II SA/Kr 251/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Krakowie uchylił postanowienia SKO odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania, uznając, że kluczowe jest ustalenie, czy adres doręczenia wezwania faktycznie istnieje.
Skarżący P. Z. D. [...] w W. zaskarżył postanowienia SKO w N. odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania od decyzji Prezydenta Miasta N. SKO uznało, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z uchybieniem, a także nie uprawdopodobniono braku winy. WSA w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienia, wskazując na konieczność zweryfikowania, czy adres doręczenia wezwania faktycznie istnieje, co może podważyć skuteczność fikcji doręczenia.
Sprawa dotyczyła skargi P. Z. D. [...] w W. na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N., które odmówiły przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania od decyzji Prezydenta Miasta N. SKO uznało, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z uchybieniem siedmiodniowego terminu, a także nie uprawdopodobniono braku winy w uchybieniu terminu. Sąd administracyjny uznał, że oba postanowienia SKO zostały wydane przedwcześnie, ponieważ kluczowe jest ustalenie, czy adres, na który wysłano wezwanie do uzupełnienia braków, faktycznie istnieje. Jeśli adres nie istnieje, fikcja doręczenia nie mogła nastąpić, a termin do uzupełnienia braków formalnych odwołania nigdy się nie rozpoczął. Sąd podkreślił, że uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. W związku z tym WSA uchylił zaskarżone postanowienia i poprzedzające je postanowienie SKO, zasądzając jednocześnie od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli adres nie istnieje, nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia, a termin do uzupełnienia braków formalnych nigdy się nie rozpoczął.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. Kluczowe jest ustalenie, czy adres doręczenia faktycznie istnieje i czy przesyłka została prawidłowo awizowana.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd kontroluje zgodność zaskarżonych decyzji lub postanowień z przepisami prawa materialnego i proceduralnego.
k.p.a. art. 44 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący fikcji doręczenia korespondencji.
k.p.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący przywrócenia terminu.
k.p.a. art. 58 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis określający termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 63 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi formalne pisma.
k.p.a. art. 113
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Prostowanie oczywistych omyłek pisarskich.
k.p.a. art. 107 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Elementy składowe decyzji.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania w przypadku uwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wynagrodzenie radcy prawnego.
u.o.s.
Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej
k.c.
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Adres doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych nie istnieje, co podważa skuteczność fikcji doręczenia. SKO wydało postanowienia przedwcześnie, nie wyjaśniając kluczowej okoliczności dotyczącej adresu doręczenia.
Odrzucone argumenty
SKO błędnie uznało, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z uchybieniem terminu. SKO błędnie uznało, że nie uprawdopodobniono braku winy w uchybieniu terminu.
Godne uwagi sformułowania
uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie tego samego organu adres ul. [...] w K. nie istnieje nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że strona zeń korzystająca nie będzie mogła skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia
Skład orzekający
Anna Kopeć
sprawozdawca
Magda Froncisz
przewodniczący
Piotr Fronc
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu administracyjnym, w szczególności w kontekście fikcji doręczenia i nieistniejących adresów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku istnienia adresu doręczenia, ale zasady ogólne dotyczące doręczeń są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe dla przebiegu postępowania mogą być pozornie drobne błędy proceduralne, takie jak nieprawidłowe doręczenie, a także jak ważna jest weryfikacja faktów przez sąd.
“Nieistniejący adres pokrzyżował plany urzędników: WSA uchyla postanowienia SKO.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 251/23 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2023-05-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Anna Kopeć /sprawozdawca/ Magda Froncisz /przewodniczący/ Piotr Fronc Symbol z opisem 6079 Inne o symbolu podstawowym 607 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie tego samego organu Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art 145 par 1 1 lit c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art 44 , art 58 i art 59 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magda Froncisz SWSA Piotr Fronc AWSA Anna Kopeć (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. Z. D. [...] w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 20 stycznia 2023 r., znak SKO-SW-4101-104/22 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie tego samego organu, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. na rzecz skarżącego [...] P. Z. D. w W. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Prezydent Miasta N. decyzją z dnia 21 kwietnia 2022 roku znak WGN.RGN.6841.3.2.2021JBW – po rozpoznaniu wniosku P. Z. D. [...] w W. – orzekł o odmowie stwierdzenia nabycia prawa użytkowania w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny nieruchomości gruntowej, objętej księgą wieczystą Nr: [...], stanowiącej obecnie działkę gruntu o numerze ewidencyjnym [...] o pow. 0,5655 ha w obrębie [...] Miasta N. położoną przy ul. [...] w N. będącą przedmiotem współwłasności Miasta N. w [...] częściach, J. A. s. J. i K. w [...] częściach, K. A. c. [...] i J. w [...] częściach, L. K. c. T. i K. w [...] częściach, R. S. s. W. i L. w [...] częściach i T. S. s. W. i L. w [...] częściach. Odwołanie od tej decyzji wniósł P. Z. D. [...] w W.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. pismem z dnia 14 września 2022 r. wezwało stronę postępowania o uzupełnienie braków formalnych odwołania poprzez dołączenie pełnomocnictwa. Po dwukrotnym awizowaniu w dniach 20 i 28 września 2022 r. przesyłka powróciła do organu z adnotacją "zwrot – nie podjęto w terminie". Pismem z dnia 26 października 2022 r. (znak: SKO-SW-4101-56/22) – doręczonym 2 listopada 2022 r. – SKO zawiadomiło stronę o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania w związku z nieuzupełnieniem wskazanych braków podania. W dniu 4 listopada 2022 r. pełnomocnik złożył wniosek o prawidłowe doręczenie wezwania o uzupełnienie braków formalnych odwołania, a 18 listopada 2022 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2022 r., znak: SKO-SW-4101-97/22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. orzekło o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania od wskazanej wyżej decyzji Prezydenta Miasta N. z dnia 21 kwietnia 2022 roku. Po rozpoznaniu wniosku P. Z. D. [...] w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. postanowieniem z dnia 20 stycznia 2023 r., znak SKO-SW-4101-104/22 utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniając postanowienie Kolegium powołało się na art. 58 k.p.a. stwierdzając, że przepis ten przewiduje możliwość przywrócenia terminu po spełnieniu łącznie czterech przesłanek. Pierwszą przesłanką jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Drugą przesłanką przywrócenia terminu jest wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu. Trzecią przesłanką przywrócenia terminu jest dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Czwartą przesłanką jest dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin. Kolegium stwierdziło, że wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków podania został złożony z uchybieniem siedmiodniowego terminu wskazanego w art. 58 § 2 k.p.a. Przesłanka dochowania siedmiodniowego terminu jest pierwotna w stosunku do pozostałych podstaw uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Jej niedochowanie zawsze skutkuje nieuwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, gdyż jest to termin, który nie podlega przywróceniu. Z treści art. 58 § 2 k.p.a. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. W rozpatrywanej sprawie nie ulega wątpliwości, że pełnomocnik strony posiadał wiedzę o skierowanym do niego wezwaniu z dnia 14 września 2022 r. co najmniej od dnia 2 listopada 2022 r. W tym bowiem dniu zostało mu doręczone zawiadomienie organu odwoławczego z dnia 26 października 2022 r. o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania. Faktu tego pełnomocnik strony nie kwestionuje, wprost przyznając, że zawiadomienie o pozostawieniu bez rozpatrzenia zostało mu doręczone pomimo przesłania go na ten sam adres, co wezwanie do usunięcia braków formalnych podania. Nie można zatem uznać za wiarygodne twierdzeń strony, że o treści wezwania z dnia 14 września 2022 roku pełnomocnik powziął wiadomość dopiero w dniu 17 listopada 2022 roku w rozmowie telefonicznej z pracownikiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. , który na prośbę pełnomocnika miał odczytać treść wezwania. Termin do złożenia prośby o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych podania upłynął zatem najpóźniej w dniu 9 listopada 2022 r. Wniosek o przywrócenie terminu został złożony dopiero w dniu 18 listopada 2022 r., a zatem z uchybieniem siedmiodniowego terminu do jego wniesienia. Jak przy tym wyjaśniono w postanowieniu Kolegium z dnia 15 grudnia 2022 r. nie można uznać, aby prośbę o przywrócenie terminu stanowiło pismo pełnomocnika strony z dnia 4 listopada 2022 r., gdyż pismo to zawierało jedynie wniosek o doręczenie wezwania na inny adres i wyznaczenie terminu do usunięcia braków formalnych odwołania. Niezależnie od powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. stwierdziło również, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych podania nastąpiło bez jego winy. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. okoliczności wskazane przez stronę we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie pozwalają na przyjęcie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. W sprawie istotny jest fakt, że profesjonalny pełnomocnik strony sporządził odwołanie na papierze firmowym, na którym - w nagłówku odwołania - wskazano adres odwołującego się P. Z. D. [...] w W., Okręg Małopolski w K.: [...], ul. [...], a w dalszej części odwołania wskazano, że odwołujący P. Z. D. [...] w W. reprezentowany jest przez pełnomocnika radcę prawnego B. K. oraz podano adres do doręczeń: ul. [...],[...]. Oczywistym zatem jest, że skoro strona ustanowiła pełnomocnika do reprezentowania jej interesów, a wniesienie odwołania - ze wskazanym w nim innym adresem do doręczeń - było pierwszą czynnością pełnomocnika w sprawie, to wszelką korespondencję do strony należało kierować na adres wskazany przez pełnomocnika. Co więcej, organ nie mógł sam decydować na jaki adres wyśle korespondencję, lecz miał obowiązek wysyłać przesyłki na adres wskazany jako adres do korespondencji, a nie na inny adres, tj. na adres siedziby strony, której wcześniej organ I instancji doręczał bezpośrednio korespondencję. Kolegium podkreśliło, że bezzasadny jest zarzut, że pojawienie się na piśmie inicjującym postępowanie (odwołaniu) różnych adresów (inny adres w nagłówku pisma będącym pismem firmowym, a zatem prezentującym oficjalne dane, w tym adres podmiotu, od którego pismo pochodzi, a także na pieczątce firmowej znajdującej się na kopercie, od adresu podanego w tekście pisanym odwołania) winno po stronie organu wzbudzić wątpliwości prowadzące do konieczności wyjaśnienia, który adres jest prawidłowy. Skoro profesjonalny pełnomocnik strony w odwołaniu od decyzji wskazał adres do korespondencji inny niż adres siedziby strony, to należało korespondencję kierować na adres wskazany jako adres do korespondencji. W świetle powyższych wyjaśnień należało uznać, że wezwanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 14 września 2022 r. prawidłowo zostało przesłane na wskazany przez pełnomocnika strony w odwołaniu, adres do doręczeń tj.: ul. [...] w K., a z uwagi na nieobecność adresata pod wskazanym adresem, w dniu 20 września 2022 r. korespondencja zawierająca to wezwanie została złożona w Urzędzie Pocztowym nr [...] w K. i pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki nie została odebrana przez adresata i po okresie 14 dni jej przechowywania w ww. placówce pocztowej, została zwrócona do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z adnotacją o braku jej podjęcia. W konsekwencji, na zasadzie art. 44 § 4 k.p.a., należało w tej sytuacji przyjąć tzw. fikcję doręczenia korespondencji z upływem ostatniego dnia ww. 14 - dniowego okresu przechowywania pisma w placówce pocztowej, tj. z dniem 4 października 2022 r. W tym stanie 7-dniowy termin wynikający z wezwania o uzupełnienie braków odwołania z dnia 14 września 2022 r. upływał z dniem 11 października 2022 r. Pełnomocnik strony uzupełnił natomiast wskazane braki dopiero w dniu 18 listopada 2022 r. (data nadania wniosku o przywrócenie terminu, w załączeniu którego przedłożono brakujące pełnomocnictwo), a zatem z uchybieniem terminu. Wskazane przez pełnomocnika strony okoliczności, tj. omyłka przy wskazaniu adresu do doręczeń oraz przebywanie przez niego na urlopie w czasie doręczania wezwania z dnia 14 września 2022 roku, nie uzasadniają braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków podania. Opisane wyżej postanowienie zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie P. Z. D. [...] z siedzibą w W., zarzucając mu naruszenie 1) art. 44 § 4 w związku z art. 7, 8 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie fikcji doręczenia wezwania z dnia 14 września 2022 roku, podczas gdy nie zostało ono doręczone pełnomocnikowi, bowiem zostało wysłane na błędny adres, to jest na ul. [...] w K., a nie na ul. [...] w K.. Adres ul. [...] w K. nie istnieje; 2) art. 58 § 1 - 2 w związku z art. 7, 8 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie iż: - nie uprawdopodobniono aby uchybienie terminu nastąpiło bez winy, podczas gdy jasno wykazano iż w czasie doręczania wezwania z dnia 14 września 2022 roku pełnomocnik przebywał na urlopie, na dowód czego przedłożono kartę urlopową, a także wyjaśniono iż po zakończonym urlopie pełnomocnik udał się do placówki Poczty Polskiej celem odbioru wszystkich awiz. Wówczas została udzielona informacja przez pracownika placówki Poczty Polskiej o braku przesyłek do skarżącego, o czym skarżący informował organ II instancji już w piśmie z dnia 4 listopada 2022 roku. Przepis wymaga uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez winy strony. Skoro przedłożono dokument potwierdzający przebywanie pełnomocnika na urlopie, wskazano jakie czynności zostały podjęte celem odebrania awizowanych korespondencji, wyjaśniono iż wezwanie zostało zaadresowane na błędny adres, to wykazano wszystkie okoliczności świadczące o braku winy w uchybieniu terminu; - oczywista omyłka pisarska w adresie stanowi brak starania o własne interesy i jest winą strony, podczas gdy w treści dokumentu, na papierze firmowym wskazany był prawidłowy adres skarżącego; - nie została spełniona przesłanka w postaci złożenia wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia, podczas gdy już w piśmie z dnia 4 listopada 2022 roku został złożony wniosek o prawidłowe doręczenie wezwania z uwagi na wystosowanie go na błędny adres. Zgodnie z art. 7 i 7a k.p.a. mając wątpliwość co do treści wniosku organ winien wezwać stronę o wyjaśnienie, jak również o uzupełnienie braku w postaci pełnomocnictwa. O treści wezwania z dnia 14 września 2022 roku w dniu 4 listopada 2022 roku strona nie wiedziała, bowiem takiej informacji telefonicznie Sekretariat Kolegium nie udzielił; 3) art. 63 § 1 w związku z art. 6, 7, 8 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie iż podanie adresu do korespondencji w treści odwołania jest wiążące dla organu, podczas gdy odwołanie było wydrukowane na papierze firmowym Skarżącego, na którym wskazany był prawidłowy adres do doręczeń. Ustawodawca w art. 113 k.p.a. dopuszcza prostowanie oczywistych omyłek pisarskich popełnionych przez organ, tym samym za sprzeczną z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego należy uznać sytuację, w której to strona nie mogłaby dopuścić się oczywistej omyłki pisarskiej. Z tytułu pomyłek po stronie organu będącego profesjonalistą organ nie ponosi skutków prawnych, bowiem może je sprostować. A jak wynika ze stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. strona nie może dopuścić się żadnych omyłek, a jeśli już wystąpią musi ponieść z tego tytułu wszelkie konsekwencje prawne, co przeczy fundamentalnej zasadzie wyrażonej w art, 7 k.p.a.. 4) art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. poprzez uznanie za ważne wezwanie z dnia 14 września 2022 roku pomimo iż nie zostało podpisane przez Prezesa Kolegium, a jedynie przez kierownika biura, podczas gdy stanowi pismo kończące sprawę w sposób inny niż przez wydanie orzeczenia przez skład Kolegium. Na podstawie tych zarzutów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je postanowieniem tego samego organu i przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych, a także o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podtrzymano dotychczasową argumentację dotyczącą oczywistej omyłki pisarskiej i urlopu pełnomocnika strony. Ponadto podkreślono, że adres ul. [...] w K. nie istnieje. Pod takim numerem nie znajduje się żaden budynek ani inny obiekt, do którego mogłaby zostać doręczona korespondencja. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. wniosło o jej oddalenie i w całości podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje. Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej określanej, jako "p.p.s.a." - sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie, na które służy zażalenie. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, bez wyznaczania rozprawy. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola sądowa działalności administracji publicznej sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji lub postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, jak i przepisami proceduralnymi. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie tego samego organu podlegały uchyleniu. Zostały one wydanie przedwcześnie, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze pominęło istotną okoliczność podnoszoną przez stronę skarżącą we wniosku o przywrócenie terminu, mianowicie to, że adres ul. [...] w K. nie istnieje. Okoliczność ta jest niezwykle istotna dla rozstrzygnięcia i wymaga weryfikacji w ponownym postępowaniu przed SKO. Ewentualna nieprawidłowość w doręczeniu wezwania do uzupełnienia braków formalnych odwołania może wskazywać, że do doręczenia wezwania w ogóle nie doszło, a w konsekwencji termin do uzupełnienia braków w ogóle nie rozpoczął biegu. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że nie można skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. Musi bowiem istnieć pewność co do tego, że nastąpiło prawidłowe zawiadomienie adresata o pozostawieniu przesyłki w oddawczym urzędzie pocztowym przez określony czas. Adresat musi być zawiadomiony zarówno o pozostawieniu pisma, jak i miejscu, gdzie może je odebrać i o terminie odbioru, a zwrotne potwierdzenie odbioru musi zawierać pełną informację o sposobie poinformowania adresata (wyrok NSA z dnia 12 lipca 2022 r., sygn. II OSK 1942/21, LEX nr 3395436). Podobne stanowisko zajął NSA w wyroku z dnia 26 kwietnia 2022 r., sygn. II OSK 2253/19 (LEX nr 3354299) wskazując, że w razie doręczenia zastępczego, muszą zostać łącznie spełnione przesłanki określone w art. 44 k.p.a. Przyjęcie fikcji doręczenia pisma może mieć doniosłe skutki dla strony postępowania administracyjnego i dlatego nie może budzić wątpliwości, że doręczyciel dochował wymogów z art. 44 k.p.a., w tym wymogu dotyczącego sposobu zawiadomienia adresata o złożeniu przesyłki na określony czas w placówce pocztowej. Uchybienie któremukolwiek z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, że strona zeń korzystająca nie będzie mogła skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. W świetle tych wskazań, które Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę całkowicie podziela, istotnym elementem stanu faktycznego jest ustalenie, czy adnotacje poczynione przez listonosza na przesyłce zawierającej wezwanie do usunięcia braków formalnych odwołania są zgodne z prawdą. Gdyby wskazywana przez stronę okoliczność się potwierdziła, to znaczy gdyby okazało się, że adres "ul. [...]" w K. faktycznie nie istnieje, to oznaczałoby, że adnotacje doręczyciela o podwójnym awizowaniu przesyłki pod tym adresem były nieprawdziwe, a co za tym idzie nie mógł nastąpić skutek w postaci przyjęcia tzw. fikcji doręczenia, o której mowa w art. 44 k.p.a. W konsekwencji należałoby przyjąć, że termin do uzupełnienia braków formalnych odwołania nigdy się nie otworzył, a skoro tak - nie można mówić o jego uchybieniu. W tym miejscu trzeba przypomnieć, że kolejne pismo w tej sprawie tj. zawiadomienie z 26 października 2022 r. o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania również zostało przesłane na adres w K. ul. [...] – przy czym zostało doręczone adresatowi pod adresem [...] (kopia zwrotnego potwierdzenia odbioru k. 9 akt administracyjnych II instancji). Na jego dowodzie doręczenia znajduje się podpis doręczającego obok pieczątki z jego nazwiskiem. Jak wynika z wyjaśnień pełnomocnika zawartych we wniosku o prawidłowe doręczenie wezwania i wyznaczenie terminu (k. 11 akt administracyjnych II instancji) "zazwyczaj poczta jest doręczana do siedziby odwołującego przez tego samego listonosza, który pomimo błędnego adresu przesyłki dostarcza (jak np. pismo z dnia 26 października 2022 roku). W przypadku wezwania z dnia 14 września 2022 roku taka sytuacja nie miała miejsca, co doprowadziło do awizowania wezwania, a ostatecznie braku doręczenia adresatowi". Z kolei na przesyłce zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych odwołania (k. 7 akt administracyjnych II instancji) brak jest podpisu doręczającego, nie wskazano również jego imienia i nazwiska. W ponownie prowadzonym postępowaniu Kolegium zweryfikuje prawidłowość awizowania przesyłki przy użyciu wszystkich dostępnych dowodów. Przede wszystkim należy wezwać operatora pocztowego do złożenia wyjaśnień w tym zakresie, ale dopuszczalne są również inne dowody celem ustalenia, czy adres "ul. [...]" w K. istnieje. Kolegium przeanalizuje również pozostałe elementy niedoręczonej przesyłki pod kątem przyjęcia, czy spełnione zostały warunki, o których mowa w art. 44 k.p.a. Na marginesie należy też zauważyć, że w sentencji zaskarżonego postanowienia nie powołano podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia. Wprawdzie wszystkie istotne regulacje prawne zostały powołane w uzasadnieniu, a postanowienie podlegało uchyleniu z innych przyczyn - zatem uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, niemniej jednak przypomnieć należy, że zasadą jest powoływanie podstawy prawnej w sentencji rozstrzygnięcia. W świetle powyższego należało przyjąć, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie tego samego organu zostały wydane przedwcześnie, bez wyjaśnienia istotnej dla sprawy okoliczności prawidłowości awizowania przesyłki zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych odwołania, a zatem z naruszeniem art. 7 i art. 77 k.p.a. Dlatego też obydwa te postanowienia podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 597 zł składa się: kwota 100 zł tytułem uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.) oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżących opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1044 z późn. zm).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI