II SA/Kr 554/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę R. S. na postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego, uznając obowiązek za wykonalny.
Skarżąca R. S. wniosła skargę na postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego, które miało na celu doprowadzenie do rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego. Argumentowała, że obowiązek jest niewykonalny, ponieważ część działki, na której znajduje się budynek, nie stanowi jej wyłącznej własności, a prawo do wyłącznego korzystania z tej części ma jej syn. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że niewykonalność obowiązku nie została wykazana, a podział nieruchomości do korzystania nie wpływa na możliwość wykonania nakazu rozbiórki.
Sprawa dotyczyła skargi R. S. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zakopanem odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne dotyczyło obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego, orzeczonego decyzją Małopolskiego WINB z dnia 1 lipca 2016 r. Skarżąca domagała się umorzenia postępowania egzekucyjnego, powołując się na niewykonalność obowiązku oraz fakt, że część działki objętej nakazem rozbiórki nie stanowi jej wyłącznej własności, a prawo do wyłącznego korzystania z tej części ma jej syn. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo oceniły, iż nie zachodzi niewykonalność faktyczna ani prawna egzekwowanego obowiązku. Sąd podkreślił, że niewykonalność musi mieć charakter trwały i obiektywny, a trudności techniczne, ekonomiczne czy podział nieruchomości do korzystania nie stanowią podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd wskazał również, że decyzja administracyjna nakładająca obowiązek podlega kontroli w postępowaniu nadzwyczajnym pod kątem niewykonalności, a organ egzekucyjny nie jest właściwy do badania zasadności obowiązku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, niewykonalność obowiązku musi mieć charakter trwały i obiektywny, a podział nieruchomości do korzystania nie wpływa na możliwość wykonania nakazu rozbiórki.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że niewykonalność obowiązku musi być spowodowana trwałymi, niezależnymi od zobowiązanego przyczynami o charakterze prawnym lub faktycznym, które uniemożliwiają jego wykonanie w sposób nieusuwalny. Podział nieruchomości do korzystania (quoad usum) nie zmienia faktu współwłasności i nie stanowi przeszkody w wykonaniu obowiązku rozbiórki, zwłaszcza gdy budynek został posadowiony na części działki przeznaczonej do wyłącznego korzystania przez zobowiązaną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (42)
Główne
upea art. 59 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 59 § 1
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
upea art. 59 § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
upea art. 15
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
upea art. 27
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
upea art. 33 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
upea art. 39
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
upea art. 29 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 195
Kodeks cywilny
k.c. art. 45
Kodeks cywilny
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 59 § 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 15
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 27
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 33 § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 39
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 29 § 1
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 195
Kodeks cywilny
k.c. art. 45
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykonalność obowiązku rozbiórki nie została wykazana w sposób trwały i obiektywny. Podział nieruchomości do korzystania nie wpływa na możliwość wykonania obowiązku rozbiórki. Organ egzekucyjny nie jest właściwy do badania niewykonalności decyzji administracyjnej, która nie została stwierdzona w postępowaniu jurysdykcyjnym.
Odrzucone argumenty
Obowiązek rozbiórki jest niewykonalny z uwagi na fakt, że część działki nie stanowi wyłącznej własności skarżącej, a prawo do wyłącznego korzystania z niej ma jej syn. Naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących postępowania wyjaśniającego i ustalenia stanu faktycznego.
Godne uwagi sformułowania
Niewykonalność obowiązku musi mieć charakter trwały i obiektywny. Podział nieruchomości do korzystania nie wpływa na tok prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny nie może badać zasadności obowiązku nałożonego ostateczną decyzją administracyjną.
Skład orzekający
Jacek Bursa
przewodniczący
Joanna Człowiekowska
członek
Mirosław Bator
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia niewykonalności obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zakres kontroli organu egzekucyjnego w stosunku do ostatecznych decyzji administracyjnych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości do korzystania i obowiązku rozbiórki, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność postępowania egzekucyjnego w sprawach budowlanych i precyzyjne wymagania dotyczące wykazania niewykonalności obowiązku. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i budowlanym.
“Niewykonalność obowiązku rozbiórki? Sąd wyjaśnia, kiedy podział działki nie wystarczy.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 554/25 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2025-06-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-05-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Jacek Bursa /przewodniczący/ Joanna Człowiekowska Mirosław Bator /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1966 nr 24 poz 151 art 59 par 1 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Joanna Człowiekowska WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. S. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 4 marca 2025 r. nr 200/2025 znak: WSE.7722.55.2024.NWOJ w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego skargę oddala Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zakopanem postanowieniem z dnia 11 czerwca 2024 r. nr 325/24 działając na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 w związku z art. 59 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec zobowiązanej R. S. na podstawie tytułu wykonawczego nr NB.52.2.1.2021 z dnia 31 stycznia 2023 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że egzekwowany w przedmiotowej sprawie obowiązek orzeczony został decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 1 lipca 2016 r., którą uchylono decyzję PINB z dnia 16 grudnia 2015 r. w całości i orzeczono nakazując R. S. rozbiórkę budynku mieszkalnego o konstrukcji żelbetowej i pięciu kondygnacjach nadziemnych wraz z pomieszczeniem parterowym usytuowanym przy granicy z działką nr [...], zrealizowanego w południowej części działki ewid. nr [...], położonej w miejscowości B. T. - bez wymaganego pozwolenia na budowę. Na powyższą decyzję MWINB wniesione zostały dwie odrębne skargi - S. S. i R. S., w związku z czym MWINB postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2016 r. wstrzymał z urzędu wykonanie własnej decyzji nr 543/2016 z dnia 1 lipca 2016 r. Postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 1039/16 WSA odrzucił skargę S. S., a postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 1038/16 WSA odrzucił skargę R. S.. W dniu 16 września 2019 r. pracownicy PINB przeprowadzili kontrolę w wyniku której ustalono, iż przedmiotowy budynek mieszkalny objęty nakazem rozbiórki nie został rozebrany. Przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego PINB skierował do R. S., upomnienie nr [...] z dnia 1 lutego 2022 r., którym działając na podstawie art. 15 upea, wezwał wyżej wymienioną do dokonania rozbiórki budynku mieszkalnego o konstrukcji żelbetowej i pięciu kondygnacjach nadziemnych wraz z pomieszczeniem parterowym usytuowanym przy granicy z działką nr [...], zrealizowanego w południowej części działki ewid. nr [...] w miejscowości B. T.. Jednocześnie w treści upomnienia PINB zastrzegł, iż w razie niewykonania obowiązku sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego. W dniu 31 stycznia 2023 r. PINB wystawił wobec R. S. tytuł wykonawczy wszczynając tym samym postępowanie egzekucyjne w sprawie doprowadzenia do wykonania nakazu. W piśmie z dnia 7 lutego 2023 r. złożony został wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 31 stycznia 2023 r. Postanowieniem z dnia 24 listopada 2023 r. PINB odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. MWINB postanowieniem z dnia 16 lutego 2024 r. uchylił postanowienie PINB z dnia 24 listopada 2023 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie po ponownym rozpatrzeniu sprawy, PINB postanowieniem nr 325/24 z dnia 11 czerwca 2024 r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 31 stycznia 2023 r. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła R. S.. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie postanowieniem z dnia 4 marca 2025 r. nr 200/2025 utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu organ wskazał, że instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego uregulowana została w art. 59 upea. Istotą umorzenia postępowania egzekucyjnego jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja ta ma na celu zakończenie tego postępowania, najczęściej z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego oznacza, że nie jest realizowany jego cel. W literaturze wskazuje się, że umorzenie wiąże się z trwałymi przeszkodami uniemożliwiającymi dalsze jego prowadzenie (zob. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2024 r. sygn. akt III OSK 923/23, LEX nr 3736972). W przypadku wystąpienia jakiejkolwiek okoliczności wskazanej w art. 59 § 1 upea organ egzekucyjny ma obowiązek umorzenia takiego postępowania. Niezależnie zatem od złożonego przez zobowiązaną wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego i powołanych w nim treści przesłanek, organ egzekucyjny, wydając rozstrzygnięcie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, zobligowany jest zbadać z urzędu wszystkie wymienione w art. 59 § 1 upea przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zobowiązana pismem z dnia 7 lutego 2023 r. wniosła o umorzenie prowadzonego wobec niej postępowania egzekucyjnego z uwagi na niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym oraz fakt, że część działki ewid. nr [...] objętej wymagalną decyzją administracyjną nie stanowi jej wyłącznej własności. Na podstawie aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia 10.11.2011r., nie dysponuje ona przedmiotową nieruchomością, gdyż prawo do wyłącznego korzystania z tej części ma jej syn. Organ stwierdził, że niewykonalność obowiązku, o jakiej mowa w przepisie oznacza, iż istnieją niezależne od zobowiązanej i trwałe przyczyny powodujące niemożność wykonania tego obowiązku. Niewykonalność ta jest spowodowana przyczynami o charakterze obiektywnym. Obowiązek taki musi być niemożliwy do wykonania nawet przy uwzględnieniu aktualnych osiągnięć wiedzy i techniki; bez znaczenia są w tym przypadku ewentualne utrudnienia, koszty, a także konieczność zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia (vide: wyrok NSA z dnia 8 lutego 2006 r. sygn. akt: II OSK 509/05). O niewykonalności obowiązku nałożonego decyzją ostateczną można mówić, gdy niewykonalność jest następstwem przeszkód o charakterze nieusuwalnym. Wykonanie obowiązku nie jest możliwe nie tylko przez zobowiązanego, ale także przez każdą inną osobę. Niemożliwość ta musi mieć charakter trwały i zupełny oraz musi oznaczać brak warunków czyniących wykonanie obowiązku egzekucyjnego możliwym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 grudnia 2009 r. sygn. akt: II SA/Lu 389/09, Lex nr 583016). Trwała niewykonalność obowiązku zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść tych obowiązków zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn faktycznych lub prawnych tkwiących w ich naturze. Niewykonalność obowiązku ma charakter faktyczny w sytuacji istnienia rzeczywistej przeszkody obiektywnie wykluczającej określone zachowanie (taka zmiana stanu faktycznego sprawy, która wyklucza z technicznego punktu widzenia, wykonanie obowiązku w sposób lub w zakresie wskazanym w orzeczeniu, z którego ten obowiązek wynika). Związane z wykonaniem obowiązku trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, w wyegzekwowaniu wykonania obowiązku nałożonego decyzją, jak również negatywne stanowiska jej adresatów lub innych osób zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności obowiązku (vide: wyrok NSA z dnia 13 listopada 2008 r. sygn. akt: II OSK 1365/07). Z niewykonalnością obowiązku o charakterze prawnym mamy natomiast do czynienia w sytuacji, kiedy realizacja obowiązku wiązałaby się z naruszeniem istniejących prawnych zakazów lub nakazów, co pociągałoby za sobą odpowiedzialność określonego rodzaju (odszkodowawczą lub karną; por. Justyna Dembczyńska, Piotr Pietrasz, Krzysztof Sobieralski, Robert Suwaj, Praktyka administracyjnego postępowania egzekucyjnego, wyd. Presscom Sp. z o.o. Wrocław 2008, str. 225, oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lutego 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1797/10). Uwzględniając powyższe, w ocenie MWINB w przedmiotowej sprawie nie występuje niewykonalność faktyczna ani prawna egzekwowanego obowiązku, tym samym brak jest podstaw do umorzenia prowadzonego w tej sprawie postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 1 pkt 2 upea. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że już w toku postępowania administracyjnego zakończonego decyzją MWINB z dnia 1 lipca 2016 r. ustalone zostało, że współwłaścicielami działki nr [...] w B. T. są R. S. i S. S.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że S. S. wg zapisów w księgach wieczystych jest współwłaścicielem działki nr [...], zatem winien być stroną postępowania dotyczącego samowoli budowlanej na tej działce. Zatem decyzja MWINB z dnia 1 lipca 2016 r. wydana została przy uwzględnieniu okoliczności, że działka nr [...] w B. jest współwłasnością dwóch osób. W treści księgi wieczystej nr [...], prowadzonej dla nieruchomości - działki nr [...] w B. T., w dziale III, zawarty został następujący wpis: podział do korzystania: - R. S. ma prawo korzystania na zasadzie wyłączności z części działki ewid. nr [...] oznaczonej na mapie stanowiącej załącznik do umowy darowizny z dnia [...] roku rep. A nr [...] kolorem zielonym (część działki przylegająca do ulicy T. ); - S. M. S. ma prawo do korzystania na zasadzie wyłączności z pozostałej części działki ewid. nr [...], oznaczonej na powołanej wyżej mapie kolorem różowym. Na mapie wyraźnie widać, że linia podziału działki nr [...] w B. T. (podział do korzystania) przebiega po linii ściany konstrukcyjnej, oddzielającej dwa segmenty budynku istniejącego na tej działce. Oznaczenie kolorystyczne na tej mapie wskazuje, że część do korzystania przez S. S. sięga od linii wspomnianej ściany konstrukcyjnej do granicy z działką nr [...] w B. , a część do korzystania przez R. S. sięga od linii ściany konstrukcyjnej do granicy z działką nr [...], będącą drogą wojewódzką nr [...] - Ł. P. (ul. T. Zwrócić należy uwagę na to, w jakim miejscu posadowiony jest budynek, którego dotyczy nakaz rozbiórki orzeczony w decyzji MWINB dnia 1 lipca 2016 r. otóż przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem samowolnie zrealizowanej inwestycji - budynku mieszkalnego wykonanego w dobudowie istniejącego budynku na działce nr ew. [...] w B. , przy drodze wojewódzkiej [...] C. G. - Ł. P., bez wymaganego pozwolenia na budowę. Dalej w uzasadnieniu w/w decyzji stwierdzono, że usytuowanie obiektu przy granicy z działką nr [...] i przy drodze wojewódzkiej oraz zakres robót budowlanych powoduje, że sąsiednie działki są objęte są obszarem oddziaływania. Zatem budynek mieszkalny, który podlega rozbiórce dobudowany został do istniejącego już budynku i posadowiony został przy drodze wojewódzkiej [...] C. G. - Ł. P. na działce nr [...] w B. . Budynek ten posadowiony został więc na tej części działki, która w podziale ustalonym w akcie notarialnym z dnia 10 listopada 2011 r. przeznaczona została do korzystania na zasadzie wyłączności przez R. S.. Ze względu na powyższe organ uznał za nietrafiony argument jakoby zobowiązana nie miała możliwości wykonać obowiązku. Wskazany przez skarżącą podział nieruchomości do korzystania nie wpływa na tok prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła R. S. zarzucając naruszenie: 1/ art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez nieumorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 2/ art. 33 § 2 pkt 6 lit. c upea z uwagi na brak możliwości wykonania nałożonego decyzją obowiązku; 3/ art. 39 upea poprzez niewyłączenie spod egzekucji części prawa majątkowego tj. części działki nr [...] objętej decyzją – która na podstawie aktu notarialnego z dnia 10 listopada 2011 r. nie dysponuje zobowiązana; 4/ art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wszechstronnego, rzetelnego oraz pełnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie, a w konsekwencji oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia na błędnych ustaleniach faktycznych; 5/ art. 7 w związku z art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie istniejącego stanu faktycznego i orzekanie w oparciu o niepełny materiał dowodowy; 6/ art. 6 i art. 8 K.p.a. poprzez niedokładne zbadanie wszystkich okoliczności sprawy, a tym samym naruszenie zasady budowania zaufania do organów władzy państwowej. W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024, poz. 1267) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji, postanowienia (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb ich wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Jego uchylenie następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2024, poz. 935, dalej P.p.s.a.). Mając na względzie wskazane kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych, nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonywanych czynności przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a., z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli Sądu podlegało postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 marca 2025 r. nr 200/2025 utrzymujące w mocy postanowienie PINB w Zakopanem z dnia 11 czerwca 2024 r., którym odmówiono umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 31 stycznia 2023 r. W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest kwestia zasadności odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko skarżącej na podstawie opisanego na wstępie tytułu wykonawczego. Zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku: 1) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego; 2) niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym; 3) niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27; 4) śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek: a) jest ściśle związany ze zobowiązanym, b) nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego; 5) gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 6) gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel; 7) gdy odrębne ustawy tak stanowią. Wystąpienie którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 59 § 1 u.p.e.a. obliguje organ egzekucyjny do wydania postanowienia o umorzeniu postępowania. Organ prowadzący postępowanie egzekucyjne jest bowiem zobowiązany umorzyć to postępowanie z urzędu, gdy w jakikolwiek sposób uzyska informacje o przyczynach uzasadniających umorzenie, bez względu na to, czy zostaną one stwierdzone z urzędu, czy też wyjdą na jaw w wyniku zgłoszonych zarzutów, bądź też w inny sposób zostaną zakomunikowane organowi egzekucyjnemu. Skarżąca w piśmie z dnia 7 lutego 2023 r. wniosła o umorzenie prowadzonego wobec niej postępowania egzekucyjnego z uwagi na niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym oraz fakt, że część działki ewid. nr [...] objętej wymagalną decyzją administracyjną nie stanowi jej wyłącznej własności. Na podstawie aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia 10.11.2011r., nie dysponuje ona przedmiotową nieruchomością, gdyż prawo do wyłącznego korzystania z tej części ma jej syn. Przypomnieć należy, że obowiązek o charakterze niepieniężnym jest obowiązkiem polegającym na spełnieniu świadczenia innego niż pieniężne lub na podjęciu danej czynności bądź określonego zachowania. Niewykonalność obowiązku może wiązać się z niewykonalnością aktu, z którego obowiązek ten wynika. W literaturze wskazuje się, że przez wykonalność rozumie się zdolność (zdatność) aktu do tego, aby był podstawą egzekucji. Akt wykonalny to taki, który ze względu na treść nadaje się do wymuszenia w drodze egzekucji. Niewykonalność obowiązku prowadzi do niewykonalności aktu administracyjnego nakładającego ten obowiązek. Niewykonalność obowiązku może mieć przyczynę faktyczną bądź prawną. Niewykonalność obowiązku ma charakter faktyczny, kiedy istnieje rzeczywista przeszkoda, obiektywnie wykluczająca określone zachowanie się. Nie będą jednak tego rodzaju przeszkodą negatywne nastawienie zobowiązanych do realizacji obowiązków, względy finansowe, ekonomiczne czy też trudności techniczne. Z kolei z niewykonalnością o charakterze prawnym mamy do czynienia wówczas, gdy istnieją prawne zakazy lub nakazy, które są nieusuwalnymi przeszkodami w realizacji egzekwowanego obowiązku. O niewykonalności obowiązku można mówić także wtedy, gdy jego realizacja wiązałaby się z dokonaniem czynu niedozwolonego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego, co pociągałoby za sobą odpowiedzialność odszkodowawczą, bądź też z dokonaniem czynu zabronionego w rozumieniu prawa karnego. Sytuacja taka w kontrolowanej sprawie także nie występuje. Zdaniem Sądu organy w niniejszym przypadku trafnie uznały, że nie może być mowy o niewykonalności spornego obowiązku. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym powinna oznaczać, że istnieją trwałe, niezależne od zobowiązanego, przyczyny, o charakterze prawnym lub faktycznym, uniemożliwiające w sposób nieusuwalny jego wykonanie (por. wyrok NSA z 28 stycznia 2020 r., II OSK 714/18). Niewykonalność obowiązku powinna mieć charakter zobiektywizowany, wobec czego nie powinno się jej odnosić do przypadków, w których formułowane przez zobowiązanego problemy z wykonaniem obowiązku mają charakter pozorny, albowiem ich podłożem jest dostrzegalne zainteresowanie utrzymaniem przez zobowiązanego dotychczasowego stanu rzeczy. Trwała niewykonalność obowiązku zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść tych obowiązków zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze. Bez znaczenia są przy tym ewentualne utrudnienia, koszty, a także konieczność zapewnienia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia. Badając przesłankę niewykonalności obowiązków należy wyjaśnić, że jakkolwiek niewykonalność obowiązku można wiązać z niewykonalnością aktu, z którego obowiązek ten wynika, tym niemniej w przypadku egzekwowania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji administracyjnej ocena, czy dany obowiązek jest niewykonalny powinna zostać przeprowadzona w ramach nadzwyczajnego postępowania przez organ administracji w związku z tym, iż niewykonalność decyzji istniejąca w dniu jej wydania jest wadą kwalifikowaną, która powinna pociągać za sobą stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 § 1 pkt 5 K.p.a.). Dopóki istnienie takiej wady nie zostanie stwierdzone przez właściwy organ w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym, dopóty decyzji przysługuje domniemanie zgodności z prawem i powołanie się na tę wadę przez zobowiązanego jest nieskuteczne. Przesądzenie o niewykonalności obowiązku mogłoby w takim przypadku być bowiem równoznaczne z oceną zasadności obowiązku, czego organ egzekucyjny w świetle art. 29 § 1 u.p.e.a. nie może w żadnym razie badać. Powyższe stanowisko nie budzi wątpliwości tak w dotychczasowym orzecznictwie (tak m.in. NSA w wyroku z 23 lipca 2019 r., II OSK 1908/18 i 2 sierpnia 2022r., II OSK 2442/19), jak i w piśmiennictwie (por. D. R. Kijowski [w:] System Administracyjnego Prawa Procesowego. Administracyjne postępowanie egzekucyjne i zabezpieczające. Tom III. Część 1. Zagadnienia ogólne, red. D. R. Kijowski, Warszawa 2020, s. s. 923). Stąd też przyjdzie podzielić poglądy orzekających w sprawie organów, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna okoliczność, która mogłaby świadczyć o niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym. Podnieść również należy, że już w toku postępowania administracyjnego zakończonego decyzją MWINB z dnia 1 lipca 2016 r. ustalone zostało, że współwłaścicielami działki nr [...] w B. są R. S. i S. S.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że S. S. wg zapisów w księgach wieczystych jest współwłaścicielem działki nr [...], zatem winien być stroną postępowania dotyczącego samowoli budowlanej na tej działce. Zatem decyzja MWINB z dnia 1 lipca 2016 r. wydana została przy uwzględnieniu okoliczności, że działka nr [...] w B. T. jest współwłasnością dwóch osób. W treści księgi wieczystej nr [...], prowadzonej dla nieruchomości - działki nr [...] w B. , w dziale III, zawarty został następujący wpis: podział do korzystania: - R. S. ma prawo korzystania na zasadzie wyłączności z części działki ewid. nr [...] oznaczonej na mapie stanowiącej załącznik do umowy darowizny z dnia [...].2011 roku rep. A nr [...] kolorem zielonym (część działki przylegająca do ulicy T. ); - S. M. S. ma prawo do korzystania na zasadzie wyłączności z pozostałej części działki ewid. nr [...], oznaczonej na powołanej wyżej mapie kolorem różowym. Na mapie wyraźnie widać, że linia podziału działki nr [...] w B. T. (podział do korzystania) przebiega po linii ściany konstrukcyjnej, oddzielającej dwa segmenty budynku istniejącego na tej działce. Oznaczenie kolorystyczne na tej mapie wskazuje, że część do korzystania przez S. S. sięga od linii wspomnianej ściany konstrukcyjnej do granicy z działką nr [...] w B. T., a część do korzystania przez R. S. sięga od linii ściany konstrukcyjnej do granicy z działką nr [...], będącą drogą wojewódzką nr [...] C. G. - Ł. P. (ul. T. ). Budynek mieszkalny, który podlega rozbiórce dobudowany został do istniejącego już budynku i posadowiony został przy drodze wojewódzkiej [...] C. G. - Ł. P. na działce nr [...] w B. T.. Budynek ten posadowiony został więc na tej części działki, która w podziale ustalonym w akcie notarialnym z dnia 10 listopada 2011 r. przeznaczona została do korzystania na zasadzie wyłączności przez R. S.. Przypomnieć również należy, że zgodnie z art. 195 k.c. przedmiotem wspólnego prawa jest rzecz - jedna rzecz, ruchoma bądź nieruchoma - w rozumieniu art. 45 k.c. Wspólne prawo własności przysługuje więc niepodzielnie kilku osobom. Każdy ze współwłaścicieli ma prawo do całej rzeczy ograniczone jedynie takim samym prawem pozostałych współwłaścicieli. Żadnemu ze współwłaścicieli nie przysługuje prawo do fizycznie wydzielonej części rzeczy (por. E. Gniewek, P. Machnikowski (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Wyd. 8, Warszawa 2017). Jeśli podzielono rzecz do korzystania (tzw. podział quoad usum), to fakt taki ma wpływ jedynie na sposób wykonywania uprawnień przez poszczególnych współwłaścicieli. Nie zmienia natomiast faktu, że nadal zachowują oni prawo do całej rzeczy. Wspólność ta trwa tak długo, jak długo trwa stosunek współwłasności. Tym samym zarzuty skargi nie mogły doprowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Organ nie dopuścił się istotnego naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia odpowiada wymogom art. 107 § 3 i art. 8 § 1 K.p.a. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI