II SA/Kr 234/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKrakowie2004-04-15
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkapozwolenie na budowęzgłoszenie budowytermin przedawnieniaustęp suchynieruchomośćgospodarstwo rolne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego ustępu, wskazując na brak należytego ustalenia daty budowy i potencjalne przedawnienie roszczenia.

Sprawa dotyczyła skargi K.Z. na decyzję nakazującą rozbiórkę murowanego ustępu suchego, samowolnie zrealizowanego na działce. Organy administracji uznały budowę za samowolną, wymagającą pozwolenia na budowę i nieprzedawnioną. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nie ustaliły w sposób należyty daty budowy, co miało kluczowe znaczenie dla zastosowania art. 49 Prawa budowlanego (termin 5 lat od zakończenia budowy).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę K.Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nakazującą rozbiórkę murowanego ustępu suchego. Organy administracji uznały budowę za samowolną, ponieważ wymagała pozwolenia na budowę zgodnie z przepisami Prawa budowlanego z 1994 r., a takiego pozwolenia nie uzyskano. Skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 49 Prawa budowlanego, wskazując, że od zakończenia budowy upłynęło ponad 5 lat, a organy nie zbadały tej kwestii. Sąd przyznał rację skarżącej, stwierdzając, że organy administracji nie ustaliły w sposób należyty daty budowy obiektu. Materiał dowodowy zawierał sprzeczne informacje na temat daty budowy (1996, 1998, 1999). Sąd podkreślił, że ustalenie tej daty jest kluczowe dla zastosowania przepisu o przedawnieniu roszczenia o nakazanie rozbiórki. Uchybienie przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7 i 77) w zakresie wyjaśnienia tej kwestii miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji nie ustaliły w sposób należyty daty budowy obiektu, co miało istotne znaczenie dla zastosowania art. 49 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na sprzeczności w materiale dowodowym dotyczące daty budowy i brak oceny tych dowodów przez organy, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisu o 5-letnim terminie przedawnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

Prawo budowlane art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 49

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1 pkt 1 c

Pomocnicze

Prawo budowlane art. 28

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 29 § 1 pkt 1a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 30 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 200

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie ustaliły prawidłowo daty zakończenia budowy, co uniemożliwia zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakazanie rozbiórki, a potencjalnie pozwala na zastosowanie art. 49 Prawa budowlanego (przedawnienie).

Odrzucone argumenty

Budowa ustępu wymagała pozwolenia na budowę, a skarżąca nie wykazała, że budowa nastąpiła przed upływem 5 lat od jej zakończenia.

Godne uwagi sformułowania

Uchybienie w/w przepisom postępowania w sposób oczywisty mogło mieć związek z treścią rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Anna Szkodzińska

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Niecikowski

sędzia

Wojciech Jakimowicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, zgłoszenia budowy oraz terminu przedawnienia roszczenia o nakazanie rozbiórki."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2001-2004 r. oraz specyfiki budowy ustępu suchego. Kluczowe jest dokładne ustalenie daty budowy przez organy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest dokładne ustalenie faktów przez organy administracji, nawet w pozornie prostych sprawach budowlanych, a błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Błąd w dacie budowy zniweczył nakaz rozbiórki. Jak sądy pilnują terminów?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 234/02 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-04-15
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-01-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Andrzej Niecikowski
Anna Szkodzińska /przewodniczący sprawozdawca/
Wojciech Jakimowicz
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Sentencja
Sygn. akt. II SA/Kr 234 / 02 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 kwietnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Anna Szkodzińska / spr. / Sędziowie : NSA Andrzej Niecikowski AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2004r. przy udziale sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2001 r., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w na rzecz skarżącej kwotę 520 /pięćset dwadzieścia/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
II SA/Kr 234/02
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., na podstawie art. 48 ustawy z dnia 14 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał K.Z. dokonanie rozbiórki murowanego ustępu suchego z dołem kloacznym samowolnie zrealizowanego na działce nr [...] w Ł.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ podał, że z oświadczenia inwestora wynika, iż przedmiotowy ustęp został wzniesiony w 1996 r. w miejscu rozebranego ustępu drewnianego, natomiast z oświadczenia strony B.R., iż ustęp ten wybudowano w 1998 r. Ustalił organ, że inwestor K.Z. nie dysponowała pozwoleniem na budowę, a takie, zgodnie z art. 28 i art. 29 Prawa budowlanego, było wymagane. Stwierdził organ, że w sprawie ma zastosowanie Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. Stosownie do art. 3 pkt 6 tej ustawy odbudowa, rozbudowa, przebudowa są budową obiektu, nie ma zatem znaczenia to, czy poprzednio w tym samym miejscu istniał ustęp drewniany.
W odwołaniu od tej decyzji K.Z. podała, że B.R. nie wie kiedy został ustęp wybudowany, ponieważ jest właścicielką sąsiedniej nieruchomości dopiero od niedawna. Dlatego podawała raz rok 1999, a potem rok 1998 jako czas realizacji obiektu. Podniosła też odwołująca się, że przedmiotowy obiekt stanowi niezbędną część jej gospodarstwa.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa decyzję organu I instancji utrzymał w mocy, podzielając w całości jego argumentację. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że wg oświadczenia K.Z. ustęp został zrealizowany w 1996 r. Zacytowano treść art. 28 i art. 29 Prawa budowlanego z 7 lipca 1994 r. i stwierdzono, że budowa ustępu wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Brak tego pozwolenia, zgodnie z art. 48, skutkuje koniecznością nakazania rozbiórki.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K.Z. zarzuciła, że decyzja narusza przepis art. 49 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którym nie można nakazać rozbiórki, jeżeli upłynęło 5 lat od zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organy nie zbadały, czy od zakończenia budowy upłynęło 5 lat zakładając /nie wiadomo na jakiej podstawie/, że budowa została zakończona po [...] listopada 1996 r.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, domagając się oddalenia skargi, podał, że w toku postępowania bezspornie ustalono, iż rozpoczęcie budowy ustępu nastąpiło w 1998 r. Wobec tego nie ma zastosowania przepis art. 49 Prawa budowlanego.
W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustaw : z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ustawy ostatnio wymienionej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Rację mają organy administracji, iż, zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r., budowa przedmiotowego, szczegółowo opisanego obiektu, wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Tego poglądu zresztą skarżąca nie kwestionowała w toku postępowania administracyjnego i w skardze, uczyniła to dopiero na rozprawie sądowej. Przedstawioną jednak przez pełnomocnika skarżącej argumentację nie sposób uznać za słuszną. To, że ustawodawca zwolnił z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę obiekty szczegółowo opisane w art. 29 ust. 1 pkt 1a, które rzeczywiście mogą być większe od obiektu wzniesionego przez skarżącą, nie oznacza sprzeczności zaskarżonej decyzji z w/w przepisem. W Prawie budowlanym przewidziano generalną zasadę, iż budowa obiektu winna być poprzedzona pozwoleniem na budowę, a od tej zasady dopiero wprowadzono enumeratywnie wymieniane wyjątki. Wśród niech nie ma obiektu odpowiadającego przedmiotowemu. Umknęło też pełnomocnikowi skarżącej, iż - stosownie do przepisu art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego - budowa większości obiektów "zwolnionych" od pozwolenia /w tym z art. 29 ust. 1 pkt1a/ wymaga uprzedniego zgłoszenia. Z brakiem zaś wymaganego zgłoszenia ustawodawca związał taki sam skutek jak z brakiem pozwolenia. Nie może być więc wątpliwości co do tego, że skarżąca obiekt wzniosła samowolnie. Już jednak dalsze kwestie, wbrew wypowiedzi zawartej w odpowiedzi na skargę, nie są jasne, a tym bardziej "bezsporne".
W istocie data wzniesienia obiektu w ogóle nie została przez organy ustalona. Organ I instancji co do tego faktu podał jedynie treść oświadczeń stron i, mimo ewidentnej pomiędzy nimi sprzeczności, nie dokonał żadnej ich oceny, ani nawet nie wskazał, które z nich przyjmuje za miarodajne. Organ odwoławczy uczynił jeszcze mniej, bo ograniczył się do przytoczenia oświadczenia tylko K.Z., nie formułując zresztą, w związku z jego treścią, żadnych wniosków.
Materiał sprawy, co do daty wzniesienia obiektu, dostarcza rozbieżnych informacji. B.R. w piśmie, które spowodowało wszczęcie postępowania podała rok budowy 1999 r., w czasie oględzin przeprowadzonych w dniu 17 października 2001 r. - rok 1998. Podczas tych samych oględzin K.Z. podała datę budowy- jesień 1996 r. Tak więc z materiału tego wcale nie wynika wprost, iżby obiekt był wzniesiony w 1998 r. Materiał ten nie upoważniał w najmniejszym stopniu do sformułowania kategorycznych wniosków odpowiedzi na skargę, w dodatku - co do daty budowy - sprzecznych z treścią uzasadnienia decyzji organu II instancji.
Wobec treści art. 49 Prawa budowlanego ustalenie rzeczywistej daty budowy obiektu ma istotne znaczenie. Decyzja organu I instancji zapadła w dniu [...] listopada 2001 r., słusznie więc podnosi skarżąca, że u podstaw rozstrzygnięcia legło niczym nieuzasadnione założenie, że budowa została zakończona po [...] listopada 1996 r. Tylko bowiem przy takim założeniu możliwe było wydanie nakazu rozbiórki z pominięciem trybu przewidzianego dla obiektów wybudowanych przed ponad 5 laty.
Stosownie do przepisów art. 7 i art. 77 kpa wyjaśnienie opisanej kwestii było obowiązkiem organów. Uchybienie w/w przepisom postępowania w sposób oczywisty mogło mieć związek z treścią rozstrzygnięcia.
Dlatego też, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c w związku z art. 135 i na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI