II SA/KR 3418/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J.R. na decyzję o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich, uznając, że sam fakt zatrudnienia w aparacie bezpieczeństwa publicznego w latach 1944-1956 jest wystarczającą przesłanką do utraty tych uprawnień.
Skarżący J.R. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z uwagi na zatrudnienie w aparacie bezpieczeństwa publicznego w latach 1948-1956. J.R. argumentował, że jego praca nie wiązała się ze stosowaniem represji wobec działaczy niepodległościowych i że był żołnierzem AL. Sąd administracyjny oddalił skargę, powołując się na art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach, który stanowi, że uprawnienia kombatanckie nie przysługują osobom zatrudnionym w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa w latach 1944-1956, chyba że udowodnią skierowanie przez organizacje niepodległościowe.
Sprawa dotyczyła skargi J.R. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, która pozbawiła go uprawnień kombatanckich. Organ administracji oparł swoją decyzję na fakcie zatrudnienia J.R. w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego, a następnie w Wojewódzkim Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w latach 1948-1956. Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach, osoby te nie nabywają uprawnień kombatanckich, chyba że udowodnią, iż zostały skierowane lub zwerbowane przez organizacje niepodległościowe w celu niesienia im pomocy. J.R. twierdził, że walczył w Ruchu Oporu, a jego praca w UBP jako wartownika i referenta ds. dyscyplinarnych nie była związana ze stosowaniem represji wobec działaczy niepodległościowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, uznając, że sam fakt zatrudnienia w aparacie bezpieczeństwa publicznego w podanym okresie jest wystarczającą przesłanką do pozbawienia uprawnień kombatanckich, zgodnie z interpretacją przepisu, która uwzględnia również uchwałę NSA z 21.10.2002 r. OPS 2/02. Sąd podkreślił, że współpraca z organami represji musi być oceniona negatywnie, niezależnie od stanowiska czy charakteru zatrudnienia. Ponadto, skarżący nie przedstawił dowodów na swoje skierowanie lub zwerbowanie przez organizacje niepodległościowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, sam fakt zatrudnienia w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa Publicznego w latach 1944-1956 jest wystarczającą przesłanką do pozbawienia uprawnień kombatanckich, chyba że osoba udowodni, że została skierowana lub zwerbowana przez organizacje niepodległościowe w celu niesienia im pomocy.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach oraz uchwałę NSA, wskazując, że współpraca z organami represji musi być oceniona negatywnie, niezależnie od stanowiska czy charakteru zatrudnienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
u.o.k. art. 21 § ust. 2 pkt 4 lit. "a"
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Uprawnienia kombatanckie nie przysługują osobie, która w latach 1944-1956 pełniła służbę lub funkcję i była zatrudniona w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej, a także nadzorujących je komórkach jednostek zwierzchnich, związanych ze stosowaniem represji wobec osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Interpretacja rozszerzona obejmuje także samo zatrudnienie, bez względu na pełnioną funkcję.
u.o.k. art. 25 § ust. 2 pkt 1 lit. "a"
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Organ administracji publicznej ma podstawę do pozbawienia uprawnień kombatanckich w przypadkach określonych w art. 21.
Pomocnicze
Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. art. 97 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawy wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r. podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do orzekania przez WSA, w tym oddalenia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Fakt zatrudnienia w aparacie bezpieczeństwa publicznego w latach 1944-1956 jest wystarczającą przesłanką do pozbawienia uprawnień kombatanckich, zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach. Skarżący nie wykazał, że został skierowany lub zwerbowany przez organizacje niepodległościowe.
Odrzucone argumenty
Praca w UBP nie była związana ze stosowaniem represji wobec działaczy niepodległościowych. Skarżący był żołnierzem AL i walczył w Ruchu Oporu.
Godne uwagi sformułowania
sam fakt zatrudnienia w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa Publicznego [...] jest wystarczającą przesłanką dla pozbawienia go uprawnień kombatanckich współpraca z organami represji nastawionymi na zwalczanie polskich ruchów niepodległościowych musi być oceniona negatywnie, i to bez względu na to, o jakie stanowiska jak i charakter zatrudnienia w tych organizacjach chodzi
Skład orzekający
Grażyna Firek
przewodniczący
Krystyna Daniel
sprawozdawca
Beata Cieloch
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. \"a\" ustawy o kombatantach w kontekście zatrudnienia w aparacie bezpieczeństwa publicznego w okresie PRL oraz kryteriów pozbawienia uprawnień kombatanckich."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu (1944-1956) i konkretnego przepisu ustawy o kombatantach. Wymaga udowodnienia skierowania/zwerbowania przez organizacje niepodległościowe jako wyjątku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy trudnego okresu historii Polski i interpretacji przepisów dotyczących statusu kombatantów, co może być interesujące dla osób zainteresowanych historią PRL i prawem.
“Czy praca w PRL-owskim UBP przekreśla status kombatanta?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 3418/01 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2006-01-20 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2001-11-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Beata Cieloch Grażyna Firek /przewodniczący/ Krystyna Daniel /sprawozdawca/ Symbol z opisem 634 Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej Skarżony organ Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Firek Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) AWSA Beata Cieloch Protokolant : Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w [...] z dnia 25 października 2001 r., Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich - skargę oddala - Uzasadnienie Decyzją z [...] marca 2001 r. znak: [...] Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych na postawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy z dnia 24. 01.1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późn. zm.) pozbawił J. R. ur. w m. [...] uprawnień kombatanckich przyznanych w dniu [...] . 06.1976 r. przez ZW ZBoWiD w [...] z tytułu działalności w Ruchu Oporu od dnia [...] marca 1943 r. do stycznia 1945 r. W uzasadnieniu organ podał, że z pisma Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] z dnia [...] . 04. 2001 r, znak: [...] wynika, że J. R. był zatrudniony w organach Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w [...], a następnie Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w [...] od [...] czerwca 1948 r. do [...] .12. 1956 r., a zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt. 4 lit "a" ustawy o kombatantach: Uprawnienia kombatanckie nie przysługują osobie, która w latach 1944-1956 pełniła służbę lub funkcję i była zatrudniona w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej, a także nadzorujących je komórkach jednostek zwierzchnich, związanych ze stosowaniem represji wobec osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczpospolitej Polskiej. J. R. odwołał się do tej decyzji wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy i podnosząc, że uprawnienia kombatanckie otrzymał ponieważ walczył jako żołnierz AL Wskazał, że [...] czerwca 1948 r. został zatrudniony jako wartownik w PUBP w [...] , następnie, po przeszkoleniu, został zatrudniony w Wydziale ds. Funkcjonariuszy WUBP w [...] , gdzie odbył przeszkolenie wojskowe i kurs dla oficerów śledczych. W 1956 r., na własną prośbę, odszedł z WUBP. Podał, że praca wykonywana przez niego w UBP nie była związana ze stosowaniem represji wobec osób działających na rzecz suwerenności RP, ponieważ pracował jako wartownik, a następnie referent prowadzący postępowania dyscyplinarne p-kó funkcjonariuszom Urzędu Bezpieczeństwa. Decyzją z 25 października 2001 r. Nr [...] Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy swoją decyzję, z powołaniem się, jak poprzednio, na art. 25 ust. 2 pkt. 1 lit. "a" w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach, wskazując w uzasadnieniu, że J. R. nie nadesłał żadnych dokumentów ani nie przedstawił żadnych okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do zmiany decyzji z 11 marca 2001 r. o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich. J. R. w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł o uchylenie decyzji z 25 października 2001 r. wskazał, że w czasie wojny był żołnierzem GL a potem AL, że jego praca w Urzędzie Bezpieczeństwa nie była związana ze stosowaniem represji wobec osób działających na rzecz suwerenności Polski, powołując się na pismo KW Policji w [...] z dnia [...] . 04. 2001 r, znak: [...] , z którego wynika, że w aktach osobowych J. R. brak informacji o jego udziale w walkach z formacjami zbrojnego podziemia podczas zatrudnienia go w UBP, a później w MO. Interpretując dyspozycję art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach podniósł, że sam fakt pracy w aparacie Bezpieczeństwa Publicznego nie jest wystarczający do pozbawienia go uprawnień kombatanckich, ale konieczne jest wykazanie, że pracując w aparacie Bezpieczeństwa Publicznego stosował represje wobec działaczy niepodległościowych. W konkluzji uznał zaskarżoną decyzję za głęboko krzywdzącą. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie z powodów podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazując, że postępowanie weryfikacyjne było przeprowadzone wnikliwie, a w skardze nie podniesiono żadnych nowych elementów, istotnych dla sprawy. Na rozprawie w dniu 20 stycznia 2006 r. strony się nie stawiły. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone - czyli również w sytuacji niniejszej sprawy ze skargi J. R. -podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne, na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do § 1 rozporządzenia Prezydenta RP z 25.04. 2003 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (Dz. U. Nr 72, poz. 653) rozpoznawanie spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, w których stroną skarżącą są osoby zamieszkałe poza obszarem właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości osoby te zamieszkują. Stosownie do art. 25 ust. 2, pkt 1 lit. "a" w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach uprawnienia kombatanckie nie przysługują z żadnego tytułu osobom, które pełniły służbę lub funkcję i były zatrudnione w strukturach Urzędów Bezpieczeństwa, 'chyba, że zostaje udowodnione, że osoby te do organów tych zostały skierowane przez organizacje niepodległościowe lub przez te organizacje były zwerbowane w celu niesienia im pomocy. Z akt sprawy nie wynika, aby w przedmiotowej sprawie okoliczność taka miała miejsce. Jak ustalił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie bezsporne jest, że J. R. w okresie od [...] czerwca 1948 r. do [...].12. 1956 r. był zatrudniony w organach Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w [...] , a następnie Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Kielcach. Wynika to zarówno z pisma Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] z dnia [...] . 04. 2001 r, znak: [...], jak również z twierdzeń przytaczanych przez skarżącego w jego odwołaniu i w skardze do NSA. W pismach tych J. R. przyznaje, że był zatrudniony w PUBP w Sandomierzu i w WUBP w [...] w charakterze wartownika a następnie referenta prowadzącego postępowania dyscyplinarne przeciwko funkcjonariuszom Urzędu Bezpieczeństwa. Należy przy tym podkreślić, powołując się na uchwalę NSA z 21.10. 2002 r. OPS 2/02 ONSA 2003/42, że dyspozycja z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy o kombatantach ma zastosowanie także do osoby, która w latach 1944-1956 była zatrudniona w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego i nie pełniła w strukturze tego Urzędu służby lub funkcji. W związku z powyższym bez znaczenia jest w jakim charakterze pracował i jakie funkcje wykonywał J. R. w czasie swojego zatrudnienia w PUBP w [...], a następnie w WUBP w [...]. Wystarczającą przesłanką dla pozbawienia go uprawnień kombatanckich, przyznanych decyzją ZBoWiD, jest w tym przypadku sam fakt zatrudnienia w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego, stosownie do w/w przepisu ustawy o kombatantach. Istotną przesłanką dla takiego stanowiska jest przyjęcie że: współpraca z organami represji nastawionymi na zwalczanie polskich ruchów niepodległościowych musi być oceniona negatywnie, i to bez względu na to, o jakie stanowiska jak i charakter zatrudnienia w tych organizacjach chodzi, (stanowisko TK zawarte w orzeczeniu z dnia 15.02. 1994 sygn. akt. 15/93 OTK 1994 cz. l poz. 4) Nadto Sąd stwierdził, że skarżący nie przedstawił żadnych okoliczności, które mogłyby wskazywać, że do Urzędu Bezpieczeństwa został on skierowany przez organizacje niepodległościowe lub przez te organizacje był zwerbowany w celu niesienia im pomocy, co mogłoby z kolei stanowić podstawę do uchylenia decyzji o pozbawieniu uprawnień kombatanckich. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie, stosownie do dyspozycji art. 25 ust.2 pkt 1 lit. "a" w związku z,art 21 ust. 2 pkt 4 lit. "a" ustawy z dnia 24.01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późn. zm.) miał podstawę do pozbawienia J. R. uprawnień kombatanckich.. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30. 08. 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI