II SA/KR 2078/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2006-04-24
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanezmiana sposobu użytkowanialokal mieszkalnygabinet stomatologicznysamowola budowlanapostępowanie administracyjneuchylenie decyzjiwady proceduralnekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego dotyczące samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na gabinet stomatologiczny z powodu wadliwości postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi T. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzającą brak konieczności nakładania obowiązku doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na gabinet stomatologiczny. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając obie decyzje organów administracji z powodu istotnych wad proceduralnych i błędów w zastosowaniu prawa materialnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprawę ze skargi T. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Przedmiotem postępowania była samowolna zmiana sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na gabinet stomatologiczny. Sąd stwierdził, że postępowanie administracyjne było wadliwe na obu instancjach. W szczególności, organ pierwszej instancji wydał postanowienie zamiast decyzji, a jego uzasadnienie było niepełne. Organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zarzutów skarżącego i błędnie zinterpretował przepisy dotyczące zmiany sposobu użytkowania lokalu. Sąd podkreślił, że zmiana sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na użytkowy wymaga pozwolenia, a brak takiego pozwolenia stanowi samowolę. Z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, samowolna zmiana sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na gabinet stomatologiczny bez uzyskania pozwolenia stanowi naruszenie art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego i wymaga odpowiednich działań naprawczych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego wadliwie przeprowadziły postępowanie, nie stosując właściwych przepisów prawa materialnego i procesowego. Błędnie stwierdzono brak konieczności nakładania obowiązku doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, ignorując wymóg uzyskania pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.b. art. 71 § ust. 1, 2, 3

Ustawa Prawo budowlane

Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga pozwolenia właściwego organu. W przypadku samowolnej zmiany, stosuje się odpowiednio art. 50 i 51, a organ może nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania.

p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 2, ust. 4

Ustawa Prawo budowlane

W przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania, organ może nakazać właścicielowi lub zarządcy wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem.

p.b. art. 55 § ust. 1 pkt 3

Ustawa Prawo budowlane

Wymóg uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, jeżeli organ wydał decyzję nakazującą dokonanie określonych czynności w związku z samowolną zmianą sposobu użytkowania.

p.p.s.a. art. 134

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany powołaną podstawą prawną oraz granicami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 a i c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej w przypadku naruszenia prawa materialnego lub postępowania.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Pomocnicze

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § par. 1

Przepisy przejściowe dotyczące spraw wniesionych do NSA przed 1 stycznia 2004 r.

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Orzekanie w formie decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wady proceduralne postępowania administracyjnego na obu instancjach. Niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego dotyczących zmiany sposobu użytkowania lokalu. Brak odniesienia się organu odwoławczego do wszystkich zarzutów skarżącego. Błędna interpretacja przeznaczenia lokalu przez organ odwoławczy.

Godne uwagi sformułowania

samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego jest wykroczeniem nie zachodzi konieczność nałożenia na inwestora robót obowiązku wykonania żadnych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem przedmiotowy lokal jest użytkowany zgodnie z przeznaczeniem o przeznaczeniu budynku jako mieszkalnego oraz takim charakterze znajdujących się nim pomieszczeń decyduje treść decyzji o pozwoleniu na budowę

Skład orzekający

Andrzej Niecikowski

przewodniczący

Aldona Gąsecka-Duda

sprawozdawca

Kazimierz Bandarzewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokali, wymogów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym oraz kontroli sądowej nad decyzjami organów nadzoru budowlanego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie jego wydania. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do nowelizacji Prawa budowlanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są prawidłowe procedury administracyjne i jak błędy formalne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli stan faktyczny wydaje się być uregulowany. Jest to przykład z życia, który może być pouczający dla właścicieli nieruchomości i przedsiębiorców.

Błędy formalne w urzędzie uchylają decyzję o samowolnej zmianie przeznaczenia lokalu.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 2078/02 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2006-04-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2002-08-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Aldona Gąsecka-Duda /sprawozdawca/
Andrzej Niecikowski /przewodniczący/
Kazimierz Bandarzewski
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 kwietnia 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka-Duda ( spr.) AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Joanna Kłos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi T. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2002 r. Nr [...] w przedmiocie samowolnej zmiany sposobu użytkowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącego T. L. kwotę [...] zł. ( [...] złotych ), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
sygn. akt II SA / Kr 2078 / 02
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...].2001r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 81 c ust. 2 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 4 oraz art. 80 ust 2 pkt l i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 07.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz.U. z 2000r Nr 106, póz. 1126 z późniejszymi zmianami ) nałożył na właściciela i zarządcę obiektu Spółdzielnię Mieszkaniową " [...]" i inwestora robót D. K. obowiązek dostarczenia pozytywnych opinii Państwowej Inspekcji Pracy, Państwowej Straży Pożarnej dla lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...], w związku z samowolną zmianą sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal użytkowy ( gabinet stomatologiczny ), w terminie do [...] .2001 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w [...] wszczął postępowanie w związku z pismem Wydziału Architektury, Geodezji i Budownictwa Urzędu Miasta [...] przekazującym wniosek T. L. z dnia [...].2001 r. w sprawie zmiany przeznaczenia lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...] na gabinet stomatologiczny. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że w trakcie robót wykończeniowych budynku wielorodzinnego, zgodnie z wolą przyszłych mieszkańców, zaadaptowano mieszkanie nr [...] do możliwości prowadzenia gabinetu stomatologicznego. Po zakończeniu budowy Spółdzielnia Mieszkaniowa " [...]" w [...] uzyskała-w dniu [...].1999r. pozwolenie na użytkowanie budynku przy ul. [...] w [...], a lokal nr [...] o pow. [...] m kw. Został przydzielony w dniu [...].2000r. D. K. i T. L. w całości z przeznaczeniem na cele mieszkalne. Następnie Zarząd Spółdzielni w dniu [...] 2000r. podjął uchwałę o wyrażeniu zgody na prowadzenie działalności gospodarczej ( gabinet stomatologiczny ) w mieszkaniu przy ulicy [...], o czym powiadomiono D. K. pismem znak [...] z dnia [...].2000T., ustalając równocześnie zwiększoną opłatę za część użytkową lokalu ([...] m kw.) od dnia [...] .2000r. W toku postępowania wyjaśniającego przedłożono postanowienie Państwowego Inspektora Sanitarnego w [...] opiniującego pozytywnie prowadzenie praktyki lekarskiej w przedmiotowym lokalu, protokoły badań instalacji elektrycznej z oświadczeniem o prawidłowości wykonania z dnia [...].2001 r., pozytywną opinię techniczną o wykonanej adaptacji pokoju na gabinet stomatologiczny z dnia [...].2001 r. oraz protokół kontroli wewnętrznej w mieszkaniu dokonanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową" [...]" w [...] z dnia [...] 2001. Zarządca budynku nie dopełnił natomiast obowiązku uzyskania w organie architektoniczno-budowlanym pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu mieszkalnego na lokal mieszkalny z usługami ( gabinet stomatologiczny ) naruszając art.71 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Współwłaściciel lokalu T. L. oświadczył w piśmie, że nie jest odpowiedzialny za powstałą samowolę, a w świetle powyższych ustaleń celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem orzeczono jak w sentencji. W uzasadnieniu postanowienia zawarto pouczenie, w myśl którego w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego podlegającej zalegalizowaniu niezbędne jest uzyskanie pozwolenia na użytkowanie ( art.55 ust pkt 3 ), zwrócono uwagę zarządcy obiektu, że samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego jest wykroczeniem zagrożonym, na podstawie art.93 pkt.4, karą grzywny, a także wskazano iż od niniejszej decyzji służy stronom odwołanie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] ul. [...] za pośrednictwem tut Inspektoratu.
Decyzją nr [...] z dnia [...].2001 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 5 1 ust. 1 i ust. 4 w związku z art. 71 ust. 3 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr.89, poz. 414 , z późniejszymi zmianami ) stwierdził i orzekł , że nie zachodzi konieczność nałożenia na inwestora robót - Panią D. K. obowiązku wykonania żadnych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał na fakt wszczęcia postępowanie administracyjnego w związku z pismem Wydziału Architektury, Geodezji i Budownictwa Urzędu Miasta [...] w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania jednego pokoju w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w [...] na gabinet stomatologiczny. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że roboty budowlane związane z przystosowaniem lokalu mieszkalnego do możliwości prowadzenia gabinetu stomatologicznego zostały wykonane w trakcie budowy budynku , przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie, a inwestor w toku postępowania przedłożył dokumenty: postanowienie Państwowego Inspektora Sanitarnego w [...] opiniującego pozytywnie prowadzenie praktyki lekarskiej w przedmiotowym lokalu, protokoły badań instalacji elektrycznej z oświadczeniem o prawidłowości wykonania z dnia [...] .2001r.,pozytywną opinię techniczną o wykonanej adaptacji pokoju na gabinet stomatologiczny z dnia [...].2001 r. i protokół kontroli wewnętrznej dokonanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" w [...] oraz zgodnie z postanowieniem PINB z dnia [...].2001r. pozytywne opinie Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Straży Pożarnej. Z treści dostarczonych dokumentów wynika,* że obiekt znajduje się W dobrym stanie technicznym i nie wykazuje nieprawidłowości w wykonaniu, a wykonane roboty adaptacyjne lokalu nie naruszają ustaleń Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] dla przedmiotowego terenu, nie powodują niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia, albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, nie naruszają uzasadnionych interesów osób trzecich. Inwestor został pouczony w toku postępowania , że w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub lokalu podlegającego zalegalizowaniu niezbędne jest po zakończeniu postępowania w PINB uzyskanie pozwolenia na użytkowanie ( art. 55 ust. l pkt 3 ustawy Prawo budowlane ) w organie architektoniczne - budowlanym. Składając w terminie odwołanie od powyższej decyzji T. L. wskazywał, że narusza ona przepisy prawa i jego uzasadnione interesy jako w współwłaściciela lokalu, którego decyzja dotyczy, jak również wnosił o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji oraz przywrócenie lokalowi jego pierwotnej funkcji mieszkalnej. W uzasadnieniu odwołania skarżący przeczył, że lokal został przystosowany na cele gabinetu stomatologicznego w trakcie budowy podnosząc w tym zakresie odmienne twierdzenia, przemawiające za ich prawdziwością dokumenty, jak również podważał walor dowodowy dokumentów przedstawionych w sprawie przez D. K. w zakresie wymaganych uzgodnień, określając je jako wyłudzone lub sfałszowane już po podjęciu przez skarżącego interwencji mających na celu przywrócenie pierwotnej mieszkalnej funkcji lokalu. T. L. podkreślał, że zmiana przeznaczenia przedmiotowego lokalu nastąpiła bez jego wiedzy i zgody, od momentu powzięcia o powyższym wiadomości podejmował kroki zmierzające do przywrócenia jego funkcji mieszkalnej jako zgodnej z jego przeznaczeniem, jak również podnosił, że zaskarżona decyzja pozostaje w sprzeczności z postanowieniem z dnia [...] 2001r. znak [...], w którym stwierdza się uchybienia, jakich dopuściła się Spółdzielnia Mieszkaniowa " [...]" w [...] jako właściciel i zarządca budynku oraz inwestor D. K.
Decyzją z dnia [...].2002r. znak [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 138 § l pkt l i art. 104 kpa w związku z art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane ( tekst jednolity z 2000r., Dz. U. Nr 106, póz. 1126 z późniejszymi zmianami) po rozpatrzeniu odwołania T. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] 2001r. znak [...]- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ drugiej instancji wskazał na rozstrzygnięcie zawarte w kwestionowanej decyzji, fakt terminowego wniesienia odwołania oraz przytoczył stwierdzenie organu pierwszej instancji co do realizacji robót budowlanych związanych z przystosowaniem przedmiotowego lokalu mieszkalnego do możliwości prowadzenia gabinetu stomatologicznego w trakcie budowy budynku przez uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wskazał dalej, iż po dokonaniu kontroli prawidłowości postępowania oraz powtórnego rozpatrzenia sprawy w tych samych granicach stwierdził, że organ ten uczynił zadość przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy Prawo budowlane. Stronom zapewniono gwarancje procesowe co do udziału w każdej fazie postępowania, jak również możności wypowiedzenia się odnośnie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych oraz zebranych, przy czym w ocenie organu odwoławczego przedmiotowy lokal jest użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. Użytkowanie lokalu zostało określone poprzez funkcję wynikłą z wykonanych w nim robót przed przyjęciem całego budynku do użytkowania w dniu [...].1999r. stąd należy stwierdzić, iż ewentualna zmiana sposobu użytkowania nastąpiłaby poprzez wykonanie robót mających na celu nadanie pomieszczeniu w tym lokalu charakteru mieszkalnego w miejsce użytkowego. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wskazał także, że ewentualne spory miedzy osobami, którym na prawach wspólności majątkowej przysługuje własnościowe prawo do lokalu mogą być wyłącznie rozpoznane przez sądy powszechne jako władne określać zakres i sposób korzystania z lokalu.
Wnosząc w terminie do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie -Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skargę na decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].2002r. znak [...] T. L. przeczył zawartemu w niej stwierdzeniu, że przedmiotowy lokal jest użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. W tym zakresie powoływał się na odmienne wnioski wynikające z dokumentów dostępnych w firmie "[...] " prowadzącej inwestycję oraz u nadzorującego budowę architekta mgr inż. C., a także adresowanych do niego oraz D. K. treści przyrzeczenia przydziału z daty [...].1998r. i samego przydziału z dnia [...].2000r., gdzie lokal określono jako mieszkalny. Skarżący podkreślał, iż przekwalifikowanie lokalu nastąpiło bez jego wiedzy i zgody przedstawiając na tę okoliczność stosowne dowody, wyjaśniał, iż inwestorka nie spełniła nawet wymagań stawianych przez Spółdzielnię w piśmie z dnia [...].1999r. dopuszczając się następnie fałszerstw, o czym została powiadomiona Prokuratura Rejonowa [...] pismem z dnia [...].2002r. Związane w powyższym zarzuty skarżący przedstawił w odwołaniu, które jednak w trakcie postępowania prowadzonego przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] zostały zignorowane.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje
Zgodnie z treścią art. 97 par. l ustawy z dnia 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, "podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Właściwym do rozpoznania skargi jest zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.), rozstrzygając w granicach danej sprawy, uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany powołaną podstawą prawną oraz granicami skargi wyznaczonymi przez zakres zaskarżenia , podnoszone w niej zarzuty i zgłaszane wnioski ( art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie w granicach sprawy oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego, co w sprawie niniejszej skutkuje, powinnością zbadania także decyzji organu pierwszej instancji poprzedzającą wy danie zaskarżonej decyzji.
Zważywszy powołane na wstępie okoliczności wynikających z orzeczeń oraz przedstawionych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu akt organu pierwszej i drugiej instancji obrazujących przebiegu postępowania w sprawie, w której zostały one wydane skargę należy uznać za zasadną, wobec skuteczności podnoszonych w niej zarzutów.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało z przedmiot samowolną zmianę przeznaczenia lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...] na gabinet stomatologiczny. W dacie jego wszczęcia oraz wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] postanowienia z dnia [...].2001r. znak [...] i decyzji z dnia [...] .2001r. znak [...], a także decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].2002r. znak [...] art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane ( tekst jednolity z 2000r., Dz. U. Nr 106, póz. 1126 z późniejszymi zmianami) stanowił, że przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności : 1) przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi albo przeznaczenie do użytku publicznego lokalu lub pomieszczenia, które uprzednio miało inne przeznaczenie bądź było budowane w innym celu, w tym także przeznaczenie pomieszczeń mieszkalnych na cele niemieszkalne, 2) podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń - przy czym wyliczenie to ma charakter przykładowy. Jak wynika z art. 71 ust. l Prawa budowlanego zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymagała pozwolenia właściwego organu, który to artykuł w ust. 3 stanowił, że w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 50 i art. 51 stosuje się odpowiednio oraz , że w decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1, właściwy organ może nakazać właścicielowi albo zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Zwrócić należy także uwagę na treść art. 55 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, który przewidywał wymóg uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, jeżeli właściwy organ wydał, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 lub art. 71 ust. 3, decyzję nakazującą dokonanie określonych czynności, zmian lub przeróbek.
Odnosząc te regulacje do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy uznać, że słusznie uznał organ pierwszej instancji, iż rozpoczęcie prowadzenia w części lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...] bez uprzedniego uzyskania na podstawie i w trybie w art. 71 ust. l Prawa budowlanego pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania stanowi samowolę, o której mowa w art. 71 ust. 3 tego artykułu , wydając jednakże po dokonaniu czynność kontrolnych wadliwe orzeczenia. W pierwszej kolejności wskazać należy na wydanie z powołaniem jako podstawy art. art. 81c ust.2 Prawa budowlanego procesowego postanowienie o charakterze dowodowym z dnia [...].2001r. znak [...] w materii rozstrzyganej decyzją administracyjną , co stanowi naruszenie art. 71 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 4 , w zw. z art. 51 ust. l pkt 2 tej ustawy oraz art. 104 kpa. Jak wynika z art. 81 c ust. 2 postanowieniem w nim przewidzianym organy architektoniczne - budowlane i nadzoru budowlanego mogły nakładać na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, a także dostawcę wyrobów budowlanych obowiązek dostarczenia na ich koszt w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych. Nałożony na właściciela i zarządcę obiektu Spółdzielnię Mieszkaniową " [...]" oraz na inwestora robót D. K. przez organ pierwszej instancji obowiązek nie dotyczy ocen technicznym lub ekspertyz, do czego uprawnia w art. 81c ust. l Prawa budowlanego, lecz odnosi się do dostarczenie pozytywnych opinii Państwowej Inspekcji Pracy, Państwowej Straży Pożarnej dla lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...], w związku z samowolną zmianą sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal użytkowy ( gabinet stomatologiczny ), w terminie do [...].2001 r.. Przedmiotowe rozstrzygnięcie, które ma za przedmiot w istocie nałożenie obowiązku podjęcia określonych czynności w związku z samowolną zmianą sposobu użytkowania lokalu nawiązuje zatem do treści art. 71 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 4 , w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 , a orzekanie we wskazanej materii następuje w formie decyzji. Powiązanie art. 81 c ust. 2 wyłącznie z art. art. 51 ust. 4 , w zw. z art. 51 ust, l pkt 2 sugeruje samowolę budowlaną nie zaś samowolną zmianę sposobu użytkowania, co pozostaje w sprzeczności z uzasadnieniem orzeczenia. Postanowienie to zawiera ponadto nieadekwatne do wybranej formy orzeczenia pouczenie, w którym wskazano na możliwość wniesienia odwołania decyzji. Wskazać należy także, iż w sytuacji orzekania w drodze decyzji na podstawie treści art. 71 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 4 , w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 o nakazie dokonania określonych czynności, zmian lub przeróbek jej osnowa winna zawierać dodatkowo nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie, co wynika z art. art. 55 ust. l pkt 3 w zw. z art. 71 ust. 3, w zw. z art. 51 ust. 4 i 2 Prawa budowlanego. Obowiązek ten zasygnalizowano błędnie w uzasadnieniu postanowienia
Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...].2001 r. znak [...] jest nieprawidłowa z uwagi na wadliwy przebieg postępowania poprzedzającego wydanie tego rozstrzygnięcia, a także nieistnienie podstaw do orzekania decyzją na podstawie art. art. 71 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 4 , w zw. z art. 51 ust. l pkt 2 o braku konieczności nakładania na inwestora robót obowiązku dokonania czynności w celu doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, a uzasadnienie faktyczne tego orzeczenia, w którym pominięto szereg zgromadzonych w toku postępowania dowodów, nie dokonano oceny tego materiału narusza zasady wynikając e żart. 107 § 3 kpa.
Wadliwa jest także decyzja [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].2002 r. znak [...], zaś dostrzegane uchybienia związane są zarówno z naruszeniem przepisów postępowania , jak i stosowaniem prawa materialnego. W kwestii uchybień proceduralnych wskazać należy na zasadnicze braki przedmiotowego orzeczenia w zakresie zachowania wymogów z art. 107 § 3 kpa, bowiem w uzasadnieniu faktycznym decyzji nie wskazano faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnieniu prawnym nie wyjaśniono podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nie odniósł się także w uzasadnieniu decyzji do zarzutów strony skarżącej, co jest obowiązkiem organ odwoławczego. Rozstrzygnięcie o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji uwzględnienia zupełnie innych przesłanek niż leżące u podstaw wydania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].2001 r. znak [...], jak również nie dostrzeżenie wskazanych wyżej uchybień w przebiegu tego postępowania uzasadnia uznanie, iż decyzja organu odwoławczego narusza art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Błędnym jest także prezentowany przez organ drugiej instancji stwierdzenie, w myśl którego użytkowanie lokalu zostało określone poprzez funkcję wynikłą z wykonanych w nim robót przed przyjęciem całego budynku do użytkowania w dniu [...].1999r., a ewentualna zmiana sposobu użytkowania nastąpiłaby poprzez wykonanie robót mających na celu nadanie pomieszczeniu w tym lokalu charakteru mieszkalnego w miejsce użytkowego. Pomijając kwestię dowolności tego stanowiska, nie opartego na stosownych ustaleniach bazujących na zgromadzonym w sprawie materiale poddanym ocenie dowodów, należy zaakcentować iż o przeznaczeniu budynku jako mieszkalnego oraz takim charakterze znajdujących się nim pomieszczeń decyduje treść decyzji o pozwoleniu na budowę. O ile w obiekcie budowlanym w trakcie jego realizacji doszło do wprowadzenia zmian umożliwiających zmianę jego przeznaczenia jako całości lub znajdujących się w nim pomieszczeń uzyskanie pozwolenia na użytkowanie ma ten walor , iż nie jest możliwym uznanie, że wskazane zmiany miały charakter istotnych odstępstw od warunków wynikających pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego, natomiast nie prowadzi do określonego w decyzji sposobu użytkowania. Który może być zmieniony jedynie w trybie art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego.
Mając powyższe na uwadze, uznając skargę za zasadną, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 a i c ppsa oraz odnośnie kosztów postępowania art. 200 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI