II SA/Kr 530/08

II SA/Kr 530/08 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2009-08-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-06-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Andrzej Niecikowski
Joanna Tuszyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Brachel - Ziaja
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OZ 30/09 - Postanowienie NSA z 2009-01-26
II OSK 618/09 - Postanowienie NSA z 2009-04-29
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 22 poz 268
art.145 par.1 pkt. 4, art. 7, art. 77
Ustawa z dnia 2 marca 2000 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy o administracji rządowej w województwie.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr.) Sędziowie: NSA Andrzej Niecikowski WSA Małgorzata Brachel- Ziaja Protokolant: Beata Stefańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi J.P.S. na decyzję Wojewody z dnia 14 lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania i odmowy wznowienia I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego J.P.S. kwotę 200 zł ( dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. Starosta S. , na podstawie art. 105 § 1 i art. 149 § 3 w zw. z art. 148 § 1 i § 2 kpa, po rozpatrzeniu wniosku J.P.S. z dnia 9 marca 2005 r., złożonego w dniu 11 marca 2005 umorzył wznowione postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty S. nr [...] z dnia [...] 2004 r. zezwalającą na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...]na działce ewid. 1 położonej w S. wydaną dla [...] Telefonii Komórkowej "[...]" Sp. z o. o. w W. oraz odmówił wznowienia postępowania w tej sprawie.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że wniosek został złożony po terminie określonym w art. 148 kpa. W dniu 10 listopada 2006 r. podczas rozprawy administracyjnej wnioskodawca zeznał bowiem do protokołu, że dowiedział się o wydaniu pozwolenia na budowę w przedmiotowej sprawie w listopadzie 2004 r., gdy zauważył, że obiekt jest w budowie i uzyskał w Urzędzie Gminy B. . informację o wydanej decyzji.
Odwołanie od opisanej wyżej decyzji złożył J.P.S. Podniósł w nim, że decyzja zawiera sprzeczne rozstrzygnięcia, bowiem w jednej decyzji orzeczono o umorzeniu postępowania i o odmowie jego wszczęcia. W jego ocenie, organ I instancji nie mógł odmówić wznowienia postępowania, skoro miał polecenie wszczęcia tego postępowania z urzędu. Zaznaczył, że decyzja w sprawie pozwolenia na budowę była nieważna, albowiem nie została doręczona wszystkim stronom w postępowaniu. Status strony mają zaś nie tylko na właściciele gruntów sąsiadujących z nieruchomością na której realizowana jest inwestycja, ale także ci, na które budowa taka ma wpływ. Raport oddziaływania na środowisko powinien odnosić się również do takich nieruchomości.
Wojewoda decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. (znak: [...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami. Nawet gdyby przyjąć datę 30 listopada 2004 r. jako datę dowiedzenia się o decyzji, termin miesięczny do złożenia podania o wznowienie postępowania upłynąłby najpóźniej w dniu 30 grudnia 2004. Złożenie zatem w dniu 11 marca 2005 r. wniosku o wznowienie postępowanie nastąpiło z przekroczeniem terminu określonego w art. 148 kpa. Pomimo uchybienia terminowi do złożenia wniosku o wznowienie, organ I instancji wydał postanowienie z dnia [...] września 2005r. orzekające o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty S. z dnia [...] września 2004r. W zaistniałej sytuacji należało umorzyć wznowione postępowanie stosownie do dyspozycji przepisu art. 105 § 1 kpa. Jednocześnie organ I instancji prawidłowo rozstrzygając w sprawie wniosku o wznowienie, działając w trybie art. 149 § 3 kpa, orzekł o odmowie wznowienia postępowania. Takie rozstrzygnięcie stanowi, zgodnie z treścią art. 104 kpa, zakończenie postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem z dnia 9 marca 2005r. W odniesieniu do zarzutu odwołania dotyczącego wpływu projektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej na działkę odwołującego organ stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się raport w sprawie oddziaływania na środowisko przedmiotowej stacji bazowej. W raporcie tym przedstawiono wyniki obliczeń rozkładów pól i udowodniono, że pola elektromagnetyczne o wartościach przekraczających wartość graniczną, które mogą niekorzystnie oddziaływać na człowieka, występują wyłącznie w wolnych, praktycznie niedostępnych obszarach w otoczeniu stacji. W kwestii zarzutu nie uznania odwołującego się za stronę postępowania organ odwoławczy przywołał treść art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wskazując, że celem tej regulacji jest zawężenie kręgu stron w postępowaniu do podmiotów dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to wynikające z przepisów odrębnych musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości. Organ, ustalając obszar oddziaływania projektowanego obiektu budowlanego winien ustalić, który przepis prawa materialnego uzasadnia uznanie działki sąsiedniej jako objętej wpływem inwestycji i powoduje konieczność umieszczenia jej w obszarze oddziaływania obiektu. Ustalenia takie nie mogą być dowolne, muszą bowiem wynikać z konkretnego przepisu. Jeśli takiego przepisu odrębnego nie ma, oznacza to, że nieruchomość taka pozostaje poza obszarem oddziaływania obiektu budowlanego, a jej właściciel, użytkownik wieczysty czy zarządca nie jest stroną postępowania.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2008 r. wnieśli J.P.S. oraz T.S. Ponownie wskazali w niej, że właściciel nieruchomości ma prawo uczestniczyć w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę również wtedy, gdy jego nieruchomość położona jest dalej, jeżeli wznoszony obiekt miałby szkodliwy wpływ na przedmiot własności. Wzniesiona stalowa stacja telefonii komórkowej bezpośrednio sąsiaduje z należącą do skarżących nieruchomością rolną. Jest od niej oddalona jedynie o 10 m. Opracowany raport nie odzwierciedla istoty rzeczy, gdyż nie obejmuje ich nieruchomości. Niedopuszczenie ich do udziału w sprawie w charakterze strony, a następnie odmowa wznowienia postępowania z uwagi na spóźniony wniosek pozbawiła ich możliwości wykazania oddziaływania inwestycji na ich nieruchomość. Nadto J.P.S. podał, że jeszcze przed upływem terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania wielokrotnie ustnie upominał się o doręczenie decyzji związanych z budową stacji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Skarga w odniesieniu do T.S. została odrzucona na mocy prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 lipca 2008 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy).
Na wstępie zauważyć należy, że stan przedłożonych przez organ akt administracyjnych jest nieprawidłowy.
Składają się one z pięciu teczek.
W teczce koloru [...] znajduje się m.in. wniosek strony o wydanie pozwolenia na budowę, zawiadomienie o wszczęciu tego postępowania (k.[...]) i projekt budowlany. W zawiadomieniu tym podano, że otrzymują je strony według rozdzielnika. Rozdzielnika takiego jednakże w aktach sprawy brak.
W teczce koloru [...] zalega wniosek skarżącego z dnia 9.03.2005 r. , który został przez organ rozpoznany jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...].09.2004 r. Na piśmie tym wpisano numer strony potrójnie: [...]. W teczce dotyczącej wznowionego postępowania ([...]) znajduje się oryginał i kserokopia raportu w sprawie oddziaływania na środowisko. Oryginał raportu zawiera podwójną numerację kart.
Z treści pisma skarżącego z dnia 9.03.2005 r. wynika, że stanowi ono odpowiedź na pismo Starostwa Powiatowego w S. z dnia 26.01.2005 r.
Pismo Starostwa Powiatowego w S. z dnia 26.01.2005 r. znajduje się w teczce koloru [...] na podwójnie numerowanej stronie - [...] Jak wynika z jego treści, stanowi ono odpowiedź na pismo skarżącego z dnia 25.01.2005 r. Pisma tego brak jest w aktach sprawy. Teczka ta również zawiera podwójną numerację stron.
Teczka koloru [...] również zawiera podwójną numerację stron.
Teczka koloru [...] zawiera akta organu II instancji. Jak wynika z pisma znajdującego na karcie [...] tych akt, Starostwo Powiatowe w S. w dniu 29.05.2007 r. przesłało organowi II instancji, wraz z odwołaniem od decyzji z dnia [...].04.2007 r. , "akta sprawy ponumerowane od [...].
Tylko jedna teczka częściowo odpowiada tej numeracji. Teczka koloru [...] zawiera karty podwójnie ponumerowane: od [...].
W decyzji Starosty S. z dnia [...].04.2007 r. , znajdującej się na podwójnie numerowanej stronie - [...] (teczka koloru [...]), wpisano w rozdzielniku, że otrzymują ją : J.P.S. , Urząd Gminy B. , PTK "[...]" Sp. z oo, W.S. (pełnomocnik inwestora) i PINB w S.
Natomiast w decyzji Starosty S. z dnia [...].09.2004 r., kończącej postępowanie, którego dotyczyło wznowienie (podwójnie numerowana k.[...] teczki koloru [...]) również podano, że decyzję otrzymują strony według rozdzielnika, przy czym rozdzielnika takiego brak, ale - jak wynika ze zwrotnych poświadczeń odbioru decyzji - skierowana została do D.K. , J.C. , F.M. , B.M. , J.M. , S.B. , W.B. , S.B. , T.M. , M.M. , J.B. , J.C. , F.C. , B.J. , A.L. (adresat zmarł), H.J. i S.J. (adresat nieznany), B.J. (adresat nieznany), J.J. (adresat nieznany), M.C. , Z.M. i M.K.
Z powyższego wynika, że organ prowadząc postępowanie wznowieniowe pominął większość stron z postępowania głównego. Stanowi to istotne naruszenie przepisów postępowania.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 października 2007 r. sygn. I OSK 1383/06, które warto w tym miejscu zacytować w całości: "Sprawa o wznowienie postępowania jest odrębną sprawą administracyjną załatwianą zgodnie z regułami postępowania administracyjnego określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego. Z samego nadzwyczajnego trybu postępowania nie można wyprowadzić uzasadnienia dla modyfikacji zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących stron, doręczeń, decyzji oraz wszczęcia i prowadzenia postępowania, skoro analiza treści przepisów Rozdziału 12 normującego instytucję wznowienia postępowania, który znajduje się zresztą w Dziale II - Postępowanie, prowadzić musi do wniosku, iż nie przewidują one w tym zakresie żadnych wyjątków. Podkreślenia w związku z tym wymaga, że z treści art. 10 § 1 k.p.a. ustanawiającego zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu przez nałożenie na organ administracji obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału "w każdym stadium postępowania" oraz umożliwienia im przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań wprost wynika, iż zasada ta odnosi się również do pierwszej fazy postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonej bądź postanowieniem o wznowieniu postępowania, o jakim mowa w art. 149 § 1 k.p.a. bądź decyzją o odmowie wznowienia postępowania wydaną na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. Jeżeli więc w trakcie postępowania głównego zakończonego decyzją ostateczną określony podmiot stanie się jego stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., gdyż dotyczy ona jego interesu prawnego lub obowiązku, to organ administracji powinien taki podmiot powiadomić o postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania niezależnie od jego stadium. Nie zachodzi przy tym konieczność dokonywania jakichś szczególnych ustaleń w tym zakresie, wystarczy na tym etapie postępowania wznowieniowego powiadomić tylko tych uczestników, którzy brali udział w postępowaniu, którego wznowienia zażądano. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi przesłankę do wznowienia postępowania przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż strona bez własnej winy nie bierze w nim udziału. Innymi słowy z zasady ogólnej czynnego udziału stron w postępowaniu ustanowionej w art. 10 § 1 k.p.a. oraz z przepisów dotyczących stron i czynności postępowania administracyjnego nie wynika, aby udział w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o odmowie wznowienia postępowania miały brać wyłącznie podmioty żądające wznowienia postępowania. Samo zaś pominięcie przez organ administracji w takim postępowaniu strony postępowania głównego zakończonego decyzją ostateczną, co do którego wystąpiono z podaniem o wznowienie postępowania, stanowi wystarczającą podstawę do uchylenia przez Sąd administracyjny takiego rozstrzygnięcia niezależnie od wpływu naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym na wynik sprawy. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. obliguje bowiem Sąd administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia w każdym wypadku stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania bez względu na to, czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy".
Stwierdzenie zatem przez Sąd wyżej opisanego naruszenia w określeniu przez organy orzekające kręgu stron postępowania jest wystarczającą podstawą do uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Nadto, w nawiązaniu do wcześniejszych uwag związanych z nieprawidłowym stanem przedłożonych akt administracyjnych skonstatować należy, że również ustalenia organu co do przekroczenia przez skarżącego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania budzą wątpliwości.
Nie wiadomo bowiem, o co wnosił skarżący w piśmie z dnia 25.01.2005 r. (skoro przedstawione akta są niekompletne i nie zawierają tego pisma) i czy było to ewentualnie jego pierwsze pismo w sprawie wznowienia postępowania.
Dlatego też uznać należy, że ustalenie organu co do uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania poczynione zostały z naruszeniem art.7 i 77 kpa.
Uchybienia te organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien wyeliminować.
Odnosząc się do zarzutów skargi podnieść należy, że twierdzenie w niej zawarte, że skarżący J.P.S. jest właścicielem nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji nie znajduje poparcia w żadnych dokumencie znajdującym się w przedłożonych aktach administracyjnych.
Nie ma też racji skarżący, że nawet w przypadku uchybienia przez stronę terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania, mającego swą podstawę w art.145 § 1 pkt 4 kpa, organ winien wszcząć postępowanie wznowieniowe z urzędu.
W myśl przepisu art. 147 kpa wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 następuje tylko na żądanie strony.
Stosownie do art. 148 § 2 kpa. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art.145 § 1 pkt 4 kpa biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nieważne jest, w jaki sposób strona uzyska wiedzę o wydanej w sprawie decyzji, niemniej jednak przytoczony przepis wymaga, aby strona rzeczywiście znalazła się w posiadaniu informacji o zapadłej decyzji. I tego faktu nie można zastąpić jakimkolwiek domniemaniem. Aby odmówić wznowienia postępowania z tej przyczyny trzeba dowieść, że strona wiedziała o decyzji wcześniej niż miesiąc od dnia złożenia podania o wznowienie postępowania (por. wyrok NSA z dnia 21.02.2007 r., sygn. I OSK 522/06).
Nie jest również zasadny zarzut skarżącego podniesiony w odwołaniu, że decyzja w sprawie pozwolenia na budowę była nieważna, ponieważ nie została doręczona wszystkim stronom w postępowaniu. Okoliczność ta może być bowiem podstawą wznowienia postępowania a stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w postępowaniu głównym.
Wobec powyższego, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit b) i art.135 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie I wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a.