II SA/Kr 201/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący R. K. wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Chrzanowie z dnia 24 października 2023 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Doliny Chechło Śródmieście w Chrzanowie. Skarżący, właściciel działek nr [...] i [...] obr. K., domagał się stwierdzenia nieważności uchwały w części dotyczącej jego nieruchomości, które zostały przeznaczone pod teren zieleni nieurządzonej (symbol 14Z). Zarzucił naruszenie prawa własności, niezgodność planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz naruszenie zasad techniki prawodawczej. Sąd administracyjny, po analizie sprawy, stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej w odniesieniu do wskazanych działek. Sąd uznał, że choć tryb sporządzania planu był prawidłowy, a zarzuty dotyczące niezgodności ze studium i zasad techniki prawodawczej okazały się nieskuteczne, to gmina nadużyła swojego władztwa planistycznego. W ocenie Sądu, przeznaczenie części działek skarżącego pod zieleń nieurządzoną było nadmierną i nieproporcjonalną ingerencją w prawo własności, zwłaszcza że istniała możliwość przeznaczenia tych terenów pod parkingi (3KP), co również realizowałoby cel publiczny ochrony strefy sanitarnej cmentarza, a jednocześnie w mniejszym stopniu ograniczałoby prawo własności. Sąd podkreślił obowiązek gminy do wyważenia interesu publicznego i prywatnego oraz stosowania zasady proporcjonalności. W związku z tym, stwierdzono nieważność uchwały w części dotyczącej działek skarżącego, a gminę obciążono kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNadużycie władztwa planistycznego przez gminę, zasada proporcjonalności w planowaniu przestrzennym, ochrona prawa własności w kontekście miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
Dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w kontekście planowania przestrzennego, w szczególności w obszarach o szczególnych uwarunkowaniach (strefa sanitarna cmentarza).
Zagadnienia prawne (3)
Czy przeznaczenie prywatnych działek pod zieleń nieurządzoną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, w sytuacji gdy studium przewidywało dla nich charakter inwestycyjny (mieszkaniowy/usługowy), stanowi naruszenie prawa własności i nadużycie władztwa planistycznego przez gminę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przeznaczenie części działek skarżącego pod zieleń nieurządzoną, podczas gdy studium przewidywało dla nich charakter inwestycyjny, stanowi nadużycie władztwa planistycznego przez gminę, gdyż ingerencja w prawo własności jest nieproporcjonalna do celu publicznego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że gmina, przeznaczając działki skarżącego pod zieleń nieurządzoną, naruszyła zasadę proporcjonalności. Choć cel publiczny (ochrona strefy sanitarnej cmentarza) był uzasadniony, istniały mniej restrykcyjne środki jego realizacji, takie jak przeznaczenie terenów pod parkingi, które również realizowałyby ten cel, a jednocześnie w mniejszym stopniu ograniczały prawo własności. Gmina nie wykazała, dlaczego wybór terenów zielonych był konieczny i uzasadniony w kontekście konkretnych działek skarżącego.
Czy ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczące wskaźników ilości miejsc parkingowych oraz definicji wysokości zabudowy naruszają zasady techniki prawodawczej?
Odpowiedź sądu
Nie, ustalenia planu dotyczące wskaźników ilości miejsc parkingowych i definicji wysokości zabudowy nie naruszają zasad techniki prawodawczej w stopniu uzasadniającym stwierdzenie nieważności planu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyjaśnienia gminy dotyczące wskaźników parkingowych (dostosowanych do charakteru usług i liczby osób) oraz definicji wysokości zabudowy (rozróżniającej budynki od innych obiektów) są wystarczające. Wskazano, że nowe przepisy uwzględniają powiązanie wskaźników parkingowych z liczbą osób, a rozróżnienie wysokości zabudowy od wysokości budynku jest istotne dla prawidłowego kształtowania ładu przestrzennego. Brak definicji 'miejsca konsumpcyjnego' nie stanowi naruszenia prawa.
Czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest zgodny z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego?
Odpowiedź sądu
W ocenie sądu, w kontekście zarzutów skarżącego, nie stwierdzono sprzeczności planu ze studium w stopniu uzasadniającym nieważność.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że studium jest dokumentem kierunkowym, a plan miejscowy może je uszczegóławiać. W tym przypadku, mimo że studium wskazywało na charakter inwestycyjny terenów, dopuszczało również możliwość wyznaczenia terenów zieleni publicznej. Gmina wykazała, że jej działania były zgodne z ustaleniami studium, uwzględniając ograniczenia wynikające ze strefy sanitarnej cmentarza.
Przepisy (8)
Główne
u.p.z.p. art. 28 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Istotne naruszenie zasad lub trybu sporządzania planu miejscowego, lub naruszenie właściwości organów, powoduje nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
u.p.z.p. art. 9 § 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.
u.p.z.p. art. 20 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium.
p.p.s.a. art. 147 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza nieważność uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 1 § 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
W planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się m.in. wymagania ładu przestrzennego, walory architektoniczne i krajobrazowe, walory ekonomiczne przestrzeni oraz prawo własności nieruchomości.
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Komunalnej art. 3 § 1
Określa zasady dotyczące terenów odpowiednich pod względem sanitarnym na cmentarze, w tym zakazy sytuowania określonych budynków i zakładów w pasie izolującym.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury art. 6
Dotyczy warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w tym sposobu mierzenia wysokości budynku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nadużycie władztwa planistycznego przez gminę poprzez nieproporcjonalne ograniczenie prawa własności skarżącego. • Przeznaczenie działek pod zieleń nieurządzoną, podczas gdy studium przewidywało charakter inwestycyjny, a istniała możliwość przeznaczenia ich pod parkingi, co również realizowałoby cel publiczny.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące naruszenia zasad techniki prawodawczej. • Zarzuty dotyczące sprzeczności planu miejscowego z ustaleniami studium.
Godne uwagi sformułowania
nadmierne ograniczenie uprawnień Skarzącego związanych z prawem własności nieruchomości • przekroczenie granic przysługującego gminie władztwa pianistycznego • znaczna część nieruchomości skarżącego została w istocie wyłączona spod zabudowy i przeznaczona pod zieleń nieurządzoną, skoro zgodnie z ustaleniami Studium tereny te mają charakter inwestycyjny • ingerencja w prawo własności nieruchomości posiada szczegółowe uzasadnienie, a jej skala została ograniczona do minimum niezbędnego dla realizacji celów planu i nie uniemożliwiła efektywnego zagospodarowania działki • Gmina przekroczyła władztwo planistyczne, a wprowadzone regulacje pozostają nadmierne (nieproporcjonalne) do zamierzonego celu.
Skład orzekający
Monika Niedźwiedź
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Łoboz
sędzia
Sebastian Pietrzyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nadużycie władztwa planistycznego przez gminę, zasada proporcjonalności w planowaniu przestrzennym, ochrona prawa własności w kontekście miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między prawem własności a interesem publicznym w kontekście planowania przestrzennego, w szczególności w obszarach o szczególnych uwarunkowaniach (strefa sanitarna cmentarza).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne chronią prawo własności przed nadmiernymi ograniczeniami narzucanymi przez plany miejscowe, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i deweloperów.
“Gmina nie może dowolnie ograniczać prawa własności w planach miejscowych – wyrok WSA.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.