Orzeczenie · 2025-07-24

II SA/KR 603/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2025-07-24
NSAbudowlaneWysokawsa
samodzielność lokalizaświadczenieprawo budowlaneustawa o własności lokalizmiana sposobu użytkowaniabudynek jednorodzinnybudynek wielorodzinnypozwolenie na budowędecyzja zamiennasamorządowe kolegium odwoławcze

Sprawa dotyczyła odmowy wydania przez Prezydenta Miasta Krakowa, a następnie utrzymania w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zaświadczenia o samodzielności pięciu lokali mieszkalnych. Skarżący M. S. twierdził, że budynek, w którym znajdują się lokale, został legalnie przekształcony z jednorodzinnego na wielorodzinny na podstawie decyzji z 1999 r. Organy administracji uznały, że brak jest wystarczających dowodów na taką zmianę, a pierwotne pozwolenie na budowę dotyczyło budynku jednorodzinnego, a decyzja zmieniająca dotyczyła jedynie wewnętrznych zmian architektoniczno-budowlanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo oceniły brak wystarczających dowodów na zmianę kategorii budynku i zgodność z prawem wydzielenia pięciu lokali mieszkalnych. Sąd podkreślił, że zaświadczenie o samodzielności lokalu wymaga potwierdzenia zgodności z planowaniem przestrzennym, pozwoleniem na budowę oraz pozwoleniem na użytkowanie, a w tej sprawie brak było jednoznacznych dokumentów potwierdzających przekształcenie budynku w wielorodzinny.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących samodzielności lokali, zmiany kategorii budynków, stosowania przepisów prawa budowlanego i ustawy o własności lokali w kontekście historycznych pozwoleń na budowę.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia budynku jednorodzinnego w wielorodzinny i wydawania zaświadczeń o samodzielności lokali.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji jest zobowiązany do wydania zaświadczenia o samodzielności lokali, jeśli istnieją wątpliwości co do zgodności z prawem wydzielenia większej liczby lokali w budynku pierwotnie przeznaczonym na budynek jednorodzinny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do zgodności z prawem wydzielenia lokali, zwłaszcza w kontekście zmiany kategorii budynku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ wydający zaświadczenie ma obowiązek zbadać zgodność z prawem wydzielenia lokali, w tym zgodność z pozwoleniem na budowę i innymi przepisami. Brak wystarczających dowodów na zmianę kategorii budynku z jednorodzinnego na wielorodzinny uniemożliwia wydanie zaświadczenia.

Czy budynek wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przed 11 lipca 2003 r. może być przekształcony w budynek wielorodzinny z więcej niż dwoma lokalami mieszkalnymi, jeśli pierwotnie był budynkiem jednorodzinnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko jeśli zmiana ta została formalnie potwierdzona w dokumentacji budowlanej i planistycznej, a sama data wydania pozwolenia na budowę nie jest wystarczająca, jeśli późniejsze prace budowlane lub zmiana sposobu użytkowania nastąpiły po tej dacie i nie spełniają aktualnych wymogów.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów, że wyjątek od ograniczenia dwóch lokali w budynku jednorodzinnym (art. 2 ust. 1c u.w.l.) nie ma zastosowania automatycznie do budynków wybudowanych przed 11 lipca 2003 r., jeśli późniejsze prace budowlane lub zmiana sposobu użytkowania nastąpiły po tej dacie i nie spełniają aktualnych wymogów prawnych.

Czy organ wydający zaświadczenie o samodzielności lokalu może kwestionować ustalenia organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ wydający zaświadczenie jest zobowiązany do oceny zgodności dokumentacji z przepisami, w tym z pozwoleniem na budowę i innymi aktami, nawet jeśli oznacza to weryfikację ustaleń organów niższych instancji w zakresie spełnienia wymogów prawnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ zaświadczeniowy ma obowiązek ocenić zgodność dokumentacji z przepisami, a nie tylko stwierdzić brak niezgodności. Weryfikacja ta jest niezbędna do prawidłowego wydania zaświadczenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa o odmowie wydania zaświadczenia o samodzielności pięciu lokali mieszkalnych.

Przepisy (19)

Główne

u.w.l. art. 2 § ust. 1a

Ustawa o własności lokali

Wymaga łącznego spełnienia przesłanek zgodności z planowaniem przestrzennym, pozwoleniem na budowę oraz pozwoleniem na użytkowanie.

u.w.l. art. 2 § ust. 1c

Ustawa o własności lokali

Ograniczenie do dwóch lokali w budynku jednorodzinnym nie ma zastosowania do budynków wybudowanych na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przed 11 lipca 2003 r., ale z zastrzeżeniem, że późniejsze prace budowlane lub zmiana sposobu użytkowania muszą być zgodne z prawem.

u.w.l. art. 2 § ust. 2

Ustawa o własności lokali

Dotyczy technicznych warunków samodzielności lokalu.

u.w.l. art. 2 § ust. 3

Ustawa o własności lokali

Podstawa prawna do wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu.

Pomocnicze

K.p.a. art. 217 § § 1 i § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje wydawanie zaświadczeń.

K.p.a. art. 218 § § 1 i § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wydania zaświadczenia i możliwość przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

K.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada budzenia zaufania do organów władzy publicznej.

K.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada oceny materiału dowodowego.

P.b. art. 36a

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy zmiany pozwolenia na budowę.

P.b. art. 54 § ust. 2

Ustawa Prawo budowlane

Zawiadomienie o zakończeniu budowy.

P.b. art. 3 § pkt 2a

Ustawa Prawo budowlane

Definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postępowanie uproszczone.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 i 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia aktu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Kontrola sądowa.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. § 3 § pkt 4

Definicja zabudowy jednorodzinnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczających dowodów na zmianę kategorii budynku z jednorodzinnego na wielorodzinny. • Niezgodność wydzielenia pięciu lokali z przepisami prawa budowlanego i ustawy o własności lokali. • Zaświadczenie nie może kreować nowej sytuacji prawnej ani rozstrzygać kwestii spornych.

Odrzucone argumenty

Budynek został legalnie przekształcony na podstawie decyzji z 1999 r. • Zasada ochrony praw nabytych i zasada lex retro non agit. • Definicje budynków jednorodzinnych i wielorodzinnych z lat 90. nie mogą być stosowane retroaktywnie. • Uzyskanie pozwolenia na użytkowanie potwierdza legalność inwestycji.

Godne uwagi sformułowania

zaświadczenie może stanowić jedynie oświadczenie wiedzy i nie może kreować sytuacji prawnej strony • zaświadczenie nie może rozstrzygać kwestii spornych, a jedynie może potwierdzać to, co oczywiste • ustawodawca nie zamierzał wprowadzając ww. przepis umożliwić inwestorom robót budowlanych wykonywanych obecnie, w nowym stanie prawnym, obejścia aktualnych wymogów tylko dlatego, że budynek, w którym te roboty są wykonywane, powstał przed 1995 r. • zaświadczenie nie jest sposobem korygowania rozstrzygnięć wcześniej zapadłych w danym stanie faktycznym

Skład orzekający

Magda Froncisz

sprawozdawca

Sebastian Pietrzyk

przewodniczący

Agnieszka Nawara-Dubiel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samodzielności lokali, zmiany kategorii budynków, stosowania przepisów prawa budowlanego i ustawy o własności lokali w kontekście historycznych pozwoleń na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia budynku jednorodzinnego w wielorodzinny i wydawania zaświadczeń o samodzielności lokali.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonej interpretacji przepisów dotyczących nieruchomości i budownictwa, z długą historią inwestycyjną i spornymi kwestiami prawnymi, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

Czy pięć lokali w dawnym domu jednorodzinnym może być samodzielnych? Sąd rozstrzyga spór o interpretację prawa budowlanego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst