II SA/Kr 35/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J. P. na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego tarasu, uznając, że użytkownik wieczysty działki ponosi odpowiedzialność za usunięcie samowoli budowlanej.
Sprawa dotyczyła skargi J. P. na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego tarasu przy budynku górnej stacji narciarskiej. Organ nadzoru budowlanego ustalił, że taras stanowił budowlę wymagającą pozwolenia na budowę, a J. P., jako użytkownik wieczysty działki, był odpowiedzialny za jego rozbiórkę. Sąd administracyjny uznał, że J. P. jako użytkownik wieczysty działki ponosi odpowiedzialność za usunięcie samowoli budowlanej, nawet jeśli nie był bezpośrednim inwestorem budowy, a jego twierdzenia o nieznajomości sprawcy były niewiarygodne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego tarasu. Taras o wymiarach 4,10 m x 6,72 m, wsparty na słupach, został wybudowany na działce ewidencyjnej nr [...] w miejscowości P., której użytkownikiem wieczystym jest J. P. Organ nadzoru budowlanego uznał, że budowa tarasu stanowiła samowolę budowlaną, wymagającą pozwolenia na budowę, a J. P. jako użytkownik wieczysty działki był zobowiązany do jego rozbiórki. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organów administracji, uznając, że J. P., jako użytkownik wieczysty nieruchomości i osoba prowadząca na niej działalność gospodarczą, ponosi odpowiedzialność za usunięcie samowoli budowlanej, niezależnie od tego, czy był bezpośrednim inwestorem budowy. Sąd odrzucił argumentację skarżącego o nieznajomości sprawcy budowy, uznając ją za niewiarygodną, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych postępowań dotyczących tej samej nieruchomości. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność za usunięcie samowoli budowlanej obciąża właściciela, użytkownika wieczystego lub zarządcę nieruchomości, a obowiązek ten przechodzi na następców prawnych. W związku z tym skarga J. P. została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, użytkownik wieczysty działki ponosi odpowiedzialność za usunięcie samowoli budowlanej, ponieważ posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i obowiązek ten przechodzi na niego jako na następcę prawnego.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa budowlanego (art. 52) wskazują, że inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji rozbiórkowej. W przypadku użytkownika wieczystego, jego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz własność obiektów wzniesionych na gruncie czynią go adresatem nakazu rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (22)
Główne
u.p.b. art. 48 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 52
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obowiązek wykonania czynności nakazanych w decyzji rozbiórkowej przez inwestora, właściciela lub zarządcę.
Pomocnicze
u.p.b. art. 48 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 48 § 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 3 § 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja budowli.
u.p.b. art. 3 § 6
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja budowy.
u.p.b. art. 28 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Wymóg uzyskania pozwolenia na budowę.
u.p.b. art. 29
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Katalog obiektów i robót zwolnionych z obowiązku pozwolenia na budowę.
k.c. art. 235 § 1
Kodeks cywilny
Własność budynków i urządzeń wzniesionych na gruncie Skarbu Państwa lub jednostek samorządu przez wieczystego użytkownika.
k.c. art. 233
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody art. 15 § 1
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Uchwała Rady Gminy Niedźwiedź nr XVIII/142/2004 art. 20
Argumenty
Skuteczne argumenty
Użytkownik wieczysty działki ponosi odpowiedzialność za usunięcie samowoli budowlanej. Tarasy o określonych wymiarach i konstrukcji stanowią budowle wymagające pozwolenia na budowę. Twierdzenia skarżącego o nieznajomości sprawcy budowy są niewiarygodne, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych postępowań. Wykonanie nakazu rozbiórki nie narusza przepisów o ochronie przyrody w parkach narodowych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej z naruszeniem prawa. Naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez brak ustalenia osoby inwestora. Naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 235 § 1 K.c. poprzez nie ustalenie właściciela obiektu. Naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 233 K.c. poprzez brak ustalenia prawa do dysponowania nieruchomością. Naruszenie § 20 uchwały Rady Gminy Niedźwiedź i art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody poprzez nakazanie rozbiórki bez uzgodnienia z dyrektorem parku. Naruszenie art. 104 § 1 oraz art. 107 § 1 pkt 5 poprzez zbyt ogólne określenie obiektu. Naruszenie art. 107 § 3 k.a. poprzez zbyt skrótowe i niejasne uzasadnienie decyzji.
Godne uwagi sformułowania
Jest to oświadczenie kompletnie niewiarygodne i sprzeczne z podstawową logiką. Nakaz rozbiórki powinien być zawsze skierowany do tego podmiotu, który aktualnie posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane lub jest właścicielem, chociaż faktycznie mógł nie być inwestorem, który wcześniej dopuścił się naruszeń prawa przy wykonywaniu robót budowlanych. Oświadczenie skarżącego, że jako użytkownik wieczysty władający nieruchomością jak właściciel, prowadzący na tej nieruchomości działalność gospodarczą, nie jest w stanie wskazać, kto poszerzył jego stację narciarską o taras, korzystnie położony na nasłonecznionym skoku zbocza, nie zwalnia go z odpowiedzialności za usunięcie skutków samowoli budowlanej.
Skład orzekający
Joanna Tuszyńska
przewodniczący
Anna Szkodzińska
członek
Agnieszka Nawara-Dubiel
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Odpowiedzialność użytkownika wieczystego za samowolę budowlaną, kwalifikacja prawna tarasu jako budowli, procedury legalizacyjne w prawie budowlanym."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej użytkownika wieczystego i konkretnych przepisów Prawa budowlanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy podchodzą do odpowiedzialności za samowolę budowlaną, nawet gdy skarżący próbuje uniknąć odpowiedzialności, twierdząc, że nie wie, kto dokonał budowy. Jest to przykład praktycznego zastosowania przepisów prawa budowlanego.
“Nie wiesz, kto zbudował samowolnie taras na Twojej działce? I tak zapłacisz za jego rozbiórkę!”
Sektor
turystyka
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 35/19 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2019-04-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-01-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Agnieszka Nawara-Dubiel /sprawozdawca/ Anna Szkodzińska Joanna Tuszyńska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Nadzór budowlany Sygn. powiązane IV SAB/Wa 322/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-05-21 II OSK 238/20 - Wyrok NSA z 2023-02-02 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 1202 ART. 48,28 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: NSA Anna Szkodzińska WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 17 października 2018 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala. Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Limanowej decyzją z dnia 29 sierpnia 2018 r., nr [...] znak: [...] na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlany (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., póz. 1202 - dalej u.p.b.) nakazał J. P. rozbiórkę na własny koszt tarasu o wymiarach rzutu poziomego 4,10 mx 6,72 m wspartego na słupach drewnianych i stalowych, wybudowanego od strony wschodniej istniejącego budynku górnej stacji narciarskiej, na dz. ew. nr [...], położonej w miejscowości P. gmina Niedźwiedź, woj. małopolskie. Postępowanie w sprawie wszczęto w związku z pismem Dyrektora [...] Parku Narodowego z dnia 25 stycznia 2018 r., znak: [...], w którym poinformował, że przy istniejącym budynku górnej stacji kolei linowej T. stanowiącej część infrastruktury "[...]" K. P. W. nr [...], na przełomie roku [...] dobudowany został taras widokowy. W dniu 6 marca 2018 r. upoważnieni pracownicy PINB w Limanowej przeprowadzili kontrolę na działce ewid. nr [...] położonej w miejscowości P. , w trakcie której ustalono: "na w/w działce od strony wschodniej istniejącego budynku górnej stacji narciarskiej wybudowany został taras stanowiący samodzielną konstrukcję nośną stalowo — drewnianą o wymiarach 4,10 x 6,72 m. Barierki o wysokości 1.00 m.(...) Obecny w dniu kontroli J. P. oświadczył, że nie zna inwestora wybudowanego tarasu. Wg oświadczenia J. P. nie jest inwestorem. Ustalono, iż właścicielem działki i obiektu jest J. P. Z przeprowadzonej kontroli sporządzono protokół, który wraz ze szkicem sytuacyjnym oraz dokumentacją fotograficzną został dołączony do akt postępowania znak: [...]". Postanowieniem nr [...] z dnia 7 marca 2018 r., znak: [...] w oparciu o art. 48 ust. 2 i ust. 3 u.p.b. PINB w Limanowej wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie tarasu o wymiarach rzutu poziomego 4,10 m x 6,72 m wspartego na słupach drewnianych i stalowych, od strony wschodniej istniejącego budynku górnej stacji narciarskiej, na dz. ew. nr [...], położonej w miejscowości P. oraz nałożył na J. P. obowiązek przestawienia w terminie do 15 lipca 2018 r. wymaganych dokumentów. Wobec niewykonania obowiązków określonych w postanowieniu PINB nakazał rozbiórkę tarasu. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez J. P. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z dnia 17 października 2018 r., znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że stronami postępowania organu I instancji są: użytkownik wieczysty działki nr [...] - J. P., właściciel działki nr [...] Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę, a także [...] Park Narodowy z siedzibą w P. , bowiem przedmiotowa działka zlokalizowana jest na terenie w/w parku. Organ odwoławczy wskazał, iż PINB w Limanowej dokonał prawidłowej kwalifikacji przedmiotu postępowania administracyjnego. Niewątpliwie w stanie faktycznym niniejszej sprawy miała miejsce budowa tarasu o wymiarach rzutu poziomego 4,10 m x 6,72 m wspartego na słupach drewnianych i stalowych, wybudowanego od strony wschodniej istniejącego budynku górnej stacji narciarskiej, na dz. ew. nr [...], położonej w miejscowości P. , gmina Niedźwiedź, woj. małopolskie. W myśl art. 3 pkt 6 u.p.b. pod pojęciem budowy winno się rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. Zgodnie z brzmieniem art. 28 ust. 1 u.p.b., roboty budowlane można rozpocząć dopiero po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29-31 ww. ustawy. Przepis art. 29 ustawy Prawo budowlane zawiera katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, tj. do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona w art. 28 ust. 1 tej ustawy. Katalog określony w art. 29 u.p.b. enumeratywnie wylicza przypadki nie wymagające uzyskania pozwolenia. Oznacza to, iż wyłącznie obiekty i roboty w nim wymienione mogą być wykonane bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Z analizy w/w przepisów jednoznacznie wynika, iż budowa tarasu o wymiarach 4,10 m x 6,72 m nie mieści się w tym wyliczeniu. Należy wskazać, iż Prawo budowlane nie zawiera definicji legalnej "tarasu". Bazując na potocznym rozumieniu słowa taras, przyjąć należy, iż jest to określona cześć budynku, zwykle funkcjonalnie i konstrukcyjnie połączona z tym budynkiem, z przeznaczeniem na cele wypoczynkowe i rekreacyjne, w przypadku obiektów użyteczności publicznej np. na cele gastronomiczne. W takim przypadku budowa tarasu stanowi równocześnie rozbudowę istniejącego budynku (por. wyrok WSA w Krakowie z 2 lipca 2012r. sygn. akt II SA/Kr 1857/11). Jak ustalono w niniejszej sprawie, przedmiotowy taras nie jest powiązany konstrukcyjnie z istniejącym budynkiem, stanowi bowiem samodzielną konstrukcję. W ocenie MWINB przedmiotowy taras stanowi budowlę, w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 3 u.p.b. Podkreślić należy, iż przedmiotowy obiekt nie jest ani budynkiem, ani obiektem małej architektury, a powstał w wyniku robót budowlanych. Biorąc pod uwagę wielkość przedmiotowego tarasu, jego funkcję, usytuowanie, konstrukcję stwierdzić należy jeszcze raz, iż stanowi on obiekt budowlany, a z racji tego, że nie mieści się w wyłączeniach, o których mowa w art. 29-31 u.p.b., zatem jego budowa wymaga pozwolenia na budowę. Jak wskazano w wyroku WSA w Krakowie z dnia 9 września 2014 r. sygn. akt II SA/Kr 123/14, który zapadł w sprawie uprzednio wybudowanego tarasu na działce ewid. nr [...] w miejscowości P. , w myśl utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego, zaliczenie konkretnego obiektu do budowli, wymaga stwierdzenia, czy został wymieniony w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, a jeżeli nie, to czy jest on podobny do obiektów w nim wymienionych i jednocześnie nie ma cech pozwalających na zaliczenie go do budynków lub obiektów małej architektury. Nie budzi wątpliwości, że przedmiotowy taras nie stanowi budynku ani obiektu malej architektury. Taras może stanowić element budynku. Jednak, aby był częścią budynku powinien być konstrukcyjnie powiązany z tym budynkiem.(...) Odrębność konstrukcyjna budynku górnej stacji i omawianego tarasu wskazuje jednoznacznie na powinność zdefiniowania go jako odrębnego obiektu budowlanego typu budowla w rozumieniu u.p.b.. Niewątpliwie przedmiotowy taras wymagał przed jego realizacją uzyskania pozwolenia na budowę. W konsekwencji, skoro wykonanie budowy przedmiotowego obiektu budowlanego wymagało pozwolenia na budowę, którym J. P. nie legitymował się, organ I instancji zasadnie prowadził postępowanie w sprawie legalności przedmiotowego obiektu w trybie art. 48 u.p.b. Przytoczono treść art. 48 ustawy prawo budowlane. W toku postępowania ustalono, iż działka nr [...] położona w P. leży częściowo w terenach [...] polany śródleśne T., S. i G. przeznaczone dla obsługi funkcji sportów zimowych/trasy zjazdowe (k: 31 akt PINB). W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki do wdrożenia procedury legalizacyjnej. Prawidłowo zatem organ I instancji wydał w dniu 7 marca 2018 r. postanowienie nr [...], znak: [...], którym wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie tarasu o wymiarach rzutu poziomego 4,10 m x 6,72 m wspartego na słupach drewnianych i stalowych, od strony wschodniej istniejącego budynku górnej stacji narciarskiej, na dz. ew. nr [...], położonej w miejscowości P. oraz nałożył na J. P. obowiązek przestawienia w terminie do 15 lipca 2018 r. wymaganych dokumentów (k:39-40 akt PINB). W wyznaczonym terminie komplet żądanych dokumentów nie został przedłożony, co oznacza iż strona nie skorzystała z możliwości zalegalizowania przedmiotowej budowy. Na marginesie zaznaczono, iż wyznaczony przez organ I instancji termin przedłożenia dokumentacji określonej w art. 48 ust. 3 u.p.b., zapewniał realną możliwość spełnienia obowiązków nałożonych w/w postanowieniem. J. P. został prawidłowo wskazany jako adresat orzeczonego nakazu rozbiórki przedmiotowego tarasu. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 52 u.p.b., zależnie od stanu faktycznego: inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48. Jak wynika z dołączonego do akt sprawy wydruku elektronicznej księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Limanowej, VI Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych (zamieszczony w ogólnodostępnej wyszukiwarce ksiąg wieczystych na stronie internetowej: https://przegladarka-ekw.ms.gov.pl, vide: k: 12-15 akt WINB) właścicielem działki nr [...] jest Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę, a użytkownikiem wieczystym działki nr [...] jest J. P.. Zasadnie zatem PINB w Limanowej nałożył na użytkownika wieczystego przedmiotowej nieruchomości - J. P. obowiązek rozbiórki przedmiotowego tarasu. Skarżący wskazuje, iż organ I instancji naruszył art. 77 Kpa poprzez wadliwe ustalenia stanu faktycznego sprawy. Organ administracji przy rozpatrywaniu materiału dowodowego obowiązany jest do weryfikacji prawidłowości proceduralnej uzyskania dowodu oraz znaczenia materialnego dowodu dla danej sprawy. W ocenie MWINB organ I instancji zgromadził materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie w sposób wyczerpujący. W realiach niniejszej sprawy nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło wyjaśnienie istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 kpa). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 kpa). Opisaną wyżej decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. P., zarzucając jej naruszenie - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji administracyjnej wydanej z naruszeniem prawa uzasadniającym jej uchylenie przez organ odwoławczy, - art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. poprzez brak ustalenia osoby inwestora, który zrealizował roboty budowlane będące przedmiotem postępowania naprawczego, - art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a w zw. z art. 235 § 1 K.c. poprzez nie ustalenie, kto jest właścicielem obiektu budowlanego będącego przedmiotem nakazu rozbiórki, co jest następstwem braku ustalenia osoby inwestora, zgodnie bowiem z brzmieniem art. 235 § 1 K.c. budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie Skarbu Państwa przez wieczystego użytkownika stanowią jego własność, to samo dotyczy budynków i innych urządzeń, które wieczysty użytkownik nabył zgodnie z właściwymi przepisami przy zawarciu umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste tymczasem organy nadzoru budowlanego ustaliły, że obiekt budowlany będący przedmiotem postępowania naprawcze nie istniał w dacie oddania nieruchomości na której jest usytuowany w użytkowanie wieczyste, a równocześnie nie ustalił osoby inwestora, - art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 233 K. c. poprzez brak ustalenia czy Skarżący, na którego nałożono obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane umożliwiające mu realizacje nakazu rozbiórki ponieważ zakres prawa użytkowania wieczystego wynika z treści umowy o oddanie nieruchomości w wieczyste użytkowanie, - § 20 uchwały Rady Gminy Niedźwiedź nr Nr XVIII/142/2004 z dnia 30 czerwca 2004 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Niedźwiedź (Dziennik Urzędowy Województwa Małopolskiego z 2004 . nr 04 póz. 2772 z późn. zm., dalej jako: miejscowy plan zagospodarowania gminy Niedźwiedź) oraz art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody poprzez nakazanie wykonania robót budowlanych (rozbiórki) na terenie [...] Parku Narodowego bez uzgodnienia zakresu i sposobu wykonania nakazanej rozbiórki obiektu budowlanego z dyrektorem [...] Parku Narodowego wbrew zapisom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, - art. 104 § 1 oraz art. 107 § 1 pkt 5 poprzez zbyt ogólne określenie obiektu objętego nakazem rozbiórki, - art. 107 § 3 k. a. poprzez zbyt skrótowe i niejasne sformułowanie uzasadnienia zaskarżonej decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), dalej zwana p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Zaskarżona decyzja jest prawidłowa a zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku w postaci jej uchylenia. Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji uchybień mających wpływ lub mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 z późn. zm.), dalej zwaną u.p.b. Przepis art. 28 ust. 1 tej ustawy stanowi, iż roboty budowlane - co od zasady - można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W przypadku gdy obiekt budowlany został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, rozbiórkę takiego obiektu (art. 48 ust. 1). Jest to sankcja najdotkliwsza i najdalej idąca, jednak przed jej orzeczeniem organ nadzoru budowlanego jest obowiązany przeprowadzić postępowanie umożliwiające sprawcy samowoli budowlanej legalizację wzniesionego obiektu. Legalizacja ta jest procesem wieloetapowym. Od zasady, że obiekt budowlany lub jego część, będący w budowie albo wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, podlega rozbiórce ustawodawca przewidział wyjątek, wskazany w ust. 2 art. 48 ustawy, dopuszczając możliwość legalizacji samowoli budowlanej. Przepis ten stanowi, iż jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych (ust 2). W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2. (ust 3). W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (ust 4). Innymi słowy, na postępowanie legalizacyjne składa się wiele etapów, a pierwszym z nich jest wstępna analiza, czy obiekt wybudowany w ramach samowoli budowlanej nie narusza miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (o ile taki na danym obszarze obowiązuje) lub czy jest zgodny decyzją o warunkach zabudowy (w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), a także czy nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych. Pozytywna weryfikacja tych okoliczności musi prowadzić do wszczęcia postępowania legalizacyjnego, co miało miejsce w niniejszej sprawie a wyrażone zostało przez organ poprzez wydanie postanowienia z dnia 7 marca 2018 r. o nałożeniu obowiązku przestawienia wymaganych dokumentów, na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 u.p.b. W zakresie kwalifikacji samowolnie posadowionego tarasu jako budowli w rozumieniu art. 3 pkt. 3 ustawy prawo budowlane, na wybudowanie którego należało uzyskać uprzednio pozwolenie na budowę a w związku z tym wyboru trybu postępowania legalizacyjnego (art. 48 u.p.b.), Sąd w całości podziela rozważania organu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zatem ich powtarzanie w tym miejscu nie jest celowe. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi, wskazać należy, że choć zarzuty te zostały sformułowane w oparciu o różne przepisy, jednak w głównej mierze sprowadzają się do zarzutu nieustalenia osoby inwestora, który zrealizował roboty budowlane będące przedmiotem postępowania, albowiem jak twierdzi J. P. nie wie, kto wybudował na jego nieruchomości sporny taras. Zgodnie z dyspozycją art. 52 ustawy Prawo budowlane inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Z dołączonego do akt sprawy wydruku księgi wieczystej bezspornie wynika, że nieruchomość, na której posadowiony został objęty nakazem rozbiórki obiekt wraz z innymi działkami oraz koleją liniowo – krzesełkową [...] oddana została w użytkowanie wieczyste J. P.. Dalej wskazać należy, że po raz pierwszy nakaz rozbiórki nielegalnie wybudowanego tarasu został orzeczony wobec J. P. decyzją PINB z 6 czerwca 2013 r. utrzymaną w mocy decyzja MWINB z 6 listopada 2013r. Skarga na te decyzje została oddalona wyrokiem WSA w Krakowie sygn. II SA/Kr 123/14, a skarga kasacyjna J. P. od tego wyroku została oddalona wyrokiem NSA sygn. II OSK 373/15. Na k. 24 akt administracyjnych znajduje się protokół kontroli z dnia [...].2017 r. z którego wynika, że obowiązek rozbiórki orzeczonej w 2013r. został już wówczas wykonany. Obecnie J. P. usiłuje wywodzić, że niezwłocznie po wykonanej przez niego poprzedniej rozbiórce, nieznani sprawcy posadowili w tym samym miejscu, w bezpośrednim sąsiedztwie budynku prowadzonej przez niego w ramach indywidualnej działalności gospodarczej stacji narciarskiej, w zasadzie w środku sezonu narciarskiego (przełom roku 2017/2018 ) kolejny podobny taras. (Działalność gospodarcza pod nazwą [...] Stacja Narciarska [...], Ostoja Górska [...], Firma Handlowo-Usługowa "[...] -wszystkie dane dostępne na stronie Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej [...]) Jest to oświadczenie kompletnie niewiarygodne i sprzeczne z podstawową logiką, a wobec tego słusznie organy oświadczeniu temu nie dają wiary, do czego przychyla się również Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że art. 52 ustawy prawo budowlane nie ogranicza kręgu adresatów decyzji rozbiórkowej wyłącznie do inwestora, ale wskazuje również innych możliwych adresatów: właściciela i zarządcę nieruchomości. Generalnie w orzecznictwie przyjmuje się, że nakaz rozbiórki powinien być zawsze skierowany do tego podmiotu, który aktualnie posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane lub jest właścicielem, chociaż faktycznie mógł nie być inwestorem, który wcześniej dopuścił się naruszeń prawa przy wykonywaniu robót budowlanych. Co więcej, obowiązek likwidacji samowoli budowlanej, w tym również wykonanie rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, przechodzi na następców prawnych, na aktualnych właścicieli, wieczystych użytkowników nieruchomości (wyroki NSA w Warszawie: z dnia 5 października 1998 r., IV SA 1796/96, LEX nr 43781; z dnia 21 marca 2001 r., IV SA 232/99, LEX nr 78951, oraz 7 marca 2002 r., II SA/Po 2107/00, LEX nr 656138; wyrok NSA z dnia 6 lipca 2006 r., II OSK 1070/05, LEX nr 265673). Nadto, stosownie do przepisów art. 235 k.c., budynki i inne urządzenia wzniesione na gruncie Skarbu Państwa lub gruncie należącym do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków przez wieczystego użytkownika stanowią jego własność. Przysługująca wieczystemu użytkownikowi własność budynków i urządzeń na użytkowanym gruncie jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym. Kodeks cywilny nadał prawu wieczystego użytkowania gruntu nadrzędny charakter w stosunku do prawa własności budynków na tym gruncie, co oznacza, że prawem głównym jest prawo wieczystego użytkowania, a prawem związanym (podrzędnym) jest prawo własności budynków i urządzeń (Gliniecki Andrzej. Art. 52. W: Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III. Wolters Kluwer, 2016.). Skoro zatem znany jest organom nadzoru budowlanego użytkownik wieczysty nieruchomości, to zasadnie organy te nakładają nakaz rozbiórki na podmiot posiadający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Oświadczenie skarżącego, że jako użytkownik wieczysty władający nieruchomością jak właściciel, prowadzący na tej nieruchomości działalność gospodarczą, nie jest w stanie wskazać, kto poszerzył jego stację narciarską o taras, korzystnie położony na nasłonecznionym skoku zbocza, nie zwalnia go z odpowiedzialności za usunięcie skutków samowoli budowlanej. Zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 pkt. 1 ustawy o ochronie przyrody także nie jest uzasadniony. Przepis ten stanowi, że w parkach narodowych zabrania się budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego. Nakazując zatem rozbiórkę nielegalnie posadowionego obiektu budowlanego, organ nadzoru budowlanego z natury rzeczy zakazu tego naruszyć nie mógł, skoro ma on doprowadzić do stanu zgodnego z prawem. Natomiast wykonanie nakazu rozbiórki nie jest "działaniem inwestycyjnym" ale jego przeciwieństwem, zatem nie wymaga uzgodnienia z Dyrektorem Parku. Nie są uzasadnione także zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 104 § 1 oraz art. 107 § 1 pkt 5 poprzez zbyt ogólne określenie obiektu objętego nakazem rozbiórki. Sformułowanie zawarte w decyzji jest dostatecznie jasne i nie pozostawia wątpliwości co do tego jaki obiekt i w jakim zakresie podlega rozbiórce. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zbyt skrótowe i niejasne sformułowanie uzasadnienia zaskarżonej decyzji administracyjnej. Jest wręcz przeciwnie, uzasadnienie decyzji spełnia wszystkie warunki określone przywoływanym przepisem, zawiera uzasadnienie prawne i faktyczne, stosowne do nieskomplikowanego w gruncie rzeczy stanu faktycznego sprawy. Wobec powyższego skarga jako nieuzasadniona została oddalona na zasadzie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI