 oraz powierzchni [...] metrów działki nr [...] . Obowiązujące przepisy nie pozwalają na różnicowanie wartości fragmentów działki przez biegłego rzeczoznawcy, ponieważ szacuje się wartość całej nieruchomości. Operat zaś został sporządzony prawidłowo metodą porównawczą. Samorządowe kolegium Odwoławcze wskazało, że obowiązek uiszczenia opłat adiacenckich ma charakter obligatoryjny i jest niezależny od bezpośredniego korzystania zobowiązanych z tych urządzeń, powołując się na wyrok NSA z dnia 13 grudnia 1994 r., SA/Lu 514/94.
Skarżący otrzymali decyzję organu odwoławczego dnia 7 lutego 2002 r. i w dniu 6 marca 2002 r. złożyli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie, wnosząc o jej uchylenie a także uchylenie decyzji organu l instancji, wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W skardze zarzucono organom administracji obrazę przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwą interpretację i błędne zastosowanie art. 145 i 146 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. Nr 46, póz. 543 ze zm.). Podniesiono, że nie stworzono realnych warunków do podłączenia nieruchomości skarżących do sieci wodociągowej, wskazując jednak, że cięć tą wybudowano. W ocenie skarżących do skutecznego obciążenia ich opłatą adiacencką konieczne jest odpłatne wykonanie przekopu przez ruchliwą, asfaltową ulicę, celem podłączenia ich nieruchomości do sieci wodociągowej. Ponieważ nie wykonano odgałęzienia do nieruchomości skarżących i to pomimo tego, że przed przystąpieniem do budowy wodociągu Gmina [...] zobowiązała się do wykonania odgałęzień do poszczególnych działek, stąd nieuzasadnionym jest nakładania opłaty adiacenckiej. Skarżący wskazują nadto, że nie odnoszą żadnych korzyści z faktu wbudowania sieci, ponieważ wodę czerpią ze studni znajdującej się na ich działce. W skardze powołano orzecznictwo NSA z którego wynika, że opłata adiacencka może być nakładana wówczas, gdy właściciele nieruchomości odnoszą korzyści z wybudowania urządzeń poprzez możliwość podłączenia do nich, a także zarzucono organom administracji naruszenie zasady równości zawartej w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ustalenie jednakowej wysokości opłaty adiacenckiej zarówno dla osób, do których nieruchomości wybudowano odgałęzienia, jak i w stosunku do tych, do których odgałęzień nie wykonano.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w swojej decyzji i wyjaśniając, że niewątpliwie nastąpiła zmiana wartości nieruchomości skarżących w związku z wybudowaniem wodociągu. Skarżący są zobowiązani na własny koszt do budowy przyłączy do sieci. Budowa przyłącza powinna łączyć sieć główną (zawór za wodomierzem głównym) z siecią wewnętrzną, a podstawowym kryterium uzasadnionego w tej sprawie nałożenia opłaty adiacenckiej jest sam fakt wybudowania sieci i stworzenia warunków podłączenia do tej sieci nieruchomości skarżących.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarżący M. i M. D. w dniu [...] marca 2002 r. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 17 stycznia 2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w [...].
Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.
Właściwym do rozpoznania niniejszej skargi jest zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 P.p.s.a. uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.).
W tej sprawie organy administracji prowadząc postępowanie dopuściły się istotnych błędów proceduralnych, które uzasadniają uchylenie zarówno decyzji organu odwoławczego jak i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. orzekło w ten sposób, że częściowo zmieniło zaskarżoną decyzję organu l-instancji i w tym zakresie rozstrzygnęło co do istoty, a w pozostałym zakresie utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Częściowa zmiana zaskarżonej decyzji polegała na tym, że ustaloną przez organ l-instancji kwotę opłaty adiacenckiej w wysokości [...] zł podwyższono w decyzji organu odwoławczego do kwoty [...] zł.
Zmiana ta stanowi zwiększenie obciążenia opłatą adiacencką na rzecz odwołujących się – M. i M. D.. Zgodnie zaś z art. 139 k.p.a. organ odwoławczy nie może wydawać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, z wyjątkiem przypadku gdy zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uznało, aby decyzja Zarządu Miasta i Gminy [...] z dnia 17 października 2001 r. ustalająca opłatę adiacencką w wysokości [...] zł na rzecz M. i M. D. została wydana z rażącym naruszeniem prawa lub z rażącym naruszeniem interesu społecznego. Stąd niedopuszczalnym było wydawanie decyzji reformującej zaskarżoną decyzję organu l-instancji na niekorzyść odwołujących się. Jeżeli nawet organ l-instancji mylnie ustalił wysokość opłaty adiacenckiej, to w związku z wniesieniem odwołania przez M. i M. D. niedopuszczalnym było orzekanie na ich niekorzyść w ten sposób, że podwyższono wysokość opłaty adiacenckiej z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] decyzja organu l-instancji nie jest decyzją rażąco naruszającą prawo lub rażąco naruszającą interes społeczny.
Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] przekroczyło w tej sprawie granice dopuszczalnego orzekania, naruszają art. 139 k.p.a.
Wprawdzie decyzja organu l-instancji nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, to jednak Zarząd Miasta i Gminy w [...] wydając tą decyzję dopuścił się naruszenia prawa. Jednym z podstawowych dowodów, jaki organ administracji miał obowiązek przeprowadzić w toku postępowania wyjaśniającego, był dowód w postaci opinii biegłego - operatu szacunkowego sporządzonego w celu ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej. Zgodnie bowiem z art. 146 ust. 1-2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. Nr 46, póz. 543), zwanej dalej w skrócie u.g.n., ustalenie i wysokość opłaty adiacenckiej zależy od wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego budową urządzeń infrastruktury technicznej. Wysokość opłaty adiacenckiej stanowi określoną stawkę procentową różnicy między wartością, jaką nieruchomość miała przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej, a wartością jaką nieruchomość ma po ich wybudowaniu.
Wartość nieruchomości przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej i po ich wybudowaniu ustalana jest przez rzeczoznawcę majątkowego w drodze operatu szacunkowego - art. 146 ust. 3 u.g.n.
W aktach sprawy znajduje się opinia szacunkowa biegłego rzeczoznawcy. Opinia ta była podstawą przyjęcia wartości nieruchomości przed wybudowaniem urządzenia infrastruktury technicznej w postaci wodociągu i po wybudowaniu tego urządzenia.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego opinia ta została sporządzona wadliwie i z naruszeniem obowiązującego prawa.
Już sam tytuł tego opracowania "opinia szacunkowa" narusza przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lipca 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 98, poz. 612), zwanego dalej w skrócie rozporządzeniem. Rozporządzenie dopuszcza jedynie szacowanie wartości nieruchomości w drodze operatu szacunkowego, a nie opinii szacunkowej.
Zgodnie z § 36 ust. 1 rozporządzenia w operacie szacunkowym należy przedstawić czynności przeprowadzone w postępowaniu związanym z określeniem wartości nieruchomości, a w szczególności:
1) określenie nieruchomości i zakresu wyceny,
2) określenie celu wyceny,
3) określenie podstaw formalnych i materialnoprawnych wyceny nieruchomości oraz źródeł danych merytorycznych,
4) ustalenie daty sporządzenia wyceny,
5) określenie stanu nieruchomości, w tym stanu prawnego, techniczno-użytkowego oraz przeznaczenia w planie miejscowym,
6) określenie sposobu wyceny, w tym wskazanie rodzaju określanej wartości, wyboru podejścia, metody i techniki szacowania,
7) analizę i charakterystykę rynku nieruchomości w zakresie dotyczącym celu i sposobu wyceny,
8) określenie wartości nieruchomości, z przedstawieniem obliczeń tej wartości i wyniku końcowego wyceny.
Opinia szacunkowa przyjęta w tej sprawie jako podstawa orzekania przez organ l i ll-instancji nie spełnia niektórych z ww. warunków. Przede wszystkim w opinii tej nie wskazano metody, którą posłużono się przy szacowaniu wartości nieruchomości. Wprawdzie pkt 4 opinii zatytułowany jest "Metodyka wyceny", jednak nie zawiera on żadnego odniesienia do tego, czy biegły rzeczoznawca zastosował np. metodę porównywania parami, czy metodę analizy statystycznej rynku przy zastosowaniu podejścia porównawczego, czy też np. metodę inwestycyjną lub metodę zysków.
Stosownie do § 36 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia operat szacunkowy obligatoryjnie winien zawierać określenie źródeł danych merytorycznych.
Opinia przyjęta za dowód w tej sprawie w ogóle nie zawiera źródeł danych merytorycznych. Biegły wskazał jedynie, że nieruchomości przyjęte do porównania są położone w [...] przy ul. [...] i [...] oraz że posiadają one cechy zbliżone, prawdopodobnie do nieruchomości szacowanej - w ten sposób nie można wskazywać źródła informacji o nieruchomościach przyjętych do szacowania. § 36 ust. 2 rozporządzenia wprost nakazuje, aby w operacie szacunkowym zamieszczać dokumenty uzasadniające dokonanie zapisów w tym operacie. Oznacza to, że dane merytoryczne przyjęte w operacie jako podstawa szacowania muszą być udokumentowane. Inaczej rodzi się uzasadniony zarzut wskazujący na dowolność danych przyjętych do szacowania i tym samym niemożliwość zweryfikowania poprawności opinii.
Opinia nie zawiera żadnych kopii dokumentów, mimo że w końcowej klauzuli zapisano, iż integralną częścią operatu (a nie opinii) są kopie dokumentów. Operat ten zawiera 10 stron, co potwierdził biegły swoim podpisem i wśród tych 10 stron nie ma żadnej kopii dokumentu.
W pkt 6.1.2 opinii biegły nieprawidłowo zsumował procentowy wpływ atrybutów na ceny rynkowe. Suma procentowa atrybutów (np. lokalizacji, uzbrojenia, itd.) winna zawsze wynosić 100 %, natomiast w opinii suma ta wynosi 95 % mimo, że sam biegły przyjął a priori jej wartość na 100 %.
Błędne i bardzo nieprecyzyjnie określono okres wybudowania infrastruktury technicznej w postaci wodociągu. W punkcie 6.3.1. wskazano, że rozpoczęcie inwestycji nastąpiło [...] .01.2000 r. i zostało zakończone na dzień [...].06.1998 r.
Zupełnie nielogicznym jest stwierdzenie rozpoczęcia inwestycji w 2000 r. i zakończenia jej w 1998 r. Pkt 6.3.2. opinii określa termin przekazania do eksploatacji na dzień [...] .07.2000 r. Mimo tego, że pojawiał się rok 2000 jako termin przekazania do eksploatacji, to jednak do analizy nieruchomości do porównania przyjęto nieruchomości z 1997 i 1998 r. (pkt 6.3.1.) i 1999-2000 (pkt 6.3.1 i 6.3.2.). prowadzi to do braku możliwości ustalenia, jakie nieruchomości i z jakiej daty były przyjęte do porównania.
Z kolei przyjęcie momentu zakończenia przedmiotowej inwestycji w postaci wodociągu na czerwiec 1998 r. lub lipiec 2000 r. narusza treść art. 146 ust. 3 u.g.n., zgodnie z którym wartość nieruchomości przed wybudowaniem urządzeń infrastruktury technicznej i po ich wybudowaniu określają rzeczoznawcy majątkowi, według stanu i cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Decyzja Zarządu Miasta i Gminy [...] ustalająca wysokość opłaty adiacenckiej została wydana w dniu 17 października 2001 r. Stąd biegły sporządzając swoją opinię w ogóle nie zachował wymogu wynikającego z art. 146 ust. 3 u.g.n.
Kolejny istotny zarzut, jaki należy podnieść w związku z opinią szacunkową to brak ustalenia wpływu atrybutów na ceny rynkowe dla nieruchomości zlokalizowanych przy ul. [...] w [...]. Tym samym w żaden sposób nie można ustalić, czy przyjęte przez biegłego w opinii nieruchomości do porównania były zbliżone w zakresie posiadanych cech, czy też odmienne i na czym ewentualnie różnice te polegały.
Odnosząc się do podstaw prawnych ustalenia opłaty adiacenckiej należy wskazać na uchwałę Rady Miejskiej w Wieliczce z dnia 27 października 200 r. nr XX/227/2000 w sprawie ustalenia stawki procentowej opłat adiacenckich (akta sprawy, karta nr 39). Zgodnie z § 3 tej uchwały, wchodzi ona w życie z dniem ogłoszenia. Uchwała w sprawie ustalenia stawki opłaty adiacenckiej jest aktem prawa miejscowego, który wchodzi w życie zasadniczo z upływem 14 dni od daty opublikowania w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. Nr 62, poz. 718 ze zm.) akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. W tym kontekście ustalenie wejścia w życie uchwały Rady Miejskiej w Wieliczce z dnia 27 października 200 r. nr XX/227/2000 ("z dniem ogłoszenia") może prowadzić do wniosku, że uchwała ta w ogóle nie była publikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Z akt sprawy nie wynika bowiem, aby uchwała ta została opublikowana w wojewódzkim dzienniku urzędowym.
§ 1 tej uchwały określający stawkę opłaty adiacenckiej stylistycznie zawiera pewne braki, tym niemniej jego interpretacja pozwala na uznanie, iż opłata ta wynosi 50 % różnicy między wartością, jaką miała nieruchomość przed wybudowaniem urządzenia infrastruktury technicznej, a wartością, jaką miała po jego wybudowaniu.
Z akt sprawy nie wynika również, aby Gmina [...] miała udział finansowy w wybudowaniu wodociągu w ciągu ulicy [...] w [...].
Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze należy wskazać, iż art. 145 ust. 1 u.g.n. wprost przyznawał prawo zarządowi gminy do ustalania w drodze decyzji administracyjnej opłaty adiacenckiej z tytułu stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczną ocenę, czy zarzut skarżących, dotyczący braku podstaw do nałożenia opłaty adiacenckiej w związku z brakiem stworzenia warunków do podłączenia ich nieruchomości do takiej sieci, jest uzasadniony bądź nie jest zasadny.
Skarżący mają rację podnosząc, że nie sam fakt wybudowania urządzenia infrastruktury technicznej z udziałem środków publicznych (komunalnych) uzasadnia nałożenie opłaty adiacenckiej, ale stworzenie warunków do podłączenia ich nieruchomości do wybudowanego urządzenia infrastruktury technicznej - tak bowiem wynika wprost z art. 145 ust. 1 u.g.n. Tą jednak okoliczność należało wyjaśnić zarówno na etapie postępowania l-instancyjnego, jak i ll-instancyjnego, strony bowiem wskazywały na brak możliwości podłączenia ich nieruchomości do wybudowanego wodociągu. To z materiału dowodowego zebranego w sprawie winno wynikać ponad wszelką wątpliwość, czy tak wybudowana sieć wodociągowa stwarza warunki do podłączenia do nie nieruchomości, czy też nie.
Stworzenie warunków do podłączenia nieruchomości do wodociągu, umożliwiające naliczenie opłaty adiacenckiej to taka sytuacja, w której nastąpiło wybudowanie sieci wodociągowej wraz z zaworem za wodomierzem głównym na przyłączu lub na miejscu przeznaczonym na jego umieszczenie, zgodnie z warunkami technicznymi danej sieci (tak NSA w wyroku z dnia 6.03.2003 r., l SA 2053/01, opub. w LEX nr 121784).
Nie można jednak uznać za zasadną argumentację skarżących, zgodnie z którą fakt korzystania z innego źródła zaopatrzenia w wodę (studni) czyni nieuzasadnionym nałożenie opłaty adiacenckiej. Opłata ta może być nakładana w każdym przypadku stworzenia warunków do podłączenia danej nieruchomości do sieci wodociągowej (a nie jedynie wybudowania tej sieci) niezależnie od tego, czy właściciel takiej nieruchomości rzeczywiście z tego urządzenia korzysta. Można więc mieć możliwość korzystania z urządzenia, ale faktycznie z niego nie korzystać a mimo to ustalenie w takiej sytuacji opłaty adiacenckiej będzie uzasadnione. Analogicznie NSA w wyroku z 16.01.2002 r., l SA 1464/00, opub. w LEX nr 81973 wskazał, że "obowiązek właściciela nieruchomości uczestniczenia w kosztach budowy urządzenia infrastruktury technicznej wynika wprost z przepisów u.g.n. i nie jest uzależniony od tego, czy osoba zobowiązana do ponoszenia opłaty adiacenckiej faktycznie korzysta z tego urządzenia".
Ocena zarzutu naruszenia konstytucyjnej zasady równości (art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej) uzależniona jest od tego, czy istotnie organ administracji ustalał wysokość opłaty adiacenckiej niezależnie od stworzenia niektórym właścicielom nieruchomości warunków do podłączenia ich nieruchomości do sieci. W przypadku, gdyby organ administracji ustalał na tych samych zasadach opłatę adiacencką niezależnie od stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do wybudowanego wodociągu, wówczas istotnie nastąpiłoby naruszenie zasady równości, przejawiające się w jednakowym traktowaniu osób znajdujących się w odmiennych sytuacjach faktycznych. Stanowiłoby to również naruszenie zasady praworządności.
Rekapitulując należy stwierdzić, iż w tej sprawie organy administracji naruszyły przepisy prawa materialnego - art. 145 ust. 1 u.g.n., art. 146 u.g.n., a także przepisy prawa proceduralnego - art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 139 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. oraz § 35 i 36 rozporządzenia. W szczególności organy administracji dopuściły do postępowania dowodowego opinię biegłego, sporządzoną jako operat szacunkowy nie zawierający treści określonej wymaganymi przepisami, a także prowadząc postępowanie wyjaśniające nie ustaliły istotnych w sprawie okoliczności (w szczególności stworzenia warunków do przyłączenia nieruchomości skarżących do wybudowanego wodociągu, ustalenia udziału środków Gminy w realizacji wodociągu, wejścia w życie uchwały ustalającej wysokość procentowa opłaty adiacenckiej).
Mając na uwadze powyższe okoliczności, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt a i c P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku, ponieważ stwierdzono naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącym od organu, który wydał zaskarżoną decyzję, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W tej sprawie zwrot kosztów postępowania obejmuje kwotę uiszczonego wpisu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI