II SA/KR 1623/24

II SA/Kr 1623/24 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-07-02
Data wpływu
2024-12-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Paweł Darmoń /przewodniczący/
Magda Froncisz
Monika Niedźwiedź /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
uchylono zaskarżony wyrok
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 80 poz 721
art 11a , art 11d  , art 11 f  , art 11 g , art 11 i
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
w zw z art 35 ust 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) Protokolant: starszy referent sądowy Adrianna Garus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2025 r. skargi kasacyjnej Gminy S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 lutego 2025 r. sygn. akt II SA/Kr 1623/24 w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 11 października 2024 r. nr WI-VI.7821.1.37.2024.BLu w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej I. uchyla zaskarżony wyrok; II. skargę oddala; III. zasądza od skarżącego P. B. na rzecz skarżącej kasacyjnie Gminy S. kwotę 507 zł (pięćset siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Decyzją Starosty Wadowickiego nr 7/2023 z dnia 1 sierpnia 2023 r., znak: NBZ.6740.6.58.2022 zezwolono na realizację inwestycji drogowej, pn.: Rozbudowa drogi gminnej nr 470266K klasy D wraz z infrastrukturą towarzyszącą w ramach inwestycji Gminy Spytkowice w miejscowości Ryczów oraz Półwieś od skrzyżowania z drogą krajową nr 44 na dł. ok 768 m.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył P. B., podnosząc, że bezskutecznie próbował uzyskać informacje odnośnie realnego przebiegu planowanej trasy oraz rekompensaty. W piśmie uzupełniającym skarżący wskazał, że zmiana geometrii poziomej drogi spowoduje skrócenie zjazdu i uniemożliwi korzystanie z niego w bezpieczny sposób. Zakwestionował też posadowienie na jego działce napowietrznej linii energetycznej, podczas gdy lepszą alternatywą byłyby podziemne linie energetyczne.
W toku postępowania odwoławczego zarzuty zawarte w odwołaniu zostały przekazane inwestorowi i uzyskano stanowisko projektanta w tym zakresie. Następnie, na wniosek inwestora odbyło się spotkanie celem omówienia zagadnień będących przedmiotem odwołania. Następnie, inwestor złożył wyjaśnienia w przedmiocie dokonanych korekt projektu oraz wykazał przejezdność na zjeździe prowadzącym do działki skarżącego dla samochodu osobowego i lekkiego samochodu ciężarowego długości 6,89 m i uzupełnił profil podłużny zjazdu. Pismem z dnia 1 lipca 2024 r. uzupełniono i skorygowano mapę z proponowanym przebiegiem drogi oraz rysunek zagospodarowania terenu w zakresie przebudowy zjazdu H1, stanowiącego dojazd do działki nr [...] (powstałej z podziału działki [...]), zjazdu H2, stanowiącego dojazd do działki nr [...], rezygnacji ze zjazdu do działki nr [...] oraz ze wspólnego zjazdu do działki nr [...] i [...] oraz dokonano stosownych korekt w części opisowej projektu.
Po zapoznaniu się z materiałem dowodowym, skarżący wystosował pismo, kwestionując w szczególności normatywność zjazdu, tj. jego zwężenie z 5 do 3,5 m oraz jego umiejscowienie wyłącznie na jego działce, do których to zarzutów projektant odniósł się negatywnie.
Decyzją z dnia 11 października 2024 r. znak sprawy: WI-VI.7821.1.37.2023.BLu Wojewoda Małopolski na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.) oraz art. 11g ust. 1 pkt 1 i art. 11c ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 311; dalej: specustawa) uchylił częściowo zaskarżoną decyzję Starosty Wadowickiego i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy:
I. uchylił zaskarżoną decyzję w części zapisu znajdującego się na stronie 5, w wierszu 4 licząc od góry, o treści: "0+239, 0+277, 0+430, 0+752 strona prawa DG nr 470266K" i w tym zakresie orzekł: "0+239, 0+277, 0+430, 0+752 strona prawa DG nr 470266K" oraz uchylił w części zapisu znajdującego się na stronie 5, w wierszach 10111 i na stronie 35 w wierszach 11 i 12 licząc od góry o treści: "4. Przebudowa zjazdów indywidualnych w km 0+080, 0+136, 0+335, 0+446, 0+718 strona lewa DG nr 470266K" i w tym zakresie orzekł: "4. Przebudowa zjazdów indywidualnych w km 0+080, 0+136, 0+335, 0+446, 0+717, 0+720 strona lewa DG nr 470266K" oraz uchylił w części zapisu znajdującego się na stronie 7, w wierszach 10 i 11 licząc od dołu, oraz na stronie 35, w wierszach 11 i 12 licząc od góry, o treści: "Przebudowa zjazdów indywidualnych w km 0+080, 0+136, 0+335, 0+446, 0+718 DG nr 470266K strona lewa" i w tym zakresie orzekł: "Przebudowa zjazdów indywidualnych w km 0+080, 0+136, 0+335, 0+446, 0+717, 0+720 DG nr 470266K strona lewa";
II. uchylił zaskarżoną decyzję w części zapisu znajdującego się na stronie 10, w wierszach 34 do 35 licząc od góry, o treści: "1836/1 (1836) - H2, na którym zaprojektowano przebudowę zjazdu indywidualnego w km 0+097 DG nr 470266K strona prawa" i w tym zakresie umorzył postępowanie;
III. uchylił zaskarżoną decyzję w części zapisu znajdującego się na stronie 11, w wierszach od 13 do 14 licząc od góry, o treści: "2012/1 (2012), 2011/2 - H16, na którym zaprojektowano przebudowę zjazdu indywidualnego w km 0+718 DG nr 470266K strona lewa" i w tym zakresie orzekł: "2012/1 (2012), 2011/2 - H16, na którym zaprojektowano przebudowę zjazdu indywidualnego w km 0+717 i 0+720 DG nr 470266K strona lewa".
IV. uchylił zaskarżoną decyzję w części zapisu w rozdziale IX zatwierdzenie podziału nieruchomości znajdującego się w tabeli na stronie 32 - poz. Lp. 62 i w tym zakresie orzekł reformatoryjnie;
V. uchylił zaskarżoną decyzję w części zapisu znajdującego się na stronie 33 w wierszach 21 do 24, o treści: "inż. N. S. posiadający uprawnienia nr [...]/u w specjalności instalacyjnej w telekomunikacji przewodowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą bez ograniczeń, wpisany na listę członków Ś. Okręgowej Izby Budownictwa o numerze ewidencyjnym [...]" I w tym zakresie orzekł "mgr inż. A. Ś. posiadający uprawnienia Nr [...] w specjalności instalacyjnej w telekomunikacji przewodowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą bez ograniczeń, wpisany na listę członków Ś. Okręgowej Izby Budownictwa o numerze ewidencyjnym [...]".
VI. uchylił zaskarżoną decyzję w części jej załącznika Nr 1, tj. mapy z proponowanym przebiegiem drogi w skali 1:500 z liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, przedstawiającej proponowany przebieg drogi i w tym zakresie orzekł o nowym załączniku, tj. o mapie sytuacyjno-wysokościowej w skali 1:500, pn.: mapa przedstawiająca proponowany przebieg drogi, stanowiącym załącznik Nr 1N do niniejszej decyzji Wojewody Małopolskiego;
VII. uchylił zaskarżoną decyzję w części jej załącznika nr 3, tj. elementów projektu budowlanego i w tym zakresie orzekł o zatwierdzeniu załącznika nr 3N.
W uzasadnieniu Wojewoda ocenił, że skorygowany i uzupełniony na etapie postępowania odwoławczego projekt budowlany jest zgodny z art. 34 ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2019, poz. 1643).
Organ odwoławczy nie miał zastrzeżeń względem poprawności proceduralnej, w szczególności wskazując, że decyzję doręczono pełnomocnikowi inwestora, właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem poinformowano o tym fakcie zawiadomieniem, a pozostałe strony postępowania – obwieszczeniem.
Wojewoda stwierdził, że po zapoznaniu się z materiałem dowodowym doszedł do przekonania o konieczności korekty merytoryczno-reformacyjnej, która zdaniem organu mieści się w granicach art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i dotyczy określenia w szczególności kilometrażu przebudowy zjazdów indywidualnych oraz nieruchomości położonych w terenie objętym obowiązkiem budowy lub przebudowy, a także ograniczenia przebudowy zjazdu tylko do działek nr [...] i [...] (wyłączając stąd działkę nr [...]). W opinii Wojewody powyższe rozstrzygnięcia nie naruszają zasady dwuinstancyjności.
Przechodząc do zarzutów odwołania, na wstępie wskazano, że organ nie jest uprawniony do wyznaczania i korygowania przebiegu planowanej inwestycji drogowej. Przepisy nie wymagają zgody skarżącego na realizację inwestycji na części jego działek, a realizacja przedmiotowej inwestycji jest konieczną inwestycją celu publicznego, co usprawiedliwia ograniczenie prawa własności, które nie ma charakteru absolutnego.
Analiza dokumentacji projektowej wykazała, że niemożliwe było zaprojektowanie przedmiotowej inwestycji bez zajęcia działki nr [...], [...] i [...] należących do skarżącego. W ocenie organu projekt budowlany nie przewiduje rozwiązań, które wprowadzają nadmierną lub nieuzasadnioną ingerencję w prawo własności skarżącego, bowiem teren będący jego własnością nie został zajęty w wymiarze większym, niż jest to wymagane dla realizacji inwestycji.
W ocenie Wojewody organ I instancji dokonał dogłębnej analizy dokumentacji, strony miało prawo wglądu w akta sprawy oraz wnosić uwagi i zastrzeżenia, przy czym skarżący na etapie postępowania I instancji żadnych uwag nie składał.
Podkreślono, że organ nie jest kompetentny do oceny przesłanek ekonomicznych i społecznych powstającej inwestycji, a kontroluje ją wyłącznie pod kątem zgodności z prawem.
Dalej wskazano na przewidzianą w art. 12 ust. 4a specustawy możliwość uzyskania odszkodowania, które jest przyznawane w drodze odrębnej decyzji, ex post, a nie jak życzyłby sobie tego skarżący – ex ante. Zarzuty w tym zakresie nie dotyczą zatem decyzji Starosty Wadowickiego i nie mogły być rozpatrzone w przedmiotowym postępowaniu. Skarżący nie może też skutecznie domagać się odmowy udzielenia zezwolenia na realizację inwestycji drogowej z tego względu, że nie złożono mu oferty wykupu nieruchomości lub nie przeprowadzono negocjacji, czy konsultacji społecznych, które nie są wymagane. Nie mniej jednak w przedmiotowej sprawie inwestor przeprowadził konsultacje społeczne w dniu 8 sierpnia 2022 r.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego przebudowy zjazdu na działkę skarżącego wskazano, że zjazd spełnia wymagania § 79 ust. 1 cyt. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie. Poprzez przebudowę zjazdu indywidualnego możliwy będzie wjazd na działkę wozu asenizacyjnego, straży pożarnej i samochodu ciężarowego – np. ciągnika rolniczego do 12 m. Zatem zarzut odwołania dotyczący przebudowy zjazdu został uwzględniony przez inwestora i na etapie postępowania odwoławczego zjazd został skorygowany. W odniesieniu do pytania skarżącego dot. działek nr [...] i [...] wyjaśniono, że z wypisów z ewidencji gruntów i budynków wynika, że Gmina Spytkowice jest samoistnym posiadaczem tych działek. Natomiast działka [...] położona jest poza granicami inwestycji.
Nieskuteczny okazał się również zarzut zmiany lokalizacji istniejącego słupa oraz projektowanego słupa napowietrznej sieci energetycznej, ponieważ budowa napowietrznej sieci jest zgodna wydanymi warunkami gestora sieci. Dodatkowo projekt został pozytywnie uzgodniony z T. D.. Organ nie jest kompetentny do oceny wyboru sposobu prowadzenia sieci.
W ocenie Wojewody nie zostały naruszone wskazywane przez skarżącego zasady Europejskiego Kodeksu Dobrych Praktyk Administracyjnych, ani też przepisy k.p.a.
P. B. złożył skargę na powyższą decyzję Wojewody Małopolskiego, wnosząc o jej uchylenie. Jego zdaniem konieczne jest zweryfikowanie decyzji pod względem przesłanek ekonomicznych, społecznych i prawnych. W uzasadnieniu skarżący przedstawił zaistniałe jego zdaniem nieprawidłowości proceduralne powstałe podczas wydawania decyzji.
Organ odwoławczy wniósł w odpowiedzi o oddalenie skargi.
O oddalenie skargi wniosła również występująca w roli uczestnika postępowania Gmina Spytkowice.
Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 lutego 2025 r. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz orzekł o zasadzeniu na rzecz Skarżącego P. B. kosztów postępowania w wysokości 500 złotych.
Dokonując oceny zgodności z prawem kontrolowanej decyzji przez pryzmat mających zastosowanie przepisów prawa Sąd zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności Sąd wskazał, że obecny na rozprawie Skarżący oświadczył do protokołu, że nie rozpoczęto przebudowy drogi gminnej.
Sąd wyraził stanowisko, że zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu.
Realizacja inwestycji wiąże się, jak wynika z projektu zagospodarowania terenu (dalej p.z.t.) z przebudową i budową zjazdów z drogi gminnej klasy D (s. 30 oraz załącznik graficzny). Zarówno w dokumentacji projektowej (s. 21 p.z.t., s. 3 projektu architektoniczno-budowlanego), jak i w uzasadnieniu decyzji organu I, jak i II instancji jako podstawę normatywną ustalenia parametrów technicznych realizowanych zjazdów powołano rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1643).
Tymczasem rozporządzenie z 1999 r. utraciło moc z dniem 21 września 2022 r. w związku wejściem w życie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 1518). W rozporządzeniu tym, które weszło w życie 22 września 2022 r., zawarto przepisy przejściowe.
Zgodnie z § 115 rozporządzenia z 2022 r. do budowy lub przebudowy drogi publicznej, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia:
1) został złożony wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę lub decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a także odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego,
2) zostało dokonane zgłoszenie budowy lub wykonywania innych robót budowlanych,
3) zostało wszczęte postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na opracowanie projektu lub na opracowanie projektu i wykonanie robót budowlanych
- stosuje się przepisy techniczno-budowlane obowiązujące przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
Wniosek w przedmiotowej sprawie został złożony 28 grudnia 2022 r. przez pełnomocnika Wójta Gminy Spytkowice Pana R. M., zatem już po wejściu w życie nowego rozporządzenia (k. 38 a.a. I instancji).
Z części opisowej p.z.t. wynika, że projekt został sporządzony zgodnie z umową nr PPRI.271.1.1.2021 z dnia 17 czerwca 2021 r. Brak jest przy tym w aktach sprawy informacji o udzieleniu zamówienia publicznego na opracowanie projektu lub na opracowanie projektu i wykonanie robót budowlanych w trybie ustawy o zamówieniach publicznych (§ 115 pkt 3 rozporządzenia z 2022 r.).
W związku z powyższym w sprawie należało zbadać, czy zastosowanie powinny znaleźć nowe czy stare przepisy rozporządzenia. Zdaniem Sądu z akt sprawy nie wynika, jakoby w ogóle kwestia ta była rozważana co stanowi naruszenie art. 11i ust. 1 specustawy w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
W świetle akt sprawy, z uwagi na brak spełnienia przesłanek z § 115 pkt 1 i pkt 3 rozporządzenia z 2022 r., powinny znaleźć zastosowanie przepisy nowe.
Zaakcentowano, że nowe rozporządzenie w sposób odmienny od dotychczasowego reguluje kwestie ustalania parametrów technicznych zjazdu. W § 56 ust. 2 rozporządzenia z 2022 r. parametry geometryczne zjazdu, wyjazdu lub wjazdu powinny umożliwiać przejazd pojazdu miarodajnego oraz uwzględniać uwarunkowania wynikające z ruchu pieszych, osób poruszających się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch, rowerów, hulajnóg elektrycznych lub urządzeń transportu osobistego. Parametry geometryczne dwukierunkowego zjazdu powinny dodatkowo umożliwiać przejazd pojazdu miarodajnego z zachowaniem bezpiecznej odległości między wymijającymi się pojazdami. Pojęcie pojazdu miarodajnego zostało zdefiniowane w § 4 pkt 15 rozporządzenia z 2022 r., który stanowi, że pojazd miarodajny to pojazd o określonych parametrach, które wyznaczają przestrzeń niezbędną do jego ruchu i postoju, wykorzystywany do projektowania drogi. Rodzaje pojazdów miarodajnych zostały określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia z 2022 r. Istotną determinantą parametrów zjazdu w świetle nowego rozporządzenia są zatem m.in. parametry pojazdów korzystających ze zjazdów (długość i szerokość pojazdu), co ma istotne znaczenie także w kontekście formułowanych w skardze zarzutów. Kolejne parametry techniczne zjazdu wskazane w nowym rozporządzeniu to m.in. pochylenie w przebiegu drogi dla pieszych (§ 33 rozporządzenia z 2022 r.) oraz widoczność (§ 81 ust. 1 pkt 6 lit. b rozporządzenia z 2022 r.).
Nie budziło zatem wątpliwości, że stwierdzone uchybienie w istotny sposób wpływa na wynik sprawy i skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Prawidłowe określenie reżimu prawnego w sposób istotny determinuje bowiem rozwiązania projektowe odnośnie do zjazdów.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd uznał je za nieuzasadnione.
Od powyższego wyroku WSA w Krakowie skargę kasacyjną wywiódł uczestnik postępowania Gmina Spytkowice. W skardze kasacyjnej zarzucono:
1. Naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.; art. 145 § 1 pkt 1 iit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. dalej: "ppsa") w zw. z art. 135 ppsa, art. 133 § 1 ppsa i art. 106 §4 ppsa - poprzez uchylenie Zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją Decyzji ZRID, podczas gdy stwierdzone przez WSA naruszenie w postępowaniu administracyjnym przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa poprzez zaniechanie wyjaśnienia, czy zachodzą wynikające z przepisów przejściowych § 115 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych z dnia 24 czerwca 2022 r. (Dz.U. z 2022 r. poz. 1518, dalej: "Rozporządzenie z 2022 r.") przesłanki do zastosowania w sprawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie z dnia 2 marca 1999 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 1643, dalej: "Rozporządzenie z 1999 r."), nie mogło mieć wpływu na wynik postępowania, albowiem WSA na podstawie wiadomej mu z urzędu okoliczności, iż Gmina jest jednostką sektora finansów publicznych i zamawiającym publicznym, stosującym przepisy ustawy Prawo zamówień publicznych z dnia 11 września 2019 r. (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320, dalej "pzp") oraz wobec wynikającej z akt sprawy informacji o dacie zawarcia umowy PPRI.271.1.1.2021 z dnia 17 czerwca 2021 r. mógł samodzielnie stwierdzić, że w sprawie należało zastosować przepisy Rozporządzenia z 1999 r., tak jak prawidłowo to uczyniły organy administracji; naruszenie przez WSA ww. przepisów ppsa mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skoro bowiem stwierdzone przez WSA naruszenie przez organy administracji przepisów postępowania nie miało wpływu na wynik sprawy administracyjnej, to nie było podstaw do wydania przez WSA orzeczenia kasatoryjnego;
2. art. 106 § 3 wzw. 2 art. 113 § 1 ppsa - poprzez zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dowodu z umowy nr PPRI.271.1.1.2021 z dnia 17 czerwca 2021 roku na okoliczność daty wszczęcia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na opracowanie projektu\ który to dowód mógł być niezbędny dla wyjaśnienia wątpliwości dotyczących przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie, w sytuacji gdy przeprowadzenie dowodu nie spowodowałoby nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, a jednocześnie konsekwencją zaniechania przeprowadzenia dowodu było uchylenie obu decyzji administracyjnych wydanych w sprawie, w wyniku czego ponowne wydanie ostatecznej decyzji w sprawie może opóźnić się o parę lat z istotnymi negatywnymi skutkami takiego stanu rzeczy dla lokalnej społeczności zainteresowanej realizacją drogi; naruszenie przez WSA ww. przepisów ppsa mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem ww. dowód potwierdza, że organy administracji zastosowały do oceny wniosku Gminy właściwe przepisy techniczno-budowlane, tj. Rozporządzenie z 1999 r., a zatem skarga na zaskarżoną decyzję powinna zostać oddalona;
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. art. 135 ppsa oraz w zw. żart. 136 § 1 oraz art. 138 § 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "kpa") - poprzez uchylenie wraz z Zaskarżoną Decyzją poprzedzającej ją Decyzji ZRID, podczas gdy WSA stwierdził naruszenie w postępowaniu administracyjnym przepisów art. 7, art. 77 § 1 I art. 107 § 3 kpa poprzez zaniechanie wyjaśnienia, czy w sprawie występują wynikające z przepisów przejściowych § 115 pkt. 3 Rozporządzenia z 2022 r. przesłanki do zastosowania w sprawie przepisów Rozporządzenia z 1999 r. tj. czy przed datą wejścia wżycie Rozporządzenia z 2022 r. zostało wszczęte przez Gminę postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na opracowanie projektu lub na opracowanie projektu i wykonanie robót budowlanych podlegającemu ocenie w postępowaniu administracyjnym o wydanie Decyzji ZRID, a wyjaśnienie tej kwestii może nastąpić w przeprowadzonym przez Wojewodę Małopolskiego uzupełniającym postępowaniu dowodowym, ponieważ ww. kwestia nie ma istotnego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej (wobec braku stwierdzenia przez WSA w uzasadnieniu Zaskarżonego Wyroku jakichkolwiek innych uchybień proceduralnych po stronie organów administracji), co oznacza, że uchylenie Decyzji ZRID wydanej przez Starostę Wadowickiego nie było niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy administracyjnej; naruszenie przez WSA ww. przepisów ppsa w zw. z przepisami kpa mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem gdyby WSA prawidłowo je zastosował, nie uchyliłby Decyzji ZRID. a jedynie zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego;
4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ppsa w zw. z art. 135 ppsa, w zw. z § 115 pkt 3 oraz § 4 pkt 15, 56 ust. 2, 33 i 81 ust. 1 pkt 6 lit. b Rozporządzenia z 2022 r. w zw. art. 111 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych z dnia 10 kwietnia 2003 r. (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 311, dalej: "ustawa zrid") i w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418, dalej: "pb") - poprzez błędne uznanie przez WSA, że doszło do naruszenia przez organy administracji publicznej prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji ZRID, podczas gdy:
(i) WSA ustalił w pierwszej kolejności, że podstawą uchylenia decyzji administracyjnych było naruszenie przepisów postępowania w sposób opisany w zarzucie nr 3 powyżej, a w konsekwencji za przedwczesne należy uznać stwierdzenie przez WSA, że organy wadliwie zastosowały w sprawie przepisy Rozporządzenia z 1999 r. zamiast przepisów Rozporządzenia z 2022 r., przy jednoczesnym braku możliwości zajęcia przez WSA jednoznacznego stanowiska odnośnie do wystąpienia przesłanek uzasadniających zastosowanie w sprawie właściwych przepisów Rozporządzenia z 2022 r., a to z uwagi na wiadomą WSA z urzędu okoliczność, iż Gmina jest jednostką sektora finansów publicznych i zamawiającym publicznym, stosującym przepisy ustawy Prawo zamówień publicznych oraz wobec wynikającej z akt sprawy informacji o zawarciu w dniu 17 czerwca 2021 r. umowy PPRI.271.1.1.2021, co w myśl § 115 pkt 3 Rozporządzenia z 2022 r., które wyraźnie wskazywały na graniczącą z pewnością konieczność zastosowania przepisów Rozporządzenia z 1999 r; naruszenie przez WSA ww. przepisów miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem gdyby Sąd prawidłowo je zastosował, wówczas z uwagi na brak dostatecznych ustaleń faktycznych nie przeszedłby do etapu zastosowania przepisów prawa materialnego i nie uchylił decyzji administracyjnych wobec rzekomo wadliwego zastosowania tych przepisów przez organy administracji;
(ii) z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, że naruszenie prawa materialnego miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ WSA nie przeprowadził żadnej analizy porównawczej właściwych przepisów Rozporządzenia z 1999 r. i Rozporządzenia z 2022 r. (por. zarzut 5), nie można zatem stwierdzić, że gdyby organy administracji zastosowywały w sprawie przepisy Rozporządzenia z 2022 r. a nie Rozporządzenia z 1999 r., to wynik sprawy byłby inny; naruszenie przez WSA ww. przepisów miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem brak stwierdzenia przez WSA wpływu zastosowania (rzekomo) niewłaściwych przepisów na wynik sprawy wykluczał wydanie przez WSA orzeczenia o charakterze kasatoryjnym;
5. art. 141 § 4 ppsa - poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej Zaskarżonego Wyroku, a to z uwagi na brak przytoczenia przepisów Rozporządzenia z 1999 r. i brak wyjaśnienia różnic pomiędzy tymi przepisami a przepisami Rozporządzenia z 2022 r. w zakresie ustalania parametrów technicznych zjazdu z drogi, a w dalszej kolejności brak uzasadnienia przez WSA, dlaczego zastosowanie przez organy administracji przepisów Rozporządzenia z 1999 r. wpłynęło na wynik sprawy i skutkowało uchyleniem Zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją Decyzji ZRID, a dodatkowo brak wskazań co do dalszego postępowania; naruszenie przez WSA ww. przepisu miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem uniemożliwia poddanie Zaskarżonego Wyroku kontroli instancyjnej w zakresie, w jakim WSA przyjął, że przepisy Rozporządzenia z 2022 r. w odmienny sposób niż przepisy Rozporządzenia z 1999 r. regulują kwestie ustalania parametrów technicznych zjazdu z drogi, co stanowiło podstawę do wydania przez WSA orzeczenia kasatoryjnego.
Zarzucono także naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. §115 pkt 3 oraz § 4 pkt 15, 56 ust. 2, 33 i 81 ust. 1 pkt 6 lit. b Rozporządzenia z 2022 r. w zw. art. 11 i ust. 1 ustawy ustawa zrid i w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 pb poprzez Ich niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy wynikające z akt okoliczności wskazywały na podstawę do zastosowania w sprawie przepisów Rozporządzenia z 1999 r., względnie okoliczności należało uznać za niedostatecznie wyjaśnione do zastosowania przepisów prawa materialnego, w tym Rozporządzenia z 2022 r.
Wniesiono o na zasadzie art. 179a ppsa, o przeprowadzenie przez WSA autokontroii rozstrzygnięcia poprzez uchylenie Zaskarżonego Wyroku w całości i ponowne rozpoznanie sprawy w ten sposób, że WSA: (i) oddali skargę. względnie (ii) uchyli wyłącznie Zaskarżoną Decyzję, ponieważ wskazane powyżej w pkt. 1.1, 1.3 oraz 1.4 podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione. III. Wnoszę następnie o: na zasadzie art. 106 § 3 ppsa w zw. z art. 193 ppsa o przeprowadzenie przez NSA dowodu z:
(i) wydruku ze strony internetowej: https://ezamowienia.qov.pl/mo-clientboard/bzp/notice-details/id/08dc2fe2-31ea-dabe-7c7b-6500Q1c3bedc stanowiącego "Ogłoszenie o zamówieniu. Usługi. Wykonanie dokumentacji technicznej rozbudowy dróg gminnych na terenie Gminy Spytkowice" nr 2021/BZP 00031993/01, w części 2 obejmujące usługi inżynieryjne w zakresie projektowania: "Rozbudowy drogi gminnej nr 470266K, ui. Spacerowa w miejscowości Ryczów, ul. Zatorska w miejscowości Półwieś od skrzyżowania z drogą krajową nr 44 w miejscowości Półwieś", umieszczone przez Gminę w dniu 13 kwietnia 2021 roku w Biuletynie Zamówień Publicznych, wewnętrzny nr referencyjny sprawy: PPRI.271.1.1.2021 (wskazany w Sekcji IV, pkt. 4.1.2. Ogłoszenia).
(ii) ( umowy nr PPRI.271.1.1.2021 z dnia 17 czerwca 2021 roku zawartej przez Gminę z Biuro Projektowe Droginwest R. M.. os.. Z., której przedmiotem jest "Wykonanie dokumentacji technicznej rozbudowy dróg gminnych na terenie Gminy Spytkowice - Rozbudowa grogi gminnej nr 470266, ul. Spacerowa w miejscowości Ryczów, ul. Zatorska w miejscowości Półwieś od skrzyżowania z drogą krajową nr 44 w miejscowości Półwieś", (§ 1 ust. 1), szczegółowo opisanej w jej § 1 ust. 2 - na okoliczność, że postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na opracowanie projektu "Rozbudowa drogi gminnej nr 470266K, ul. Spacerowa w miejscowości Ryczów, ul. Zatorska w miejscowości Półwieś od skrzyżowania z drogą krajową nr 44 w miejscowości Półwieś" zostało wszczęte w dniu 13 kwietnia 2021 roku (czyli przed dniem 22 września 2022 roku) oraz że to postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego dotyczy przygotowania projektu będącego przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem Decyzji ZRID i Zaskarżonej decyzji - co, zgodnie z § 115 pkt 3 Rozporządzenia z 2022 r., stanowi przesłankę do zastosowania w sprawie przepisów Rozporządzenia z 1999 r.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że w niniejszej sprawie podstawy skargi kasacyjnej wskazane w pkt. 1.1, I.3 oraz I.4 petitum należy uznać za oczywiście usprawiedliwione. WSA zarzucił organom administracji publicznej naruszenie przepisów postępowania w postaci nieustalenia spełnienia przesłanek zastosowania przepisów Rozporządzenia z 1999 r., co w konsekwencji miało skutkować naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. przepisów Rozporządzenia z 2022 r. Jednak: (i) Już z informacji dostępnych dla WSA wynikało, że w postępowaniu administracyjnym zostały zastosowane właściwe przepisy prawa materialnego, a zatem nie może być mowy o ich naruszeniu. Gmina jest bowiem zamawiającym publicznym, a umowa PPRI.271.1.1.2021, której przedmiotem było przygotowanie projektu podlegającego ocenie w postępowaniu administracyjnym została zawarta w dniu 17 czerwca 2021 roku, a więc przed wejściem w życie przepisów Rozporządzenia z 2022 r. Potwierdza to spełnienie przesłanki z § 115 pkt. 3 tego aktu prawnego. Nawet jeżeli organy administracji nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego w tym zakresie, to skoro stosowne ustalenia można było przeprowadzić na podstawie akt sprawy, nie ma podstaw do stwierdzenia, że uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy - WSA błędnie dokonał zatem uchylenia obu decyzji administracyjnych; (ii) Zastosowanie właściwych przepisów prawa materialnego ponad wszelką wątpliwość potwierdzają dowody dołączone do niniejszej skargi kasacyjnej; (iii) WSA błędnie dokonał uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji ZRID. Uchybienie, którego dopuścił się Wojewoda, tj. nieprzeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w celu wyjaśnienia okoliczności świadczących o prawidłowym zastosowaniu przez Starostę przepisów Rozporządzenia z 1999 r było bowiem tego rodzaju, że nie miało istotnego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej (w rozumieniu art. 136 § 2 kpa). W konsekwencji wystarczające były uchylenie przez WSA wyłącznie Zaskarżonej decyzji. Rozstrzygnięcie przez WSA "w głąb" sprawy poprzez uchylenie również Decyzji ZRID nie było natomiast niezbędne dla końcowego jej załatwienia zgodnie z treścią art. 135 ppsa i musi zostać uznane za oczywiście nieprawidłowe; (iv) WSA uznał, że organy nie wyjaśniły przesłanek z § 115 pkt. 3 Rozporządzenia z 2022 r., od których spełnienia zależało zastosowanie przepisów bądź Rozporządzenia z 1999 r. bądź Rozporządzenia z 2022 r. Niezasadnie więc WSA zastosował przepisy Rozporządzenia z 2022 r. i z uwagi na ich naruszenie uchylił decyzje administracyjne obu instancji. W ocenie Gminy nie ulega wątpliwości, że jej skarga kasacyjna zostanie uwzględniona.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, WSA ustalił, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa poprzez zaniechanie ustalenia "czy zastosowanie powinny znaleźć nowe czy stare przepisy rozporządzenia" (tak str. 9 uzasadnienia wyroku). W praktyce należy rozumieć to w ten sposób, że w ocenie WSA organy administracji nie wyjaśniły, czy okoliczności stanu faktycznego uzasadniały, w świetle przepisów przejściowych Rozporządzenia z 2022 r., zastosowanie przepisów tego właśnie Rozporządzenia, czy też obowiązującego wcześniej Rozporządzenia z 1999 r. Choć WSA w uzasadnieniu Zaskarżonego Wyroku nie stwierdził tego wprost, nie powinno budzić wątpliwości, że właśnie to zaniechanie stanowiło inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik spraw/ i podstawę do zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 135 ppsa poprzez uchylenie decyzji administracyjnych obu instancji. WSA nie dopatrzył się bowiem w postępowaniu organów administracji żadnych innych uchybień proceduralnych.
Z § 115 pkt. 3 Rozporządzenia z 2022 r. wynika, że do budowy lub przebudowy drogi publicznej stosuje się przepisy techniczno-budowlane obowiązujące przed dniem wejścia w życie Rozporządzenia z 2022 r., jeżeli przed tą datą zostało wszczęte postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na opracowanie projektu lub na opracowanie projektu i wykonanie robót budowlanych. W przekonaniu Gminy, WSA mógł i powinien samodzielnie ocenić, że przesłanki z § 115 pkt. 3 Rozporządzenia z 2022 r. zostały spełnione.
(i) po pierwsze, jako podmiot sektora finansów publicznych Gmina jest zamawiającym publicznym, o którym mowa w art. 4 pkt. 1 pzp - o czym WSA ma wiedzę urzędową:
(ii) po drugie, jak ustalił WSA (tak str. 9 uzasadnienia Wyroku) "Z części opisowejp.z.t wynika, że projekt został sporządzony zgodnie z umową nr PPRI.271.1,1.2021 z dnia 17 czerwca 2021 r.
Wynika to m.in. z: projektu zagospodarowania terenu (dalej: "pzt"), str. 4, z oświadczenia projektantów, że: "Zgodnie z art. 34 usł.3d pkt 3 oraz art. 34 ust 3e Prawa Budowlanego (Dz. U. 2021 poz. 2351 z późn. zmianami), oświadczam, że sporządzony projekt zagospodarowania terenu dla zadania: ,,Rozbudowa drogi gminnej nr 470266K klasy D wraz z infrastrukturą towarzyszącą w ramach inwestycji Gminy Spytkowice w miejscowości Ryczów oraz Półwieś od skrzyżowania z drogą krajową nr 44 na długości ok. 768 m" został sporządzony zgodnie z umową nr PPRL271.1.1,2021 z dnia 17.06.2021 oraz z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej, a także z informacji, str. 22, że podstawa opracowania projektu była "Umowa nr PPRI.271.1.1.2021 zawarta dnia 17 czerwca 2021 r. w Spytkowicach z Zamawiającym Gminą Spytkowice gdzie wskazano również że Gmina była zamawiającym, co jest pojęciem właściwym dla przepisów o zamówieniach publicznych: "1.3 Zamawiający Gmina Spytkowice - Urząd Gminy ul. Zamkowa 12, 34-116 Spytkowice".
(iii) po trzecie, wszelkie umowy zawierane przez Gminę, co do zasady są zamówieniami publicznymi w rozumieniu art. 7 pkt. 32 (tj. umową odpłatną zawieraną między zamawiającym a wykonawcą, której przedmiotem jest nabycie przez zamawiającego od wybranego wykonawcy robót budowlanych, dostaw lub usług).
WSA powinien był przyjąć, że zamówieniem publicznym może być również umowa PPRI.271.1.1.2021, bo jej przedmiotem było nabycie usługi - projektu drogi, a w świetle zasad doświadczenia życiowego nieprawdopodobne było, że umowa była nieodpłatna. WSA powinien był również uznać, że skoro umowa PPRI.271.1.1.2021 została zawarta w dniu 17 czerwca 2021 r., to z postępowanie zmierzające do jej zawarta musiało być wszczęte jeszcze wcześniej, czyli również przed dniem 22 czerwca 2022 r. WSA mógł zatem przyjąć, że organy administracji prawidłowo zastosowały w sprawie przepisy Rozporządzenia z 1999 r. Gmina wskazuje, że dalsze rozważania dotyczące przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych zawarte są w pkt. 55 uzasadniania niniejszej skargi kasacyjnej.
Powyższe uwagi prowadzą do wniosku, że choć brak ustaleń organów dotyczących podstawy do zastosowania przepisów Rozporządzenia z 1999 r., stanowi naruszenie procedury administracyjnej, to nie miał wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ organy zastosowały prawidłowe przepisy prawa materialnego. Nie było zatem podstaw do wydania orzeczenie kasatoryjnego, wobec niespełnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa.
Naruszenie miało oczywisty wpływ na wynik postępowania. Gdyby WSA prawidłowo ocenił sprawę i ustalił, że stwierdzone naruszenia przepisów postępowania nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia Decyzji ZRID i Zaskarżonej decyzji, nie wydałby orzeczenie kasatoryjnego, lecz skargę by oddalił.
Zgodnie z treścią art. 106 § 3 sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest zatem dopuszczalne, jeżeli łącznie spełnione są dwie przesłanki: jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Pierwszy warunek należy uznać za spełniony wówczas, gdy bez przeprowadzenia dowodu z dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości (tak B. Dauter, 3. Dowody uzupełniające z dokumentów [w:] Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, Warszawa 2018). Druga z przesłanek jest bezpośrednio powiązana z zasadą koncentracji materiału dowodowego i zasadą szybkości postępowania, a do jej niespełnienia dojdzie, jeżeli przeprowadzenie dowodu doprowadzi do konieczności odroczenia rozprawy (tak B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 106).
W doktrynie przeważa stanowisko, zgodnie z którym postępowanie dowodowe przed wojewódzkim sądem administracyjnym ma charakter wyjątku. Istota uzupełniającego postępowania dowodowego polega bowiem na jego przeprowadzeniu w sytuacji, gdy brak dowodu z dokumentu uniemożliwia lub znacznie utrudnia ocenę zgodności z prawem stanu faktycznego ustalonego przez organ. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd administracyjny będzie dopuszczalne tylko wówczas, gdy postulowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód będzie pozostawał w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu (por. wyrok NSA z dnia 20 października 2010 r., sygn., akt II OSK 819/09, wyrok NSA z dnia 6 października 2005 r. sygn. akt II GSK 164/05). Celem postępowania dowodowego nie jest zatem ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy prawidłowo zastosowały przepis prawa materialnego do poczynionych ustaleń.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że doszło do spełnienia obydwu przesłanek umożliwiających i powodujących, że konieczne stało się przeprowadzenie przez WSA dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci umowy nr PPRI.271.1.1.2021 z dnia 17 czerwca 2021 roku.
Zaskarżonym wyrokiem WSA dopuścił się naruszenia przepisów § 115 pkt 3 oraz § 4 pkt 15, 56 ust. 2, 33 i 81 ust. 1 pkt 6 lit. b Rozporządzenia z 2022 r. w zw. art. Ili ust. 1 ustawy ustawa zrid i w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 pb poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Z okoliczności sprawy oraz z informacji znajdujących się w aktach wynika bowiem, że właściwymi przepisami do zastosowania są przepisy Rozporządzenia z 1999 r. 52. Skoro WSA doszedł do wniosku, że nie są dostatecznie wyjaśnione okoliczności dotyczące zasadności zastosowania przepisów Rozporządzenia z 1999 r. lub Rozporządzenia z 2022 r., to zastosowania w sprawie przepisów drugiego z tych aktów prawnych. Dopiero dokonanie ustaleń w tym zakresie mogło prowadzić do jednoznacznego stwierdzenia, które rozporządzenie znajduje zastosowanie w sprawie i prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. WSA nie wyjaśnił jednak powyższych kwestii i w konsekwencji nie miał podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie przepisów Rozporządzenia z 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 179a ppsa jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę.
Przepis art. 179a ppsa formułuje dwie przesłanki zastosowania instytucji autokontroli: spełnienie przesłanek nieważności postępowania albo okoliczność, iż podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione. Przez pojęcie oczywiście usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej należy rozumieć sytuację, w której brak jest jakichkolwiek wątpliwości przy ocenie zasadności uwzględnienia skargi kasacyjnej (tak H. Knysiak-Sudyka [w:] Skarga i skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz. Orzecznictwo, Warszawa 2021, art. 179(a), art. 185, art. 188, art. 189.). Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 24 lutego 2021 r, sygn. akt I SA/Ol 532/20 "Podstawy skargi są oczywiście usprawiedliwione, w szczególności jeżeli sąd "od razu", "na pierwszy rzut oka" ocenia jako uzasadnione zarzuty i żądania zawarte w skardze kasacyjnej." "Pojęcie oczywistości mieści się zatem w sferze obiektywnej i łączy się z powinnością wykazania, że powołane podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, bez dokonywania głębszej analizy tekstu powołanych przepisów bez doszukiwania się ich znaczenia" (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 12 lipca 2022 r, sygn. akt 1 SA/Kr 1296/21). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w uzasadnieniu wyroku z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 1072/15, wydanym w konsekwencji zastosowania instytucji autokontroli wskazał, że możliwość uwzględnienia przez wojewódzki sąd administracyjny skargi kasacyjnej została wprowadzona w związku z realizacją zasady ekonomiki postępowania.
W przedmiotowej sprawie zarzuty skargi należy uznać za oczywiście uzasadnione. Powodem uchylenia decyzji organów obu instancji był brak wyjaśnienia podstawy materialnoprawnej skarżonej decyzji w zakresie regulacji odnoszących się do warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne.
Postępowanie przed organami administracji publicznej toczyło się w okresie, gdy następowały zmiany przepisów prawa. Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1643) utraciło moc w związku z wejściem w życie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 1518). W rozporządzeniu tym, które weszło w życie 22 września 2022 r., zawarto przepisy przejściowe. Kluczowy dla oceny zarzutów skargi kasacyjnej art. 115 nowego rozporządzenia stanowi, że:
1. Do budowy lub przebudowy drogi publicznej, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia:
1) został złożony wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę lub decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a także odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego,
2) zostało dokonane zgłoszenie budowy lub wykonywania innych robót budowlanych,
3) zostało wszczęte postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na opracowanie projektu lub na opracowanie projektu i wykonanie robót budowlanych
- stosuje się przepisy techniczno-budowlane obowiązujące przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
2. Przez projekt, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, rozumie się:
1) projekt budowlany - jeżeli do budowy lub przebudowy drogi publicznej jest wymagane opracowanie projektu budowlanego;
2) projekt budowlany, projekt zagospodarowania działki lub terenu albo odpowiednie szkice lub rysunki - jeżeli do budowy lub przebudowy drogi publicznej nie jest wymagane opracowanie projektu budowlanego.
W realiach niniejszej sprawy wniosek w przedmiotowej sprawie został złożony 28 grudnia 2022 r. przez pełnomocnika Wójta Gminy Spytkowice Pana R. M., zatem już po wejściu w życie nowego rozporządzenia (k. 38 a.a. I instancji).
Z części opisowej p.z.t. wynika, że projekt został sporządzony zgodnie z umową nr PPRI.271.1.1.2021 z dnia 17 czerwca 2021 r. W skarżonym wyroku Sąd wskazał, że z akt sprawy nie wynika, jakoby kwestia zastosowania właściwych przepisów prawa była badana, co stanowi naruszenie art. 11i ust. 1 specustawy w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
Zasadnie wywiedziono w skardze kasacyjnej, że takie stanowisko było przedwczesne i zbyt daleko idące. Wprawdzie sam fakt, że podmiotem jest jednostka sektora finansów publicznych (gmina) nie może sam w sobie takiej okoliczności przesądzać, to jednak należało skorzystać w razie wątpliwości z możliwości wyjaśnienia tej kwestii przez wezwanie uczestnika na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. o przedłożenie umowy nr PPRI.271.1.1.2021 na okoliczność potwierdzenia daty wszczęcia postępowania o zamówienie publiczne.
Wobec powyższego Sąd w niniejszym postępowaniu wskutek autokontroli dopuścił dowód z tej umowy i ustalił, że postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na opracowanie projektu lub na opracowanie projektu i wykonanie robót budowlanych zostało wszczęte przed wejściem w życie rozporządzenia z 2022 r., a zatem zastosowanie w sprawie znajdą przepisy rozporządzenia z 1999 r., które to przepisy prawidłowo zastosowały organy obu instancji.
Jako, że w wyroku z dnia 19 lutego 2025 r. brak wyjaśnienia tej kwestii został wskazany jako jedyna podstawa do uchylenia skarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, obecnie podstawa taka odpadła.
Nie ma wątpliwości, że w sprawie organy prawidłowo zastosowały przepisy rozporządzenia z 1999 r. W konsekwencji zjazdy z drogi gminnej w ramach inwestycji zostały zaprojektowane zgodnie z tym rozporządzeniem.
Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń prawa. W szczególności Sąd podtrzymuje stanowisko, iż zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Przepis art. 1 ust. 1 specustawy drogowej, stanowiący, że ustawa określa zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych (u.d.p.), odwołuje się do zastosowania regulacji u.d.p. Nie oznacza to jednak, że z tego sformułowania wynika obowiązek organu składającego wniosek o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej na podstawie tej ustawy uzyskania wcześniej uchwały rady gminy o zaliczeniu projektowanej drogi do kategorii jednej z dróg określonych w art. 2 ust. 1 u.d.p. Analiza przepisu art. 1 ust. 1 ustawy z 2003 r. wskazuje, że jego tekst odwołuje się do u.d.p., ale bez odniesienia się do konkretnych przepisów i czyni to odnośnie nie do rodzaju drogi publicznej, lecz do pojęcia "przygotowanie inwestycji w zakresie dróg publicznych". Odesłanie z art. 1 ust. 1 ustawy wskazuje na rozumienie pojęcia "droga publiczna" poprzez konstrukcję "przygotowanie inwestycji w zakresie dróg publicznych". W tym sensie nie może to być droga wewnętrzna, nie będąca drogą publiczną w rozumieniu u.d.p. Tyle, że nie oznacza to, że już na etapie procesu inwestycyjnego inwestor ma obowiązek przedstawić uchwałę rady gminy o zaliczeniu drogi do dróg publicznych (wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2016 r. II OSK 931/16). Wobec powyższego okoliczność, że Gmina nie posiada aktualnie tytułu prawnego do dwóch działek [...] i [...] o łącznej powierzchni 254 m˛ sama w sobie nie stoi na przeszkodzie wydaniu decyzji z.r.i.d. Natomiast bezsprzecznie uchwała o zaliczeniu drogi do kategorii dróg publicznych winna być poprzedzona czynnościami zmierzającymi do przejęcia własności drogi przez podmiot publicznoprawny.
Odnosząc się do zarzutów opisanych w pkt 1-8 skargi dotyczących kontaktów skarżącego z urzędem gminy wyrażających niezadowolenie skarżącego ze sposobu, w jaki wobec jego działek procedowano, wskazać należy, że jakkolwiek w świetle zasad ogólnych postępowania administracyjnego (zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej – art. 8 § 1 k.p.a., zasady informowania stron – art. 9 k.p.a. i zasady przekonywania – art. 11 k.p.a.) takie postępowanie należy ocenić nagannie, jednak pozostaje ono bez wpływu na wynik sprawy.
Podobnie bez wpływu na wynik sprawy pozostaje negatywna ocena przez skarżącego przebiegu trasy oraz w ogóle realizacji inwestycji z tego powodu, że zdaniem skarżącego mogłaby ona przebiegać inaczej. W wyroku z dnia 17 sierpnia 2022 r. II OSK 1242/21 LEX nr 3430011 NSA wskazał: "W świetle przepisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, organy orzekające nie mają uprawnienia do oceny racjonalności, czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi, którym to wnioskiem organ administracji jest związany. Regulacja zawarta w art. 11a ust. 1, art. 11e oraz art. 11f ust. 1 pkt 2 specustawy wskazuje na związanie organu określeniem linii rozgraniczających teren, w tym granicami pasów drogowych. Organ nie może dokonywać jakichkolwiek zmian, np. w zakresie lokalizacji, przebiegu oraz planowanych parametrów technicznych konkretnej inwestycji". Podobnie w wyroku z dnia 22 marca 2023 r. II OSK 2612/22 LEX nr 3571513 NSA powiedział: "Regulacja zawarta w art. 11a ust. 1, art. 11e oraz art. 11f ust. 1 pkt 2 specustawy wskazuje na związanie organu określeniem linii rozgraniczających teren, w tym granicami pasów drogowych. Organ nie może dokonywać jakichkolwiek zmian, np. w zakresie lokalizacji, przebiegu oraz planowanych parametrów technicznych konkretnej inwestycji. To tylko inwestor dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych dla planowanego przedsięwzięcia drogowego, mając oczywiście na uwadze spowodowanie jak najmniejszych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości. Nieuniknione jest jednak to, że realizacja inwestycji drogowych stwarza określone uciążliwości dla właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze jej oddziaływania. Żaden przepis prawa materialnego nie zobowiązuje inwestora do przedstawienia różnych wariantów (rozwiązań alternatywnych) przebiegu planowanej inwestycji - ani na żądanie organu, ani tym bardziej innych stron postępowania. Stąd też argument o braku rozważenia przez organ alternatywnego przebiegu drogi uznać należy za pozbawiony uzasadnionych podstaw". Równie stanowczo wypowiedział się NSA w wyroku z dnia 14 września 2021 r. II OSK 1332/21 LEX nr 3248525: "Organy orzekające nie mają uprawnienia do oceny racjonalności, czy też słuszności przyjętych we wniosku rozwiązań projektowych, gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację danej inwestycji drogowej toczy się na wniosek zarządcy drogi, którym to wnioskiem organ administracji jest związany". Podobnie orzekł NSA w wyroku z dnia 10 stycznia 2018 r. II OSK 2791/17 LEX nr 2743931: "Organ właściwy do wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie jest upoważniony do korygowania rozwiązań przyjętych w projekcie. To inwestor dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych i następnie techniczno-wykonawczych dla planowanego przedsięwzięcia drogowego, mając na uwadze spowodowanie jak najmniejszych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości. Nieuniknione jest jednak to, że realizacja inwestycji drogowych stwarza określone uciążliwości dla właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze jej oddziaływania". Końcowo, jak chodzi o cytaty, warto przytoczyć wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2019 r. II OSK 3190/19, LEX nr 3065692: "O przebiegu drogi decyduje zarządca (wnioskodawca) i to on wybiera najbardziej korzystne rozwiązanie lokalizacyjne i techniczno - wykonawcze. Rolą orzekającego w sprawie organu jest sprawdzenie kompletności wniosku w świetle wymogów ustawowych oraz czy koncepcja składającego wniosek mieści się w granicach wyznaczonych przez prawo. Przepisy specustawy drogowej nie zobowiązują inwestora do przedstawienia różnych wariantów przebiegu planowanej inwestycji, stąd też ocena organów ogranicza się wyłącznie do zgodności z prawem takiego wariantu, jaki przedstawił wnioskodawca" (zob. także wyrok WSA w Krakowie z dnia 26 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1037/24).
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł w pkt I o uchyleniu skarżonego wyroku, w pkt II o oddaleniu skargi, zaś w pkt III rozstrzygnął w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego zasądzając od skarżącego na rzecz skarżącej kasacyjnie Gminy kwotę 507 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.