II SA/Kr 60/05

II SA/Kr 60/05 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2007-06-29
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2005-01-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grażyna Firek /sprawozdawca/
Jan Zimmermann /przewodniczący/
Mariusz Kotulski
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Sygn. powiązane
II OSK 1490/07 - Wyrok NSA z 2008-11-25
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Sygn. akt II SA/ Kr 60/ 05 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie : WSA Grażyna Firek ( spr. ) WSA Mariusz Kotulski Protokolant: : Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A. K. na podstawie Wojewody M. z dnia [...] 2004 r., nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego skargę oddala
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] 2004 roku, znak [...] Starosta T. w oparciu o art.34 §1, 4 i 5 w związku z art.33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2001r. Nr 110, poz. 968 z późniejszymi zmianami) odrzucił jako bezzasadne zarzuty zgłoszone przez p. A. K. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego mającego na celu wykonanie ekspertyzy powykonawczej ujęcia wody dla MEW w W. obowiązku nałożonego decyzją Starosty T. z dnia [...] 2002r znak: [...]
W uzasadnieniu organ wskazał, iż decyzją Starosty T. z dnia [...] 2002r znak [...] na A. K., nałożono obowiązek sporządzenia ekspertyzy ujęcia wody dla MEW w W. Wobec nie wykonania obowiązku w określonym w powyższej decyzji terminie W. przesłał Zobowiązanemu pisemne upomnienie znak [...] z dnia [...] 2002r, wzywające do wykonania obowiązku i dostarczenia ekspertyzy w terminie 7 dni od daty doręczenia upomnienia z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, zgodnie z art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Po upływie terminu został wystawiony tytuł wykonawczy opatrzony klauzulą o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej. Wobec dalszego uchylania się od wykonania obowiązku zostało wydane postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia znak [...] z dnia [...] 2003r. Do postanowienia został dołączony odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 122 ustawy. W dniu [...] 2004r zostało wydane postanowienie o nałożeniu kolejnej grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku, do postanowienia został dołączony odpis tytułu wykonawczego. W pouczeniu do postanowienia zostały szczegółowo wymienione przyczyny, które mogą być podstawą zarzutów przeciwko prowadzeniu egzekucji przez organ egzekucyjny-Starostę T. Zobowiązany A. K. w swoim piśmie z dnia [...] 2004r w sprawie wniesienia zarzutów wymienia różne przyczyny, dla których egzekucja nie może być prowadzona, a mianowicie: zagubienie przez urząd dokumentacji pozwolenia wodnoprawnego , brak środków finansowych na wykonanie ekspertyzy, nie doręczenie upomnienia egzekucyjnego, nie spełnienie wymogów ustawowych przy wystawieniu tytułu wykonawczego, zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Z wymienionych przyczyn pod rozwagę Organu mogą być wzięte tylko przyczyny wymienione w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; w tym przypadku brak doręczenia upomnienia i zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. W/w zarzuty tut. Organ uznaje za bezzasadne, gdyż upomnienie egzekucyjne zostało zobowiązanemu dostarczone przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego tj. jeszcze w grudniu 2002r, a zarzuty dotyczą postanowienia o nałożeniu kolejnej grzywny wobec uchylania się od wykonania obowiązku. O zastosowaniu takiego środka egzekucyjnego tj. możliwości nałożenia kolejnej grzywny został zobowiązany poinformowany w postanowieniu o nałożeniu pierwszej grzywny. Natomiast zastosowany środek nie jest zbyt uciążliwy, gdyż nie ma możliwości zastosowania środka innego, mniej uciążliwego. Zobowiązany sam naraża się na kolejne koszty uporczywie uchylając się od wykonania obowiązku nałożonego prawomocną decyzją .
We wniesionym w terminie zażaleniu A. K. domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia Starosty T. jako naruszającego prawo, zarzucając, iż zostały zbadane tylko dwa zarzuty, chociaż zgłosił ich pięć. Pouczenie o możliwych zarzutach, zawarte w treści tytułu wykonawczego, nie odpowiada aktualnemu brzmieniu art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zaskarżone postanowienie całkowicie pomija zarzut, iż tytuł egzekucyjny nie spełnia wymogów z art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Treść art.33 ustawy, którą umieszczono na druku tytułu nie mówi nic o możliwości zgłoszenia takiego zarzutu. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Starosty, zarzutu tego nie wzięto pod uwagę. Tymczasem art. 33 ustawy o egzekucji w administracji stanowi, że "podstawą zarzut może być niespełnienie wymogów określonych w art. 27.
Zaskarżone postanowienie pomija również zarzut niewykonalności nałożonego obowiązku i nie istnienia obowiązku z uwagi na posiadanie przez skarżącego pozwolenia wodnoprawnego. Jego zdaniem z całego postępowania egzekucyjnego wyraźnie widać, że władze powiatowe rzadko stosują w praktyce ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Obok elektrowni wodnej skarżącego, poniżej biegu rzeki C. znajduje się zapora wodna, która kilka lat temu została uznana za samowolę budowlaną i jej właściciel Pan G. dawno otrzymał nakaz rozbiórki. Do dziś nikt nie wyegzekwował tego nakazu. Dzieje się tak, mimo iż A. K. osobiście zgłaszał ten fakt władzom powiatu. Ta nielegalna zapora powoduje podniesienie poziomu wody w rzece (woda cofa się) i zalewanie urządzeń elektrowni wodnej skarżącego. Władze powiatu ignorują bezprawie, niszczą posiadane w swoich dokumentach pozwolenie wodno prawne, a obowiązek wykonania nowej dokumentacji nakładają na skarżącego, zamiast zlikwidować nielegalną budowlę wodną.
Postanowieniem z dnia [...] 2004 roku, znak [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. w związku z art. art. 17, 18, 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r, o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. nr 110, poz. 968 z późn. zm.), Wojewoda M. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania organ odwoławczy stwierdził, że zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego zobowiązany może wnieść z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art 33 ustawy z 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. nr 110, poz. 968 z późn. zm.). W pouczeniu postanowienia o nałożeniu kolejnej grzywny Starosta T. przywołał art. 33 obowiązującej ustawy, chociaż zacytował go w niepełnym brzmieniu - brak jest dwóch enumeratywnie wymienionych zarzutów w punktach 9 i 10 tego artykułu (zarzuty z pkt 6 i 7 są wymienione razem w punkcie 6 pouczenia). Nie ma to jednak wpływu na orzeczenie Starosty, gdyż jeden zarzut (pkt 9) dotyczy prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, a w tym przypadku wierzyciel i organ egzekucyjny to ten sam podmiot, zgodnie z art. 20 § 1 pkt 2, zatem zarzut jest bezprzedmiotowy. Drugi, pominięty w pouczeniu zarzut (pkt 10) dotyczy niespełnienia wymogów określonych w art. 27 przedmiotowej ustawy dla tytułu wykonawczego - w omawianym przypadku jest to ten sam tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela w dniu [...] 2003 r. i używany wielokrotnie w ciągnącym się postępowaniu egzekucyjnym. Starosta T. w treści uzasadnienia swojego orzeczenia wymienił wszystkie zarzuty skarżącego oraz stwierdził w końcowym akapicie, że przedstawione przez zobowiązanego zarzuty nie znajdują potwierdzenia w faktach lub nie odnoszą się do sprawy. Natomiast pod wnikliwą rozwagę wziął dwa z nich wykazując ich bezzasadność. Stwierdzenie A. K. o naruszeniu obowiązku sprawdzenia zarzutów z urzędu na podstawie art. 29 ustawy jest zatem bezzasadne. Organ nie podzielił również zdania skarżącego, że posiada on w tej sprawie inne prawomocne decyzje, gdyż rozstrzygnięcia te, na które wielokrotnie w poprzednich zażaleniach już się powoływał, chociaż związane ze szczególnym korzystaniem z wód potoku C. dla potrzeb małej elektrowni wodnej, dotyczyły jednak innych spraw (jedna dotyczyła obowiązku dowiązania rzędnych obiektów Pana A. K. do niwelacji państwowej, a druga postanowienia wydanego na podstawie przepisów Prawa budowlanego).
Zarzut skarżącego o wielokrotnym nakładaniu na niego tego samego obowiązku jest nieprawdziwy, gdyż posiadana przez Pana A. K. dokumentacja użyta była do wydania pozwolenia wodnoprawnego w 1989 roku, a nowa ekspertyza, do wykonania której został zobowiązany, powinna wykluczyć bądź wykazać ujemne skutki działalności użytkownika pozwolenia, co może w dalszej kolejności stanowić podstawę do określenia obowiązku wykonania i utrzymania urządzeń zapobiegających szkodom. Ponadto prawomocna jest decyzja Starosty T. z dnia [...] 2002 r., znak: [...] o nałożeniu na skarżącego obowiązku wykonania ekspertyzy. Wojewoda decyzją z dnia [...] 2003 r. znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności powyższej decyzji Starosty T., a Minister Środowiska, po rozpatrzeniu odwołania A. K., decyzją z dnia [...] 2004 roku utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Jest ona ostateczna w administracyjnym toku instancji, natomiast A. K. zaskarżył się na decyzję Ministra do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W.
We wniesionej w terminie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. A. K. wskazał, jakie zarzuty podnosił w toku postępowania egzekucyjnego. Podniósł, iż postanowienie Starosty T. nie odnosiło się do wszystkich zgłoszonych zarzutów, a nawet ich wszystkich nie przytoczył. Jego zdaniem, brak w tytule egzekucyjnym pouczenia o możliwości zgłoszenia zarzutu, o jakim mowa w art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji spowodował, iż zarzut ten nie został wcześniej zgłoszony.
Skarżący wskazał także, iż właścicielowi położonej w sąsiedztwie elektrowni oraz zaprzyjaźnionym z nim urzędnikom zależy na likwidacji zakładu, należącego do niego. Zwrócił uwagę, iż jego elektrownia istnieje od początku XX wieku oraz wskazał na inne postępowania administracyjne, które odbiera jako nagonkę przeciwko sobie.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zm., dalej oznaczonej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art.134 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z treścią art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przyczyny uchylenia zaskarżonego aktu administracyjnego, stwierdzenia jego nieważności bądź stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa wymienia art. 145 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi sąd administracyjny oddala ją w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
W kontrolowanym postępowaniu egzekucyjnym Sąd nie dopatrzył się żadnego uchybienia przepisom tak prawa, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, w szczególności zaś wadami takimi nie jest dotknięte zaskarżone postanowienie. Wobec powyższego skarga, wniesiona przez A. K. nie mogła zostać uwzględniona.
Sąd wziął pod uwagę, iż postanowienia obu organów prowadzących postępowanie egzekucyjne w sposób zbyt ogólnikowy odnoszą się do niektórych zarzutów zgłoszonych przez skarżącego. Jednakże wada ta pozostaje bez wpływ na wynik sprawy, albowiem rozważenie podniesionych w piśmie z dnia [...] 2004 roku zarzutów musi prowadzić do wniosku, iż są one bezzasadne. Wobec tego zarówno postanowienie Wojewody M., jak i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji odpowiadają prawu.
Nie znajduje potwierdzenia zarzut skarżącego, jakoby ewentualne zagubienie dokumentacji w sprawie, dotyczącej pozwolenia wodnoprawnego, mogło mieć wpływ na treść obowiązku i przebieg postępowania wykonawczego. Z treści wykonywanej decyzji Starosty T. z dnia [...] 2002 roku wynika, że ekspertyza i inwentaryzacja winny być wykonane m. in. w związku z działaniami skarżącego, niezgodnymi z uzyskanym pozwoleniem wodnoprawnym, a zatem dokumentacja, przedłożona przed jego wydaniem nie oznacza wykonania egzekwowanego obowiązku. Nadto nie można mówić o nie istnieniu egzekwowanego obowiązku w sytuacji, kiedy w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja, nakładająca ten obowiązek.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut, jakoby nałożony obowiązek nie był wykonalny dla skarżącego z uwagi na brak wystarczających środków finansowych na opłacenie stosownych prac. Zgodnie z aktualnym orzecznictwem sądowoadministracyjnym (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2006 roku, sygn. akt II OSK 509/05, publ: Lex Omega nr 196712), niewykonalność obowiązku, o jakiej mowa w art. 33 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji musi mieć charakter obiektywny, tzn. obowiązek musi być niewykonalny dla każdego potencjalnego zobowiązanego. Same koszty wykonania obowiązku i inne utrudnienia nie mogą świadczyć o jego niewykonalności. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę powyższy pogląd w całości podzielił.
Nie znajduje potwierdzenia w aktach administracyjnych również zarzut skarżącego odnośnie nie doręczenia mu decyzji z dnia [...] 2002 roku oraz upomnienia, wymaganego zgodnie z art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W szczególności w materiałach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru upomnienia, datowanego na dzień [...] 2002 roku, z którego wynika, iż pismo to zostało odebrane przez skarżącego osobiście dnia [...] 2002 roku. Oznacza to, iż w sprawie został spełniony wymóg, przewidziany przez art. 15 omawianej ustawy. Nie jest także istotne, czy skarżący odebrał wykonywaną decyzję osobiście, czy też doszło do doręczenia zastępczego, albowiem przepisy k.p.a. przewidują dla obu rodzajów doręczeń identyczny skutek prawny i brak jest podstaw do różnicowania tych sytuacji.
Zdaniem Sądu, nie jest uzasadniony także zarzut zbytniej uciążliwości zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. Należy bowiem mieć na uwadze, iż w myśl art. 1a pkt 12 lit. "b" ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w sprawie niniejszej możliwe było zastosowanie wyłącznie grzywny w celu przymuszenia bądź wykonania zastępczego. Zgodnie zaś z art. 127 omawianej ustawy, wykonanie zastępcze odbywa się na koszt zobowiązanego. Jednocześnie, stosownie do art. 125 § 1 ustawy, w razie wykonania obowiązku przez zobowiązanego, nałożona grzywna w celu przymuszenia, o ile nie została jeszcze uiszczona bądź ściągnięta, podlega umorzeniu. Jeżeli zatem skarżący zastosowałby się do nałożonego nań obowiązku, oba środki egzekucyjne pozostające do wyboru odznaczałyby się dla niego jednakową uciążliwością.
Skarżący podniósł również zarzut, iż tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W ocenie Sądu również ten zarzut jest bezzasadny. W szczególności odrębne oznaczenie wierzyciela nie jest konieczne w sytuacji, kiedy Starosta T. jest jednocześnie organem nakładającym w drodze decyzji, jak i egzekwującym sporny obowiązek. Tytuł zawiera, stosownie do art. 27 § 1 pkt 6 ustawy, wskazanie podstawy prawnej prowadzonej egzekucji, opatrzony jest także pieczęcią okrągłą organu administracji publicznej oraz imienną pieczęcią jej pracownika, działającego z upoważnienia organu. Skarżący ma rację jedynie o tyle, iż tytuł egzekucyjny zawiera nieaktualne w dacie jego wydania pouczenie o podstawach zarzutów- odwołuje się bowiem do dawnego brzmienia art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Uchybienie to pozostaje jednak bez wpływu na rozpatrzenie zarzutów, albowiem z ich treści wynika, że aktualne podstawy zgłoszenia zarzutów przeciw prowadzonemu postępowaniu były skarżącemu znane.
Należy nadto stwierdzić, że pozostałe okoliczności, podnoszone przez skarżącego w toku postępowania, a dotyczące innych – jego zdaniem nielegalnych- inwestycji powstałych w okolicy jego elektrowni wodnej- nie mogły mieć wpływu na przebieg kontrolowanego postępowania egzekucyjnego, ponieważ nie mają z niniejszą sprawą bezpośredniego związku.
Z uwagi na powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.