II SA/Kr 1628/24

II SA/Kr 1628/24 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-02-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-12-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Jacek Bursa /przewodniczący/
Mirosław Bator
Paweł Darmoń /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1073
art. 25 ust. 1 w zw. z art. 22 ust. 1
Ustawa z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: starszy referent sądowy Paulina Filipek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2025 r. sprawy ze skargi P. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 8 października 2024 r. znak: SKO.GN/4160/32/2024 w przedmiocie odmowy wypłaty odszkodowania za składniki majątkowe niepodlegające odtworzeniu pozostawione na nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta Krakowa decyzją z 29 kwietnia 2021 r. znak: GS-03.680.1.1.2016, działając na podstawie art. 104 k.p.a. w związku z art. 25 ust. 1 i 2 w zw. z 2 ustawy z 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych odmówił P. w W. , wpisanemu do Rejestru Stowarzyszeń, Innych Organizacji Społecznych
i Zawodowych, Fundacji oraz Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej w Krajowym Rejestrze Sądowym pod nr KRS [...] - wypłaty odszkodowania, według kosztów odtworzenia, za składniki majątkowe niepodlegające odtworzeniu stanowiące własność stowarzyszenia ogrodowego, pozostawione na nieruchomości gruntowej, stanowiącej własność osoby fizycznej, położonej przy ul. [...] w K. , oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] o powierzchni 0,0903 ha, objętej księgą wieczystą nr [...]
W uzasadnieniu organ podał, że wnioskiem z dnia 31 grudnia 2015 r. P. w K. , zwrócił się o wszczęcie postępowania administracyjnego w trybie art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych i wypłatę odszkodowań osobom fizycznym oraz P. za nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działce nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] na której częściowo zlokalizowany był Rodzinny Ogród Działkowy "[...]" w K. oraz za zmniejszenie wartości prawa przysługującego Związkowi. Pismem z dnia 22 lutego 2018 r. wnioskodawca doprecyzował, iż wnosi o wypłatę odszkodowania w wysokości 35000,00 złotych zgodnie z ugodą sądową zawartą w dniu 23 września 2015 r. Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych w przypadku likwidacji ROD lub jego części w związku z realizacją roszczenia osoby trzeciej, nie stosuje się przepisu art 21, jeżeli Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego występowały jako właściciel nieruchomości w dniu nabycia do tej nieruchomości tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe lub w dniu, w którym ROD stał się ogrodem stałym w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych. Stosownie natomiast do treści art. 25 ust. 2 tej ustawy, w przypadku likwidacji ROD, o której mowa w ust. 1, przepis art. 22 ust. 1 stosuje się odpowiednio. Obowiązanym do wypłaty odszkodowań jest podmiot, który występował jako właściciel nieruchomości w dniu, o którym mowa w ust.1. Ustalenie odszkodowań następuje w drodze decyzji. Podmiotem upoważnionym do wydania decyzji jest starosta, jeżeli zobowiązanym do zapłaty odszkodowania będzie Skarb Państwa, lub organ wykonawczy właściwej jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli do zapłaty odszkodowania będzie zobowiązana jednostka samorządu terytorialnego (art. 25 ust. 3). Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy, podmiot likwidujący obowiązany jest wypłacić: 1) działkowcom - odszkodowanie za składniki majątkowe znajdujące się na działkach, a stanowiące ich własność oraz za prawa do działki w ROD, pomniejszone o wartość prawa do działki przyznanego w nowo powstałym ROD; 2) stowarzyszeniu ogrodowemu - odszkodowanie, według kosztów odtworzenia, za składniki majątkowe stanowiące jego własność, a niepodlegające odtworzeniu. Powołane wyżej przepisy stanowiące podstawę zgłoszonego roszczenia odszkodowawczego odnoszą się do likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego ze względu na roszczenia osób trzecich.
Organ ustalił, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...], o powierzchni 0,0903 ha objęta jest księgą wieczystą nr [...] Stosownie do treści działu II przedmiotowej księgi działka nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] stanowi własność osoby fizycznej na podstawie umowy darowizny z dnia 2 sierpnia 1954 r. oraz decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 31 sierpnia 2000 r. Przedmiotowa działka powstała z podziału b. parceli katastralnej I. kat. [...] gmina katastralna [...]. Planem podziału z dnia 9 maja 1940 r. parcela katastralna I. kat. [...] gmina katastralna [...] zmieniła konfigurację i powierzchnię otrzymując powierzchnię 1693 m2. Planem podziału [...] parcela katastralna I.kat. [...] gmina katastralna [...] o powierzchni 1963 m2 uległa podziałowi na parcelę katastralną I. kat. [...] o powierzchni 790 m2 i parcelę katastralną I. kat. [...] o powierzchni 903 m2. Parcela katastralna I. kat. [...] gmina katastralna [...] weszła w skład działki nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...]. Działka nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] zmieniła konfigurację, powierzchnię i oznaczenie na działkę nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...], z której wyodrębniono objętą niniejszą decyzją nieruchomość oznaczoną jako działkę nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] o powierzchni 903 m2. Orzeczeniem z dnia 15 października 1954 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie, działając na podstawie art. 1, 10 i 21 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych orzekło o wywłaszczeniu na rzecz Państwa na cele Prezydium Miejskiej Rady Narodowej Wydział Oświaty w Krakowie nieruchomości stanowiącej parcelę katastralną l. kat. [...] gmina katastralna Kraków [...]. Decyzją z dnia 14 września 2000 r. Wojewoda Małopolski stwierdził nabycie przez Gminę Miejską Kraków z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości stanowiącej b. działkę nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Decyzją z dnia 31 sierpnia 2000 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził nieważność orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 15 października 1954 r. w części dotyczącej parceli katastralnej l. kat. [...] b. gmina katastralna [...]. Decyzją z dnia 30 listopada 2001 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, po rozpatrzeniu wniosku Prezydenta [...] odmówił stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia 31 sierpnia 2000 r. W następstwie rozpoznania wniosku Prezydenta [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia 22 marca 2002 r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 30 listopada 2001 r. Wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2003 r. sygn. akt I SA [...] oddalono skargę Prezydenta [...] na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 22 marca 2002 r. Podniesiono, że z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 31 sierpnia 2000 r. wystąpił również Polski Związek Działkowców. Decyzją z dnia 22 grudnia 2003 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, odmówił stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia 31 sierpnia 2001 r., wskazując, iż powołana decyzja była już przedmiotem postępowania nadzorczego, zakończonego decyzją z dnia 22 marca 2002 r.. Decyzją z dnia 28 kwietnia 2004 r. Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 22 grudnia 2003 r. Po rozpatrzeniu skargi P. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 czerwca 2005 r. sygn. akt I SA/Wa [...] uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 22 grudnia 2003 r. W konsekwencji uchylenia powyższych orzeczeń Minister Budownictwa decyzją z dnia 7 września 2007 r. umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie z wniosku P. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 31 sierpnia 2000 r., wskazując, iż z uwagi na uprzednią ocenę legalności dokonaną w drodze ostatecznej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 22 marca 2002 r. ponowne procedowanie w tej sprawie jest niedopuszczalne. Pomimo wniosku P. o ponowne rozpatrzenie sprawy powołana wyżej decyzja została utrzymana w mocy decyzją Ministra Infrastruktury z dnia 12 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 grudnia 2008 r. sygn. akt I SA/Wa [...] oddalił skargę P. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia 12 czerwca 2008 r. Wyrokiem z dnia 26 lutego 2010 r. sygn. akt I OSK [...] Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2008 r. sygn. akt I SA/Wa [...].
Mając na uwadze powyższe wskazano, że objęta decyzją nieruchomość, w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych tj. w dniu 19 stycznia 2014 r. stanowiła własność osoby fizycznej, a tym samym nie pozostawała w zasobie Skarbu Państwa ani Gminy M. K.. Podkreślono, że na mocy ugody sądowej stanowiącej załącznik do protokołu rozprawy z dnia 23 września 2015 r. prowadzonej w sprawie z powództwa właściciela nieruchomości przeciwko Polskiemu Związkowi Działkowców o zapłatę wynagrodzenia z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] sygn. akt VI C [...] - Stowarzyszenie ogrodowe uiściło właścicielowi łączną kwotę wynagrodzenia w wysokości 35000,00 zł. Zwrócono uwagę, że prowadzony przez Stowarzyszenie ogrodowe P. "[...]" w K. powstał jako Pracowniczy Ogród Działkowy na mocy przepisów ustawy z dnia 9 marca 1949 r. o pracowniczych ogrodach działkowych. Podstawę prawną założenia przedmiotowego ogrodu stanowiła decyzja o lokalizacji szczegółowej Nr [...] Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej w Krakowie Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 23 sierpnia 1961 r. Decyzja ta szczegółowo wskazuje obszar ogrodów działkowych, podlegający celowemu zagospodarowaniu i obejmuje wyłącznie parcelę katastralną I. kat. [...] b. gmina katastralna [...], która nie weszła w skład objętej niniejszą decyzją działki nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...]. Wnioskowana nieruchomość stanowiła natomiast część parceli katastralnej I. kat. [...] gmina katastralna [...], co do której w dniu zakładania pracowniczego ogrodu działkowego obowiązywało orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 15 października 1954 r. o wywłaszczeniu nieruchomości na rzecz Państwa wyłącznie na cele oświaty. Poszerzenie przez poprzednika prawnego Stowarzyszenia Ogrodowego przyznanego decyzją lokalizacyjną terenu Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" w K. o działkę nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] przeznaczoną na cele oświaty nastąpiło samowolnie z naruszeniem przepisów prawa i bez zgody ówczesnych organów.
Organ podniósł, że wbrew twierdzeniom wniosku Gmina Miejska Kraków nie jest podmiotem odpowiedzialnym za powstanie szkody wynikłej z zagospodarowania przez Stowarzyszenie ogrodowe działki nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...], a także nie ponosi odpowiedzialności za oparte na art. 229 i 230 kodeksu cywilnego działania właściciela. Stanowisko w tej kwestii potwierdzone zostało w wyroku Sądu Rejonowego dla Krakowa - [...] w Krakowie I Wydział Cywilny z dnia [...] kwietnia 2017 r. sygn. akt I C [...] oddalającym powództwo P. przeciwko Gminie Miejskiej Kraków o zapłatę kwoty 35 000,00 zł ustalonej ugodą sądową z dnia 23 września 2015 r. oraz w wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie II Wydział Cywilny Odwoławczy z dnia [...] października 2017 r. sygn. akt II Ca [...] oddalającym apelację strony powodowej. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania, będący podstawą roszczenia Stowarzyszenia Ogrodowego przepis art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych. Zgodnie z powyższym uregulowaniem odpowiedzialność podmiotu quasi likwidującego zobowiązanego do ustalenia i wypłaty odszkodowania w przypadku likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego lub jego części w związku z realizacją roszczenia osoby trzeciej uwarunkowana jest dniem nabycia do tej nieruchomości tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe lub dniem w którym ROD stał się ogrodem stałym w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych. Powołana nieruchomość nie uzyskała statusu ogrodu stałego rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych. Zajęta bez podstawy prawnej działka nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] nie podlegała regulacjom ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych, a co za tym idzie nie mogła posiadać statusu czasowego ogrodu działkowego, co do którego możliwe byłoby ewentualne wydanie decyzji o jego likwidacji.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył P. w K. domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych poprzez nieprawidłowe przyjęcie iż: w dniu nabycia tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe do nieruchomości Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego nie występowały jako właściciel nieruchomości, podczas gdy w chwili powstania Pracowniczego Ogrodu Działkowego "[...]" w K. , tj. w 1965 roku, właścicielem terenu był Skarb Państwa, a na mocy decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 14 września 2000 roku własność nieruchomości nr [...] obr, [...] jedn. ewid. [...] (z której podziału powstała działka nr [...]) przeszła na rzecz Gminy M. K.; ROD "[...]" w K. nie stał się ogrodem stałym w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 roku o pracowniczych ogrodach działkowych, podczas gdyby nawet przyjąć iż ogród ten nie mając ustalonej lokalizacji na obecnej działce ewidencyjnej nr [...], to istniał od przeszło 10 lat, a zatem w rozumieniu art. 33 tej ustawy stał się ogrodem stałym; art. 25 ust. 2 ustawy poprzez błędne jego zastosowanie polegające na przyjęciu iż przepis art. 22 ust. 1 ustawy znajduje zastosowanie wprost, a nie odpowiednio, co doprowadziło do błędnego uznania iż odwołującemu nie należy się odszkodowanie w związku z likwidacją ROD wobec realizacji roszczenia osoby trzeciej; art. 6 K.p.a. poprzez nieprawidłowe: zastosowanie art. 25 ust. 1 i 2 ustawy, co doprowadziło do błędnego wydania decyzji odmawiającej przyznania odszkodowania w związku z koniecznością likwidacji ROD spowodowaną roszczeniem osoby trzeciej, wykładnię art. 33 ustawy z dnia 6 maja 1981 roku o pracowniczych ogrodach działkowych skutkującą przyjęciem, iż zajęcie działki nr [...] nastąpiło bez podstawy prawnej, a co za tym idzie nie mogło prowadzić do powstania statusu czasowego ogrodu działkowego, co do którego możliwe byłoby ewentualne wydanie decyzji o jego likwidacji; pominięcie treści art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 maja 1981 roku o pracowniczych ogrodach działkowych; art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ l instancji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a w szczególności zaniechanie przeprowadzenia dowodów na okoliczność ustalenia składników majątkowych za które przysługuje odszkodowanie, podczas gdy nawet z samych zeznań właściciela terenu wynika, że w terenie pozostało ogrodzenie zewnętrzne ROD stanowiące majątek PZD; art. 9 K.p.a. poprzez przyjęcie, iż podstawa prawna wskazana we wniosku jest zobowiązująca dla organu administracji publicznej i wyklucza wszczęcie postępowania w trybie przewidzianym w innym przepisie prawa materialnego; art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w sprawie i niepowiadomienie o wizji z dnia 30 stycznia 2019 roku; art. 11 k.p.a. poprzez nieuzasadnienie dlaczego przyjęto, iż w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do odmowy przyznania odszkodowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, decyzją z dnia 30 sierpnia 2021 r. znak: SKO.GN/4160/70/2021 utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Wyrokiem z dnia 4 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 1109/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję z dnia 30 sierpnia 2021 r.
Sąd wskazał, że organ II instancji nie ustalił ponad wszelką wątpliwość, czy powołana nieruchomość, której dotyczyło żądanie skarżącej, nie uzyskała statusu ogrodu stałego w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych, pomimo nieobjęcia jej decyzją lokalizacyjną. Organ odwoławczy nie odniósł się wystarczająco do wyraźnie wyartykułowanego w odwołaniu zarzutu jakoby ogród w dacie wejścia w życie ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych istniał już ponad 10 lat, a zatem stał się on wówczas ogrodem stałym w rozumieniu ustawy. Organ odwoławczy nie ustosunkował się również do tego, że pomimo wygaśnięcia, na skutek decyzji stwierdzających nieważność wywłaszczenia, praw Skarbu Państwa do nieruchomości i w konsekwencji uprawnienia przysługującego PZD, a opierającego się na prawie własności Skarbu Państwa, a kolejno Gminy Miejskiej Kraków, organy państwowe zaniechały przeprowadzenia likwidacji ówczesnego POD "[...]" w K. zgodnie z obowiązującą wówczas ustawą. Nie nastąpiło to również w okresie późniejszym. Podkreślenia również wymaga, że zarówno organ I jak i II instancji nie wykazały czy faktycznie na przedmiotowej działce ewidencyjnej istniał Pracowniczy Ogród Działkowy "[...]" w K. od co najmniej 1965 r. czyli od dnia wydania decyzji lokalizacyjnej dla pozostałej części ogrodu. Nadto Sąd wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławczego, przywołało na potwierdzenie przyjętego stanowiska wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie I Wydział Cywilny z dnia 4 kwietnia 2017 r., sygn. akt IC [...] oddalającego powództwo P. przeciwko Gminie Miejskiej Kraków oraz wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie II Wydziału Cywilnego Odwoławczego z dnia 25 października 2017 r., II Ca [...], oddalający apelację od ww. wyroku. Nie wyjaśniło jednak, w jaki sposób przywołane wyroki sądów powszechnych dotyczące roszczenia cywilnoprawnego o zapłatę wiążą się z materialnoprawną podstawą ustalenia odpowiedzialności administracyjnej na podstawie przepisów art. 25 u.r.o.d. Nie sposób również pominąć odmiennego, w przypadku odpowiedzialności ustalanej w drodze decyzji administracyjnej, rozkładu ciężaru dowodów, spoczywającego w tym przypadku, po myśli art. 7 k.p.a., w zasadniczym zakresie, na organie administracyjnym, nie zaś na podmiocie inicjującym postępowanie.
Tym samym doszło do naruszenia art. 7, art. 8, art. 11, art. 15, art. 107 § 3, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Decyzją z dnia 8 października 2024 r znak: SKO.GN/4160/32/2024, działając na podstawie art. 25 ust. 2 w zw. z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. 2021 r., poz. 1073; dalej: u.r.o.d.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że mając na uwadze ww. wyrok WSA w Krakowie Kolegium, z dnia 5 lipca 2024 r. Kolegium zwróciło się do P. w K. o przedłożenie następujących wyjaśnień i dowodów w sprawie: czy w oparciu o dokumenty znajdujące się w dyspozycji PZD możliwe jest ustalenie od jakiej daty i w związku z jakimi okolicznościami obecna działka nr [...] obr. [...] jedn. ew. [...] (dawna parcela l. kat [...] gmina katastralna Kraków [...]) została zajęta pod teren Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]", czy też wcześniejszego pracowniczego ogrodu działkowego funkcjonującego na tym samym terenie. Czy na terenie obecnej działki nr [...] obr. [...] jedn. ew. [...] (dawna parcela l. kat [...] gmina katastralna Kraków [...]) kiedykolwiek istniał czasowy ogród działkowy, w szczególności, czy istnieją jakiejkolwiek dowody na powstanie takiego ogrodu na tym terenie przed wejściem w życie ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych oraz, czy PZD dysponuje jakimikolwiek dokumentami uprawniającymi go do zagospodarowania obszaru obecnej działki nr [...] obr. [...] jedn. ew. [...] (dawna parcela l. kat [...] gmina katastralna Kraków [...] pod ogród działkowy.
Kolegium na zasadzie art. 136 k.p.a. i zwróciło się też do organu I instancji
o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w sprawie i ustalenie, na podstawie posiadanych przez Organ dokumentów i rejestrów: czy możliwe jest ustalenie od jakiej daty i w związku z jakimi okolicznościami obecna działka nr [...] obr. [...] jedn. ew. [...] (dawna parcela 1. kat [...] gmina katastralna Kraków [...]) została zajęta pod teren Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]", czy też wcześniejszego pracowniczego ogrodu działkowego funkcjonującego na tym samym terenie. Kolegium zwróciło się o przekazanie wszelkich dokumentów mogących wskazywać na powyższe okoliczności - w szczególności czas i okoliczności zajęcie tego terenu pod ogród działkowy; czy na terenie obecnej działki nr [...] obr. [...] jedn. ew. [...] (dawna parcela 1. kat [...] gmina katastralna Kraków [...] kiedykolwiek istniał czasowy ogród działkowy, w szczególności, czy istnieją dowody na powstanie takiego ogrodu na tym terenie przed wejściem w życie ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych oraz czy obecna działka nr [...] obr. [...] jedn. ew. [...] (dawna parcela 1. kat [...] gmina katastralna Kraków [...] kiedykolwiek była zagospodarowana zgodnie z celem, na jaki została wywłaszczona, tj. na cele związane z oświatą, a jeśli tak - to w jakim czasie i w jaki sposób.
Organ odwoławczy pozyskał od P. w W. (pismo z dnia 31 lipca 2024 r.) decyzję o lokalizacji szczegółowej nr [...] Prezydium Rady Narodowej w Krakowie -Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 23 sierpnia 1961 r., mapę obszarów zajętych pod działki z dnia 17 października 1964 roku, pismo Zarządu Pracowniczych Ogrodów Działkowych "[...]" do Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej "Grzegórzki" Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia 5 stycznia 1967 roku; lista działek ROD "[...]" wraz ze wskazaniem ich użytkowników rejonie prawego brzegu rzeki B. oraz plan zagospodarowania ROD ",[...]" z dnia 29 października 1982 r.
W ocenie organu odwoławczego ww. dokumenty, mogą świadczyć o czasie
i okolicznościach zajęcia działki nr [...] obr, [...] jedn. ew. [...] (dawna parcela l. Kat [...] gmina katastralna Kraków [...]) pod POD "[...]". Zgodnie z posiadanymi danymi ogród powstał na podstawie decyzji o lokalizacji szczegółowej nr [...] Prezydium Rady Narodowej w Krakowie Wydziału Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 23 sierpnia 1961 roku. Zgodnie z mapą załączoną do pisma wskazaną w pkt 2 większa część obecnej działki nr [...] była zajęta pod ogród działkowy (zaznaczenie terenu działek czerwonym obrysem). Ponadto zgodnie z pismem Zarządu Pracowniczych Ogrodów Działkowych "[...]" do Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej "Grzegórzki" Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia 5 stycznia 1967 roku teren działek leżący wzdłuż prawego brzegu B. (miejsce położenia działki nr [...]) zajęty był już wówczas pod ogród. Podana w tym piśmie powierzchnia ogrodu jest przybliżona i w znacznej mierze odpowiada prawdopodobnie późniejszemu spisowi działek i działkowców (dokument z pkt 4). Świadczy to o braku znacznych zmian powierzchni zajmowanej przez działki na przestrzeni lat. Dodatkowo zgodnie z planem zagospodarowania ROD "[...]" z dnia 29 października 1982 roku widoczne są istniejące już działki nr [...] i [...] które według Kolegium odpowiadają terenowi dawnej parceli l. Kat [...] gmina katastralna Kraków [...].
Z kolei przy piśmie z dnia 8 sierpnia 2024 r. organ I instancji podał, że nie ma możliwości jednoznacznego i niebudzącego wątpliwości ustalenia daty faktycznego samowolnego zajęcia przez poprzedników prawnych P. parceli gruntowej l. kat. nr [...], oznaczonej obecnie jako działka nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...]. Podkreślono jednak, że jej zagospodarowanie przez poprzedników prawnych P. nastąpiło bez zgody Skarbu Państwa i Gminy Miejskiej Kraków oraz wbrew przepisom kolejnych ustaw
o pracowniczych i rodzinnych ogrodach działkowych. Sam fakt samowolnego zagospodarowania terenu działki nieobjętej decyzją lokalizacyjną lub jakimkolwiek innym dokumentem pozwalającym na urządzenie pracowniczego ogrodu działkowego nie mógł spowodować w świetle obowiązującego wówczas, jak i obecnie, prawa
o powstaniu pracowniczego ogrodu działkowego. Tym samym nie można przyjąć,
że na terenie działki nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] kiedykolwiek istniał pracowniczy ogród działkowy, funkcjonujący na mocy poprzednio obowiązujących ustaw o pracowniczych i rodzinnych ogrodach działkowych. W toku prowadzonego postępowania nie odnaleziono jakichkolwiek dokumentów umożliwiających wnioskodawcy zagospodarowanie działki nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] na cele ogrodowe. P. nie wylegitymował się również jakąkolwiek dokumentacją w przedmiotowej kwestii, powołując jedynie decyzję Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej o lokalizacji szczegółowej Nr [...] jako zgodę władz administracyjnych na jej zajęcie. Decyzja ta nie obejmowała terenu obecnej działki nr [...]. Brak takich dokumentów znalazł także potwierdzenie w postępowaniach sądowych dotyczących ustalenia wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez PZD z terenu działki nr [...]. Wskazano także na przeprowadzoną kwerendę oraz kierowane do wielu organów pisma, mające na celu odszukanie dokumentu, który potwierdzałby, w jakich okolicznościach i dlaczego doszło do zajęcia działki nr [...] pod pracowniczy ogród działkowy "[...]".
Jeśli chodzi o datę powstania POD "[...]" organ I instancji wyjaśnił, że podawane są różne daty. Stosownie do przekazanego przez wnioskodawcę wypisu
z Rejestru Pracowniczych Ogrodów Działkowych, wypisu z Rejestru Rodzinnych Ogrodów Działkowych — Pracowniczy Ogród Działkowy "[...]" istnieje od 1961 r. Zgodnie natomiast z Kartą Rejestracyjną Ogrodu — ogród założony został w 1941 r.
i funkcjonuje na mocy decyzji Nr [...] z dnia 23 sierpnia 1961 r. W przedmiotowych dokumentach nie wskazano oznaczeń geodezyjnych zajmowanego gruntu, w tym działki nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] ani też parceli l. kat [...],
z której działka ta powstała. Zdaniem organu I instancji data oraz okoliczności samowolnego faktycznego zajęcia przez wnioskodawcę terenu działki nr [...] obr. 6 jedn. ewid. [...] o tyle nie ma znaczenia w kontekście rozpoznawanej sprawy, że teren tej działki nigdy nie był zajęty pod ogród działkowy legalnie. We wskazanej przez Stowarzyszenie Ogrodowe dacie tj. w 1941 r. działka nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] stanowiła własność osoby prywatnej i nie podlegała przepisom o pracowniczych ogrodach działkowych. Z kolei w 1961 r. tj w dacie wydania przez Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej w Krakowie decyzji lokalizacyjnej Nr [...] z dnia 23 sierpnia 1961 r. przedmiotowa nieruchomość objęta była decyzją wywłaszczeniową Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 15 października 1954 r. i przeznaczona na cele oświaty. Tym samym niezależnie od daty fatycznego samowolnego zajęcia działka nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] nie mogła stanowić terenu pracowniczego ogrodu działkowego.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 25 ust. 1 u.r.o.d., w przypadku likwidacji ROD lub jego części w związku z realizacją roszczenia osoby trzeciej, nie stosuje się przepisu art. 21 (dotyczącego obowiązków odtworzenia likwidowanego ROD w innym miejscu - przyp. Kolegium), jeżeli Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego występowały jako właściciel nieruchomości w dniu nabycia do tej nieruchomości tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe lub w dniu, w którym ROD stał się ogrodem stałym w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych (Dz.U. z 1996 r. poz. 390, ze zm.). Z kolei jak wynika z art. 25 ust. 2 u.r.o.d., w przypadku likwidacji ROD, o której mowa w ust. 1, przepis art. 22 ust. 1 stosuje się odpowiednio. Obowiązanym do wypłaty odszkodowań jest podmiot, który występował jako właściciel nieruchomości w dniu, o którym mowa w ust. 1. Ustalenie odszkodowań następuje w drodze decyzji. Z art. 22 ust. 1 pkt 1 u.r.o.d. wynika zaś, że podmiot likwidujący obowiązany jest wypłacić działkowcom odszkodowanie za składniki majątkowe znajdujące się na działkach, a stanowiące ich własność oraz za prawa do działki w ROD, pomniejszone o wartość prawa do działki przyznanego w nowo powstałym ROD. Z przywołanych przepisów wynika prawo działkowców oraz stowarzyszenia ogrodowego do otrzymania odszkodowania za stanowiące ich własność składniki majątkowe znajdujące się na działce oraz za prawa do działki znajdującej się w likwidowanej części ROD, w związku z realizacją roszczenia osoby trzeciej.
Kolegium wskazało, że dla ustalenia, czy stowarzyszeniu ogrodowemu przysługuje prawo do odszkodowania w oparciu o wyżej zacytowane przepisy, konieczne jest wykazanie, że, po pierwsze, doszło do likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego w związku z realizacją skutecznych roszczeń osoby trzeciej; po drugie, że w dniu nabycia do danej nieruchomości tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe lub w dniu, w którym ROD stał się ogrodem stałym w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych, Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego występowały jako właściciel nieruchomości. W razie spełnienia tych dwóch przesłanek podmiot, który występował jako właściciel w dacie przekazania nieruchomości pod ogród działkowy lub w dacie, w której ogród stał się ogrodem stałym, jest obwiązany wypłacić stowarzyszeniu ogrodowemu odszkodowanie, według kosztów odtworzenia, za składniki majątkowe stanowiące jego własność, a niepodlegające odtworzeniu. Odpowiednie stosowanie tego przepisu w sytuacji opisanej w art. 25 ust. 1 u.r.o.d. polega na tym, że w art. 22 ust. 1 mowa jest o "podmiocie likwidującym", a w sytuacji likwidacji ROD w związku z roszczeniem osoby trzeciej będzie to nie tyle podmiot likwidujący - którym w świetle przepisów art. 18-21 u.r.o.d. jest Skarb Państwa lub gmina będące właścicielem nieruchomości, ale Skarb Państwa lub gmina działające jak właściciel w dacie powstania ROD. Nie są one bowiem właścicielami w dacie likwidacji ROD w związku z roszczeniem osoby trzeciej, to bowiem owa osoba trzecia posiada tytuł prawny do danej nieruchomości.
Jak podał organ odwoławczy, nie ma wątpliwości co do tego, że ROD "[...]" obecnie funkcjonuje i jako całość nie został zlikwidowany. Przedmiotowa sprawa dotyczy tylko części zagospodarowanej pod tenże ogród, która znajdowała się na terenie obecnej działki nr [...], która to działka została zwrócono dawnym właścicielom w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji wywłaszczeniowej Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 15 października 1954 r. Nr [...]. Nieważność ww. decyzji wywłaszczeniowej w części dotyczącej parceli katastralnej l. kat. [...] b. gmina katastralna [...] stwierdziła ostateczną decyzją z dnia 31 sierpnia 2000 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast i od tej pory własność działki nr [...] wróciła do spadkobierców osoby fizycznej, która była jej właścicielem przed wydaniem decyzji o wywłaszczeniu.
Niezależnie od powyższych okoliczności, w okresie, w którym obecna działka nr [...] (stanowiąca część dawnej parceli l. kat. [...]) była wywłaszczona na cele oświaty lub też wcześniej - w czasie kiedy stanowiła ona własność osoby fizycznej, doszło do zagospodarowania tego terenu przez pracowniczy ogród działkowy "[...]".
Jak ustalono ponad wszelką wątpliwość POD "[...]" powstał na mocy decyzji o lokalizacji szczegółowej dnia 23 sierpnia 1961 r., wydanej przez Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej w Krakowie Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury (karta 168, t. I). Z decyzji tej wynika, że na terenie położonym w Krakowie, stanowiącym działkę l. kat. [...] ustala się lokalizację szczegółową dla pracowniczych ogródków działkowych "[...]". Decyzja obejmuje wyłącznie teren parceli katastralnej l. kat. [...] i nie obejmuje żadnej innej działki, w szczególności parceli l. kat [...], z której, jak wykazano powyżej, powstała później, po kolejnych podziałach i przekształceniach m. in. działka nr [...]. Nie może być zatem wątpliwości, że POD "[...]" nie powstał na terenie obecnej działki nr [...] na mocy decyzji lokalizacyjnej tegoż ogrodu oraz że z decyzji tej w żaden sposób nie wynika, w jaki sposób doszło do zagospodarowania pod ogród innych niż teren parceli l. kat. [...] gruntów. Nie można wykluczyć, że ogród ten istniał już wcześniej jako ogród czasowy, niemniej jednak brak jest dokumentów potwierdzających taką okoliczność.
Mimo podjętych przez organ odwoławczy czynności mających na celu ustalenie okoliczności zagospodarowania terenu obecnej działki nr [...] pod ww. ogród działkowy, nie udało się ujawnić jakichkolwiek okoliczności przejęcia działki nr [...] pod Pracowniczy Ogród Działkowy "[...]". Co prawda, za pismem z dnia 31 lipca 2024 r. P. przesłał pewne dokumenty, jednak żaden z tych dokumentów nie stanowi tytułu prawnego, zgodnie z którym na terenie obecnej działki nr [...] ogród "[...]" mógłby i miałby powstać. Z kolei załączona do pisma mapa, jak wskazano w piśmie, pochodząca z dnia 17 października 1964 r., wskazuje wprawdzie, że teren dawnej parceli l. kat. [...] jest obrysowany na niej czerwonymi liniami, tak jak pozostałe obszary zajęte pod POD "[...]" zgodnie z decyzją lokalizacyjną, niemniej jednak w ocenie Kolegium fakt ten nie dowodzi niczego, co byłoby istotne dla niniejszej sprawy. Nie wiadomo bowiem w jakim celu mapa została sporządzona, czy stanowiła załącznik do jakiegoś innego dokumentu, czy może były to jakieś wewnętrzne ustalenia na potrzeby organizacji ogrodu. Mapa nie ma ani legendy, ani nie jest opatrzona datą. Poza tym, nawet gdyby przyjąć, że czerwone linie oznaczają tereny zajęty pod POD "[...]" i nawet gdyby przyjąć za PZD, że mapa rzeczywiście pochodzi z 1964 r., to mogłoby to dowodzić jedynie, że już w tamtym czasie teren dzisiejszej działki nr [...] był zagospodarowany przez PZD. Nie oznacza to jednak wcale, że zagospodarowanie to było legalne i miało podstawę prawną, przeciwnie, na podstawie pozostałych dowodów w sprawie stwierdzić należy, ze nic na to nie wskazuje. Analogicznie - przedłożony wykaz osób zajmujących poszczególne działki ogrodowe wraz z należnymi opłatami nie jest opatrzony datą. Wynika z niego, że osoby te użytkowały działki po prawej stronie rzeki B. . Nawet jednak jeśli część z nich użytkowała teren dzisiejszej działki nr [...] to również nie dowodzi w żaden sposób, że teren ten został zajęty pod ogrody działkowe zgodnie z prawem. Kolegium stoi na stanowisku, że sam fakt, iż przedmiotowy teren był zagospodarowany pod ogrody działkowe, nawet od wielu lat, nie jest sam w sobie podstawą prawną zagospodarowania tego terenu pod ogród. Przeciwnie, mając także na uwadze dowód w postaci ugody zawartej w związku z użytkowaniem przez PZD terenu działki nr [...] przed Sądem Rejonowym dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie I Wydział Cywilny z dnia [...] września 2015 r. VI C [...] r., w której pozwany P. w K. zobowiązał się do zapłaty na rzecz właściciela działki nr [...] wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z tego gruntu, która również wskazuje, iż brak było podstaw do korzystania z działki nr [...] przez PZD, wskazać należy, że podstawy takiej nie było, niezależnie od tego jak długo PZD z działki nr [...] korzystał.
Co prawda ww. ugoda sama w sobie nie może przesądzić, że nie istniały dokumenty na podstawie których działka nr [...] została zajęta pod ogród działkowy. Ciężar dowodu w postępowaniu cywilnym spoczywa na stronach i sąd nie ma obowiązku dążyć do ujawnienia prawdy materialnej na tej samej zasadzie co organy administracji w postępowaniu administracyjnym. Stąd też Kolegium nie traktuje tej ugody jako jedynego dowodu w sprawie, niemniej jednak uwzględnia ją jako jeden z dowodów potwierdzających, że podstaw zajęcia działki nr [...] pod POD "[...]" na przestrzeni czasu nie było. Ugoda ta i ustalenia, na których została oparta potwierdzają bowiem jedynie to, co ustalono w niniejszym postępowaniu na podstawie kwerendy dokumentów archiwalnych i wyjaśniań strony postępowania, jest zatem elementem materiału dowodowego, który stał się podstawą wydanego obecnie rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze wszystkie powyższe ustalenia Kolegium uznało, że w sprawie przyjąć należy, że obecnie nie istnieją dowody potwierdzające legalność zagospodarowania działki nr [...] pod ogród działkowy. Co za tym idzie, Kolegium przyjęło, że działka nr [...] została zagospodarowana pod POD "[...]" bez podstawy prawnej. Zatem na terenie obecnej działki nr [...] nigdy legalnie nie istniał ogród działkowy. Działka ta była tylko faktycznie zagospodarowana pod ogród działkowy, nie było jednak podstawy prawnej jego na tym terenie powstania.
Wyżej ustalona okoliczność powoduje, że brak jest w niniejszej sprawie możliwości zastosowania przepisu art. 25 ust. 2 w zw. z art. 22 ust. 1 u.r.o.d. i wypłaty odszkodowania w tych przepisach przewidzianego. Skoro bowiem na terenie działki nr [...] nigdy legalnie nie istniał pracowniczy ogród działkowy, to po pierwsze, nie mogło dojść do jego likwidacji na tym terenie w sensie prawnym, a po drugie nie mogło być na tym terenie ogrodu stałego w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych. Wyjaśniono, że u.r.o.d. przewiduje regulację dotyczącą likwidacji ogrodu działkowego z różnych powodów i w różnych okolicznościach, jednak dotyczy ona w każdym przypadku tylko prawidłowo i legalnie powstałych rodzinnych ogrodów działkowych - które wcześniej mogły stanowić prawidłowo i legalnie powstałe pracownicze ogrody działkowe. Ustawa nie przewiduje natomiast żadnej regulacji, która powodowałaby powstanie ogrodu działkowego na skutek długotrwałego zagospodarowania terenu pod taki właśnie ogród, a więc na podstawie faktycznego posiadania. Zarówno obecnie obowiązująca u.r.o.d., jak i wcześniejsze ustawy, w szczególności ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych, ustawa z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych, a także ustawa z dnia 9 marca 1949 r. o pracowniczych ogrodach działkowych, do powstania ogrodu działkowego, choćby tymczasowego, wymagały aktu stasowania prawa lub ewentualnie podstawy w akcie prawa miejscowego. W ustawie z 1949 r. dla ustanowienia ogrodu konieczne było jego ustanowienie w planie miejscowym, ewentualnie, w braku takiego planu, wymagana była uchwała miejskiej rady narodowej lub uchwała powiatowej rady narodowej. Analogiczne wymogi dotyczyły ogrodów czasowych. W ustawie z 1981 r. konieczne było przeznaczenie terenu pod ogród działkowy w planie miejscowym. W razie braku takiego zapisu można było ustanowić ogród czasowy, do czego potrzebna była decyzja administracyjna właściwego miejscowo organu wykonawczego gminy. Podobnie w ustawie z 2005 r. wskazano, że położenie ogrodu powinno zostać ustalone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a jego powstanie jest możliwe wyłącznie na gruntach na gruntach stanowiących własność Skarbu Państwa, jednostek samorządu 'terytorialnego oraz P. . Wszystkie ustawy przewidywały także rejestrację powstałego ogrodu w rejestrze pracowniczych (rodzinnych) ogrodów działkowych prowadzonych przez PZD.
ROD "[...]" (dawniej POD "[...]" ) był i jest nadal prawidłowo założonym, zarejestrowanym, stałym ogrodem. Został on zrejestrowany przez PZD i istnieje do chwili obecnej. Wszelkie dokumenty dotyczące tego ogrodu wskazują jednak wyraźnie obszar, jaki ogród miał zajmować. Do obszaru tego nie należał teren obecnej działki nr [...], która pomimo, iż przez lata stanowiła własność Skarbu Państwa, a potem Gminy Kraków, na skutek obowiązywania decyzji wywłaszczeniowej, to nigdy nie została przeznaczona pod ogród działkowy. Wywłaszczenie nastąpiło na cele oświaty. W świetle powyższych regulacji brak jest w sprawie jakiejkolwiek okoliczności, która wskazywałaby, choćby pośrednio, że przedmiotowa działka kiedykolwiek była zgodnie z prawem przeznaczona pod ogród działkowy. W tej sytuacji, wobec treści powołanych regulacji kolejnych ustaw, nie mógł na niej legalnie istnieć ani stały, ani czasowy ogród działkowy.
Faktycznie istniejący na terenie działki nr [...] ogród działkowy nie mógł też nigdy, wbrew twierdzeniom odwołania, stać się ogrodem stałym w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych. Należy bowiem wskazać, że ustawa ta przewidywała w art. 33, iż pracownicze ogrody działkowe istniejące ponad 10 lat, a nie mające ustalonej lokalizacji, uznaje się za ogrody stałe w rozumieniu ustawy. Przepis ten dotyczył ogrodów, które nie miały ustalonej lokalizacji. Jak wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 19 sierpnia 2020 r. sygn. akt II SA/Po 740/19: "Pojęcie "nie mające ustalonej lokalizacji" należy odnieść do ogrodów, które powstały na terenach przeznaczonych w planie miejscowym "dla innych potrzeb", ale które mogły być użytkowane do celów przewidzianych w ustawie przez okres nie krótszy, niż trzy lata (art. 10 ust. 1 u.p.o.d. z 1949 r.). Skoro przy tym zakłady pracy mogły zakładać wyłącznie stałe ogrody działkowe (zob. art. 5 ust. 2 u.p.o.d. z 1949 r.), czasowe ogrody działkowe były zakładane przez gminy (art. 5 ust. 1 u.p.o.d. z 1949 r.). W konsekwencji były to miejskie ogrody działkowe w rozumieniu art. 32 ust. 1 u.p.o.d. z 1981 r.". Powołany w zacytowany wyroku w kontekście pojęcia "ogrodów nie mających ustalonej lokalizacji" art. 10 ust. 1 u.p.o.d. z 1949 r. stanowił z kolei, że: na przeznaczonych dla innych potrzeb obszarach, które mogą być użytkowane do celów, przewidzianych w niniejszej ustawie, przez okres nie krótszy niż trzy lata, tworzy się czasowe ogrody działkowe (ust. 1). Czasowy ogród działkowy powinien obejmować co najmniej 20 działek o obszarze nie większym, niż 1.500 m2 każda (ust. 2) .Przepisy, dotyczące prowadzenia i zakładania pracowniczych ogrodów działkowych, odnoszą się do czasowych ogrodów działkowych. Urządzenia czasowych ogrodów działkowych mogą nosić charakter prowizoryczny (ust.3). Przepis ten dotyczył zatem czasowych ogrodów działkowych, które, jak wskazano powyżej, powstawały na terenach nieprzeznaczonych na ten cel w planie miejscowym. Należy jednak podkreślić, że w świetle ustawy z 1949 r. ich zakładanie podlegało tym samym zasadom co zakładanie ogrodów stałych. Wymagana była zatem uchwała właściwej rady narodowej, której w sprawie przedmiotowej, dla terenu ówczesnej parceli l. kat. [...], nie ma. W tej sytuacji, na terenie tej parceli nie mógł powstać ogród czasowy w rozumieniu ustawy z 1949 r. Nie było to możliwe także z uwagi na fakt, że wówczas była to jeszcze własność osoby fizycznej. Najpierw musiałoby zatem dojść do wywłaszczenia terenu, co wprawdzie później nastąpiło, jednak na zupełnie inny cel niż powstanie miejskiego ogrodu działkowego. Skoro tak, to nie mógł też nastąpić skutek w postacie przekształcenia takiego ogrodu w ogród stały na podstawie art. 33 u.p.o..d z 1981 r.
Z powyższego wynika, że ogród faktycznie funkcjonujący na terenie obecnej działki nr [...] nigdy legalnie na tym terenie nie istniał, nie mogło zatem dojść do likwidacji tego ogrodu, nie mógł on też stać się ogrodem stałym. To z kolei wyklucza zastosowanie art. 25 ust. 1 u.r.o.d. i przyznanie przewidzianego w tym przepisie odszkodowania.
W odniesieniu do zarzutu nieprawidłowego przyjęcia iż w dniu nabycia tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe do nieruchomości Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego nie występowały jako właściciel nieruchomości, podczas gdy w chwili powstania Pracowniczego Ogrodu Działkowego "[...]" w K. , tj. w 1965 roku, właścicielem terenu był Skarb Państwa, a na mocy decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 14 września 2000 roku własność nieruchomości nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] (z której podziału powstała działka nr [...]) przeszła na rzecz Gminy Miejskiej Kraków, Organ odwoławczy stwierdził, że kwestia ta jest irrelewantna z punktu widzenia przedmiotowej sprawy. Rację ma odwołujące się stowarzyszenie, że do czasu stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 15 października 1954 r. Skarb Państwa, a następnie Gmina Kraków działały w odniesieniu do obecnej działki nr [...] jak właściciel. Nie ma to jednak znaczenia dla sprawy przedmiotowej, ponieważ na tej działce nie istniał nigdy prawidłowo i legalnie założony ogród działkowy. O ile zatem przesłanka , na którą wskazuje odwołujący jest spełniona, to nie jest spełniona inna, a to istnienie ogrodu działkowego, który mógłby zostać zlikwidowany z powodu roszczenia osoby trzeciej.
Jeśli chodzi o zarzut zaniechania przeprowadzenia dowodów na okoliczność ustalenia składników majątkowych za które przysługuje odszkodowanie, Kolegium podało, że w sytuacji, w której wykazano, iż odszkodowanie nie może zostać przyznane z powodu braku spełnienia przesłanek określonych w art. 25 ust. 1, ustalanie jego wysokości i prowadzenie inwentaryzacji pozostałych na terenie działki składników majątkowych byłoby bezcelowe.
Z kolei ewentualne braki w uzasadnieniu decyzji organu I instancji Kolegium, jako organ II instancji, zobowiązany rozpatrzyć sprawę w całości po raz drugi, uzupełniło w ramach uzasadnienia niniejszej decyzji. Zapewniono również stronie czynny udział w każdym stadium postępowania.
Jeśli chodzi o podnoszoną przez PZD okoliczność, iż Prezydent Miasta Krakowa, w sposób niezasadny, zaniechał likwidacji ROD "[...]" niezwłocznie po stwierdzeniu nieważności decyzji wywłaszczeniowej Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 15 października 1954 r., Kolegium wskazało, że jest to zarzut bezzasadny. Nie było możliwości likwidacji ogrodu, który nigdy nie został prawidłowo i legalnie na danym terenie założony. Przy tym ROD "[...]" na terenie dawnej parceli l. kat. [...] istniał przez lata legalnie i nadal istnieje, do tego terenu brak jest także roszczeń osób trzecich. Nie było zatem podstaw do likwidacji tego ogrodu. Natomiast jeśli chodzi o zagospodarowaną pod ogród cześć dawnej parceli l. kat [...] nie było możliwości podjęcia takiego działania nie miałoby ono bowiem właściwego przedmiotu - założonego zgodnie z prawe rodzinnego (wcześniej - pracowniczego) ogrodu działkowego.
Na powyższą decyzję P. w K. złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie przepisów:
1) art. 25 ust. 1 w zw. z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych (dalej: "ustawa o rod) poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające wypłatę odszkodowania przez Gminę Kraków na rzecz strony skarżącej tj. w sytuacji gdy w dniu nabycia tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe do nieruchomości Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego występowały jako właściciel nieruchomości, a w chwili powstania Pracowniczego Ogrodu Działkowego "[...]" w K. , tj. w 1965 roku, właścicielem terenu był Skarb Państwa, a na mocy decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 14 września 2000 roku znak: GG.VI.7723/1/185/2/2000/Sj własność nieruchomości nr [...] obr. [...] jedn. ewid. [...] (z której podziału powstała działka nr [...]) przeszła na rzecz Gminy [...],
2) art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 roku o rodzinnych ogrodach działkowych w zw. z art. 33 ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych poprzez stwierdzenie, że ROD "[...]" nie spełniał przesłanek do uznania go za ogród stały co stanowi podstawę do wydania decyzji o odmowie wypłaty odszkodowania, podczas gdyby nawet przyjąć iż ogród ten nie mając ustalonej lokalizacji na obecnej działce ewidencyjnej nr [...], to istniał od przeszło 10 lat, a zatem w rozumieniu art. 33 tej ustawy stał się ogrodem stałym,
3) art. 6 k.p.a. poprzez:
- nieprawidłowe zastosowanie art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o rod, co doprowadziło do błędnego wydania decyzji odmawiającej przyznania odszkodowania w związku
z koniecznością likwidacji ROD spowodowaną roszczeniem osoby trzeciej,
- nieprawidłową wykładnię art. 33 ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych skutkującą przyjęciem iż zajęcie działki nr [...] nastąpiło bez podstawy prawnej, a co za tym idzie nie mogło prowadzić do powstania statusu czasowego ogrodu działkowego, co do którego możliwe byłoby ewentualne wydanie decyzji o jego likwidacji;
4) art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ II instancji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a w szczególności poprzez pobieżną analizę dowodów z dokumentów przekazanych przez skarżącego w piśmie z dnia 31 lipca 2024 r.
5) art. 77 § 1 k.p.a. niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego,
zaniechanie wnikliwego zbadania iż ROD "[...]" w K. stał się ogrodem stałym
w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych,
wobec spełnienia przesłanek z art. 33 tej ustawy, a także art. 32 ust. 1 tej ustawy,
6) art. 80 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ocenienie zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności poprzez przyjęcie, że w sprawie występuje stan faktyczny uzasadniający odmowę przyznania odszkodowania, podczas gdy spełnione zostały przesłanki o jakich mowa w art. 25 ust. 1 ustawy o rod, a odmowa uwzględnienia wniosku wynikać ma między innymi z wiedzy o wydaniu decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji wywłaszczeniowej od 2003 r.
7) art. 81a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy w sprawie zachodziły niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, które nie zostały rozstrzygnięte na korzyść strony,
8) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez pominięcie prawidłowego uzasadnienia decyzji.
9) art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji w sytuacji gdy organ odwoławczy powinien wydać decyzję uchylającą zaskarżoną decyzję i orzec co do istoty sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.).
Następnie zważyć należy że orzekanie w sprawie odbywa się w warunkach związania, o których mowa w art. 153 P.p.s.a., ponieważ niniejszy wyrok jest poprzedzony prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z 4 marca 2022 r., sygn. II SA/Kr 1109/21. Zatem na wynik niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego mają wpływ ustalone wcześniej przez WSA w Krakowie kierunki badania sprawy i wyrażone stanowisko. Sąd obecnie rozpoznający sprawę w pierwszej kolejności ma obowiązek ocenić, czy organy administracyjne dostosowały się do wskazań ww. wyroku. Zgodnie bowiem z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, ponieważ są nimi związane. W orzecznictwie NSA podkreśla się, że ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, może być wyłączony tyko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (por. wyrok NSA z 26 czerwca 2000 r., sygn. I SA/Ka 2408/98, wyrok WSA w Olsztynie z 16 czerwca 2009 r., sygn. II SA/Ol 443/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ocena prawna może odnosić się zarówno do przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Zarówno organ administracji jak i sąd, rozpoznając sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny zawartej w uzasadnieniu wyroku. Związanie to dotyczy również wskazań co do dalszego postępowania, w przypadku uchylenia poprzedniej decyzji ze względu na naruszenie przepisów procesowych w zakresie dotyczącym wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Od tej oceny zarówno organ administracji, jak i sąd może odstąpić jedynie w przypadku zmiany stanu faktycznego sprawy. Wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego wywiera takie skutki, że oddziałuje na ponowne rozpoznanie sprawy przez organ administracyjny, który zobowiązany jest do podporządkowania się ocenie prawnej i wskazaniom. Wskazania prawomocnego wyroku miały na celu uniknięcie błędów w przyszłym postępowaniu, co do stwierdzonych wadliwości w zebraniu kompletnego materiału dowodowego.
W wyroku z dnia 4 marca 2022 r sygn. akt II SA/Kr 1109/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że organ II instancji :
- nie ustalił ponad wszelką wątpliwość czy powołana nieruchomość, której dotyczyło żądanie skarżącej, nie uzyskała statusu ogrodu stałego w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych, pomimo nieobjęcia jej decyzją lokalizacyjną. Organ odwoławczy nie odniósł się wystarczająco do wyraźnie wyartykułowanego w odwołaniu zarzutu jakoby ogród w dacie wejścia w życie ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych istniał już ponad 10 lat, a zatem stał się on wówczas ogrodem stałym w rozumieniu ustawy.
-nie ustosunkował się do tego, że pomimo wygaśnięcia, na skutek decyzji stwierdzających nieważność wywłaszczenia, praw Skarbu Państwa do nieruchomości i w konsekwencji uprawnienia przysługującego PZD, a opierającego się na prawie własności Skarbu Państwa, a kolejno Gminy Miejskiej Kraków, organy państwowe zaniechały przeprowadzenia likwidacji ówczesnego POD "[...]" w K. zgodnie z obowiązującą wówczas ustawą. Nie nastąpiło to również w okresie późniejszym.
-nie wykazał czy faktycznie na przedmiotowej działce ewidencyjnej istniał Pracowniczy Ogród Działkowy "[...]" w K. , od co najmniej 1965 r., czyli od dnia wydania decyzji lokalizacyjnej dla pozostałej części ogrodu.
-nie wyjaśniono, w jaki sposób przywołane wyroki sądów powszechnych dotyczące roszczenia cywilnoprawnego o zapłatę wiążą się z materialnoprawną podstawą ustalenia odpowiedzialności administracyjnej na podstawie przepisów art. 25 u.r.o.d.
Zwrócono uwagę na odmienny, w przypadku odpowiedzialności ustalanej w drodze decyzji administracyjnej, rozkład ciężaru dowodów, spoczywającego w tym przypadku, po myśli art. 7 k.p.a., w zasadniczym zakresie, na organie administracyjnym, nie zaś na podmiocie inicjującym postępowanie.
Przedmiotem ponownej kontroli sądowej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 8 października 2024 r., znak: SKO.GN/4160/32/2024, mocą której utrzymano decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 29 kwietnia 2021 r ., znak: GS-03.680.1.1.2016 w przedmiocie odmowy wypłaty odszkodowania wg. kosztów odtworzenia za składniki majątkowe niepodlegające odtworzeniu stanowiące własność Stowarzyszenia Ogrodowego, pozostawione na nieruchomości gruntowej, stanowiącej własność osoby fizycznej, położonej przy ul. [...] w K. , oznaczonej jako działka nr [...].
Rozpoznając złożoną skargę zgodnie z tymi wszystkimi kryteriami stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a organy wykonały wskazania z wyroku WSA w Krakowie z dnia 4 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 1109/21, podejmując wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w zgodzie z art. 7 k.p.a. W trakcie trwania postępowania organ II instancji przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe na podstawie posiadanych przez organ I instancji dokumentów i rejestrów,przeprowadzonej kwerendy w archiwach, a także zwracając się do P. w K. , celem ustalenia od jakiej daty i w związku z jakimi okolicznościami obecna działka nr [...] została zajęta pod teren Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]", czy wcześniej pracowniczego ogrodu działkowego. Brak dokumentów w tym względzie doprowadził organ do trafnego wniosku, że nie ma możliwości jednoznacznego i niebudzącego wątpliwości ustalenia daty faktycznego samowolnego zajęcia przez poprzedników prawnych P. działki oznaczonej obecnie jako [...]. Nastąpiło to jednak bez zgody Skarbu Państwa i Gminy Miejskiej Kraków oraz wbrew przepisom kolejnych ustaw o pracowniczych i rodzinnych ogrodach działkowych. Wobec tego samo samowolne zagospodarowanie terenu działki, nie objętej decyzja lokalizacyjną lub innym dokumentem pozwalającym na urządzenie pracowniczego ogrodu działkowego nie mogło spowodować powstania legalnego pracowniczego ogrodu działkowego na tym terenie.
Ponownie rozpoznając sprawę organ zastosował prawidłowo art. 25 ust 1 w zw. z art. 22 ust 1 ustawy z 13 grudnia 2013 r o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz.U.2021.1073 t.j. z dnia 2021.06.16) i stwierdził że nie znajduje zastosowania w okolicznościach faktycznych sprawy.
Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych w przypadku likwidacji ROD lub jego części w związku z realizacją roszczenia osoby trzeciej, nie stosuje się przepisu art 21, jeżeli Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego występowały jako właściciel nieruchomości w dniu nabycia do tej nieruchomości tytułu prawnego przez stowarzyszenie ogrodowe lub w dniu, w którym ROD stał się ogrodem stałym w rozumieniu ustawy z dnia 6 maja 1981r. o pracowniczych ogrodach działkowych. Stosownie natomiast do art. 25 ust. 2 tej ustawy, w przypadku likwidacji ROD, o której mowa w ust. 1, przepis art. 22 ust. 1 stosuje się odpowiednio. Obowiązanym do wypłaty odszkodowań jest podmiot, który występował jako właściciel nieruchomości w dniu, o którym mowa w ust.1. Ustalenie odszkodowań następuje w drodze decyzji. Podmiotem właściwym do wydania decyzji jest starosta, jeżeli obowiązanym do wypłaty odszkodowań będzie Skarb Państwa, lub organ wykonawczy właściwej jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli do wypłaty odszkodowania będzie zobowiązana jednostka samorządu terytorialnego (art. 25 ust. 3). Zgodnie natomiast z art. 22 ust. 1 tej ustawy, podmiot likwidujący obowiązany jest wypłacić: 1) działkowcom - odszkodowanie za składniki majątkowe znajdujące się na działkach, a stanowiące ich własność oraz za prawa do działki w ROD, pomniejszone o wartość prawa do działki przyznanego w nowo powstałym ROD; 2) stowarzyszeniu ogrodowemu - odszkodowanie, według kosztów odtworzenia, za składniki majątkowe stanowiące jego własność, a niepodlegające odtworzeniu.
Te przepisy stanowiące podstawę zgłoszonego roszczenia odszkodowawczego odnoszą się do likwidacji rodzinnego ogrodu działkowego ze względu na roszczenia osób trzecich.
Przyznanie odszkodowania nie jest możliwe. Pracowniczy Ogród Działkowy powstał na podstawie decyzji o lokalizacji szczegółowej z 23 sierpnia 1961r wydanej przez Prezydium Dzielnicowej RN, jednakże decyzja obejmuje wyłącznie parcelę katastralną [...], a nie obejmuje innej działki w szczególności parceli l.kat. [...] z której powstała m in. działka [...]. Brak dokumentów - dlaczego ogród faktycznie istniał na dz. [...] uprawniał do przyjęcia, że działka zagospodarowana była bez podstawy prawnej. To wykazanie tytułu prawnego finalnie obciążało skarżącego - domagającego się odszkodowania. Przeprowadzone przez organy postępowanie dowodowe wykazało, że na działce [...] jedynie faktycznie funkcjonował Pracowniczy Ogród Działkowy a potem Rodzinny Ogród Działkowy "[...]". Ogród "[...]", pod względem formalnym funkcjonuje legalnie do chwili obecnej ,ale legalne granice ROD "[...]" nigdy nie obejmowały działki [...]. Polski Związek Działkowców nigdy nie posiadał do tej działki jakiegokolwiek tytułu prawnego, bowiem została ona samowolnie zajęta i zagospodarowana. W pełni należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że ROD "[...] " stał się ogrodem stałym (to nie jest kwestionowane), ale nie na działce [...], bo ona nigdy prawnie nie wchodziła w skład tego ogrodu, a jedynie faktycznie. W tej sytuacji nie mogło nigdy dojść do likwidacji ogrodu na tej działce, bowiem nie mógł on stać się, ani nie był na niej ogrodem stałym. Strona skarżąca zobowiązała się w postępowaniu cywilnym (ugoda w sprawie VI C [...]) do zapłaty na rzecz właściciela działki nr [...] wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntu, co oznacza, że brak było tytułu prawnego do korzystania z działki [...] przez PZD. Strona takim tytułem prawnym nie była w stanie się wylegitymować. Przepisy prawne nie przewidywały powstania ogrodu na skutek długotrwałego zagospodarowania terenu pod ogród, wyłącznie na podstawie posiadania. Choć działka stanowiła własność Skarbu Państwa a potem Gminy Kraków, na skutek obowiązywania decyzji wywłaszczeniowej , to nigdy nie została przeznaczona pod ogród działkowy. Skoro nie mógł na niej legalnie istnieć ani stały ani czasowy ogród działkowy, to nie mogło na tym terenie dojść do likwidacji ogrodu w rozumieniu art. 25 ust 2 ustawy o rod.
Stan faktyczny został prawidłowo ustalony przez organy obu instancji, a następnie zastosowano w prawidłowy sposób obowiązujące przepisy prawa. W kontrolowanym postępowaniu, wbrew wywodom skargi nie naruszono ani przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, art. 77 § 1, art 80, art. 81a § 1 k.p.a ) ani przepisów materialnoprawnych (art. 25 ust 1 w zw. z art. 22 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych, art. 25 ust 1 i 2 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych w zw. z art. 33 ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych). Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a., a wyrzeczenie trafnie powołuje art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Po przeprowadzeniu wszechstronnego postępowania dowodowego, organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że brak dokumentu potwierdzającego tytuł prawny P. do nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] obręb [...] jedn. ewid. [...], a w szczególności brak decyzji lokalizacyjnej obejmującej parcele z której powstała ta działka ewidencyjna. Organ II instancji działając z urzędu (art. 7 k.p.a.), wyczerpał możliwości pozyskania dokumentów w sprawie, w tej sytuacji zgodnie z ogólną regułą (art. 6 kc), to na osobie która z określonych faktów wywodzi skutki prawne spoczywa ciężar ich udowodnienia. P. w K. tych istotnych okoliczności związanych z zasadnością swojego roszczenia nie wykazał, nie zgłaszał również wniosków o podjęcie przez organ konkretnych czynności jego zdaniem niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Samo faktyczne zagospodarowanie działki, w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego nie pozwala na przyjęcie, że Rodzinny Ogród Działkowy istniał na niej w sensie prawnym już przed 6 maja 1981 r , to znaczy że działka stanowiła jego majątek. W tej sytuacji zgodnie z regułą, że nikt nie może przenieść na drugą osobę więcej praw niż sam posiada - Polski Związek Działkowców nie mógł przejąć nieodpłatnie tej działki, stosownie do art. 32 ust 2 ustawy o pod.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.