II SA/Kr 3328/00

II SA/Kr 3328/00 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-06-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2000-12-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Dorota Dąbek /sprawozdawca/
Elżbieta Kremer
Krystyna Kutzner /przewodniczący/
Symbol z opisem
621  Sprawy mieszkaniowe, w tym dodatki mieszkaniowe
Sygn. powiązane
OSK 1797/04 - Wyrok NSA z 2005-07-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie : WSA Elżbieta Kremer AWSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant: Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2004 r przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Krakowie Krzysztofa Kozdronkiewicza, sprawy ze skargi A. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 28 listopada 2000 r Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego skargę oddala
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Decyzją z dnia 28.11.2000r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].2000r., nr [...], o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego A. J..
Orzekające w sprawie organy administracyjne powołały się na treść art. 39 ust. l ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, z którego wynika, że dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mieszkającym w lokalach, do których mają tytuł prawny. Uzasadnienie decyzji organu I instancji jest jednozdaniowe i ogranicza się do stwierdzenia, że A. J. nie ma tytułu prawnego do zajmowanego lokalu.
Organ II instancji, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, szerzej uzasadnił odmowę przyznania dodatku mieszkaniowego. Wskazał, że A. J. zamieszkuje na podstawie umowy użyczenia w spółdzielczym własnościowym mieszkaniu B. K., będącej członkiem spółdzielni mieszkaniowej i legitymującej się spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego. A. J. ma zatem tytuł prawny do zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu spółdzielczym, ale jest to tytuł prawny do zajmowania mieszkania spółdzielczego wynikający z umowy cywilnej nazwanej przez strony umową użyczenia. Z treści tej umowy wynika jednak, że A. J. jest zobowiązana do ponoszenia wszelkich kosztów związanych z używaniem lokalu, w szczególności opłat na rzecz spółdzielni mieszkaniowej. W przedmiotowej umowie nie doszło zatem do zawarcia umowy użyczenia w rozumieniu art. 710 kc, to jest do bezpłatnego zezwolenia użyczającego na rzecz biorącego w użyczenie na korzystanie z oddanej biorącemu w użyczenia rzeczy. Trzeba zatem przyjąć, że ta odpłatność ponoszona przez A. J. z tytułu używania przedmiotowego lokalu stanowi czynsz wolny. Stosownie zaś do treści art. 39 ust. 3 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy nie przysługuje najemcom opłacającym czynsz wolny.
W dalszej części uzasadnienia wskazano, że należy zgodzić się z argumentacją A. J. zawartą w odwołaniu od decyzji, że ma ona tytuł prawny do zamieszkiwania w lokalu, którym to tytułem jest zawarta umowa użyczenia. Ten jednak tytuł prawny nie oznacza przyjęcia jej w poczet członków spółdzielni i nabycia przez nią spółdzielczego prawa do lokalu. Osobom zajmującym mieszkania spółdzielcze przysługuje prawo dodatku mieszkaniowego tylko wtedy, gdy zajmują je na postawie spółdzielczego prawa do lokalu. Skoro zaś A. J. takiego prawa nie ma, organ I instancji słusznie odmówił jej przyznania dodatku mieszkaniowego, jako osobie nie mającej tytułu prawnego do lokalu.
W skierowanej w dniu [...] grudnia 2000r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w [...] skardze na powyższą decyzję A. J. zarzuciła przedmiotowej decyzji naruszenia prawa materialnego, tj. art. 39 ust. l i ust. 3 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych oraz art. 710 kodeksu cywilnego i art. 217 §2 Prawa spółdzielczego poprzez wyrażenie tez, że umowa użyczenia nie jest tytułem prawnym do zajmowania mieszkania spółdzielczego oraz poprzez przyjęcie, że umowa użyczenia jest równoznaczna z umową najmu, dla której ustawa przewiduje czynsz wolny. W ocenie skarżącej twierdzenie, że umowa użyczenia nie jest tytułem prawnym do zajmowania lokalu spółdzielczego jest sprzeczne z prawem cywilnym, w szczególności z prawem spółdzielczym. Pozbawione też jakichkolwiek podstaw prawnych są twierdzenia Kolegium, że umowa użyczenia jest równoznaczna z najmem za czynszem wolnym. Skarżąca twierdzi, że przepis art. 39 ust. 3 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych dotyczy wyłącznie najemców, a nie innych kategorii osób, w szczególności zajmujących lokale na podstawie umowy użyczenia. Podkreśliła również, że z zawartej przez nią umowy użyczenia jest ona zobowiązana do pokrywania kosztów używania lokalu tak samo jak członek spółdzielni.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga w niniejszej sprawie została złożona [...] 2000r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą.
W ocenie sądu zawarte w skardze zarzuty nie są uzasadnione.
Stosownie do treści art. 39 ust. l ustawy z dnia 2 lipca 1994r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 1998r., nr 120, poz. 787 z późn. zm) dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mieszkającym w lokalach, do których mają tytuł prawny. Orzekające w sprawie organy administracyjne odmówiły skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego uznając, że tytuł prawny którym dysponuje nie stanowi podstawy do otrzymania dodatku mieszkaniowego.
Sąd podziela stanowisko organów administracji w tej kwestii, przyjmując w tym względzie utrwaloną już dotychczasową linię orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok NSA w Gdańsku z 28 sierpnia 1997r., II S.A./Gd 351/97, LEX nr 44191).
A. J. zamieszkuje w spółdzielczym własnościowym mieszkaniu B. K., będącej członkiem spółdzielni mieszkaniowej i legitymującej się spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego, na podstawie uprawnień wywodzonych z zawartej między stronami umowy cywilnej nazwanej przez strony umową użyczenia. Z treści tej umowy wynika jednak, że A. J. jest zobowiązana do ponoszenia wszelkich kosztów związanych z używaniem lokalu, w szczególności opłat na rzecz spółdzielni mieszkaniowej. Należy zatem przyjąć, że zawarta umowa, na podstawie której skarżąca zajmuje mieszkanie, w istocie nie jest umową użyczenia. O treści umowy nie decyduje bowiem nazwa, którą strony przyjęły, ale jej elementy przedmiotowo i podmiotowo istotne, przy czym elementy przedmiotowo istotne decydują o zaliczeniu umowy do jednego z typów czynności prawnej (umowy nazwanej). Takim istotnym przedmiotowo elementem umowy użyczenia jest jej nieodpłatność (art. 710 kc). Nieodpłatność należy rozumieć jako brak jakiegokolwiek wzajemnego świadczenia ze strony biorącego w użyczenie na rzecz użyczającego. Tymczasem w przedmiotowej umowie w §2 biorąca w użyczenie A. J. zobowiązała się do ponoszenia wszelkich kosztów związanych z używaniem lokalu, w szczególności opłat na rzecz spółdzielni mieszkaniowej. Koszty te, zgodnie z prawem spółdzielczym, stanowią zobowiązanie członka spółdzielni na jej rzecz. W tej sytuacji członek spółdzielni, oddając w używanie lokal, do którego służy mu prawo spółdzielcze z jednoczesnym zobowiązaniem się biorącego w użyczenia do zapłaty opłat eksploatacyjnych, uzyskuje korzyść w postaci zwolnienia go z zobowiązania (art. 356 §2 kpc, art. 392 kc). To z kolei stanowi ekwiwalent świadczenia członka spółdzielni na rzecz biorącego w użyczenie.
W przedmiotowej sprawie nie doszło zatem do zawarcia umowy użyczenia w rozumieniu art. 710 kc, to jest do bezpłatnego zezwolenia użyczającego na rzecz biorącego w użyczenie na korzystanie z oddanej biorącemu w użyczenie rzeczy. Zawarta umowa jest bowiem odpłatna. Owa odpłatność zastrzeżona w umowie, którą oddaje się rzecz do używania, pozwala zaliczyć taką umowę do umowy najmu.
Trzeba przy tym przyjąć, że ta odpłatność ponoszona przez A. J. z tytułu używania przedmiotowego lokalu stanowi czynsz wolny (art. 20 ust. 2 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych). Czynsz regulowany opłacają bowiem najemcy określeni w art. 25 ust. l ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, do których skarżąca nie należy. Stosownie zaś do treści art. 39 ust. 3 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy nie przysługuje najemcom opłacającym czynsz wolny.
W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że decyzja administracyjna, którą odmówiono skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego jest zgodna z prawem, dlatego też, stosownie do treści art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.
Istniejące natomiast w przedmiotowej sprawie uchybienia procesowe, polegające w szczególności na zbyt lakonicznym uzasadnieniu decyzji organu I instancji, oraz nie do końca jasnym i precyzyjnym uzasadnieniu decyzji organu II instancji, nie miały wpływu na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.