VII SA/Wa 1196/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-04-27
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanerozbiórkasamowola budowlanadecyzja ostatecznaart. 155 kpauchylenie decyzjinadzór budowlanypostępowanie administracyjne

Podsumowanie

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję GINB odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego, uznając, że art. 155 kpa nie może być stosowany do decyzji wydanych na podstawie przepisów szczególnych, takich jak Prawo budowlane w przypadku samowoli budowlanej.

Skarżący K. i M. W. domagali się uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która odmówiła uchylenia ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego. Argumentowali, że pojawiły się nowe okoliczności faktyczne (zmiana właściciela sąsiedniej działki) i kwestionowali prawidłowość samej decyzji rozbiórkowej. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że tryb z art. 155 kpa nie jest właściwy do weryfikacji decyzji wydanych na podstawie przepisów szczególnych, takich jak Prawo budowlane, zwłaszcza w przypadku samowoli budowlanej, a do wadliwych decyzji przewidziane są inne tryby nadzwyczajne.

Sprawa dotyczyła skargi K. i M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] lipca 2005 r., która odmówiła uchylenia ostatecznej decyzji rozbiórkowej z dnia [...] maja 2004 r. dotyczącej murowanego budynku gospodarczego. Postępowanie w sprawie uchylenia decyzji rozbiórkowej zostało wszczęte na wniosek skarżących na podstawie art. 155 kpa. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając brak przesłanek do uchylenia decyzji. GINB uchylił decyzję organu pierwszej instancji i odmówił uchylenia decyzji rozbiórkowej, wskazując, że stosowanie art. 155 kpa w sprawie likwidacji samowoli budowlanej nie jest możliwe, a decyzja nakazująca rozbiórkę, wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, jest decyzją związaną, której nie można zmienić na podstawie art. 155 kpa. Skarżący zarzucili GINB naruszenie prawa, wskazując na nowe okoliczności faktyczne (zmiana właściciela działki sąsiedniej) i kwestionując prawidłowość decyzji rozbiórkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że art. 155 kpa dotyczy decyzji prawidłowych, a jego stosowanie jest wyłączone, gdy przepisy szczególne się temu sprzeciwiają. W przypadku samowoli budowlanej, decyzja rozbiórkowa wydana na podstawie Prawa budowlanego jest decyzją związaną, której nie można wzruszyć w trybie art. 155 kpa. Do kwestionowania wadliwych decyzji przewidziane są inne tryby, takie jak wznowienie postępowania czy stwierdzenie nieważności decyzji. Sąd podkreślił, że organ orzekający na podstawie art. 155 kpa nie jest władny do oceny zgodności z prawem decyzji objętej wnioskiem o jej uchylenie.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja ostateczna nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, wydana na podstawie przepisów szczególnych, nie może zostać uchylona lub zmieniona w trybie art. 155 kpa.

Uzasadnienie

Przepis art. 155 kpa stanowi jeden z elementów nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji i może być stosowany tylko wtedy, gdy przepisy szczególne się temu nie sprzeciwiają. W przypadku decyzji wydanych na podstawie Prawa budowlanego, zwłaszcza dotyczących samowoli budowlanej, przepisy te stanowią przeszkodę do zastosowania art. 155 kpa. Do wzruszenia wadliwych decyzji przewidziane są inne tryby nadzwyczajne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten stanowi jeden z elementów w systemie nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego mających na celu weryfikację decyzji. Może być stosowany tylko wtedy, gdy przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Nie jest władny do oceny zgodności z prawem decyzji objętej wnioskiem o jej uchylenie.

u.p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

Stanowi podstawę decyzji rozbiórkowej i należy go traktować jako przepis szczególny sprzeciwiający się uchyleniu lub zmianie na podstawie art. 155 kpa.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy uchylił w całości zaskarżoną decyzję i odmówił uchylenia ostatecznej decyzji rozbiórkowej.

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie w sprawie uchylenia decyzji.

u.p.b. art. 151 § ust. 1 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

Podstawa wydania pierwotnej decyzji rozbiórkowej.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi przez WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 155 kpa nie może być stosowany do decyzji wydanych na podstawie przepisów szczególnych, takich jak Prawo budowlane, w sprawach dotyczących samowoli budowlanej. Tryb z art. 155 kpa nie służy do oceny prawidłowości pierwotnej decyzji rozbiórkowej. Do wzruszenia wadliwych decyzji przewidziane są inne tryby nadzwyczajne (wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności).

Odrzucone argumenty

Zmiana właściciela nieruchomości sąsiedniej stanowi nową okoliczność faktyczną uzasadniającą uchylenie decyzji rozbiórkowej w trybie art. 155 kpa. Kwestionowanie prawidłowości samej decyzji rozbiórkowej w postępowaniu o jej uchylenie na podstawie art. 155 kpa.

Godne uwagi sformułowania

brak przesłanek do uchylenia decyzji w trybie art. 155 kpa powoduje bezprzedmiotowość postępowania stosowanie przepisu art. 155 kpa w sprawie dotyczącej likwidacji samowoli budowlanej nie jest możliwe decyzja nakazująca rozbiórkę jest decyzją związaną, która nie może zostać zmieniona nawet za zgodą stron kwestionowanie przez skarżących w postępowaniu dotyczącym uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 kpa istnienia podstaw prawnych do nakazania rozbiórki budynku gospodarczego jest bezprzedmiotowe Organ administracyjny orzekający na podstawie art. 155 kpa nie jest zatem władny ani do oceny zgodności z prawem, ani tym bardziej do pozbawienia mocy prawnej decyzji, która jest objęta wnioskiem skarżących o jej uchylenie z przyczyn wskazanych w art. 155 kpa.

Skład orzekający

Tadeusz Nowak

przewodniczący

Krystyna Tomaszewska

sprawozdawca

Wojciech Mazur

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ograniczenia stosowania art. 155 k.p.a. w sprawach budowlanych, w szczególności dotyczących samowoli budowlanej i decyzji rozbiórkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o uchylenie dotyczy decyzji wydanej na podstawie przepisów szczególnych (Prawo budowlane) i dotyczy samowoli budowlanej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważne ograniczenia proceduralne w prawie administracyjnym, pokazując, kiedy nie można skorzystać z trybu art. 155 k.p.a., co jest kluczowe dla praktyków.

Kiedy nie można zmienić ostatecznej decyzji? Sąd wyjaśnia granice art. 155 k.p.a.

Sektor

budownictwo

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

VII SA/Wa 1196/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-04-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Krystyna Tomaszewska /sprawozdawca/
Tadeusz Nowak /przewodniczący/
Wojciech Mazur
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi K. i M. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala
Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2005r na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie uchylenia w trybie art. 155 kpa decyzji ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2004r w przedmiocie rozbiórki murowanego budynku gospodarczego, usytuowanego na działce nr [...] obr [...] przy ul. [...] w [...].
W uzasadnieniu podał, iż w związku z wnioskiem K. i M. W. o uchylenie na podstawie art. 155 kpa przedmiotowej decyzji rozbiórkowej, zostało wszczęte postępowanie.
W związku z brakiem zgody właściciela działki sąsiedniej przy granicy której znajduje się budynek objęty decyzją nakazującą jego rozbiórkę, organ pierwszej instancji uznał, iż " brak przesłanek do uchylenia decyzji w trybie art. 155 kpa powoduje bezprzedmiotowość postępowania".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania K. i M. W., decyzją z dnia [...] lipca 2005r znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił w całości zaskarżoną decyzję i odmówił uchylenia ostatecznej decyzji rozbiórkowej.
Organ odwoławczy uznał, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa z uwagi na brak przesłanki bezprzedmiotowości.
Zdaniem organu odwoławczego "stosowanie przepisu art. 155 kpa w sprawie dotyczącej likwidacji samowoli budowlanej nie jest możliwe".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż decyzja nakazująca rozbiórkę jest decyzją związaną, która nie może zostać zmieniona nawet za zgodą stron.
Powołując się na orzecznictwo sądu, organ odwoławczy uznał, iż przepis art. 51 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane stanowiący podstawę decyzji rozbiórkowej należy traktować jako przepis szczególny sprzeciwiający się uchyleniu lub zmianie na podstawie art. 155 kpa przedmiotowej decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, K. i M. W. domagają się uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Zaskarżonej decyzji zarzucają " naruszenie prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania bowiem wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, a nie znane organowi, który wydał zaskarżoną decyzję".
Nową okolicznością jest zdaniem skarżących, zmiana właściciela nieruchomości sąsiedniej o czym organ odwoławczy nie wiedział w chwili wydawania zaskarżonej decyzji.
Ponadto, skarżący kwestionują prawidłowość samej decyzji rozbiórkowej podnosząc, iż "działka sąsiadująca z naszą działką od strony budynku gospodarczego jest niezabudowana. Nikt nie sprawdzał na czym miało polegać oddziaływanie budynku na sąsiednią nieruchomość".
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Nie ulega wątpliwości, iż rozpatrywany w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym wniosek dotyczył uchylenia decyzji Kujawsko- Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z dnia 21 maja 2004r wydanej na podstawie art. 151 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r- prawo budowlane (Dz. U. z 2003r, Nr 207, poz. 2016 ze zm.) i zgodnie z wolą skarżących oceniany był w świetle art. 155 kpa.
Art. 155 kpa stanowi, iż decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgoda strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji państwowej który ją wydał lub organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
Omawiany przepis stanowi jeden z elementów w systemie nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego mających na celu weryfikację decyzji.
Kwestionowanie przez skarżących w postępowaniu dotyczącym uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 kpa istnienia podstaw prawnych do nakazania rozbiórki budynku gospodarczego jest bezprzedmiotowe (wyrok NSA z dnia 23 maja 2000r, sygn. akt. IV S.A. 596/98, LEX nr 54734).
Ten tryb weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych przewidziany jest do decyzji prawidłowych, a ich uchylenie lub zmianę uzasadnia interes społeczny lub słuszny interes strony.
Organ administracyjny orzekający na podstawie art. 155 kpa nie jest zatem władny ani do oceny zgodności z prawem, ani tym bardziej do pozbawienia mocy prawnej decyzji, która jest objęta wnioskiem skarżących o jej uchylenie z przyczyn wskazanych w art. 155 kpa.
Do wzruszenia decyzji wadliwych przewidziane są tryby nadzwyczajne w postaci wznowienia postępowania (art. 145 § 1 kpa) oraz stwierdzenie nieważności decyzji (art. 156 § 1 kpa).
Do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa konieczne jest co prawidłowo podniósł Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego - aby nie sprzeciwiały się temu przepisy szczególne.
Oznacza to, że w przypadku dotyczącym budowy obiektu budowlanego musiałoby zostać wykazane, iż obiekt ten spełnia wszystkie wymogi przewidziane w przepisach Prawa budowlanego.
To, że budynek gospodarczy objęty decyzją o rozbiórce takich wymogów nie spełnia zostało rozstrzygnięte decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2004r, która nie może być kwestionowana w postępowaniu opartym na art. 155 kpa.
W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę