II SA/Kr 320/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący P. A. i B. A. wnieśli skargę na czynność Burmistrza Miasta Zakopane z dnia 14 lutego 2011 r. w sprawie włączenia karty adresowej zabytku nieruchomego – budynku Willa "..." do gminnej ewidencji zabytków. Zarzucili naruszenie przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, a także art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, wskazując na brak podstaw do uznania budynku za zabytek i niewłaściwe przeprowadzenie procedury. Skarżący przedstawili szczegółową chronologię zarządzeń Burmistrza dotyczących gminnej ewidencji zabytków, podkreślając jej chaotyczny i nietransparentny charakter. Burmistrz Miasta Zakopane wniósł o odrzucenie lub oddalenie skargi, argumentując przekroczeniem terminów procesowych oraz wskazując na wysokie walory zabytkowe nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając sprawę, stwierdził bezskuteczność czynności Burmistrza Miasta Zakopane z dnia 14 lutego 2011 r. Sąd uznał, że organ nie wykazał należytego uzasadnienia i dokumentacji dla włączenia karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji, co stanowiło naruszenie przepisów. Sąd oddalił również zarzut przekroczenia terminu do wniesienia skargi, wskazując na brak dowodów na wcześniejsze powzięcie wiedzy przez skarżących o spornej czynności oraz na nierealność zachowania 14-dniowego terminu od publikacji w BIP. Sąd podkreślił, że włączenie do gminnej ewidencji zabytków, choć nie jest formą ochrony, nakłada na właściciela obowiązki i wymaga starannego postępowania organu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaProceduralne aspekty włączania obiektów do gminnej ewidencji zabytków, wymogi dowodowe dla organów, interpretacja terminów procesowych w sprawach dotyczących czynności materialno-technicznych.
Dotyczy specyfiki postępowania w sprawie włączenia do gminnej ewidencji zabytków, a nie wpisu do rejestru zabytków. Interpretacja terminów może być zależna od konkretnych okoliczności faktycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy włączenie karty adresowej zabytku nieruchomego do gminnej ewidencji zabytków przez organ administracji publicznej wymaga należytego uzasadnienia i dokumentacji potwierdzającej cechy zabytkowe obiektu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, włączenie karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków wymaga od organu wykazania, że obiekt posiada cechy uzasadniające objęcie go szczególną formą ochrony ze względu na wartość historyczną, artystyczną lub naukową, co musi być poparte odpowiednią dokumentacją.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ nie wykazał podstaw faktycznych i prawnych do włączenia karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji, ponieważ brakowało odpowiedniej dokumentacji potwierdzającej cechy zabytkowe obiektu w aktach sprawy. Opis wartości zabytkowych zawarty w odpowiedzi na skargę nie mógł zastąpić dowodów z akt administracyjnych.
Czy skarżący przekroczył termin do wniesienia skargi na czynność materialno-techniczną polegającą na włączeniu karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków, jeśli dowiedział się o niej dopiero po upływie 14 dni od publikacji w Biuletynie Informacji Publicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie przekroczył terminu, ponieważ publikacja w BIP w połączeniu z krótkim, 14-dniowym terminem na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie stanowi realnej możliwości zachowania tego terminu dla przeciętnej osoby, która nie jest bezpośrednio powiadamiana o takiej czynności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ nie wykazał, iż skarżący wiedzieli o włączeniu karty adresowej do GEZ w terminie umożliwiającym skuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Publikacja w BIP i brak bezpośredniego powiadomienia właściciela, w połączeniu z krótkim terminem, uniemożliwiały realne skorzystanie z praw procesowych.
Czy czynność materialno-techniczna włączenia karty adresowej zabytku do gminnej ewidencji zabytków podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, czynność materialno-techniczna włączenia karty adresowej obiektu do gminnej ewidencji zabytków podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził, że w praktyce utrwaliło się stanowisko, iż w przypadku włączenia obiektu do gminnej ewidencji zabytków, skardze podlega czynność materialno-techniczna, a nie zarządzenie.
Przepisy (18)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 52 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o.z.o.z. art. 22 § 4
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.o.z. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.o.z. art. 21 § 1
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Pomocnicze
u.o.z.o.z. art. 5
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.o.z. art. 9 § 4
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z.o.z. art. 22 § 5
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Skarżący zarzucili naruszenie tego przepisu, wskazując na wyrok TK z dnia 11 maja 2023 r., sygn. akt P 12/18, który uznał go za niekonstytucyjny.
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem art. 17
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem art. 18b
Konstytucja RP art. 64 § 1 i 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 53 § 4 pkt 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 64 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane art. 39 § 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak należytego udokumentowania i uzasadnienia przez organ faktu posiadania przez budynek cech zabytkowych. • Nierealność zachowania 14-dniowego terminu do wezwania do usunięcia naruszenia prawa w przypadku braku bezpośredniego powiadomienia o czynności i publikacji w BIP. • Czynność materialno-techniczna włączenia do GEZ podlega zaskarżeniu.
Odrzucone argumenty
Przekroczenie terminu do wniesienia skargi. • Budynek spełnia kryteria zabytku i został prawidłowo włączony do GEZ.
Godne uwagi sformułowania
Sąd administracyjny bada sprawę i wydaje wyrok na podstawie akt sprawy (art. art. 106 § 1, 133 § 1 P.p.s.a) a nie na podstawie opisów przedstawionych w pismach procesowych. • Nie można przyjąć, że istnieją okoliczności, które miały by wskazywały fakt wiedzy skarżących o dokonaniu tej czynności, w terminie wcześniejszym, niż czas poprzedzający bezpośrednio termin, w którym wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa. • Trudno bowiem wymagać od przeciętnej osoby, by codziennie śledziła biuletyn informacji publicznej, by móc terminowo (na co ma 14 dni) wezwać organ do usunięcia naruszenia przysługującej jej praw...
Skład orzekający
Piotr Fronc
przewodniczący
Mirosław Bator
sprawozdawca
Joanna Człowiekowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty włączania obiektów do gminnej ewidencji zabytków, wymogi dowodowe dla organów, interpretacja terminów procesowych w sprawach dotyczących czynności materialno-technicznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania w sprawie włączenia do gminnej ewidencji zabytków, a nie wpisu do rejestru zabytków. Interpretacja terminów może być zależna od konkretnych okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ochrony dziedzictwa architektonicznego i praw właścicieli nieruchomości, co może być interesujące dla szerszego grona odbiorców, nie tylko prawników. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie dokumentacji przez organy administracji.
“Czy Twój dom może zostać uznany za zabytek bez Twojej wiedzy? Sąd wyjaśnia, jak chronić swoje prawa.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.