II SA/Kr 379/23

II SA/Kr 379/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-07-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Anna Kopeć
Małgorzata Łoboz /sprawozdawca/
Piotr Fronc /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
par 272 ust 1  , 271 ust 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Fronc Sędziowie: Asesor WSA Anna Kopeć Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Protokolant: starszy referent Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2023 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 5 stycznia 2023 r. znak: WI-I.7840.16.85.2021.MO w przedmiocie zatwierdzenie projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. skargę oddala.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi P. J. (dalej: skarżący) jest decyzja Wojewody Małopolskiego z 5 stycznia 2023 r. znak WI-I.7840.16.85.2021.MO utrzymująca w mocy decyzję Starosty Nowotarskiego Nr 1228/2021 z 15 października 2021 r., znak: BA.6740.1.1068.2021.AgT, zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę.
W stanie faktycznym sprawy A. B. (dalej: inwestor) wniosła pismem z 21 lipca 2021 r. o pozwolenie na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych wraz z urządzeniami budowlanymi i infrastrukturą techniczną na dz. nr ewid. [...], [...], [...] w miejscowości B. , gmina S.. Pismem z 11 sierpnia 2021 r. organ zawiadomił strony, w tym skarżącego, o prowadzonym postępowaniu. Decyzją z 15 października 2021 r. organ I instancji zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę inwestorowi.
Odwołanie od powyższej decyzji wywiódł skarżący. Wskazał on, że z powodów osobistych nie miał możliwości zapoznać się z projektem zatwierdzonym decyzją. W dniu 23.11.2021 r. dano mu taką możliwość i mógł zapoznać się z czymś, co w normalnych procedurach w ocenie skarżącego nie powinno mieć miejsca. Podczas pobytu w starostwie w czasie 15-20 min (takie terminy obowiązują) skarżący nie był w stanie ogarnąć całości opracowań projektowych. Stwierdził natomiast, że odległość planowanych budynków od budynków skarżącego to 6,47, 8,58, 7,73, 8,73 m, tzn. mniej niż wymagane przepisami przeciwpożarowymi 12,00 m.
Decyzją z 5 stycznia 2023 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ stwierdził, że za prawidłowość sporządzenia projektu budowlanego, w tym również przyjęte w projekcie rozwiązania, odpowiada projektant i jeżeli istnieje wymóg jego sprawdzenia, również sprawdzający. Projektant do projektu budowlanego dołącza oświadczenie o jego sporządzeniu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W niniejszej sprawie oświadczenia te zostały złożone (dokumentacja projektowa, karty nr: 16, 19, 22). Dokumentacja projektowa opracowana została przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia, co zostało potwierdzone kopiami decyzji o ich nadaniu. Organ zwrócił uwagę, że Wszystkie budynki zostały zaprojektowane w tradycyjnej technologii murowano-żelbetowej w centralnej części działki inwestycyjnej jako trzykondygnacyjne, parterowe z poddaszem użytkowym i całkowitym podpiwniczeniem (kondygnacja nadziemna). W każdym z budynków znajduje się jeden lokal mieszkalny. Układ pomieszczeń na każdej kondygnacji we wszystkich budynkach jest jednakowy. Ściany i dach zostały zaprojektowane jako NRO. Dachy symetryczne dwuspadowe o kącie nachylenia połaci 54 stopni. Budynki zostały zaprojektowane w prostej formie, ze zdobieniami ciesielskimi, nawiązującymi do zabudowy regionalnej, podhalańskiej. Pełnić będą one funkcję mieszkalną jednorodzinną zawierającą podstawowe pomieszczenia użytkowe i pomocnicze na pobyt stały mieszkańców. Organ dodał, iż przedmiotowa inwestycja zlokalizowana została na wąskiej działce nieprzekraczającej szerokość 16 m na całej swojej długości (projekt zagospodarowania terenu). W ocenie organu projekty są zgodne z decyzją o warunkach zabudowy oraz z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W szczególności od strony północnej: wszystkie 4 budynki ścianami bez otworów zlokalizowane zostały w odległościach 1,5 - 1,8 m, od strony wschodniej budynek nr 1: 36,80 m, od strony południowej: wszystkie 4 budynki ścianami zlokalizowane zostały w odległościach 4,82 m - 6,14 m (projekt zagospodarowania terenu).
Dalej organ wskazał, że wszystkie zaprojektowane budynki na działkach inwestycyjnych oraz istniejące budynki usytuowane na działkach sąsiednich (należących do skarżącego) są to budynki nierozprzestrzeniające ognia NRO. Projektant przedłożył analizę spełnienia warunków ochrony przeciwpożarowej dla przedmiotowej inwestycji w projekcie architektoniczno-budowlanym (karty nr: 18 - 22).
W odpowiedzi na wezwanie organu inwestor wskazał, że projektant określił klasyfikację ogniowa sąsiednich budynków jako NRO na podstawie obowiązujących przepisów, norm, dostępnych dokumentów, a przede wszystkim na podstawie lokalizacji tych budynków na działce w stosunku do granicy działki z działką inwestycyjną. Minimalna odległość między ścianami zewnętrznymi zaplanowanych budynków mieszkalnych jednorodzinnych, a ścianami budynków istniejących usytuowanych na działce sąsiedniej powinna wynosić 8,0 m. Zgodnie z ww. przytoczonym przepisem odległość 8,00 m została zachowana w przypadku zaprojektowanych budynków, których ściany są zwrócone do siebie wzajemnie, tj.: budynku nr [...] (odległość 9,95 m od budynku istniejącego nr [...]) i budynku nr [...] (odległość 8,63 m od budynku istniejącego nr [...]). We wszystkich pozostałych konfiguracjach rozmieszczenia budynków względem siebie, wszystkie ściany projektowane i istniejące się mijają, więc nie są do siebie zwrócone, a zatem są skierowane względem siebie pod kątem.
Zgodnie z ww. § 271 ust. 10 i 11 rozporządzenia minimalna odległość pomiędzy ścianami NRO, które tworzą między sobą kąt 60 stopni lub większy, lecz mniejszy niż 120 stopni, wynosi 50 % z wymaganych 8,0 m, co stanowi odległość 4,0 m. Kąt pomiędzy ścianami projektowanych budynków a ścianami budynków istniejących oscyluje w przedziale 89-91 stopni, co mieści się w wymaganym przedziale. W każdym pozostałym przypadku odległość ta pomiędzy budynkami projektowanymi a budynkami istniejącymi jest większa niż wymagane 4,0 m - odległość miedzy budynkami nr [...] i nr [...] ( (usytuowanych względem siebie pod kątem) wynosi 6,90 m. W pozostałych przypadkach (budynek nr [...]) odległości te są znacznie wyższe, co stanowi spełnienie ww. przepisu. Ściany projektowanych budynków zlokalizowane w odległości 1,5 m od granicy działki (co jest dozwolone w przypadku działki wąskiej o szerokości mniejszej niż 16 m) zostały zaprojektowane jako ściany oddzielenia ppoż., zatem wymóg zachowania minimalnych odległości nie jest wymagany zgodnie z § 271 ust. 12 rozporządzenia.
Organ zaznaczył, że wskazane przez skarżącego jego drewniane zabudowania mogą mieć właściwości niepalne – jest powszechnie stosowane rozwiązaniu projektowe, które umożliwia sytuowanie budynku drewnianego (wykonanego z materiałów palnych) w odległościach mniejszych, niżby to wynikało z § 271 ust. 2. W wyjaśnieniach projektant odniósł się do tej kwestii wskazując, że budynek skarżącego winien – z uwagi na datę jego wybudowania – spełniać przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej i tym samym być wykonany w technologii NRO. Utrzymanie właściwości NRO drewnianych obiektów, które z biegiem czasem ulegają zmniejszeniu, należy do obowiązków właścicieli tych budynków. Wskazać należy, iż tutejszy organ odwoławczy nie ma podstaw prawnych, aby podważać stanowisko w tym zakresie i kompetencje projektanta pełniącego samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, który dołączył do projektu oświadczenie o sporządzeniu projektu, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Organy administracji architektoniczno-budowlanej nie mają uprawnień do weryfikowania pod względem merytorycznym przyjętych rozwiązań projektowych, wynikających z wiedzy, doświadczenia zawodowego i obliczeń (w tym analiz) projektanta.
W skardze na powyższą decyzję skarżący podniósł, że całkowicie pominięte zostały kwestie dotyczące dostępności komunikacyjnej i bezpieczeństwa użytkowego. Jak wskazał skarżący, zostaną wykonane dodatkowe cztery budynki mieszkalne, tj. około 24 osoby, w tym co najmniej ośmioro dzieci, których dostępność do drogi publicznej nie jest w żaden sposób zaprojektowana, zjazdem indywidualnym lub ścieżką utwardzoną przez użytkowników, ale w żaden sposób nie posiadającą bezpiecznych rozwiązań technicznych. Decyzja potwierdza ogólność i rozwiązania projektowe, które nie posiadają skutecznego nakazanego rozwiązania dostępności komunikacyjnej. Skarżący podkreślił, że w reakcji na jego odwołanie brak było wizji lokalnej w terenie, a jedynie przywoływanie uprawnień osób biorących udział w tej inwestycji, co nie stanowi o bezpieczeństwie obecnych i przyszłych użytkowników z dostępności komunikacyjnej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Zaakcentował, że kwestia połączenia komunikacyjnego działki inwestycyjnej z terenem inwestycji była przedmiotem wyjaśnień ze strony organów, które ustaliły, że działka inwestycyjna posiada połączenie z gminną drogą publiczną nr ewid. [...], poprzez istniejący zjazd indywidualny (dowód: akta administracyjne I instancji, opis, karta nr [...]; projekt zagospodarowania terenu). Odnośnie do zarzutu nieprzeprowadzenia wizji w terenie, organ wyjaśnił, że nie jest zobowiązany do przeprowadzania oględzin w każdym postępowaniu administracyjnym. Organ administracji może przeprowadzić oględziny, jeżeli uzna to za konieczne dla wyjaśnienia sprawy. W przedmiotowej sprawie organ uznał, że zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający do wydania decyzji w sprawie.
Dodatkowo do tut. Sądu wpłynęło pismo pełnomocnika profesjonalnego skarżącego z dnia 15 czerwca 2023r., który wniósł o uchylenie decyzji Wojewody. W jego ocenie, bez względu na metody, jakie zostały przez projektanta przyjęte do oceny kategorii budynków na działkach skarżącego, wskazał, że były one błędne, albowiem budynki posadowione na działkach skarżącego są drewniane i winny być w sposób prawidłowy zakwalifikowane. Odległość między nimi a obiektami projektowanymi winna wynosić co najmniej 12 m. Projektant i organy prawdopodobnie nie wiedzą, z jakich materiałów są wykonane budynki, oraz nie dysponują odpowiednimi ekspertyzami w tym zakresie, a ;powinny mieć pewność.
W piśmie z 22 czerwca 2023 r. inwestor wskazał, że skarżący kwestionuje co do zasady wszystkie dokumenty dotyczące przedmiotowej inwestycji, a zarzuty skargi są bezpodstawne. Inwestor wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna.
Na wstępie należy stwierdzić, że Sąd w całej rozciągłości aprobuje merytoryczne stanowisko w sprawie, wyrażone przez Wojewodę Małopolskiego w skarżonej decyzji, wobec tego nie ma potrzeby powtarzania rozważań tam zawartych – poza zagadnieniami spornymi. Spór w sprawie dotyczył 1/ kwestii zjazdu z drogi publicznej oraz 2/ kwestii odległości budynków z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe.
Co się tyczy zjazdu, z projektu zagospodarowania terenu wynika, że działka nr [...] przylega bezpośrednio do drogi publicznej - dz nr [...]. W związku z tym w projekcie wskazano, że działka posiada połączenie z gminną drogą publiczną poprzez istniejący zjazd indywidualny /k.7/. Co się tyczy kwestii bezpieczeństwa w trakcie przyszłego użytkowania zjazdu, warto wskazać na wyrok NSA z dnia 2 października 2015 r. II OSK 257/14 LEX nr 2002645: "Jeśli projekt budowlany odpowiada przepisom prawa w tym przede wszystkim jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz innym przepisom szczególnym, to należy założyć, że inwestycja ta nie będzie naruszała uzasadnionych interesów osób trzecich. Jeśli takie nastąpi w fazie eksploatacji budynku to skarżącemu będzie przysługiwało prawo żądania dokonania czynności mających na celu zlikwidowanie powstałych nieprawidłowości".
Jeśli chodzi o kwestie bezpieczeństwa przeciwpożarowego, to należy odwołać się do szerszych rozważań Wojewody w tym zakresie. Natomiast odnosząc się tylko do kwestii odległości między budynkami, wskazać należy, że w trakcie postępowania odwoławczego projektant w piśmie z dnia 20.12.2022r. poruszył tę sporną kwestię. Wskazał, że budynki sąsiednie do inwestycji, zgodnie z tym, co twierdzi sam skarżący, zlokalizowane są w odległości 4 m od granicy z działką inwestycyjną i są to budynki drewniane wybudowane po 2002r. Zgodnie zatem z § 272 ust. 1, 271 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2022.1225 t.j., dalej Rozporządzenie) – jeżeli budynki sąsiednie byłyby budynkami rozprzestrzeniającymi ogień (RO), nie mogłyby być tak zlokalizowane ( tj. 4 m od granicy), lecz minimum 6 m. W przeciwnym razie skarżący nie uzyskałby pozwolenia na budowę. Projektant podniósł ponadto, że Rozporządzenie nie wskazuje podziału na budynki drewniane i murowane, a tylko na budynki RO i NRO (nie rozprzestrzeniające ognia), a budynek drewniany może być NRO, jeśli jest odpowiednio zaimpregnowany. Wobec tego wedle projektanta należy uznać, że istniejące budynki sąsiednie są budynkami NRO. Zatem odległość między ścianami zewnętrznymi zwróconymi do siebie budynków projektowanych i istniejących powinna wynosić minimum 8 m i tak jest. Albowiem odległość między budynkami, których ściany są do siebie zwrócone wzajemnie, a to budynkiem projektowanym nr [...] a budynkiem istniejącym nr [...] wynosi 9,95 m, zaś odległość między budynkiem projektowanym nr [...] a budynkiem istniejącym nr [...] wynosi 8,63 m. We wszystkich pozostałych konfiguracjach ściany projektowane i istniejące się mijają, więc nie są do siebie zwrócone. Ponadto ściany projektowanych budynków są zlokalizowane w odległości 1,5 m od granicy działki, jako że zaprojektowano je jako ściany oddzielenia przeciwpożarowego (§ 271 ust. 12 Rozporządzenia). Wojewoda w decyzji podzielił powyższe stanowisko, wskazując nadto, że sąsiednie względem projektowanych zabudowania skarżącego mogą mieć właściwości niepalne pomimo że są drewniane i że jest to powszechnie stosowane rozwiązanie projektowe. Ponadto Wojewoda wskazał, że nie ma podstaw do podważania w tym zakresie stanowiska projektanta, wynikającego z jego wiedzy, doświadczenia zawodowego i obliczeń.
Analizując powyższe, należy na wstępie przypomnieć, że projektant po złożeniu stosownych oświadczeń, ponosi odpowiedzialność za opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z wymaganiami ustawy, ustaleniami określonymi w decyzjach administracyjnych dotyczących zamierzenia budowlanego, obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej co nie uwalnia organów od czynności kontrolnych, ale te czynności kontrolne nie wkraczają w meritum rozwiązań dokumentacji projektowej objętej zakresem wiedzy fachowej projektanta (tak wyrok WSA w Krakowie z dnia 23 marca 2018 r. II SA/Kr 1549/17 LEX nr 2495239). W tym względzie rację ma Wojewoda, że za meritum projektu odpowiada projektant. Oceniając zaś rozumowanie organu odwoławczego, oparte na stanowisku projektanta, w przedmiocie charakterystyki budynków sąsiednich jako NRO, Sąd ocenia je jako logiczne. Skoro bowiem, zgodnie z przepisami Rozporządzenia, gdyby założyć, że są one RO – to w istocie nie mogłyby być zlokalizowane w odległości 4 m od granicy, a tak zlokalizowane są. Przyjęcie zatem, że są one NRO, ma swoje prawne i logiczne uzasadnienie.
W tej sytuacji, w ocenie Sądu, ciężar wykazania, że budynki sąsiednie to RO, spoczywał na skarżącym. Jak to trafnie wskazał wyrok NSA z dnia 14 lutego 2023 r. I OSK 2821/19, LEX nr 3504760: "Obowiązywanie w postępowaniu administracyjnym zasady dochodzenia prawdy obiektywnej, w świetle której to na organie administracji prowadzącym postępowanie spoczywa, co do zasady, obowiązek wszechstronnego oraz rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy (art. 7 i nast.k.p.a.), nie oznacza, że organ ma obowiązek poszukiwania dowodów mających wykazać zaistnienie okoliczności, których wykazanie leży w interesie strony, w sytuacji jej pasywnej postawy w tym zakresie. Z treści przepisów k.p.a. normujących postępowanie dowodowe nie można bowiem wyprowadzić konkluzji, że organy administracji zobowiązane są do poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy ona środków takich nie przedstawia. Nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia bowiem strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nieudowodnienie określonych okoliczności faktycznych może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony". W wyroku z dnia 19 stycznia 2023 r. II GSK 954/19, LEX nr 3511856 NSA wskazał, że:" Organ ma zatem obowiązek poszukiwania dowodów, jednak nie jest nieograniczony w swoim zakresie, bowiem w świetle orzecznictwa, z przepisu art. 77 § 1 k.p.a. nie wynika wcale, że na organ został przerzucony cały ciężar dowodowy w sprawie. Organ nie ma obowiązku poszukiwania dowodów dla wykazania słuszności stanowiska strony. Z cytowanego wyżej przepisu nie daje się w szczególności wyprowadzić konkluzji, że organy administracji obowiązane są do poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony, w sytuacji gdy ta ostatnia środków takich nie przedstawia. Nie można bowiem w takim przypadku założyć, że przy bierności strony, cały ciężar dowodzenia faktów mających przemawiać przeciwko ustaleniom poczynionym przez organy administracji spoczywa na tych organach". Podobne stanowisko znaleźć można (przykładowo) w wyroku NSA z dnia 30 czerwca 2022 r. III OSK 5191/21, LEX nr 3368378, i w wyroku NSA z dnia 27 maja 2022 r. I OSK 2116/21, LEX nr 3421790,
Zdaniem Sądu, Wojewoda logicznie wyjaśnił, dlaczego budynki sąsiednie do projektowanych są NRO, pomimo tego, że są drewniane. Jeśli zaś pełnomocnik skarżącego, jako profesjonalista, chciałby podważyć tę tezę, to winien przedstawić dowód na tę okoliczność, w postaci projektu budowlanego, czy choćby niewielkiej ekspertyzy opartej na projekcie budowlanym ich dotyczącym. Jednak taki czy podobny dowód nie został zaproponowany, a więc zarzuty pełnomocnika skarżącego pozostają gołosłowne.
Wobec powyższego, skoro zarzuty skargi nie znalazły potwierdzenia, na zas. art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.