II SA/Kr 362/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2025-06-04
NSAochrona środowiskaWysokawsa
ochrona zwierzątodebranie zwierzątwarunki bytowaniazaniedbanie zwierzątpostępowanie administracyjneWSAuchylenie decyzjidowodypostępowanie dowodowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o czasowym odebraniu zwierząt z powodu wadliwości postępowania dowodowego i błędnego związania organu postanowieniem sądu karnego o zabezpieczeniu.

Skarżący C.S. zaskarżył decyzję o czasowym odebraniu mu 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec. Zarzucił m.in. brak wykazania rażącego zaniedbania, niewłaściwych warunków bytowania i okrutnego traktowania zwierząt. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, błędnie uznając się za związane postanowieniem sądu karnego o zabezpieczeniu zwierząt. WSA uchylił obie decyzje, wskazując na istotne wady postępowania dowodowego i brak podstaw do odebrania zwierząt.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę C.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy R. o czasowym odebraniu skarżącemu 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec. Skarżący zarzucał organom obu instancji błędy w ustaleniach faktycznych, brak wykazania rażącego zaniedbania, niewłaściwych warunków bytowania i okrutnego traktowania zwierząt, a także uniemożliwienie mu złożenia wyjaśnień. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy, opierając się na postanowieniu Sądu Okręgowego w Nowym Sączu o zabezpieczeniu zwierząt. WSA uznał jednak, że SKO błędnie uznało się za związane tym postanowieniem, które ma charakter zabezpieczenia dowodu w postępowaniu karnym i nie jest wiążące dla organu administracji. Sąd podkreślił, że postępowanie dowodowe organu pierwszej instancji było wadliwe, wybiórcze i niewystarczające do uzasadnienia odebrania zwierząt. Wskazano na niespójność dowodów, brak indywidualnej oceny stanu każdego zwierzęcia oraz wadliwość dokumentacji fotograficznej. W związku z tym, WSA uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując uzupełnienie postępowania dowodowego i zapewnienie skarżącemu czynnego udziału.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji publicznej nie jest związany postanowieniem sądu karnego o zabezpieczeniu dowodu, ponieważ ma ono inny charakter prawny i skutki niż decyzja administracyjna o czasowym odebraniu zwierząt.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że postanowienie o zabezpieczeniu dowodu w postępowaniu karnym nie jest wiążące dla organów administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odebrania zwierząt, gdyż oba postępowania i ich skutki prawne są odmienne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (23)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.z. art. 7 § 1

Ustawa o ochronie zwierząt

u.o.z. art. 6 § 2

Ustawa o ochronie zwierząt

u.o.z. art. 6 § 2

Ustawa o ochronie zwierząt

Określa przypadki, w których zwierzę może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.z. art. 7 § 1a

Ustawa o ochronie zwierząt

u.o.z. art. 35 § 1a

Ustawa o ochronie zwierząt

u.o.z. art. 35 § 3

Ustawa o ochronie zwierząt

u.o.z. art. 7 § 6

Ustawa o ochronie zwierząt

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 228 § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ administracji publicznej nie jest związany postanowieniem sądu karnego o zabezpieczeniu dowodu. Postępowanie dowodowe było wadliwe, wybiórcze i niewystarczające do uzasadnienia odebrania zwierząt. Dokumentacja fotograficzna była nieprecyzyjna i nie zawsze odnosiła się do wszystkich zwierząt. Skarżącemu utrudniono czynny udział w postępowaniu.

Godne uwagi sformułowania

organy administracji publicznej nie są związane treścią postanowień w przedmiocie zabezpieczeń wydanych w toku postępowania sądowego postępowanie dowodowe nadal nie daje podstaw do przyjęcia, że w sprawie zachodziły podstawy do czasowego odebrania skarżącemu zwierząt przeprowadzone postępowanie nadal nie uzasadnia wydania kwestionowanej przez skarżącego decyzji. Jest przeprowadzone wybiórczo, a wnioski płynące z poszczególnych dowodów nie są ze sobą spójne.

Skład orzekający

Jacek Bursa

przewodniczący sprawozdawca

Piotr Fronc

sędzia

Sebastian Pietrzyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że organy administracji nie są związane postanowieniami o zabezpieczeniu dowodu w postępowaniu karnym oraz podkreślenie wymogów prawidłowego postępowania dowodowego w sprawach o odebranie zwierząt."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której postępowanie administracyjne jest powiązane z postępowaniem karnym dotyczącym znęcania się nad zwierzętami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ochrony zwierząt i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowania dowodowego przez organy administracji, nawet w obliczu postępowania karnego.

Czy sądowe zabezpieczenie zwierząt chroni przed decyzją administracyjną? WSA wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 362/25 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-06-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Jacek Bursa /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono decyzję organu II i I instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Fronc WSA Sebastian Pietrzyk Protokolant: starszy referent Kamila Maśloch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2025 r. sprawy ze skargi C. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 3 lutego 2025 r., znak: SKO-OŚ-4170-110/24 w przedmiocie czasowego odebrania zwierząt I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu na rzecz skarżącego C. S. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 4.10.2024r., znak: GKŚ.6140.2.9.2024, po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy R. orzekł o czasowym odebraniu C. S., 6 sztuk bydła oraz 32 sztuk owiec i przekazaniu ich J. B..
W uzasadnieniu stwierdzono, iż w toku postępowania wszczętego z urzędu, po informacji uzyskanej od Powiatowego Lekarza Weterynarii w N. S. ustalono, że skarżący utrzymuje 6 sztuk bydła oraz 32 sztuk owiec w niewłaściwych warunkach bytowania, wyczerpujących znamiona rażącego zaniedbania. Zdaniem organu I instancji, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a to: dokumentacja fotograficzna, sporządzona podczas przeprowadzonych oględzin w dniu 26.01.2024 r. (dołączona do akt sprawy), opis stanu zwierząt sporządzony przez lekarza weterynarii (w aktach sprawy), zeznania świadka J. B. (protokół w aktach sprawy), wykaz niezbędnych zabiegów przeprowadzonych po zabezpieczeniu zwierząt niezbędnych do przywrócenia ich do akceptowalnego stanu zdrowia, zeznania świadka W. J. Powiatowego Lekarza Weterynarii (protokół w aktach sprawy), zeznania świadka K. Z. (protokół w aktach sprawy), dokumentacja medyczna, przesłana przez lekarza weterynarii M. J. (dołączona do akt sprawy) potwierdza rażące zaniedbania, niewłaściwe warunki bytowania, niewłaściwe metody w chowie i hodowli zwierząt oraz okrutne traktowanie zwierząt, co w pełni uzasadnia w ocenie organu prezentowane w niniejszej decyzji rozstrzygniecie. W dniu 30.01.2024r. J. B. wyraził zgodę na przyjęcie czasowo odebranych zwierząt. Organ I instancji poinformował również, że w dniu 27 sierpnia 2024r. Sąd Rejonowy w N. S., VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedziba w M. postanowił wezwać C. S. do wydania 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec i przekazania tych zwierząt osobie godnej zaufania - J. B. do czasu dalszych decyzji (postanowienie w aktach sprawy).
Od powyższej decyzji, skarżący wniósł odwołanie, domagając się dopuszczenia dowodu z przesłuchania odwołującego, zarzucając:
1) błąd w ustaleniach faktycznych poprzez bezpodstawne uznanie, iż materiał dowodowy zgromadzony w sprawie potwierdza rażące zaniedbanie zwierząt, przetrzymywanie w niewłaściwych warunkach bytowania, niewłaściwe metody w chowie i hodowli zwierząt oraz okrutne traktowanie zwierząt, podczas gdy z przedmiotowej decyzji nie wynika jakie działania podejmowane przez niego świadczą o tym, że znęcał się nad zwierzętami oraz na czy miały polegać;
2) brak wykazania przez organ pierwszej instancji, że zwierzęta były utrzymywane w warunkach zagrażających życiu lub zdrowiu co uzasadniałoby wydanie decyzji;
3) uniemożliwienie złożenia wyjaśnień w sprawie i odniesienia się do dowodów zgromadzonych w sprawie,
4) brak wykazania sytuacji zdrowotnej każdego z poszczególnych zwierząt zabranych podczas kontroli oraz nieuwzględnianiu w decyzji wszystkich zwierząt, które zostały odebrane w dniu 30 stycznia 2024 r.,
5) wydanie decyzji w oparciu o stan nieistniejący na dzień wydania decyzji z uwagi na to, że pomimo uchylenia pierwotnej decyzji z dnia 30 stycznia 2024 roku przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia 22 kwietnia 2024 roku, znak sprawy SKO-OŚ-4170-34/24, oraz uchylenia decyzji z dnia 17 czerwca 2024r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia 15 lipca 2024r., zwierzęta nie zostały mu zwrócone w konsekwencji czego zwierzęta zostały odebrane na podstawie uchylonej i nieistniejącej decyzji i przed wydaniem zaskarżonej decyzji, a zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2022 r., poz. 572 ze zm) odebranie zwierząt może nastąpić wyłącznie po wydaniu decyzji, co stanowi przejaw rażącego naruszenia prawa i przekroczenie uprawnień przez organ pierwszej instancji;
6) umieszczenie zwierząt w gospodarstwie rolnym J. B., celem zapewnienia im rzekomo lepszych warunków bytowych, podczas gdy zwierzęta są utrzymywane bez zapewnienia im odpowiednich warunków bytowych.
W treści odwołania, wnoszący je podniósł m.in., że z uzasadnienia decyzji nie wynika: co w ocenie organu pierwszej instancji stanowi nieodpowiednie warunki bytowe i w oparciu o jakie dowody dokonał takiego stwierdzenia, na czym miało polegać okrutne traktowanie zwierząt i jakie dowody o tym przemawiają. W szczególności organ nie wykazał, aby przed odebraniem zwierząt lub w czasie postępowania docierały do organu pierwszej instancji niepokojące informacje o złym czy okrutnym traktowaniu zwierząt, na czym miały polegać niewłaściwe metody w chowie i hodowli, ile i jakie zwierzęta były zaniedbane i na czym to zaniedbanie miało polegać, ile i jakie zwierzęta były chore, jakim zabiegom zostały poddane i co w ocenie organu oznacza "doprowadzanie do akceptowalnego stanu zdrowia". Odwołujący nadmienił, że organ pierwszej instancji dokonywał ustaleń co do stanu zdrowia zwierząt bez jego obecności. Dodał, że zdjęcia wykonane po odebraniu zwierząt zostały wykonane w gospodarstwie Pana B. i część zdjęć nie dotyczy jego zwierząt ponieważ na zdjęciach widoczne są owce kurcone (bez ogona), a on takich zwierząt nie posiada, nadto 22 owce były wysokokotne co powoduje, że niemożliwym jest aby były takie jak na zdjęciach. Zdjęcia owiec zostały zrobione bez kolczyków celem uniemożliwienia weryfikacji konkretnego zwierzęcia i jego właściciela. Postępowanie prowadzone jest przez organ w sposób wybiórczy i niezgodny z rzeczywistością. Zgodnie z decyzją zostało odebranych mu 6 sztuk bydła oraz 32 sztuki owiec. W decyzji oraz w protokole pominięto, że zabrane zostało również 4 jagnięta w wieku ok. 6 miesięcy i stary tryk. Tym samym została mu zabrana większa ilość zwierząt niż wynika to z dokumentów zalegających w aktach sprawy co organ zupełnie pomija.
W dniu 6 listopada 2024r. Wójt Gminy R. przesłał do Kolegium postanowienie Sądu Okręgowego w N. S. II Wydział karny Odwoławczy z dnia 16 października 2024r., sygn. akt: [...]. W/w postanowieniem Sąd Okręgowy w N. S. II Wydział Karny po rozpoznaniu w sprawie C. S. oskarżonego o przestępstwo z art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt zażalenia obrońcy oskarżonego na postanowienie Sądu Rejonowego w N. S., VIII Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w M. z dnia 27 sierpnia 2024 r. o sygn. akt [...] w przedmiocie oddania na przechowanie rzeczy na podstawie art. 437§ 1 i § 2 kpk postanowił zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że na podstawie art. 228 § 2 kpk zwierzęta wydane przez oskarżonego C. S. w dniu 30 stycznia 2024 roku, tj. 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec, będące przedmiotem zabezpieczenia majątkowego oddać na przechowanie osobie godnej zaufania, tj. J. B., zamieszkałemu pod adresem R. , [...]
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z 3 lutego 2025 r. znak: SKO-OS-4170-110/24, na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu podkreślono, iż zgodnie z art. 7 ust. 1a u.o.z. decyzja, o której mowa w ust. 1, podejmowana jest z urzędu po uzyskaniu informacji od Policji, straży gminnej, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. Jak wynika z akt sprawy, w badanej sprawie toczy się postępowanie karne, prowadzone przez właściwe w tym zakresie organy, a zatem organ I instancji winien uwzględnić okoliczność, iż wyrok zapadły w sprawie karnej będzie miał istotne znaczenie w niniejszej sprawie administracyjnej. Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 1a u.o.z., karze pozbawienia wolności do lat 3 podlega ten, kto znęca się nad zwierzęciem. W razie skazania za przestępstwo określone w ust. 1a, sąd orzeka przepadek zwierzęcia, jeżeli sprawca jest jego właścicielem (art. 35 ust. 3 u.o.z.). Przytoczony wyżej przepis art. 7 ust. 6 u.o.z. określa przypadki, kiedy odebrane zwierzę podlega zwrotowi. Dzieje się tak, jeżeli już na etapie postępowania sądowego nie zostanie orzeczony przepadek zwierzęcia, bądź jeżeli postępowanie karne w sprawie znęcania się nad zwierzęciem zostanie umorzone. Zaistnienie jednej z opisanych przesłanek powoduje, że materializuje się obowiązek określony w art. 7 ust. 6 u.o.z. w postaci zwrotu odebranego zwierzęcia. Prawo do dalszego przetrzymywania odebranego zwierzęcia z dala od jego właściciela wygasa zatem ex legę. W konsekwencji tego organ nie ma obowiązku wydania w tej kwestii stosownej decyzji wygaszającej.
W opisanym przypadku, Sąd Okręgowy w N. S. II Wydział Karny po rozpoznaniu w sprawie C. S. oskarżonego o przestępstwo z art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt zażalenia obrońcy oskarżonego na postanowienie Sądu Rejonowego w N. S., VIII Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w M. z dnia 27 sierpnia 2024 r. o sygn. akt II K [...] w przedmiocie oddania na przechowanie rzeczy na podstawie art. 437§ 1 i § 2 kpk postanowił zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że na podstawie art. 228 § 2 kpk zwierzęta wydane przez oskarżonego C. S. w dniu 30 stycznia 2024 roku, tj. 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec, będące przedmiotem zabezpieczenia majątkowego oddać na przechowanie osobie godnej zaufania, tj. J. B., zamieszkałemu pod adresem R. [...] 6. Orzeczenie to jest wykonalne.
Jak wynika z uzasadnienia w/w postanowienia, zdaniem Sądu Okręgowego zasadne jest jednak oddanie zwierząt tj. 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec, będących przedmiotem zabezpieczenia majątkowego - na przechowanie osobie godnej zaufania. W niniejszej sprawie oskarżonemu C. S. zarzuca się popełnianie przestępstwa z art. 35 ust. 1a ustawy o ochronie zwierząt, a zatem w przypadku uznania winy i skazania oskarżonego za popełnianie tego przestępstwa, stosownie do brzmienia art. 35 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt obligatoryjnym będzie orzeczenie przepadku 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec. W takich okolicznościach konieczne jest do czasu rozstrzygnięcia sprawy umieszczenie zwierząt u osoby, która należycie zabezpieczy powierzone jej zwierzęta. To w postępowaniu o orzeczenie przepadku zostanie podjęta decyzja, czy definitywnie odebrać zabrane tymczasowo zwierzęta.
Nawet w przypadkach, w których istnienie wyroku karnego nie jest konieczną przesłanką rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, to ma wiążącą moc dowodową w zakresie zawartych w wyroku karnym ustaleń faktycznych, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia o administracyjnoprawnych skutkach zdarzeń.
Mając na uwadze powyższe, Kolegium uznało, iż jest zobligowane do uwzględnienia wykonalnego orzeczenia Sądu Okręgowego w N. S. II Wydział Karny z dnia 16 października 2024r., sygn. akt: [...] w tej sprawie, będąc związany jego treścią, w tym w zakresie zawartych w w/w orzeczeniu ustaleń faktycznych.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł C. S., zarzucił naruszenie:
I. prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 ust. 1. oraz art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt poprzez ich zastosowanie w sytuacji gdy nie zachodzą przesłanki pozwalające na czasowe odebranie zwierząt Skarżącemu;
II. przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 7, art. 8, art. 10, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, zwanej dalej k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez:
a) brak wyjaśnienia w sposób wyczerpujący okoliczności faktycznych sprawy i uznanie, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie potwierdza rażące zaniedbanie zwierząt, przetrzymywanie w niewłaściwych warunkach bytowania, niewłaściwe metody w chowie i hodowli zwierząt oraz okrutne traktowanie zwierząt, podczas gdy z przedmiotowej decyzji nie wynika jakie działania podejmowane przez Skarżącego mają świadczyć o tym, że doszło do znęcania się nad zwierzętami oraz na czy miały polegać,
b) pominięcie przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy zeznań Skarżącego i uniemożliwienie mu złożenia zeznań w toku postępowania administracyjnego pomimo zgłaszania przez Skarżącego zamiaru złożenia zeznań w sprawie co doprowadziło do pozbawienia Skarżącego czynnego udziału w postępowaniu,
c) dokonanie oceny materiału dowodowego w sposób wybiórczy i nie wykazanie przez organ, że zwierzęta były utrzymywany w warunkach zagrażających życiu łub zdrowiu co uzasadniałoby wydanie decyzji,
d) nieprzeprowadzenie czynności mających na celu wykazanie sytuacji zdrowotnej każdego z poszczególnych zwierząt zabranych podczas kontroli;
e) wydanie decyzji w oparciu o stan nieistniejący na dzień wydania decyzji z uwagi na to, że pomimo uchylenia pierwotnej decyzji z dnia 30 stycznia 2024 roku przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia 22 kwietnia 2024 roku, znak sprawy SKO-OS-4170-34/24 oraz uchylenia decyzji z dnia 17 czerwca 2024 roku przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia 15 lipca 2024 roku zwierzęta nie zostały zwrócone w konsekwencji czego zwierzęta zostały odebrane na podstawie uchylonej i nieistniejącej decyzji i przed wydaniem zaskarżonej decyzji, a zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt odebranie zwierząt może nastąpić wyłącznie wydaniu decyzji, co stanowi przejaw rażącego naruszenia prawa i przekroczenie uprawnień przez organy obu instancji
f) błędne uznanie przez organ drugiej instancji, że jest związany treścią ustaleń zawartych w postanowieniu Sądu Okręgowego w N. S. II Wydział Kamy z dnia 16 października 2024 roku, sygn. akt [...] podczas gdy organy administracji publicznej nie są związane treścią postanowień w przedmiocie zabezpieczeń wydanych w toku postępowania sądowego, a w sprawie Skarżącego nie został wydany wyrok kamy, a tym samym błędne uznanie organu że odebranie zwierząt ma na celu zabezpieczenie zwierząt do czasu rozstrzygnięcia sprawy podczas gdy postępowanie administracyjne jest niezależne od toczącego się postępowania karnego i wydanie decyzji administracyjnej nie jest właściwym środkiem przewidzianym obecnie obowiązującymi przepisami do zabezpieczenia postępowania karnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisami procedury.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że organ I instancji wydał w przedmiotowej sprawie łącznie trzy decyzje o czasowym odebraniu C. S., 6 sztuk bydła oraz 32 sztuk owiec i przekazaniu ich J. B.. Pierwsze dwie z tych decyzji, zostały uchylone przez SKO z uwagi na istotne wady postępowania przed organem I instancji w zakresie przeprowadzonego postępowania dowodowego i ustalenia stanu faktycznego. Trzecia z decyzji została utrzymana w mocy, przy czym jak wynika z uzasadnienia decyzji SKO, nie z tego powodu, że organ I instancji po ponownym postępowaniu przeprowadził należycie postępowanie dowodowe, a jedynie dlatego, że Sąd Okręgowy w N. S. II Wydział Karny, postanowił na podstawie art. 228 § 2 kpk zwierzęta wydane przez oskarżonego C. S. w dniu 30 stycznia 2024 roku, tj. 6 sztuk bydła i 32 sztuk owiec, będące przedmiotem zabezpieczenia majątkowego oddać na przechowanie osobie godnej zaufania, tj. J. B.. SKO uznało, że jest związane tym postanowieniem i ostatecznie w postępowaniu karnym rozstrzygnięta zostanie kwestia zwierząt odebranych skarżącemu. Stanowisko SKO w tym względzie nie jest jednak prawidłowe. Jak trafnie podnosi się w skardze, w/w postanowienie wydane zostało w trybie zabezpieczenia dowodu, a organy administracji publicznej nie są związane treścią tego typu postanowień wydanych w toku postępowania sądowego. Inny jest ich charakter prawny niż decyzji o czasowym odebraniu zwierząt, inne skutki prawne i odmienne przesłanki wydania takiego postanowienia. Tym samym dla wydania decyzji na podstawie art. 7 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt (dalej: "ustawa"), koniecznym jest spełnienie się przesłanek wydania takiej decyzji określonych w ustawie, niezależnie od w/w postanowienia sądu o zabezpieczeniu dowodu. Jak wynika z uzasadnienia decyzji SKO, organ ten nie ocenił zaistnienia tych przesłanek, odwołując się do związania postanowieniem o zabezpieczeniu dowodu. Natomiast decyzja i postępowanie dowodowe organu I instancji, mimo dwukrotnego uchylenia, nadal nie daje podstaw do przyjęcia, że w sprawie zachodziły podstawy do czasowego odebrania skarżącemu zwierząt na podstawie art. 7 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy. Z tych przyczyn Sąd wyeliminował z porządku prawnego decyzje organów obydwu instancji.
Przechodząc do oceny dotychczas przeprowadzonego postępowania dowodowego i dokonanych ustaleń, w pierwszej kolejności podkreślić należy, że dokonując czasowego odebrania zwierząt, organ winien z jednej strony podejmować decyzje odpowiednio szybko, co związane jest z kwestią zapewnienia bezpieczeństwa zdrowia i życia zwierząt. Z drugiej jednak strony, uwzględniając że decyzja o czasowym odebraniu zwierząt skutkuje bardzo istotnymi konsekwencjami dla podmiotu, któremu zwierzęta są odbierane, organ bezwzględnie zobligowany jest do zebrania kompletnego i wyczerpującego materiału dowodowego, z którego jednoznacznie wynikać będzie, że zachodzą przesłanki do odebrania zwierząt. Mimo trzykrotnego prowadzenia postępowania, organ I instancji nadal tego nie uczynił, albowiem przeprowadzone postępowanie nadal nie uzasadnia wydania kwestionowanej przez skarżącego decyzji. Jest przeprowadzone wybiórczo, a wnioski płynące z poszczególnych dowodów nie są ze sobą spójne. Przypomnieć należy, że skarżącemu odebrano na podstawie zaskarżonej decyzji łącznie 38 zwierząt. Przepis art. 7 ust. 1 ustawy stanowi natomiast, że zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi. Z przepisu tego wynika, że aby odebrać większą liczbę zwierząt, to wszystkie te zwierzęta muszą być traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 ustawy, a zatem materiał dowodowy musi dotyczyć każdego zwierzęcia, które jest odbierane. W przedmiotowym wypadku tego brak. Pomijając już niespójność w zeznaniach poszczególnych świadków, z których część zeznaje (k. 13 teczka nr 2 akt organu I instancji), że owce były w tragicznym stanie i dramatycznie wychudzone, a część (k. 7 teczka nr 3 akt organu I instancji), że owce nie były w złej kondycji, to wnikliwa analiza dokumentacji fotograficznej wskazuje, że na 8 fotografiach jakoby wychudzonych owiec (k. 27-30 teczka nr 1 akt organu I instancji) sfotografowane zostały jedne i te same 2 owce. To natomiast, że jedna lub dwie owce były wychudzone, po pierwsze nie może automatycznie stanowić podstawy do odebrania pozostałych 30, a nawet te dwie, aby mogły być odebrane, to z ustaleń organu musi wynikać, że ich stan wynika z niewłaściwego traktowania ich przez opiekuna, a nie np. z niezależnej od niego choroby, której uległy zwierzęta.
Przechodząc do dalszych rozważań należy wskazać, że - określając kolokwialnie – hurtowe odebranie znacznej ilości zwierząt może być dopuszczalne, jeśli zwierzęta utrzymywane są w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji. O ile takie zarzuty się pojawiają, że zwierzęta z uwagi na wysoką warstwę obornika nie miały zapewnionej naturalnej pozycji (k. 8 teczka nr [...] akt organu I instancji), to jednak znowu nie korespondują one z dokumentacja zdjęciową (k. 35-36 teczka nr [...] akt organu I instancji), gdzie jednoznacznie widać, że zwierzęta znajdują się w pozycji naturalnej, której nic nie ogranicza i nie widać na tych zdjęciach żadnej wysokiej warstwy obornika. Natomiast jeśli budynki, w których znajdowały się zwierzęta groziły zawaleniem i zmiażdżeniem zwierząt (zeznania k. 7 i 8 teczka nr [...] akt organu I instancji), to o ile z tych przyczyn organ mógłby odebrać zwierzęta, to jednak tego typu zarzut wyartykułowany przez lekarzy weterynarii, którzy z natury rzeczy nie są specjalistami z zakresu prawa budowlanego, powinien być zweryfikowany przez kompetentne w tym przedmiocie osoby, czy organy. Szczególnie, że wskazana powyżej dokumentacja zdjęciowa (k. 35-36 teczka nr [...] akt organu I instancji), na zupełnie wstępnym etapie, nie daje podstaw aby zastrzeżenia te podzielić jako oczywiście uzasadnione.
Podsumowując tę część rozważań należy wskazać, że zebrany materiał dowodowy prowadzi do konkluzji, że gospodarstwo skarżącego prowadzone jest w warunkach dalekich od estetycznych. Nie jest to jednak samoistna przesłanka do odebrania zwierząt. Pewne okoliczności dają podstawę do stwierdzeń, że być może istnieją przesłanki do czasowego odebrania niektórych zwierząt, jednakże wymaga to uzupełnienia materiału dowodowego, który w niniejszej sprawie jest niewystarczający i nieweryfikowalny. Podkreślenia bowiem wymaga, że tak jak odnośnie owiec, gdzie sfotografowane zostały dwie owce mające sugerować że całe stado jest wychudzone, tak wątpliwości może budzić dokumentacja dotycząca warunków bytowania krów, czy jest ona miarodajna dla całego stada. Szczególnie, że z dokumentacji badania krów, sporządzonej przez weterynarza po odebraniu zwierząt (k. 13-19 teczka nr [...] akt organu I instancji) nie wynika aby zwierzęta te były chore, wychudzone, czy w złym stanie, a weterynarz zaaplikował im jedynie środki przeciwko pasożytom, przy czym jak wprost wskazano, jedynie profilaktycznie.
W związku z powyższymi brakami w postępowaniu dowodowym i zarzutami skarżącego, że część zdjęć w ogóle nie dotyczy jego zwierząt należy ponadto stwierdzić, że dokumentacja fotograficzna winna być tak sporządzona, aby na zdjęciu ujęto zwierzę, którego stan lub warunki bytowania wskazują, że zachodzą przesłanki do jego czasowego odebrania. Następnie winno być wykonane zdjęcie numeru kolczyka, przy czym sporządzone w sposób, że da się go jednoznacznie przypisać zwierzęciu sfotografowanemu wcześniej, lub zdjęcie z którego wynika, że fotografowane zwierzę nie ma kolczyka. W aktach winny się też znaleźć dokumenty, z których wynika, że zwierzęta o określonych numerach utrwalone na zdjęciach, są własnością skarżącego. Dokumentacja fotograficzna, winna być tak wykonana, aby obiektywnie odzwierciedlała warunki bytowania zwierząt, a nie dotyczyła np. nieznacznego fragmentu pomieszczenia, który nie wiadomo co dokładnie obejmuje. Tego wszystkiego w aktach kontrolowanego postępowania administracyjnego brak. Dlatego w ponownym postępowaniu organ uzupełni postępowanie w powyższym zakresie, stosując się do podanych wytycznych, zapewniając przy tym skarżącemu możliwość czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu.
Mając zatem na uwadze powyższe, orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. O kosztach w pkt II sentencji orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty w wysokości 697 zł. składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł., kwota 480 zł. tytułem wynagrodzenia pełnomocnika reprezentującego skarżącego w stawce podstawowej oraz koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI