II SA/Kr 160/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwolnił rolnika z kosztów sądowych ze względu na jego trudną sytuację materialną.
Skarżący F. J., rolnik z niewielkim dochodem z gospodarstwa rolnego, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd, analizując jego sytuację materialną, uznał, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Monika Rudzka, rozpoznała wniosek F. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący, prowadzący samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymujący się z dochodu z gospodarstwa rolnego o rocznej dochodowości 650 zł, złożył oświadczenie o swojej trudnej sytuacji materialnej. Posiada niewykończony dom, nieruchomość rolną i las, ale nie dysponuje zasobami pieniężnymi ani przedmiotami wartościowymi. Sąd, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 243 § 1, art. 245 § 1, art. 246 § 1 pkt 2), uznał, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a przyznanie prawa pomocy jest odstępstwem od zasady ponoszenia kosztów przez strony. Analiza sytuacji finansowej F. J. wykazała, że nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla własnego utrzymania, gdyż dochody z gospodarstwa rolnego są niewystarczające. W związku z tym, postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, uznając, że odmowa mogłaby pozbawić go prawa do sądowej kontroli decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania.
Uzasadnienie
Sąd ocenił sytuację materialną skarżącego, uwzględniając jego dochody z gospodarstwa rolnego i brak innych zasobów, stwierdzając, że poniesienie kosztów sądowych mogłoby naruszyć jego minimum socjalne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 245 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, w tym zwolnienie od opłat sądowych.
p.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 243 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258 § § 1 i § 2 pkt 7
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 199
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (zasada ogólna).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Trudna sytuacja materialna skarżącego uniemożliwiająca poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania.
Godne uwagi sformułowania
ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny mogłoby wiązać się z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu własnym
Skład orzekający
Monika Rudzka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty przyznawania prawa pomocy w sprawach administracyjnosądowych dla osób fizycznych o trudnej sytuacji materialnej."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji materialnej wnioskodawcy i interpretacji przepisów proceduralnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 3/10
Jest to typowe orzeczenie proceduralne dotyczące prawa pomocy, które nie zawiera przełomowych interpretacji prawnych ani nietypowych faktów.
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 160/09 - Postanowienie WSA w Krakowie Data orzeczenia 2009-02-27 Data wpływu 2009-02-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Monika Rudzka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Prawo pomocy Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Zwolniono od kosztów sądowych Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 245, art. 246 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 12 listopada 2008 r. Nr: [...] w przedmiocie nakazu sporządzenia projektu budowlanego zamiennego p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych Uzasadnienie W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 19 września 2008 r. Nr: [...] w przedmiocie nakazu sporządzenia projektu budowlanego zamiennego, skarżący F. J. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia zawartego w formularzu "PPF" wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jego jedynym źródłem utrzymania jest dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego o rocznej dochodowości 650 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi niewykończony dom o powierzchni 110 m-, nieruchomość rolna wielkości 1,01 ha oraz las wielkości 0,03 ha. Nie dysponuje on zasobami pieniężnymi, jak również przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, iż jego sytuacja materialna jest bardzo trudna. Od dłuższego czasu dochód z gospodarstwa rolnego stanowi jedyny środek utrzymania. Do wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący załączył następujące dokumenty: zaświadczenie z dnia [...] czerwca 2007 roku Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] o niezłożeniu przez F. J. zeznania podatkowego za rok 2006, zaświadczenie z dnia [...] października 2008 roku Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] o wysokości dochodów uzyskanych przez skarżącego w roku 2007, decyzję Wójta Gminy w sprawie wymiaru podatku rolnego za rok 2008. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje. Z dyspozycji art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m. in. zwolnienie od opłat sądowych i wydatków, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym, zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa. Powinno mieć zatem miejsce jedynie w tych sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej skarżącego i jego zdolności płatniczych należało uznać, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku we własnym utrzymaniu. Za taką decyzją przemawiała przedstawiona trudna sytuacja finansowa. Źródłem utrzymania skarżącego jest dochód uzyskiwany z niewielkiego gospodarstwa rolnego (1,01 ha). Skarżący nie uzyskuje dochodów z innych źródeł. W konsekwencji, przy dochodach z gospodarstwa rolnego w wysokości 650 zł rocznie nie jest możliwe poczynienie oszczędności w bieżących wydatkach celem pokrycia kosztów zainicjowanego postępowania sądowego. W obecnej sytuacji majątkowej skarżącego poniesienie przez niego kosztów sądowych mogłoby wiązać się z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu własnym, a więc grozić zachwianiem jego sytuacji materialnej i bytowej w taki sposób, iż nie byłby on w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie mogłaby zatem pozbawić skarżącego prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI