II SA/Kr 159/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nadbudowy budynku, uznając, że nadbudowa nie miała miejsca, a roboty budowlane były zgłoszone.
Skarżący zarzucali naruszenie przepisów prawa w decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie nadbudowy budynku mieszkalnego. Sąd administracyjny, analizując materiał dowodowy, w tym dokumentację fotograficzną i protokoły z oględzin, stwierdził, że nadbudowa w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego nie miała miejsca. Robotami budowlanymi były wymiana pokrycia dachowego i docieplenie ścian, które zostały skutecznie zgłoszone. W związku z tym postępowanie w sprawie samowolnej nadbudowy było bezprzedmiotowe, a decyzja o umorzeniu była prawidłowa.
Sprawa dotyczyła skargi M. K. i J. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora o umorzeniu postępowania w sprawie nadbudowy budynku mieszkalnego bez zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym art. 105 § 1 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania mimo braku podstaw, niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po analizie akt sprawy i przeprowadzeniu rozprawy, oddalił skargę. Sąd uznał, że nadbudowa budynku, rozumiana jako wybudowanie nowej kondygnacji, nie miała miejsca. Dowody, w tym dokumentacja fotograficzna z różnych okresów, protokoły z oględzin i oceny stanu technicznego, wykazały, że budynek nie został podwyższony, a jedynie wymieniono pokrycie dachowe i częściowo docieplono ściany. Roboty te zostały skutecznie zgłoszone właściwym organom. Wobec braku samowolnej nadbudowy, postępowanie w sprawie legalności nadbudowy było bezprzedmiotowe, co uzasadniało decyzję o umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów postępowania, uznając, że zebrany materiał dowodowy był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy, a dalsze ingerencje w nieruchomość skarżących byłyby nadmierne. Sąd zaznaczył również, że organy mogły uchybić w kwestii ustalenia kręgu stron postępowania, jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, roboty budowlane polegające na wymianie pokrycia dachowego i częściowym dociepleniu ścian, jeśli zostały skutecznie zgłoszone, nie stanowią podstawy do prowadzenia postępowania w sprawie samowolnej nadbudowy. W takim przypadku postępowanie w przedmiocie samowoli budowlanej jest bezprzedmiotowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nadbudowa budynku, rozumiana jako wybudowanie nowej kondygnacji, nie miała miejsca. Dowody wykazały, że wykonano jedynie roboty budowlane (wymiana pokrycia dachowego, docieplenie ścian), które nie wymagały pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia. Ponieważ nie doszło do samowolnej nadbudowy, postępowanie administracyjne w tej sprawie było bezprzedmiotowe.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (22)
Główne
u.p.b. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przepis dotyczący rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Nie miał zastosowania, gdyż nie stwierdzono samowolnej nadbudowy.
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego.
Pomocnicze
u.p.b. art. 3 § pkt. 6
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja budowy obejmująca rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego.
u.p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
u.p.b. art. 29 § ust. 2 pkt. 1 i 1 c
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Roboty budowlane polegające na remoncie istniejących obiektów budowlanych oraz dociepleniu budynków o wysokości do 25 m nie wymagają pozwolenia na budowę.
u.p.b. art. 30
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Roboty budowlane polegające na wymianie pokrycia dachowego oraz częściowym dociepleniu ścian zewnętrznych wymagały zgłoszenia.
u.p.b. art. 49b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 50
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. art. 51
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 art. 3 § pkt. 16
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Definicja kondygnacji.
Dz.U. 2018 poz 1202 art. art. 3 § pkt. 6
Dz.U. 2018 poz 1202 art. art. 48
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nadbudowa budynku mieszkalnego w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego nie miała miejsca. Roboty budowlane (wymiana pokrycia dachowego, docieplenie ścian) zostały skutecznie zgłoszone. Postępowanie w sprawie samowolnej nadbudowy było bezprzedmiotowe.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżących dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych (art. 105 § 1, art. 7, 77 § 1, art. 8, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a.). Żądanie dalszych rozkuć i odkrywek w budynku.
Godne uwagi sformułowania
nadbudowa obiektu budowlanego była klasyfikowana jako "budowa" postępowanie legalizacyjne w takim przypadku powinno byłoby się toczyć na podstawie art. 48 ustawy prawo budowlane o budowie można mówić wówczas, gdy powstaje nowy obiekt budowlany bądź też dochodzi do powiększenia istniejącego obiektu budowlanego, w efekcie czego powstaje nowa substancja budowlana za nadbudowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy prawo budowlane można uznać podwyższenie bryły budynku jako całości o dodatkową kondygnację bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego [...] oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę co do istoty stan faktyczny nie odpowiada hipotetycznemu stanowi faktycznemu zapisanemu w normie materialnego prawa administracyjnego
Skład orzekający
Agnieszka Nawara-Dubiel
sprawozdawca
Krystyna Daniel
członek
Małgorzata Łoboz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia nadbudowy w Prawie budowlanym, bezprzedmiotowość postępowania w przypadku braku samowoli budowlanej, znaczenie zgłoszenia robót budowlanych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe było ustalenie, czy doszło do nadbudowy, a nie tylko remontu lub docieplenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak ważne jest prawidłowe zakwalifikowanie robót budowlanych i jak brak nadbudowy może prowadzić do umorzenia postępowania w sprawie samowoli budowlanej. Jest to przykład rutynowej, ale ważnej dla praktyki interpretacji przepisów Prawa budowlanego.
“Nadbudowa czy remont? Kiedy postępowanie w sprawie samowoli budowlanej jest bezprzedmiotowe?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 159/19 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2019-05-13 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2019-02-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Agnieszka Nawara-Dubiel /sprawozdawca/ Krystyna Daniel Małgorzata Łoboz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Hasła tematyczne Nadzór budowlany Sygn. powiązane II OSK 3309/19 - Wyrok NSA z 2022-09-22 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 1202 art. 3 pkt. 6, art. 48 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie : WSA Krystyna Daniel WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant : Katarzyna Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2019 r. sprawy ze skargi M. K. i J. K. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 listopada 2018 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania skargę oddala. Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat G. decyzją z dnia 16 stycznia 2018 r. znak: ROIK [...], nr [...] umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego przy ul. [...] w K. bez zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez M. i J. K., Wojewódzi Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 29 listopada 2018 r., znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania, którego przedmiotem jest nadbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego przy ul. [...] w K., bez zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej. Analizując zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy, a w szczególności protokoły z czynności kontrolnych i oględzin oraz oświadczenia złożone przez J. D., organ odwoławczy stwierdził, że PINB prawidłowo wskazał, że obiekt budowlany został wybudowany w latach 40-tych XX wieku oraz, że nie dokonano podniesienia kalenicy ww. obiektu. Dodatkowo zdjęcia dołączone do akt sprawy, ukazujące budynek mieszkalny jednorodzinny na działce nr [...] obr. [...], przy ul. [...] w K. w roku 2003 (k. 50-51 akt PINB) i 2009 (k. 60-63 akt PINB) stanowią potwierdzenie ww. oświadczenia inwestora. Ponadto dokumentacja fotograficzna wykonana przez pracowników PINB w trakcie przeprowadzonych w dniu 10 października 2017r. czynności kontrolnych przedstawia stare, nienaruszone elementy konstrukcyjne więźby dachowej, stary, nieodnowiony komin oraz nienaruszone elementy konstrukcyjne więźby dachowej przy kominie. W związku z powyższym bezsporne jest stanowisko przyjęte przez PINB, iż J. D. nie dokonała nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] K. oraz nie zmieniła konstrukcji dachu. Zakres robót budowlanych prowadzonych przy przedmiotowym budynku obejmował natomiast wymianę pokrycia dachowego z dachówki na blachę oraz częściowe docieplenie ścian zewnętrznych. Zgodnie z treścią art. 28 ustawy Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29-31 ustawodawca wskazał roboty budowlane, które nie wymagają pozwolenia na budowę. W świetle art. 29 ust 2 pkt 1 i 1 c) u.p.b. pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych oraz dociepleniu budynków o wysokości do 25 m. Przy tym, stosownie do treści art. 30 u.p.b., w dacie wykonania robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachowego z dachówki na blachę (rok 2004) oraz częściowego docieplenia ścian zewnętrznych (rok 2009) w budynku mieszkalnym jednorodzinnym zlokalizowanym na działce nr [...] obr. [...], przy ul. [...] w K., powyższe roboty wymagały zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno budowlanej. Z akt sprawy wynika, że roboty budowlane polegające na wymianie pokrycia dachowego z dachówki na blachę w budynku przy ul. [...] w K. zostały skutecznie zgłoszone w dniu 31 sierpnia 2004r. (znak sprawy: [...]). Natomiast w dniu 23 czerwca 2009r. J. D. dokonała skutecznego zgłoszenia wykonania robót budowlanych, polegających na ociepleniu budynku przy ul. [...] w K. (znak sprawy: [...]). W ocenie organów nadzoru budowlanego roboty budowlane polegające na wymianie pokrycia dachowego i częściowym dociepleniu ścian budynku mieszkalnego przy ul. [...] w K. zostały zrealizowane zgodnie z dokonanym zgłoszeniem. Zatem w sprawie nie znajdą zastosowania przepisy art. 48 i 49b u.p.b. Dodać również należy, że zrealizowane roboty budowlane nie naruszają innych przepisów, w tym przepisów techniczno-budowlanych, tym samym zastosowania w sprawie nie mają także art. 50-51 u.p.b. Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, iż organ I instancji prawidłowo ustalił, że niniejsze postępowanie jest bezprzedmiotowe z uwagi na to, że nie wykonano nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w K., natomiast roboty budowlane prowadzone przy przedmiotowym budynku obejmowały wymianę pokrycia dachowego oraz częściowe docieplenie ścian zewnętrznych, na które inwestor dokonał skutecznego zgłoszenia. W ocenie organu nadzoru budowlanego brak jest podstawy prawnej, tj. przepisu w ustawie Prawo budowlane, która pozwalałaby w tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym na wydanie jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w sprawie. MWINB nie dopatrzył się też naruszenia przepisów proceduralnych, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji. W ocenie organu odwoławczego zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i wystarczający do wydania niniejszej decyzji. Odnosząc się do zarzutu odwołania, iż stwierdzenie przez organ, że przedmiotowy budynek jest aktualnie podobnej wysokości, co budynek na działce sąsiedniej nie świadczy w żaden sposób o tym, że nadbudowa nie miała miejsca, należy zauważyć, że PINB stwierdzenie, iż kalenica ww. obiektu budowlanego znajduje się porównywalnie na tej samej wysokości, co kalenica budynku mieszkalnego usytuowanego na posesji sąsiedniej przy ul. [...] w K. oparł na porównaniu dołączonej do akt sprawy dokumentacji fotograficznej ukazującej przedmiotowy budynek wraz budynkiem sąsiednim na posesji przy ul. [...] w K. w latach 2003 i 2009 (k. 50 akt PINB -fotografia budynków wykonana w 2003r., k. 60 akt PINB - fotografia budynków wykonana w 2009r.). Analizując wyżej wspomniane fotografie MWINB potwierdza, iż na ich podstawie możliwe było ustalenie, że w latach 2003-2009 nie dokonano podniesienia kalenicy w budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr [...] obr. 1 przy ul. [...] w K.. Nawiązując do kwestii wniesionych przez Skarżącą do protokołu w dniu 28 maja 2018r., w ocenie MWINB materiał dowodowy zgromadzony przez PINB jest wystarczający i pozwala na wydanie w niniejszej sprawie nie budzącego wątpliwości rozstrzygnięcia. Strony postępowania na każdym etapie prowadzenia sprawy mogły zapoznać się z kompletem akt sprawy oraz wypowiedzieć się co do wszystkich zgromadzonych materiałów. Podsumowując, po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego MWINB stwierdził, że sprawa nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego przy ul. [...] w K., bez zgody organu administracji architektoniczno-budowlanej, jest bezprzedmiotowa. Zatem zaskarżona decyzja jest prawidłowa, tym samym stosownie do treści art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. MWINB utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Opisaną wyżej decyzję zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. K. i J. K.. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj: - art. 105 § 1 kpa, poprzez jego zastosowanie i umorzenie postępowania pomimo braku istnienia podstaw do wydania takiej decyzji administracyjnej, tj. przesłanki bezprzedmiotowości postępowania; - art. 80 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 kpa, poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy i brak rzetelnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, - art. 8 kpa, poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, - art. 11 i art. 107 § 3 kpa, poprzez brak dokładnego wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn z powodu których, organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, przedstawianej przez nas argumentacji w odwołaniu oraz dowodów w postaci fotografii z oznaczoną datą ich wykonania. Na podstawie tych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie od organu II instancji na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzi Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 13 maja 2019 r. pełnomocnik skarżących na pytanie Sądu dotyczące wskazania interesu prawnego skarżących w toczącym się postępowaniu oświadczył, że: "nie podając przepisu prawa jest oczywistym, że poczynione roboty polegające na podwyższeniu wysokości ścian oddziaływają na nieruchomość skarżących, choćby przez zacienianie oraz z uwagi na bliskość budynków, oraz stworzeniu nowej kondygnacji budynku co wpływa na nieruchomość skarżących". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonawszy w niniejszej sprawie kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem tak określonych kryteriów, Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, że skarga nie jest uzasadniona a zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Przedmiotem sądowej kontroli jest decyzja organu drugiej instancji, którą utrzymano w mocy decyzję umarzającą postępowanie administracyjne prowadzone w ramach nadzoru budowlanego. Sprawa niniejsza została zainicjowana wnioskiem skarżących z dnia 20 maja 2017 r. w którym wnieśli o wszczęcie postępowania "w sprawie legalności nadbudowy budynku mieszkalnego oraz wszystkich obiektów znajdujących się na działce nr [...]". Zawiadomieniem z dnia 12 czerwca 2017 r PINB w K. wszczął kontrolowane postępowanie "w sprawie nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego przy ul. [...] w K., bez zgody organu administracji architektoniczno – budowlanej" (k. 9 akt adm.) i w tak określonym zakresie przedmiotowym je prowadził. Jak wskazuje organ I Instancji w uzasadnieniu swojej decyzji, pozostałe trzy postępowania toczą się pod trzema odrębnymi sygnaturami. Zgodnie z art. 3 pkt. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, od początku obowiązywania tej ustawy aż do chwili obecnej, nadbudowa obiektu budowlanego była klasyfikowana jako "budowa" i wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, zgodnie z ogólną zasadą zawartą w art. 28 ust. 1 ustawy prawo budowlane, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Przepisy art. 29-31 wyłączeń, co do konieczności uzyskania pozwolenia na budowę w zakresie nadbudowy obiektu budowlanego nie zawierały i nie zawierają. Skoro zaś tak, to postępowanie legalizacyjne w takim przypadku powinno byłoby się toczyć na podstawie art. 48 ustawy prawo budowlane. Zgodnie z ust. 1 pkt. 1 tego przepisu, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jednakże nałożenie w drodze decyzji administracyjnej nakazu rozbiórki samowolnie posadowionego obiektu budowlanego lub jego części jest zawsze sankcją ostateczną, a decyzja tego rodzaju musi zostać poprzedzona postępowaniem umożliwiającym inwestorowi legalizację samowolnie wybudowanego obiektu lub jego części, o czym stanowią dalsze regulacje art. 48 ustawy prawo budowlane. Stosownie do art. 3 pkt 6 ustawy prawo budowlane, przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Z definicji tej wynika, że o budowie można mówić wówczas, gdy powstaje nowy obiekt budowlany bądź też dochodzi do powiększenia istniejącego obiektu budowlanego, w efekcie czego powstaje nowa substancja budowlana - obiekt budowlany lub jego część (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2015 r., II OSK 2492/13, LEX nr 1982805). Pojęcie nadbudowy nie zostało w przepisach zdefiniowane, jednak jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 października 2013 r. sygn. II OSK 1207/12, za nadbudowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy prawo budowlane można uznać podwyższenie bryły budynku jako całości o dodatkową kondygnację. Pogląd ten Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w całości podziela. Przy czym przez kondygnacje rozumieć należy "poziomą nadziemną lub podziemną część budynku, zawartą między górną powierzchnią stropu lub warstwy wyrównawczej na gruncie a górną powierzchnią stropu lub stropodachu znajdującego się nad tą częścią, w tym poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą wysokość w świetle nie mniej niż 2,0 m, z wyjątkiem nadbudówek ponad dachem, takich jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kotłownia gazowa" (§ 3 pkt. 16 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 z późn. zm.). W niniejszej sprawie prowadzone przez organ nadzoru budowlanego postępowanie dowodowe wykazało, że nadbudowa budynku przy ul. [...] w K. w rozumieniu wyżej wskazanym nie miała miejsca. Organ przeprowadził między innymi czynności kontrolne w dniu 10.10 2017 r., w czasie których dokonano wewnątrz budynku odkrywek więźby dachowej w miejscach wskazanych przez PINB tj. w miejscach według organu najbardziej charakterystycznych – w rejonie lukarny, komina i więźby dachowej przy krokwiach. Z odkrywek tych sporządzono dokumentację fotograficzna (k. 36-42 akt adm.) i na tej podstawie ustalono, że konstrukcja więźby dachowej w rejonie lukarny, jak samych krokwi jest nienaruszona, kąt nachylenia połaci dachowych znajdującej się bezpośrednio nad tą lukarną jak i obok niej jest taki sam, zaś komin jest stary i nienaruszony. Nadto w ramach postępowania dowodowego zgromadzono w aktach bogatą dokumentację zdjęciową pochodzącą od stron postępowania, jak i wykonaną przez organ w 2017 r. oraz w 2009 r. Tu wspomnieć należy, że na skutek wniosku skarżących z 2009 r. PINB prowadził już postępowanie wyjaśniające w sprawie robót budowlanych przy ul. [...], a materiały z tego postępowania częściowo włączył do akt niniejszej sprawy. Część zdjęć zwłaszcza pochodzących z lat 90-tych ubiegłego wieku jest niezbyt czytelna lub niewyraźna, jednak bez wątpienia można na ich podstawie ustalić, że dom przy ul. [...] nie był domem parterowym, lecz posiadał poddasze (drugą kondygnację), w którym od strony wejścia znajdowała się tzw. "jaskółka", która wykonana została najprawdopodobniej w latach 80 tych ubiegłego wieku przez poprzedniego właściciela nieruchomości. Jak słusznie wskazuje organ, porównanie wysokości budynku nr [...] i budynku nr [...] przy ul. [...] (oba budynki to charakterystyczna, podobna zabudowa podmiejska z lat 40 tych ubiegłego wieku) nie wskazuje ani na dobudowę nowej kondygnacji ani na podwyższenie wysokości kalenicy budynku przy ul. [...]. Z akt sprawy wynika zatem, że sporny budynek nie został podwyższony tj. nie miała miejsce nadbudowa rozumiana jako wybudowanie nowej kondygnacji budynku, w której to sprawie wszczęto i prowadzono kontrolowane postępowanie administracyjne. Prowadząc postępowanie wyjaśniające organ ustalił także, że na podstawie skutecznego zgłoszenia z dnia 31 sierpnia 2004r. J. D. dokonała wymiany pokrycia dachowego z dachówki na blachę (k. 53 akt adm.), a także wzmocnienia konstrukcji niektórych elementów więźby dachowej. Ze złożonej do akt sprawy oceny stanu technicznego obiektu z dnia 20.10.2017 r. autorstwa arch. R. M. wynika, że więźba dachowa posiada "wg. punktowych oględzin widoczne wzmocnienia", natomiast według oceny stanu technicznego obiektu z 20.03.2004 r. tego samego autora: "niektóre elementy więźby dachowej wskazujące częściowe zużycie należy wzmocnić". Organ ustalił także, że budynek został ocieplony (również na podstawie zgłoszenia), a przy wykonywaniu ocieplenia skuto gzymsy na ścianie frontowej budynku. Przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane nie miał zatem zastosowania w niniejszej sprawie, stosuje się go bowiem wówczas, gdy okaże się w toku postępowania administracyjnego, że w ogóle miała miejsce samowolna budowa (w tym przypadku nadbudowa) obiektu budowlanego lub jego części. Natomiast wówczas, gdy ustalenia faktyczne prowadzą do wniosku, że budowa (nadbudowa) nie miała miejsca, organ kończy postępowanie w sprawie samowoli budowlanej decyzją o umorzeniu postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość w tym zakresie. Sąd stwierdza, że właśnie taki stan sprawy zaistniał w odniesieniu do postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i uzasadniał podjęcie orzeczenia o umorzeniu tego postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Zarówno w piśmiennictwie jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych Powszechnie aprobowany jest pogląd, według którego bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę co do istoty (patrz: Janusz Borkowski/Barbara Adamiak "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", C.H. Beck 2017, s. 563). Sprawa administracyjna jest to przewidziana w przepisach materialnego prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji wzajemnych uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnoprawnego, którymi są organ i indywidualny podmiot (por. Tadeusz Woś "Pojęcie "sprawy" w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego", Acta Uniwersitatis Wratislaviensis Nr 1022, Prawo CLXXVIII, Wrocław 1990, s. 334). Postępowanie jest więc bezprzedmiotowe, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 967/05). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2018r. sygn. II OSK 1469/16, bezprzedmiotowość postępowania z jakiejkolwiek przyczyny obejmuje zarówno przyczyny podmiotowe jak i przyczyny przedmiotowe. Do przyczyn przedmiotowych należy zaliczyć ustalenie w wyniku postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w sprawie, w której postępowanie zostało wszczęte, że stan faktyczny nie odpowiada hipotetycznemu stanowi faktycznemu zapisanemu w normie materialnego prawa administracyjnego będącego podstawą rozpoznawanej sprawy. W razie gdy stan faktyczny nie odpowiada hipotetycznemu stanowi zapisanemu w normie materialnego prawa administracyjnego wyłączona jest dopuszczalność wyprowadzenia nakazów obciążających jednostkę. Decyzja o umorzeniu postępowania wobec braku podstaw do rozstrzygania w trybie przepisów art. 48 ustawy Prawo budowlane, oznacza, że uwzględniając ustalony stan faktyczny organ uznał, że samowolna nadbudowa budynku nie miała miejsca, a tym samym zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 105 Kpa jest nieuzasadniony. Sąd nie dopatrzył się również zarzucanych w skardze naruszeń przepisów postepowania tj. art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa. Skarżący zarówno w odwołaniu jak i w skardze żądają dokonywania kolejnych rozkuć i odkrywek w domu przy ul. [...], a w zaniechaniu tego rodzaju czynności przez organ upatrują między innymi naruszenia przepisów postępowania. Zdaniem Sądu oczekiwania skarżących w tym zakresie są za daleko idące i ponad miarę ingerujące we własność uczestniczki, zwłaszcza, że przeprowadzone postępowanie dowodowe dotyczące nadbudowy spornego budynku dostatecznie wyjaśniło sprawę. Na koniec wskazać jeszcze należy, że organ uczynił skarżących stronami postępowania, gdyż jak wskazał, postępowanie administracyjne wszczęte zostało w związku z ich pismem z dnia 24 maja 2017 r. Jednak organy kwestii interesu prawnego skarżących w niniejszej sprawie nie wyjaśniły w sposób niebudzący wątpliwości. Podobnie jak w sprawach o pozwolenie na budowę, tak też w postępowaniach naprawczych i legalizacyjnych ustalenie kręgu stron musi być poprzedzone wyznaczeniem zasięgu oddziaływania inwestycji na nieruchomości położone w sąsiedztwie w aspekcie przepisów odrębnych, do których zalicza się regulacje m.in. aktów wykonawczych do Prawa budowlanego, prawa zagospodarowania przestrzennego, ochrony przyrody i środowiska, prawa wodnego, prawa cywilnego. Dla ustalenia kręgu stron w sprawach inwestycyjnych kluczowe znaczenie ma ustalenie oddziaływania konkretnej uciążliwości, co do których przepisy prawa ustanawiają ograniczenia celem ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. (tak NSA w Warszawie w wyroku z dnia 14 marca 2018 sygn. II OSK 778/17). Zasadzie tej organy w sprawie uchybiły, jednak uchybienie to nie miało ostatecznie wpływu na wynik sprawy. Wobec powyższego skarga jako bezzasadna został oddalona na zasadzie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI