II SA/Kr 1662/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2005-04-11
NSAAdministracyjneWysokawsa
prawo administracyjnepostępowanie administracyjneterminyodwołanieuchybienie terminustwierdzenie nieważnościkontrola sądowazakład fryzjerskiobowiązki sanitarne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, ponieważ została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ II instancji rozpoznał odwołanie wniesione po terminie bez jego przywrócenia.

Skarżąca W.W. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji nakładającą obowiązki sanitarne na zakład fryzjerski. Głównym zarzutem skarżącej było niemożliwe technicznie wykonanie niektórych obowiązków oraz chęć przedłużenia terminu ich wykonania. Sąd administracyjny stwierdził jednak, że kluczową kwestią jest dopuszczalność wydania zaskarżonej decyzji, ponieważ odwołanie zostało wniesione po terminie. Organ II instancji rozpoznał odwołanie bez przywrócenia terminu, co stanowi rażące naruszenie prawa.

Sprawa dotyczyła skargi W.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego nakładającą na kierownika zakładu fryzjerskiego określone obowiązki sanitarne. Skarżąca nie kwestionowała zasadności nałożonych obowiązków, lecz domagała się przedłużenia terminu ich wykonania i podnosiła niemożność techniczną wykonania niektórych z nich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie skupił się na kwestii proceduralnej, a mianowicie na dopuszczalności wydania zaskarżonej decyzji. Ustalono, że odwołanie od decyzji organu I instancji zostało wniesione po upływie 14-dniowego terminu. Pomimo tego, organ II instancji (Wojewódzki Inspektor Sanitarny) rozpoznał odwołanie merytorycznie, nie wydając postanowienia o uchybieniu terminu ani nie przywracając terminu do jego wniesienia. Sąd uznał takie postępowanie za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 §1 pkt 2 k.p.a. (w związku z art. 134, art. 129 §2 i art. 58 §2 k.p.a.), ponieważ organ odwoławczy nie miał prawa merytorycznie rozpatrywać odwołania wniesionego po terminie bez jego przywrócenia. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może rozpoznać merytorycznie odwołania wniesionego po terminie, jeśli nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu lub taki wniosek nie został rozpatrzony. W takiej sytuacji organ jest zobowiązany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu.

Uzasadnienie

Wniesienie odwołania po terminie jest czynnością obiektywną. Organ odwoławczy, stwierdzając uchybienie terminu, nie ma innej możliwości niż zastosowanie się do dyspozycji art. 134 k.p.a. (obecnie art. 134 PPSA). Rozpoznanie merytoryczne odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, bez przywrócenia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 129 § §2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa 14-dniowy termin do wniesienia odwołania.

k.p.a. art. 58 § §2

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje kwestię przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa skutki uchybienia terminu do wniesienia odwołania (wydanie postanowienia o uchybieniu terminu).

k.p.a. art. 156 § §1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym rażące naruszenie prawa.

PPSA art. 145 § §1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

Pomocnicze

u.p.b. art. 61

Ustawa Prawo budowlane

u.p.b. art. 66

Ustawa Prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy § §14, 15 i 30 załącznika

Rozporządzenie Ministra Opieki Społecznej o przepisach sanitarnych dla zakładów fryzjerskich i golarskich

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 12 § ust. 2

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 37

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odwołanie zostało wniesione po terminie. Organ II instancji rozpoznał odwołanie po terminie bez jego przywrócenia, co stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu II instancji, że opóźnienie nie było nadmierne i można było przyjąć sprawę do rozpoznania. Argumentacja skarżącej dotycząca niemożliwości technicznej wykonania obowiązków i chęci przedłużenia terminu (nie była rozpatrywana przez sąd ze względu na kwestię proceduralną).

Godne uwagi sformułowania

pierwszoplanowym zagadnieniem, które musiał rozważyć Sąd w niniejszej sprawie, jest kwestia dopuszczalności wydania przez organ II instancji zaskarżonej decyzji w postępowaniu odwoławczym uchybień terminu jest czynnością obiektywną organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu na podstawie art. 134 kpa gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania zaskarżona decyzja merytorycznie rozpoznająca odwołanie wniesione z uchybieniem terminu w sytuacji braku wniosku strony o przywrócenie terminu i braku rozstrzygnięcia organu w przedmiocie tego wniosku, jest decyzją wydaną z rażącym naruszeniem prawa

Skład orzekający

Dorota Dąbek

sprawozdawca

Elżbieta Kremer

przewodniczący

Grażyna Danielec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie prawa przez organ odwoławczy poprzez merytoryczne rozpoznanie odwołania wniesionego po terminie bez jego przywrócenia."

Ograniczenia: Dotyczy spraw administracyjnych, gdzie kluczowe są terminy proceduralne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę postępowania administracyjnego dotyczącą terminów i konsekwencji ich uchybienia, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Organ II instancji rozpoznał odwołanie po terminie? Sąd stwierdził nieważność decyzji!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 1662/02 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2005-04-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-06-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Dorota Dąbek /sprawozdawca/
Elżbieta Kremer /przewodniczący/
Grażyna Danielec
Symbol z opisem
620  Ochrona zdrowia, w tym sprawy dotyczące chorób zawodowych, zakładów opieki zdrowotnej, uzdrowisk, zawodu lekarza, pielęg
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie AWSA Dorota Dąbek (Spr.) NSA Grażyna Danielec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi W.W. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 22 maja 2002 r. Nr [..] przedmiocie nałożenia obowiązku I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. zasądza na rzecz skarżącej W.W. od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego zwrot kosztów postępowania w kwocie [...]zł ([...]złotych).
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] 2002r. Powiatowy Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 61 i 66 ustawy Prawo budowlane, §14, 15 i 30 załącznika do Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz rozporządzenia Ministra Opieki Społecznej o przepisach sanitarnych dla zakładów fryzjerskich i golarskich, nałożył na W.W. - kierownika Zakładu "F" określone obowiązki sanitarne. W decyzji tej zawarte zostało m.in. pouczenie o możliwości wniesienia odwołania do organu II instancji tj. do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego za pośrednictwem organu I instancji tj. Powiatowego Inspektora Sanitarnego, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.
W aktach sprawy znajduje się podpisane przez stronę tj. W.W. zwrotne potwierdzenie odbioru tej decyzji, nie zawiera ono jednakże daty doręczenia.
W.W. pismem datowanym dnia [...] 2002 r. wniosła do organu II instancji odwołanie od tej decyzji za pośrednictwem organu I instancji. Na piśmie tym oznaczono jako datę wpływu dzień [...] 2002r. bez informacji że złożono je osobiście, w aktach sprawy brak zaś koperty z datą nadania odwołania na poczcie.
Jak wynika z informacji zawartej w piśmie przewodnim organu I instancji, które zostało załączone do przesłanego organowi II instancji odwołania, odwołanie to wniesione zostało po terminie.
W dniu 22 maja 2002r. organ II instancji tj. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wydał decyzję nr [...], w której utrzymał decyzję organu I instancji w mocy, działając na podstawie art. 12 ust. 2 w związku z art. 37 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, art. 61 i 66 ustawy prawo budowlane, §14,15,30 załącznika Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, Rozporządzenia Ministra Opieki Społecznej o przepisach sanitarnych dla zakładów fryzjerskich i golarskich oraz art. 138 §1 pkt 1 kpa. W uzasadnieniu decyzji podniósł m.in., że po zapoznaniu się z aktami sprawy dot. zakładu fryzjerskiego nie zastosował rygoru określonego w art. 134 kpa i przedmiotową sprawę przyjął do rozpoznania, a za takim stanowiskiem przemawiały podniesione okoliczności jak również ustalenia organu I instancji, a opóźnienie we wniesieniu nie było nadmierne. Ponadto merytorycznie uzasadnił treść swego rozstrzygnięcia o utrzymaniu decyzji w mocy.
W skardze do sądu administracyjnego na tę decyzję skarżąca W.W. podniosła, że nie kwestionuje ustalonych nakazów, które są słuszne, a jedynie chodzi jej o przedłużenie terminu na ich wykonanie. Podnosi także, że wykonanie niektórych z nałożonych na nią obowiązków jest ze względów technicznych niemożliwe.
W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie podnosząc, że zakład fryzjerski musi spełniać określone przepisami prawa wymagania sanitarne i podtrzymując swą wcześniejszą argumentację merytoryczną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje :
Pierwszoplanowym zagadnieniem, które musiał rozważyć Sąd w niniejszej sprawie, jest kwestia dopuszczalności wydania przez organ II instancji zaskarżonej decyzji w postępowaniu odwoławczym.
Jak wynika z akt niniejszej sprawy, w tym zwłaszcza z zaskarżonej decyzji oraz treści pisma przewodniego organu I instancji, odwołanie W.W. zostało wniesione po upływie 14-dniowego terminu na jego wniesienie. Zgromadzone w aktach sprawy dokumenty nie pozwalają niestety precyzyjnie stwierdzić, jak duże było to uchybienie, albowiem znajdujące się w aktach sprawy podpisane przez W.W. zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji nie zawiera daty doręczenia. Zgromadzone w aktach dokumenty nie pozwalają też precyzyjnie ustalić daty wniesienia odwołania, z treści prezentaty wynika bowiem, że przesłane ono było pocztą a w aktach brak koperty z datą nadania. Niespornym jednakże w niniejszej sprawie jest, że odwołanie zostało przez stronę złożone po upływie terminu.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, postępowanie odwoławcze sensu stricte tj. postępowanie przed organem odwoławczym składa się z trzech faz: fazy wstępnej, fazy postępowania wyjaśniającego oraz fazy wydania decyzji. W fazie wstępnej organ odwoławczy jest obowiązany ocenić, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie. Termin ustawowy do wniesienia odwołania został określony w art. 129 §2 kpa i wynosi on 14 dni od dnia doręczenia odwołania.
Wniesienie odwołania po terminie może spowodować dwojakiego rodzaju skutki procesowe:
-jeżeli odwołujący się nie zwrócił się równocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 58 §2 kpa), wówczas organ odwoławczy jest obowiązany wydać postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania,
-jeżeli strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu (art. 58 §2 kpa), wówczas organ II instancji musi najpierw wydać postanowienie w sprawie przywrócenia terminu i dopiero w zależności od jego treści albo rozpoznać odwołanie, albo stwierdzić, że odwołanie zostało wniesione z naruszeniem obowiązującego terminu (art. 134 kpa).
W orzecznictwie i doktrynie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest czynnością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu na podstawie art. 134 kpa (por. m.in. wyrok NSA z 21 marca 1997r., SA/ŁD 2990/95, nie publ. oraz poglądy A. Wróbla w Komentarzu do KPA M. Jaśkowska, A. Wróbel, Zakamycze 2000, str. 728-729). W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego (wyrok NSA z 29 stycznia 1997, SA/Gd 1482/96, nie publ.). W orzecznictwie sądowym powszechnie prezentowany jest pogląd, że "gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji wynikającej z art. 134 kpa" (por. m.in. wyrok NSA z 15 listopada 1995r., SA/Ka 2111/94, nie publ.) i nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 1996r., SA/Łd 2665/95, BS 1997, nr 5, poz. 32). Niemożliwe jest domniemane przywrócenie terminu, byłoby to bowiem sprzeczne z treścią art. 59 §2 kpa który przewiduje, że o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania ostatecznie postanawia organ właściwy do rozpatrzenia odwołania (por. wyrok SN z 29 marca 1988r., III ARN 7/88, OSNC 1990, nr 9, poz. 117 oraz pogląd A. Wróbla w Komentarzu do KPA M. Jaśkowska, A. Wróbel, Zakamycze 2000, str. 730).
Mając na uwadze przedstawione powyżej argumenty przyjąć należy, że zaskarżona decyzja merytorycznie rozpoznająca odwołanie wniesione z uchybieniem terminu w sytuacji braku wniosku strony o przywrócenie terminu i braku rozstrzygnięcia organu w przedmiocie tego wniosku, jest decyzją wydaną z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 §1 pkt 2 kpa, tj. cytowanego powyżej art. 134 w związku z art. 129 §2 i art. 58§2 kpa. Organ II instancji nie mógł bowiem merytorycznie rozpoznawać odwołania, skoro wniesione ono zostało z uchybieniem terminu i termin ten nie został uprzednio przywrócony. Wady tej nie konwaliduje zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzenie, że "po zapoznaniu się z aktami sprawy organ nie zastosował rygoru określonego w art. 134 kpa i przedmiotową sprawę przyjął do rozpoznania, a za takim stanowiskiem przemawiały podniesione okoliczności jak również ustalenia organu I instancji, a opóźnienie we wniesieniu nie było nadmierne". Podniesione przez organ okoliczności nie zwalniały go z obowiązku dostosowania się do bezwzględnie obowiązujących przepisów prawnych tj. treści art. 134 w związku z art. 129 §2 i art. 58 §2 kpa.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 145 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz. 1270), stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji w całości jako decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Z tego względu orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI