II SA/Kr 496/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2004-03-12
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkapozwolenie na budowędecyzja administracyjnaterminykontrolabudynek gospodarczy WSA Kraków

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego, uznając, że budowa nie została zakończona przed wejściem w życie Prawa Budowlanego z 1994 r.

Sprawa dotyczyła skargi B.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Skarżąca twierdziła, że budowa rozpoczęła się w 1993 r. i była w stanie surowym w 1998 r. Sąd uznał, że budowa nie została zakończona przed 1 stycznia 1995 r., co uniemożliwiało zastosowanie przepisów Prawa Budowlanego z 1974 r. i nakazywało zastosowanie art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r., który nie pozostawia marginesu uznaniowości w nakazaniu rozbiórki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę B.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. Organ pierwszej instancji ustalił, że budowa była w stanie surowym w 1998 r., a analiza mapy z 1995 r. wykluczała istnienie budynku w tym czasie. Skarżąca twierdziła, że ławy zostały zalane w 1993 r., a prace kontynuowano w 1998 r. Sąd administracyjny, działając na podstawie przepisów przejściowych, uznał skargę za nieuzasadnioną. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że budowa nie została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r., czyli datą wejścia w życie Prawa Budowlanego z 1994 r. W związku z tym, przepis art. 103 § 2 Prawa Budowlanego z 1994 r. wyłączał możliwość zastosowania przepisów Prawa Budowlanego z 1974 r. i legalizacji samowoli. Sąd podkreślił, że art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r. nakazuje orzeczenie rozbiórki obiektu budowanego bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, nie pozostawiając organom uznaniowości. Sąd powołał się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, które dwukrotnie potwierdziło zgodność tego przepisu z Konstytucją RP. W konsekwencji, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przepis ten jest zgodny z Konstytucją RP.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny dwukrotnie badał zgodność art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r. z Konstytucją RP i dwukrotnie stwierdził jego zgodność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

P.B. art. 48

Prawo Budowlane

Nakazuje orzeczenie w drodze decyzji rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Nie pozostawia organom uznaniowości.

Pomocnicze

P.B. art. 103 § § 2

Prawo Budowlane

Wyłącza stosowanie przepisu art. 48 do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (1.01.1995 r.) lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne.

Dz.U. nr 153 poz. 1271 art. 97 § § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje przekazanie spraw wniesionych do NSA przed 1.01.2004 r. do rozpoznania przez właściwe WSA.

p.o.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o oddaleniu skargi, jeśli nie stwierdzono naruszenia prawa.

Dz.U. nr 153 poz. 1269 art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Podstawa do kontroli sądowej zaskarżonej decyzji.

P.B. art. 36 § ust. 1

Prawo Budowlane

Dotyczy zobowiązania do przedłożenia dokumentów w postępowaniu.

P.B.

Prawo Budowlane

Ustawa z dnia 24.10.1974 r. (w brzmieniu obowiązującym przed 1.01.1995 r.)

P.B.

Prawo Budowlane

Ustawa z dnia 7.07.1994 r. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa nie została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r., co uzasadnia zastosowanie art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r. Art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r. jest zgodny z Konstytucją RP. Samowola budowlana bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia obliguje do orzeczenia rozbiórki.

Odrzucone argumenty

Budowa rozpoczęła się w 1993 r. i powinna być rozpatrywana na gruncie Prawa Budowlanego z 1974 r. Wadliwość wcześniejszych działań organów administracji. Kwestionowanie prawidłowości mapy sytuacyjno-wysokościowej.

Godne uwagi sformułowania

nie pozostawił organom administracyjnym, żadnych możliwości uznaniowych Do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę wystarcza jedynie stwierdzenie prowadzenie robót budowlanych bez pozwolenia lub bez właściwego zgłoszenia.

Skład orzekający

Joanna Tuszyńska

przewodniczący

Stanisław Biernat

członek

Andrzej Niecikowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 48 i art. 103 § 2 Prawa Budowlanego z 1994 r. w kontekście samowoli budowlanej i przepisów przejściowych. Potwierdzenie zgodności art. 48 P.B. z Konstytucją RP."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego i faktycznego z okresu sprzed 2004 r. oraz specyfiki przepisów przejściowych między Prawem Budowlanym z 1974 r. a Prawem Budowlanym z 1994 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje rygoryzm prawa budowlanego w przypadku samowoli budowlanej i znaczenie przepisów przejściowych. Pokazuje, jak kluczowe jest ustalenie daty zakończenia budowy.

Samowola budowlana sprzed lat: dlaczego nie można było zalegalizować budynku?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 496/00 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-03-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2000-02-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Andrzej Niecikowski /sprawozdawca/
Joanna Tuszyńska /przewodniczący/
Stanisław Biernat
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Sentencja
Sygn. akt IISA/ Kr 496/ 00 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie NSA : Stanisław Biernat Andrzej Niecikowski ( spr.) Protokolant Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2004r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2000r., Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki skargę oddala
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 11.10.1999 r. (znak: PINB-7355/Ta/l/99) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. , po ponownym rozpatrzeniu sprawy, działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr.89 poz.414 z późn.zm.- obecnie tj. Dz.U. z 2003 r. nr.207 poz. 2016 - zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r.), nakazał B.P. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego o wymiarach 34,00 x 9,0 m na dz.ewid. [....] położonej w C. W lakonicznym uzasadnieniu podniesiono, że w dniu [....].05.1999 r., na skutek doniesienia S.I. przeprowadzono kontrolę w wyniku której stwierdzono, że B.P. wybudowała budynek gospodarczy w stanie surowym. Po przesłuchaniu na rozprawie administracyjnej świadków "stwierdzono, że budowa prowadzona była w 1998 r.". Z analizy mapy sytuacyjno-wysokościowej z dnia [....] .08.1995 r., wynika, że w dniu jej sporządzenia przedmiotowy budynek nie został na nią naniesiony, co wyklucza twierdzenie inwestorki o jego istnieniu w 1993 r.
Odwołanie B.P. nie zostało uwzględnione i [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , decyzją z dnia 18.01.2000 r., (znak:......) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje. Organ odwoławczy uznał, że decyzja organu I instancji jest "słuszna" i zgodna z art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r., a zastosowanie co dopiero powołanego przepisu nie wyłącza przepis art. 103 ust.2 Prawa Budowlanego z 1994 r. Warunkiem zastosowania przepisów ustawy z dnia 24.10.1974 r. Prawo Budowlane ( Dz.U. nr. 38 poz. 229 z późn.zm.- zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1974 r.) jest konieczność stwierdzenia, że budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ( tj. 1.01.1995 r.) Prawa Budowlanego z 1994 r. Tymczasem w sprawie taka okoliczność nie występuje, co stwierdza sama inwestorka w swoich odwołaniach, przyznając, że roboty budowlane rozpoczęte zostały w dniu 1993 r., i trwają nadal.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyła B.P. , i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła, że cała sprawa została zainicjowana przez nieżyjącego już S.I. ojca jej sąsiada M.I. Z uwagi na zaistniałe nieporozumienia wystąpiła o zalegalizowanie przedmiotowej budowy. Postanowieniem z dnia 28.05.1999 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. , działając na podstawie art. 36 ust. 1 Prawa Budowlanego z 1974 r., zobowiązał skarżącą do przedłożenia szeregu dokumentów, ale Wojewódzki Inspektor Nadzoru
Budowlanego stwierdził nieważność tego postanowienia. Dalej skarga podnosi, że "ławy pod budynek gospodarczy zalane w 1993 r.", a "słupy i pokrycie dachowe były wykonane w 1998 r.". W zakończeniu skargi, skarżąca kwestionuje prawidłowość mapy sytuacyjno-wysokościowej z dnia [....] .08.1995 r., która jej zdaniem nie przedstawia stanu faktycznego zagospodarowania terenu.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga w sprawie niniejszej została złożona przed dniem 1.01.2004 r. Zgodnie jednak z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.). Skargę należy uznać za nieuzasadnioną. Dokonana w trybie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269), kontrola sądowa zaskarżonej decyzji, nie stwierdziła aby naruszała ona prawo. Stanowiący podstawę zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji) nakazywał, orzeczenie w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia.
Jest niesporne, że skarżąca takiego pozwolenia w postaci ostatecznej decyzji nie miała, i to jest zasadnicze dla rozstrzygnięcia sprawy. Podnoszona w skardze wadliwość działania organów, które pierwotnie, żądając stosownej dokumentacji -jak można sądzić dążyły do zalegalizowania samowoli, nie może mieć wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia. O możliwości tzw. legalizacji samowoli budowlanej można by mówić wtedy, gdyby w sprawie można było zastosować przepisy ustawy z dnia 24.10.1974 r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr. 38 poz. 229 z późn.zm.- zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1974 r.). Zgodnie z art. 103 § 2 Prawa Budowlanego z 1994 r., przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Nie można przyjąć aby taka sytuacja zachodziła w sprawie. O tym, że budowa nie została zakończona
przed dniem 1.01.1995 r. (data wejścia w życie Prawa Budowlanego z 1994 r.), świadczy zebrany w sprawie materiał, a także stanowisko samej skarżącej, która w skardze przyznaje, że "ławy pod budynek gospodarczy zalane w 1993 r.", a "słupy i pokrycie dachowe były wykonane w 1998 r." - czyli, że w dniu 1.01.1995 r. budowa nie była zakończona. Nie było więc możliwości zastosowania przepisów Prawa Budowlanego z 1974 r. Trafnie więc w sprawie organy przyjęły jako podstawę rozstrzygnięcia art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r. A z treści tego przepisu wynika, że ustawodawca w tym miejscu nie pozostawił organom administracyjnym, żadnych możliwości uznaniowych. Do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę wystarcza jedynie stwierdzenie prowadzenie robót budowlanych bez pozwolenia lub bez właściwego zgłoszenia.
Rygoryzm art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r.,(w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji) był dwukrotnie badany przez Trybunał Konstytucyjny pod względem jego zgodności z Konstytucja RP. Dwukrotnie też Trybunał Konstytucyjny, stwierdził, że przepis ten zgodny jest z Konstytucją ( zob. wyrok z dnia 12.01 1999 r. P 2/98 - Dz.U. nr 3 poz. 30 oraz z dnia 26.03.2002 r. Sk 2/01 - Dz.U. nr 37 poz. 353). W tym stanie rzeczy skoro dokonana kontrola nie wykazała aby zaskarżona decyzja, czy poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszały prawo, na podstawie art. 151 ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270), należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI