II SA/Kr 280/22

II SA/Kr 280/22 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2022-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel
Małgorzata Łoboz /przewodniczący/
Paweł Darmoń /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Sygn. powiązane
II OSK 2139/22 - Wyrok NSA z 2024-12-18
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art 29 i art 49
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Małgorzata Łoboz SWSA Agnieszka Nawara - Dubiel SWSA Paweł Darmoń (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 marca 2022 r. sprawy ze skargi T. S. na postanowienie Nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] grudnia 2021 r., znak: [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych skargę oddala
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. B. postanowieniem z dnia 28 stycznia 2021r., nr [...], znak: [...] na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane nakazał obecnemu właścicielowi i inwestorowi obiektu budowlanego wstrzymać budowę budynku gospodarczego o konstrukcji drewnianej posiadającego dach dwuspadowy i wymiary zewnętrzne 3,75m x 4,8m, na działce nr ew. [...] w B., zrealizowanego bez wymaganego zgłoszenia, oznaczonego na szkicu stanowiącym załącznik do postanowienia kolorem czerwonym i numerem 8.
Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego na to postanowienie przez T. S. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 7 grudnia 2021 r., znak [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity, Dz. U. 2021 r. poz. 735 z późn. zm., dalej: "Kpa") art. 48 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 w zw. art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity, Dz.U. z 2020r. poz. 1333 z późn. zmian., dalej: "Pr. bud.") - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.
W jego uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawą materialnoprawną skarżonego postanowienia jest art. 48 ust. 1 pkt 2 Pr. bud, który znajduje zastosowanie w przypadku zrealizowania przez Inwestora obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Jednym z warunków koniecznych, jakie muszą zostać spełnione by zastosowanie mógł mieć wspomniany artykuł prawa budowlanego jest zaistnienie "budowy" w rozumieniu przepisów Pr. bud., czyli wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, odbudowę, rozbudowę czy też jego nadbudowę.
Jak wskazuje organ odwoławczy - PINB w S. B. dokonał prawidłowej kwalifikacji przedmiotu postępowania administracyjnego. W stanie faktycznym niniejszej sprawy miała miejsce budowa budynku gospodarczego o konstrukcji drewnianej posiadającego dach dwuspadowy i wymiary zewnętrzne 3,75m x 4,8m, na terenie działki nr ew. [...] w B., oznaczonego na szkicu stanowiącym załącznik do niniejszego postanowienia kolorem czerwonym i numerem 8. Bezspornym w sprawie jest również osoba inwestora (T. S.) oraz czas budowy przedmiotowego obiektu.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 14 Pr. bud. budowa wolnostojących parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35m2 wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2. Biorąc pod uwagę wiedzę posiadaną z urzędu o toczących się MWINB: znak [...], [...], [...], [...], w ocenie MWINB ww. obiekt budowlany mieści się w przedziale dwóch na każde 500m2 powierzchni działki (postępowanie znak: [...] prowadzone w oparciu o art. 48 ust. 1 pkt. 1 Pr. bud. postępowanie znak: [...], [...], [...], [...] prowadzone w oparciu o art. 48 ust. 1 pkt. 2 Pr. bud). W świetle wskazanych okoliczności organ I instancji wobec przedmiotowego obiektu realizowanego bez wymaganego zgłoszenia zasadnie prowadził postępowanie na podstawie art. 48 Pr. bud.
Zgodnie z tym przepisem w przypadku stwierdzania samowoli budowlanej organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. W ww. postanowieniu organ w razie konieczności może użyć odpowiednich środków zabezpieczających (nakaz zabezpieczenia obiektu budowlanego lub terenu budowy, nakaz usunięcia stanu zagrożenia). Jednocześnie w w/w postanowieniu organ informuje o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej celem zalegalizowania budowy (w tym o zasadach jej obliczania).
Po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym kontrolowanej sprawy MWINB stwierdził, że w sprawie zachodzi przypadek determinujący samowolę budowlaną, co czyni uzasadnionym działania podejmowane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. B..
Organ odwoławczy ocenił, że PINB skarżonym postanowieniem prawidłowo wstrzymał budowę budynku gospodarczego oraz poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej celem zalegalizowania budowy (w tym o zasadach jej obliczania) - tak więc skarżone postanowienie zawiera wszystkie, wymienione w treści art. 48 ust. 3 Pr. bud. elementy.
Odnosząc się do uwag skarżącego sugerujących, że wobec przedmiotowego obiektu budowlanego zastosowanie powinien mieć art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. a Pr. bud. MWINB zwrócił uwagę, że z materiału dowodowego wynika jednoznacznie, iż powstały w wyniku budowy budynek gospodarczy nie jest związany z produkcją rolną, a z komercyjną działalnością polegającą na wynajmie pokoi. MWINB nie ujmuje posiadania przez skarżącego statusu rolnika, a jedynie podkreśla, iż ww. budynek nie jest związany z produkcją rolną. Do właściwości organów nadzoru budowlanego nie należy bowiem orzekanie w sprawie uznania działalności prowadzonej przez skarżącego za działalność gospodarczą czy też działalność rolniczą, a ustawa z dnia 6 marca 2018r. (Dz. U. z 2021r., poz. 162) - Prawo przedsiębiorców nie ma zastosowania do postępowania prowadzonego na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane.
W obowiązującym systemie prawnym nie zamieszczono legalnych definicji ani zabudowy zagrodowej ani działki siedliskowej. Wobec braku legalnych definicji pojęć "zabudowa zagrodowa" i "działka siedliskowa" lub "siedlisko" należy skorzystać z wyjaśnień językoznawców, wg których siedlisko to miejsce czy teren zamieszkania, osiedlenia się, domu, a zabudowa zagrodowa to dom wiejski z podwórzem i zabudowaniami gospodarskimi, obejście (Uniwersalny słownik języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2014r., sygn. akt: II OSK 1026/19 "Jak wynika z § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (...) zabudowa zagrodowa to w szczególności budynki mieszkalne, budynki gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych. Przepis ten zabudowę zagrodową odnosi, więc do rodzinnych gospodarstw rolnych. Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z rodzinnym gospodarstwem hodowlanym, a na terenie zabudowy zagrodowej nie jest zlokalizowany budynek mieszkalny. Prowadzona przez skarżącą kasacyjnie działalność polega na hodowli zwierząt futerkowych na skalę produkcyjną i realizowana jest na terenie użytku rolnego (...) Nie można podzielić stanowiska skarżącej, że działka siedliskowa to nieruchomość rolna, a więc nieruchomości, które są lub mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej, nie wyłączając produkcji ogrodniczej, sadowniczej i rybnej. Przy tak szerokiej definicji, za działkę siedliskową można by bowiem uznać każdą nieruchomość rolną (...)".
Ponadto MWIB w pełni podzielił ukształtowany w judykaturze pogląd tu cyt.: "aby możliwe było zaliczenie określonego obiektu do budowli, o jakich mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 (...) Prawa budowlanego, koniecznym jest ustalenie, że zgłoszenie dotyczy obiektu gospodarczego związanego z produkcją rolną, stanowiącego uzupełniającą zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Konstrukcja wskazanego przepisu stanowi, zgodnie z intencją ustawodawcy, ograniczenie konieczności uzyskania pozwolenia na budowę przewidzianych w nim inwestycji wyłącznie do terenów działki siedliskowej (...) siedlisko to teren o charakterze kameralnym (prywatnym), na którym posadowiony jest dom mieszkalny, gdzie koncentrują się czynności życiowe rolnika i jego rodziny i zaspokajane są elementarne potrzeby życiowe, a zabudowa zagrodowa to siedlisko wraz z zabudowaniami gospodarczymi (...) Nie można zatem przyjąć generalnie - jak twierdzi skarżąca Spółka, że "siedlisko" odpowiada pojęciu "gospodarstwa rolnego". Z przywołanych definicji wynika, że gospodarstwo rolne stanowią określone jego części składowe, w tym przede wszystkim grunty rolne, jeżeli wraz z pozostałymi składnikami stanowią zorganizowaną całość gospodarczą (...) " (tak: wyrok WSA w Opolu z dnia 24 stycznia 2013r., sygn. akt: II SA/Op 579/12, por. także: wyrok NSA z dnia 14 listopada 2014r., sygn. akt: II OSK 1026/19, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 26 września 2019r., sygn. akt: II SA/Sz 474/19).
Mając na uwadze powyższe stanowiska sądów administracyjnych wskazano, że wobec zebranego materiału dowodowego nie można uznać aby przedmiotowy budynek związany był z produkcją rolną ani też by stanowił uzupełnienie zabudowy zagrodowej w ramach istniejącej działki siedliskowej.
Zgodnie z art. 52 ust. 1 Pr. bud. obowiązki, w formie nakazów i zakazów, określone w postanowieniach i decyzjach, o których mowa w niniejszym rozdziale, nakłada się na inwestora. Jeżeli roboty budowlane zostały zakończone lub wykonanie postanowienia albo decyzji przez inwestora jest niemożliwe, obowiązki te nakłada się na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Adresatem nakazu wstrzymania budowy organ I instancji prawidłowo uczynił inwestora: T. S..
Opisane wyżej postanowienie zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie T. S.. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono
1. naruszenie przepisów postępowania to jest art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a., poprzez brak wykazania należytej dbałości w dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, w szczególności w zakresie ustalenia właściwego charakteru nieruchomości skarżącego, przede wszystkim co do uznania, że przedmiotowa nieruchomość miałaby utracić swój pierwotny rolniczy charakter zabudowy zagrodowej, a przez to nierozpoznanie podstaw do zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia z uwagi na zajście przypadku opisanego w art. 29 ust. 1 pkt 1) lit a) Prawa budowlanego.
2. naruszenie przepisów postępowania to jest art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a., poprzez brak zebrania wystarczającego materiału dowodowego mającego być podstawą rozstrzygnięcia sprawy, w tym dostatecznie potwierdzających fakt:
- rzeczywistego charakteru obiektu budowlanego, pomimo braku jego ukończenia na moment prowadzenia kontroli i jego błędne scharakteryzowanie jako mającego służyć prowadzeniu działalności gospodarczej, a nie rolniczej,
- prowadzenia działalności gospodarczej w postaci wynajmu pokoi, w sytuacji gdy stwierdzony stan obiektu budowlanego na to w żaden sposób nie wskazywał, z jednoczesnym pominięciem prawnej dopuszczalności wynajmu prywatnego przez rolnika, bez zmiany charakteru działki siedliskowej,
- braku zameldowania na pobyt stały skarżącego pod adresem [...] od dnia 15 czerwca 2021r., czego organ II instancji nie wziął pod uwagę przy ponownym rozpoznawania sprawy,
3. naruszenie przepisów postępowania to jest art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a. poprzez błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji, z pominięciem wniosków jakie wynikają z faktu prowadzenia postępowania w sprawie zgłoszenia robót budowlanych w sprawie z wniosku skarżącego przed Starostą S. objętych decyzją z dnia 20 sierpnia 2019 r., podczas gdy skarżący działał w zaufaniu do przedmiotowego rozstrzygnięcia w zakresie uznania, że zgłoszenie budowy obiektów gospodarczych na jego nieruchomości nie jest wymagane,
4. naruszenie przepisów postępowania to jest art. 10 § 1 k.p.a., poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań i wydanie zaskarżonego postanowienia bez wezwania do wypowiedzenia się, co do zebranego materiału dowodowego w sprawie,
5. naruszenie przepisu art. 15 k.p.a. poprzez brak ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a jedynie powtórzenie stanowiska zajętego przez organ pierwszej instancji, czym pozbawiono skarżącego prawa do dwukrotnego merytorycznego załatwienia sprawy, a to skutkowało z kolei utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji,
6. naruszenie przepisów art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w związku z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że budynek posadowiony na działce nr ew. [...] wymaga zgłoszenia jego budowy organowi administracji architektoniczno-budowlanej, podczas gdy budynek ten nie stanowi budynku opisanego w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, lecz odpowiada definicji budynku z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego i zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy jego budowa nie podlega zgłoszeniu organowi administracji,
7. naruszenie przepisów art. 29 ust. 1 pkt Ib i Ic i art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego przez uznanie, iż planowane przedsięwzięcie zostanie zlokalizowane na terenie działki, która nie stanowi siedliska i w związku z tym nie może być realizowane na podstawie zgłoszenia, lecz wymaga uzyskania pozwolenia na budowę
8. naruszenie przepisu art. 48 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie w sprawie, przy braku przesłanek uzasadniających przeprowadzenie na przedmiotowej nieruchomości robót budowlanych prowadzących do powstania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia.
Na podstawie tych zarzutów strona skarżąca wniosła o rozważenie przekazania sprawy do rozpoznania na rozprawie oraz na zasadzie art. 106 § 3 Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o przeprowadzenie dowodów z dokumentów w postaci:
a) postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 listopada 2021 r.,
b) zaświadczenia o zameldowaniu skarżącego na pobyt stały w Gminie B. z dnia 15.06.2021r. pod adresem [...],
c) oświadczenia R. P., pełnomocnika skarżącego w postępowaniu przed Starostą S. w sprawie o zgłoszenie robót budowlanych dot. przedmiotowych budynków gospodarczych.
Ponadto na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wnoszę o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę [...]i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W szczególności podkreślono, że w sprawie nie miał zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. a Pb, bowiem przedmiotowy budynek nie jest związany z produkcją rolną. Skarżący podniósł w skardze, że działał w zaufaniu do decyzji Starosty [...] z dnia 20 sierpnia 2019 r. w zakresie uznania, iż zgłoszenie obiektów gospodarczych na jego nieruchomości nie jest wymagane. W odniesieniu do powyższego organ podnosi, że ww. decyzja została wydana w związku z cofnięciem wniosku przez inwestora. Co więcej - jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia - przedmiotowa decyzja Starosty [...] z dnia 20 sierpnia 2019 r. dotyczyła dwóch budynków gospodarczych, a na działce nr [...] w B. powstało pięć budynków gospodarczych (postępowania zażaleniowe znak: [...], [...], [...], [...],[...]).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie 3 sędziów, zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie, wydane na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, o wstrzymaniu budowy budynku gospodarczego o konstrukcji drewnianej posiadającego dach dwuspadowy i wymiary zewnętrzne 3,75m x 4,8m, na działce nr ew. [...] w B., zrealizowanego bez wymaganego zgłoszenia.
W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że skarżący zarzuca błędne powołanie się na przepis art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego, który – jego zdaniem - z oczywistych względów nie może dotyczyć niniejszej sprawy (dot. obiektów budowlanych piętrzących wodę i upustowych). T. S. zaznacza, że powyższe świadczy niestety jedynie o braku oczekiwanej rzetelności i "pośpiechu" w wydaniu rozstrzygnięcia, co było wynikiem wskazań w zakresie stwierdzenia bezczynności w postępowaniu w przedmiocie zaskarżonego postanowienia.
Zarzut ten nie jest uzasadniony. Prawdą jest, że w art. art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego była mowa o obiektach budowalnych piętrzących wodę, jednakże stan prawny, w tym brzmienie omawianego przepisu, zmieniły się w dniu 19 września 2020 r. Od tej daty treść tego przepisu reguluje budowę wolno stojących parterowych budynków gospodarczych. Zmiany dokonano ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471 z późn. zm.). W myśl art. 25 ustawy zmieniającej do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. A contrario należy wnioskować, że postępowania wszczęte po wejściu w życie nowelizacji toczą się na podstawie nowego brzmienia przepisów. Kontrola inicjująca postępowanie została przeprowadzona 27 października 2020 r. (k. 1 akt administracyjnych I instancji), a zatem już po wejściu w życie ustawy nowelizującej i dlatego zastosowanie znajdzie ustawa w wersji znowelizowanej. Zatem nie jest prawdą, że organy nadzoru budowlanego wykazały się tutaj nierzetelnością.
Co istotne – w dacie budowy przedmiotowego budynku (którą określono na podstawie oświadczenia inwestora podczas kontroli w dniu 27 października 2020 r. na początek 2019 r.) jego budowa również wymagała zgłoszenia. Zgodnie bowiem z ówczesnym brzmieniem art. 29 ust. 1 ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymagała wówczas budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m (pkt 1 lit. "a") ani też budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki (pkt 2). Pierwszy z wymienionych przypadków nie wymagał również zgłoszenia, natomiast drugi podlegał procedurze zgłoszeniowej (art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu przed nowelizacją).
W aktualnie obowiązującym brzmieniu art. 29 ust. 1 pkt 14 lit. "a" ustawy Prawo budowlane stanowi, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych - o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, a art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. "a" ustawy Prawo budowlane stanowi, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m.
Jak wynika z powyższego treść wcześniejszego brzmienia art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. "a" odpowiada dosłownie aktualnej treści art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. "a" (obiekty niewymagające pozwolenia ani zgłoszenia), natomiast wcześniejsza treść art. 29 ust. 1 pkt 2 jest tożsama z aktualną treścią art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. "a" (budynki gospodarcze wymagające zgłoszenia). Zatem wspomniana wyżej nowelizacja ustawy Prawo budowlane w istocie nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem treść przepisów jest tożsama, a jedynie zmieniła się ich numeracja. Organy obu instancji prawidłowo zastosowały aktualne brzmienie ustawy.
Istotą sporu w niniejszej sprawie jest ocena, czy T. S. był zobowiązany do dokonania zgłoszenia robót budowlanych związanych z budową przedmiotowej budynku gospodarczego, czy też nie.
Porównując treść obu przytoczonych wyżej przepisów tj. art. 29 ust. 1 pkt 14 lit. "a" oraz a art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. "a" ustawy Prawo budowlane trzeba stwierdzić, że w obu przypadkach mowa jest o parterowych budynkach gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2. W pierwszym przypadku mowa jest o liczbie tych obiektów na każde 500 m2 powierzchni działki, a w drugim – o rozpiętości konstrukcji. Najistotniejsza różnica dotyczy jednak przeznaczenia takiego obiektu: aby przyjąć, że budynek gospodarczy nie wymaga zgłoszenia konieczne jest ustalenie, że jest on związany z produkcją rolną i uzupełnia zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej.
W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że zabudowa na działce nr [...] w B. nie stanowi zabudowy siedliskowej, a przedmiotowy budynek nie jest związany z produkcją rolną. Z protokołu kontroli wynika, że w budynku znajdowała się lodówka i elementy łóżka, a skarżący oświadczył, że budynek służy do celów gospodarczych.
W tym miejscu trzeba wskazać, że T. S. w skardze zaznacza, że budynek gospodarczy objęty postępowaniem na moment kontroli nie były ukończony – co jednak stoi w oczywistej sprzeczności z treścią protokołu kontroli z 27 października 2020 r. oraz wykonaną wówczas dokumentacją fotograficzną. Z tego względu Sąd pomija zarzut, iż "Organ stwierdza stanowczo, że budynek nie służy produkcji rolnej, choć ku takim twierdzeniom nie może mieć podstaw, skoro na moment oględzin budynek nie mógł służyć jakimkolwiek celom, skoro był w budowie".
Należy zgodzić się z organami nadzoru budowlanego obu instancji, iż w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z działalnością rolniczą, lecz działalnością komercyjną polegającą na wynajmie domków w ramach kompleksu [...] (co potwierdzają wydruki ze strony internetowej dotyczącej warunków wynajmu). Okoliczność, że skarżący nie wynajmuje tych obiektów w ramach działalności gospodarczej, nie wpływa na ocenę tej kwestii, podobnie jak ocena, czy skarżący posiada status rolnika.
Nie można również mówić w tym przypadku o zabudowie siedliskowej. Jak słusznie wskazano w zaskarżonym postanowieniu nie każda zabudowana nieruchomość rolna stanowi zabudowę siedliskową. Sąd podziela przytoczoną przez MWINB definicję siedliska jako terenu o charakterze kameralnym (prywatnym), na którym posadowiony jest dom mieszkalny, gdzie koncentrują się czynności życiowe rolnika i jego rodziny i zaspokajane są elementarne potrzeby życiowe, a zabudowa zagrodowa to siedlisko wraz z zabudowaniami gospodarczymi. Nie można tym samym zgodzić się ze skarżącym, że najem prywatny dla celów wypoczynkowych nie może zmienić charakteru siedliskowego działki.
W tym kontekście trzeba odnieść się do zarzutu pominięcia przez organ odwoławczy faktu, że skarżący jest stale zameldowany pod ww. adresem od 15 czerwca 2021 r. Oznacza to, że zameldowanie nastąpiło już po wydaniu postanowienia przez organ I instancji. W ocenie Sądu okoliczność ta stanowi jedynie swoistą strategię działania w postępowaniu w przedmiocie samowoli budowlanej przed organami nadzoru budowlanego i nie zmienia dokonanej powyżej oceny charakteru nieruchomości jako niebędącej siedliskiem.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań i wydanie zaskarżonego postanowienia bez wezwania do wypowiedzenia się, co do zebranego materiału dowodowego w sprawie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nie prowadził uzupełniającego postępowania dowodowego, a skarżący wypowiedział się co do zebranych materiałów i dowodów w treści zażalenia. Słusznie też zwraca się uwagę w odpowiedzi na skargę, że w art. 10 k.p.a. mowa jest o wydaniu decyzji, podczas gdy w niniejszej sprawie mamy do czynienia z postanowieniem.
Skarżący zarzuca też, że dla uchylenia wątpliwości, pomimo wiedzy o regulacji art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego, skarżący zdecydował się z ostrożności do złożenia zgłoszenia budowy (wówczas dwóch) budynków gospodarczych na potrzeby produkcji rolnej na działce nr [...] w B.. W toku postępowania uznano jego bezprzedmiotowość, która nie była jednak powodowana wyłącznie wnioskiem o cofnięcie wniosku, lecz przede wszystkim ustaleniem organu, że zgłoszenie nie jest w tym wypadku wymagane. Pełnomocnik skarżącego został wręcz "poproszony" o wycofanie "niezasadnego" wniosku. Zdaniem skarżącego "oczywiście nie może to wynikać z uzasadnienia decyzji o umorzeniu z dnia 20 sierpnia 2019 r., lecz wynika z niej pośrednio, że Starosta [...] w tym wypadku nie miał wątpliwości, co do charakteru zabudowy zagrodowej na działce siedliskowej. Gdyby było inaczej, sprawa nie mogła by się tak zakończyć. Mamy do czynienia z decyzją ostateczną i zasadą jej trwałości".
W aktach administracyjnych organu I instancji znajdują się kopie dokumentów związanych z dokonanym zgłoszeniem budowy dwóch budynków gospodarczych "na potrzeby produkcji rolnej w ramach rozbudowy zagrody" na przedmiotowej działce, w tym decyzja Starosty [...] z dnia 20 sierpnia 2019 r. umarzająca postępowanie z uwagi na cofnięcie zgłoszenia. Przede wszystkim przypomnieć należy, że zgodnie z oświadczeniem inwestora budynek gospodarczy będący przedmiotem niniejszego postępowania został wybudowany na początku 2019 roku, a zatem decyzja z 20 sierpnia 2019 r. nie mogła go dotyczyć (być może dotyczyła innych budynków gospodarczych na tej samej nieruchomości). Po drugie: umorzenie postępowania z uwagi na cofnięcie zgłoszenia nie prowadzi do wniosków powołanych przez skarżącego. Zarówno więc sama decyzja, jak i okoliczności jej wydania pozostają bez znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia.
Jak wynika z powyższego organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego, zatem zarzuty skargi są w tym zakresie nieuzasadnione.
Uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione, a zaskarżone postanowienie za prawidłowe – Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.