II SA/Kr 158/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2005-06-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
ewidencja gruntówoperat ewidencyjnymodernizacja ewidencjigranice działekrozgraniczenie nieruchomościugodasąd administracyjnykognicja sąduprawo geodezyjnenieruchomości

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję zatwierdzającą operat ewidencji gruntów, uznając, że zarzuty dotyczące ugody rozgraniczeniowej wykraczają poza kognicję sądu administracyjnego.

Skarżące kwestionowały decyzję zatwierdzającą operat ewidencji gruntów, podnosząc, że powierzchnia ich działki została nieprawidłowo ustalona w wyniku ugody rozgraniczeniowej z 1983 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, stwierdzając, że zarzuty dotyczące prawidłowości ugody rozgraniczeniowej nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym zatwierdzenia operatu ewidencyjnego. Sąd podkreślił, że granice nieruchomości, a nie ich powierzchnia, wyznaczają prawo własności, a dane ewidencyjne służą oznaczeniu nieruchomości w księdze wieczystej.

Sprawa dotyczyła skargi M. M. i R. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty Powiatu zatwierdzającą operat opisowo-kartograficzny modernizacji ewidencji gruntów. Skarżące kwestionowały powierzchnię swojej działki ewidencyjnej, twierdząc, że została ona nieprawidłowo ustalona w wyniku ugody rozgraniczeniowej z 1983 r., która zmieniła pierwotną powierzchnię z 0,1173 ha na 0,1102 ha, a następnie w operacie ewidencyjnym na 0,1060 ha. Podnosiły, że oświadczenie o przyjęciu danych bez zastrzeżeń podpisały pod presją urzędnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące prawidłowości ugody zawartej w postępowaniu rozgraniczeniowym wykraczają poza kognicję sądu administracyjnego, gdyż ugoda taka, zawarta przed geodetą, ma moc ugody sądowej i może być wzruszona jedynie w postępowaniu cywilnym. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie zatwierdzenia operatu ewidencyjnego dotyczy zgodności z prawem procedury jego ustalania, a nie kwestionowania skutków wcześniejszych postępowań rozgraniczeniowych. Sąd wyjaśnił, że pole powierzchni działki jest funkcją przebiegu jej granic, a różnice w pomiarach nie oznaczają zmiany granic ani ograniczenia prawa własności. Dane ewidencyjne służą oznaczeniu nieruchomości w księdze wieczystej, a ewentualne niezgodności mogą być korygowane w postępowaniu przed sądem prowadzącym księgę wieczystą.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące prawidłowości ugody zawartej w postępowaniu rozgraniczeniowym wykraczają poza kognicję sądu administracyjnego w postępowaniu o zatwierdzenie operatu ewidencyjnego.

Uzasadnienie

Ugoda zawarta przed geodetą w postępowaniu rozgraniczeniowym ma moc ugody sądowej i może być wzruszona jedynie w postępowaniu cywilnym. Postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiocie zatwierdzenia operatu ewidencyjnego dotyczy zgodności z prawem procedury jego ustalania, a nie kwestionowania skutków wcześniejszych postępowań.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (42)

Główne

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 42 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 56 § pkt 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 57 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 42 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 36 § pkt 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.g.k. art. 7 § ust. 2 pkt 2

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

dekret o rozgran.nier. art. 7 § ust. 2

Dekret o rozgraniczeniu nieruchomości

u.p.g.k. art. 2 § pkt 8

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

u.p.g.k. art. 24 § ust. 1

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

u.p.g.k. art. 26 § ust. 2

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

u.p.g.k. art. 59

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

ZMRiGK w spr. ewid. grunt. i bud. art. 2 § ust. 3 i 4 pkt 2

Zarządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej w sprawie ewidencji gruntów i budynków

ZMRiGK w spr. ewid. grunt. i bud. art. 35 § ust. 2

Zarządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 80

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 82 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 55 § pkt 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 44 § pkt 8

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 19

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 20 § pkt 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 21 § ust. 2 pkt 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 5

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 9 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 22 § pkt 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 23 § ust. 1 i ust.2 pkt 1 a

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 60 § ust. 1 pkt 2, 3

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 22 § pkt 6

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 28 § ust. 1 , pkt 1,2,6

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 43

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 19

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 33

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 40

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 41

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

RMRRiB w spr. ewid. grunt. i bud. art. 39

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków

u.k.w.h. art. 25 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

RMS w spr. prowadzenia k.w. art. 28

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów

u.k.w.h. art. 26 § ust. 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

u.k.w.h. art. 27

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty dotyczące prawidłowości ugody rozgraniczeniowej nie podlegają kognicji sądu administracyjnego w postępowaniu o zatwierdzenie operatu ewidencyjnego. Różnice w powierzchni działki wynikające z różnych pomiarów, przy zachowaniu tych samych granic, nie ograniczają prawa własności. Dane ewidencyjne służą oznaczeniu nieruchomości w księdze wieczystej, a ewentualne niezgodności mogą być korygowane w postępowaniu przed sądem prowadzącym księgę wieczystą.

Odrzucone argumenty

Nieprawidłowe ustalenie powierzchni działki w wyniku ugody rozgraniczeniowej. Podpisanie oświadczenia o przyjęciu danych bez zastrzeżeń bez przeczytania dokumentu.

Godne uwagi sformułowania

zarzuty zmierzające do podważania skuteczności powstania parceli gruntowej [...] pozostają poza kognicją sądu administracyjnego pole powierzchni działki jest funkcją przebiegu jej granic, których nie "dopasowuje" się do powierzchni elementy oznaczenia nieruchomości nie są objęte domniemaniem prawdziwości wpisanego prawa ani nie są chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych

Skład orzekający

Piotr Lechowski

przewodniczący sprawozdawca

Wiesław Kisiel

sędzia

Dorota Dąbek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie granic kognicji sądu administracyjnego w sprawach dotyczących ewidencji gruntów i budynków oraz kwestii związanych z ugody rozgraniczeniowe."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej związanej z modernizacją ewidencji gruntów i wcześniejszym postępowaniem rozgraniczeniowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej granic kognicji sądu administracyjnego w kontekście ewidencji gruntów i budynków, co jest istotne dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Granice kognicji sądu administracyjnego w sprawach o ewidencję gruntów: Ugoda rozgraniczeniowa poza kontrolą?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 158/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2005-06-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-01-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Dorota Dąbek
Piotr Lechowski /przewodniczący sprawozdawca/
Wiesław Kisiel
Symbol z opisem
612  Sprawy geodezji i kartografii
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia: NSA Piotr Lechowski (spr.) Sędziowie : NSA Wiesław Kisiel AWSA Dorota Dąbek Protokolant: Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2005r sprawy ze skargi M. M. i R. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 19 grudnia 2002r Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia operatu ewidencji gruntów -s k a r g ę o d d a l a-
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 19 grudnia 2002 r [...] po rozpatrzeniu odwołania M. M. i R. N., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją Starosty Powiatu z dnia [...] 2002 r , ( mylnie oznaczoną przez organ odwoławczy datą [...].2002 r ) znak [...] orzekającą o zatwierdzeniu z urzędu operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] gmina [...] w zakresie rejestru gruntów i mapy ewidencyjnej obejmującej działkę ewid. Nr [...] pow. 0,1060 ha. W podstawie prawnej decyzji organu odwoławczego wskazano przepisy art. 138 § 1 pkt 1 kpa , art. 7 "b" ust.2 pkt 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficznego (tj.j. Dz.U. z 2000 r Nr 100 , póz. 1086 z późn. zm. ).
Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne rozstrzygnięcia.
Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...] 2002 r , Nr : [...] ( oczywiście mylnie w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego datowaną na [...] 2002 r ) , orzekł w przedmiocie zatwierdzenia operatu opisowo- kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] , gmina [...] w zakresie rejestru gruntów i mapy ewidencyjnej obejmującej m.in. działkę Nr [...] o powierzchni 0.1060 ha , stwierdzając w wyrzeczeniu decyzji , że działka ewidencyjna Nr 1296 odpowiada pgr [...] objętej księgą wieczystą Nr [...] zgodnie z wykazem synchronizacyjnym sporządzonym przez Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w [...] , Pracownia w [...] z dnia [...]. 2001 r [...], Jako podstawę prawną swej decyzji wskazał Starosta m.in. przepisy § 42 ust.2 w zw. z § 56 pkt 2 i § 57 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 , poz.454).
Uzasadniając decyzję organ I instancji wskazał , ze od [...] 1994 r do [...] 2000 r Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w [...] wykonywało , początkowo na zlecenie Urzędu Wojewódzkiego w [...], a następnie Starostwa Powiatowego w [...] , czynności techniczne modernizacji ewidencji gruntów obrębu [...] , Gmina [...]
Wskazano , że o wszczęciu postępowania w sprawie modernizacji ewidencji obrębu [...], powiadomiono w dniu [...] 1994 r na zebraniu wiejskim.
Dla celów opracowania projektu opisowo-kartograficznego przystąpiono do ustalenia przebiegu granic na gruncie. Opisując zasady ustalania przebiegu granic, ustalił Starosta , że projekt operatu opisowo -kartograficznego wyłożono do wglądu zainteresowanych przez okres od [...] do [...] 2000 r w Remizie Strażackiej w [...] zawiadamiając o tym właścicieli i władających pisemnie , oraz przez wywieszenie zawiadomień na tablicach ogłoszeń w Starostwie Powiatowym i Urzędzie Gminy w [...] w dniach [...] 2000 r, a także przez ogłoszenie w Dzienniku Polskim z [...].2000 r Wyłożeniu podlegały projekty rejestru gruntów i mapy ewidencyjnej w skali 1:1000.
Ustalił organ I instancji dalej , że oświadczenia o przyjęciu bez zastrzeżeń wyłożonych danych lub oświadczenia o zgłoszeniu uwag i zastrzeżeń , zawarte są w " rejestrach gruntów z wyłożenia " , zaś szczegółowy opis zgłoszonych uwag zawarty jest " w wykazie uwag i wniosków zgłoszonych do operatu opisowo-kartograficznego '' , sporządzonego w trakcie wyłożenia.
Organ I instancji podkreślił, że podjecie decyzji zatwierdzającej operat-opisowo kartograficzny poprzedziły dalsze jeszcze czynności. Sporządzony został powołany w decyzji wykaz synchronizacyjny z dnia [...]. 2001 r L. ks. zlec. [...] stanowiący załącznik między starymi oznaczeniami a nową ewidencją z uwzględnieniem stanu prawnego. Według tego wykazu synchronizacyjnego działka oznaczona w zatwierdzanym operacie ewidencji jako działka ewid. [...] , odpowiada działce kat. Pgr. [...] objętej Księgą Wieczystą [...] r. Wskazano , że przed podjęciem decyzji zatwierdzającej operat opisowo- kartograficzny , przeprowadzono kontrolę techniczną całości dokumentacji tworzącej operat ewidencji gruntów. Zdaniem Starosty powyższe czynności uzasadniały zatwierdzenie operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji w części dotyczącej działki [...]
Odwołanie od tej decyzji złożyły M. M. i R. N. , jako współwłaścicielki po połowie działki gruntowej pgr. [...] objętej KW [...] Sądu Rejonowego w [...], o powierzchni wg. księgi wieczystej 0,1102 ha. W odwołaniu zakwestionowały powierzchnię działki ewidencyjnej .Zdaniem odwołujących się działka objęta księga wieczystą winna mieć powierzchnię 1173 m2 , i nie zgadzały się by przy założeniu księgi wieczystej miała 1 102 m2. Podnosiły odwołujące się , że w [...] 2000 r były informowane , że projektowana działka ewid. [...] ma jeszcze mniejszą powierzchnię , ale nikt nie umiał wyjaśnić dlaczego brakuje dalsze 40 m2 gruntu .Zdaniem odwołujących się brakujący grunt dopisano sąsiadce A.P.
Rozpatrując odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego , dokonał szeregu dalszych ustaleń własnych .Podkreślono , że modernizacja ewidencji rozpoczęta została i była początkowo prowadzona w myśl przepisów zarządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Mon. Pol. Nr 11 , poz.98). Wskazano , że zgodnie z tymi przepisami ewidencja odzwierciedlać miała stan władania istniejący na gruncie. Ustalenie stanu władania następowało na podstawie dokumentów przedstawionych przez strony lub na podstawie dokumentów znajdujących się w posiadaniu właściwego organu .W przypadku ich braku , ustalenia przebiegu granic dokonywano w oparciu o złożone do protokołu granicznego zgodne oświadczenia właścicieli lub osób władających gruntami, dając stosownie do przepisu powołanego zarządzenia , pierwszeństwo dokumentom geodezyjnym z operatów podziału i rozgraniczenia nieruchomości.
Ustalił organ odwoławczy , że w 1983 r toczyło się postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości stanowiącej działkę [...] współwłasności R.N. i M. M. , z nieruchomością S. P. stanowiącą działkę [...] przylegającą do zachodniej granicy działki [...] W toku tego postępowania rozgraniczeniowego w dniu [...]1983 r , zawarta została przed uprawnionym geodetą mgr inż. A.K. , pomiędzy powyższymi stronami , a także A. P. właścicielką działki [...], przylegającej od strony północnej do działki [...], ugoda .W następstwie tej ugody wszystkie działki zmieniły oznaczenie , powierzchnię i konfigurację. Operatem rozgraniczeniowym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...].1983 r za Nr [...], działka pgr. [...] o pow. 0.1173 ha zmieniła oznaczenie na pgr. [...], i powierzchnię na 0, 1102 ha , działka [...] na pgr. [...], a działka [...] na pgr. [...] .Nawiązując do dokumentacji rozgraniczenia wskazał organ odwoławczy , iż wynika z niej , że ugodą zawartą w postępowaniu rozgraniczeniowym , strony wyraziły wolę ustanowienia na stanowiącej własność S. P. pgr. [...] służebności gruntowej na rzecz pgr. [...] i pgr. [...]
Wynikający z operatu rozgraniczeniowego , stan co do konfiguracji granic i oznaczenia działek , został uwzględniony w księdze wieczystej Nr [...] , w której oznaczono powierzchnię działki [...] na 0.1102 m2.
Ustalono , że po wszczęciu postępowania o założenie zmodernizowanej ewidencji , na podstawie protokołu pomiaru i opisu granic , z dnia [...]1994 r. R. N. jako współwłaścicielka potwierdziła podpisem , iż przebieg granic działki [...] został ustalony w j ej obecności i według jej rozkazań i nie wniosła do niego zastrzeżeń.
Wskazano , że dalszym etapem modernizacji ewidencji , po ustaleniu przebiegu granic , jest wyłożenie projektu operatu opisowo-kartograficznego ewidencji do wglądu zainteresowanych oraz do ewentualnych uwag i zastrzeżeń. Ustalił organ odwoławczy , że o wyłożeniu w grudniu 2000 r projektu operatu do wglądu w remizie strażackiej w [...] zostały powiadomione m.in. współwłaścicielki działki [...] .Ustalono , że o wyłożeniu projektu podano do publicznej wiadomości na tablicach ogłoszeń Urzędu Gminy i Starostwa Powiatowego, przez okres od [...] do [...] , oraz przez ogłoszenie w Dzienniku Polskim w dniu [...] 2000 r .Wskazując na zgodne z przepisami zawiadomienie odwołujących się o wyłożeniu projektu operatu opisowo- kartograficznego , wskazał zarazem organ odwoławczy , iż dnia [...] 2000 r M.M. podpisała oświadczenie , że " po zapoznaniu się ze stanem na mapie i z niniejszym rejestrem gruntów , przyjmuje bez zastrzeżeń granice w/w działki (tj.1296) o pow. 0.1060 ha ".
Ustalił organ , że obliczenia powierzchni działki ewid. [...] dokonano wykorzystując współrzędne ustalonych w terenie i przyjętych bez zastrzeżeń w postępowaniu rozgraniczeniowym , punktów granicznych dla działki [...].Podkreślono , że przebiegiem granic działka ewidencyjna [...] jest tożsama z działką gruntową [...], a różnica powierzchni działki ewidencyjnej [...] (1060 m2) , względem przyjętej w tych samych granicach powierzchni działki gruntowej [...] ( 1102m2 ) , jest wynikiem różnic w dokładności pomiaru powierzchni działki, a nie zmiany granic. Podkreślono, że pole powierzchni działki jest funkcją przebiegu ich granic , których nie " dopasowuje " się do po wierzchni. Wskazano zarazem , że dane ewidencji gruntów służą opisowi nieruchomości w księdze wieczystej , stąd też ustalona przy modernizacji powierzchnia działki ewid. [...] nie musi być identyczna z powierzchnią położonej w tych samych granicach parceli gruntowej [...] wpisanej do księgi wieczystej .Z tych względów podniesione dopiero w odwołaniu zarzuty co do zatwierdzonego decyzją operatu opisowo- kartograficznego modernizacji gruntów , w części ustalającej , że działka [...] o powierzchni 0,1060 ha , odpowiada pgr [...] objętej KW [...] z wpisaną tam powierzchnią 0.1102 ha , uznał organ odwoławczy za nieuzasadnione.
W odniesieniu natomiast do dalej idących zarzutów odwołania , że w ogóle działka powinna mieć powierzchnię 0.1173 ha . wskazał organ , że w postępowaniu ewidencyjnym , którego przedmiotem jest modernizacja ewidencji gruntów , musi uwzględniać skutki ugody zawartej w postępowaniu rozgraniczeniowym , odzwierciedlone w przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 1 grudnia 1983 za Nr [...] operatem.
Skargę nazwaną " odwołaniem " do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy na powyższą decyzję złożyły M.M. i R. N.. Nie wskazując naruszonego przepisu prawa , skarżące podniosły , że decyzja " pozbawia je gruntu " - wnosiły " o zweryfikowanie gruntu i doprowadzenie do powrotu granic sprzed II wojny czyli z roku 1939 ".Uzasadniając żądanie skargi , opisano przebieg postępowania rozgraniczeniowego w 1983 r i kwestionowano prawidłowość zawartej w postępowaniu rozgraniczeniowym ugody ,w następstwie której działka [...] o pow. 0.1173 ha, zmieniła oznaczenie na [...] i powierzchnię na 0.1102 ha. " Skarżące podnosiły , że przy pomiarze w 1994 r była tylko R. N., gdyż M.M. była w pracy.
W odniesieniu do przebiegu postępowania o zatwierdzenie modernizacji operatu opisowo- kartograficznego , skarżące podniosły , iż skarżąca M.M zgłosiła się dnia [...] 2000 r w celu okazania operatu ewidencji po nowym pomiarze , i uzyskała informację , że działka [...] zmienia numer Nr [...] i ma 0,1060 ha powierzchni , lecz urzędnik nie był w stanie wyjaśnić dlaczego nie ma powierzchni 0,1173 ha , lub 1102 ha , po uwzględnieniu , że 71 m2 użyczyły w użytkowanie. Podniesiono , że oświadczenie z [...] 2000 r skarżąca M. M. podpisała bez przeczytania , gdyż urzędnik nie dał go do przeczytania , tylko wskazał , gdzie podpisać.
Konkluzje skargi stanowi przekonanie skarżących, iż ich grunt został " pomniejszony" na korzyść właściciela sąsiednich działek.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego , wniósł o jej oddalenie. Podtrzymując dotychczasowe ustalenia , wskazał , że w zakresie modernizacji ewidencji gruntów , stosownie do przepisów powołanego Rozporządzenia z 29 marca 2001 r , przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej w postępowaniu rozgraniczeniowym i w celu podziału nieruchomości. , a działka ewidencyjna [...] odpowiada działce [...], w jej granicach określonych przyjętym do zasobu operatemu pomiarowym [...] z 1.12. 1983 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył :
Skargę wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. Zgodnie zatem z przepisem art.97§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , póz. 1271 z późn. zm. ) , wobec nie zakończenia postępowania przed powyższą datą sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stosownie do przepisu art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , póz. 1270 z późn. zm.) - dalej ustawy p.s.a - Sądy Administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola , zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153 , póz. 1269 ) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sprawując tę kontrolę Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Powyższa regulacja oznacza , iż rozpatrując skargę Sąd jest związany granicami sprawy. W konkretnej sprawie granice te wyznacza postępowanie w przedmiocie zatwierdzania operatu opisowo- kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu Brzezinka w zakresie rejestru gruntów i mapy ewidencyjnej obejmującej m.in. dz.ewid. [...]
Związanie Sądu administracyjnego rozpatrującego skargę granicami niniejszej sprawy , oznacza , iż nie mogą być w postępowaniu sądowoadministracyjnym wywołanym przez skarżące wniesioną skargą rozpatrywane te wszystkie zarzuty , które dotyczą prawidłowości aktu ugody zawartej w postępowaniu rozgraniczającym w 1983 r. Ugoda zawarta została w czasie obowiązywania (do 1 lipca 1989 ) - dekretu z dnia 13 września 1946 o rozgraniczeniu nieruchomości ( Dz.U. Nr 53 , póz. 298 z późn.zm.).
Przepis art. 7 ust.2 powyższego dekretu stanowił, że ugody zawarte przed mierniczym dokonującym czynności ustalenia granic posiadają moc ugod sądowych Jeszcze w wyroku z dnia 1987.06.16 IV SAB 24/86 , ( ONSA 1987 ) 1/39 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił , że wzruszenie ugody zawartej w postępowaniu administracyjnym o rozgraniczenie nieruchomości nastąpić może wyłącznie według zasad określonych przez prawo cywilne a więc w postępowaniu przed sądem powszechnym.
W tej sytuacji , wszelkie zarzuty skargi zmierzające do podważania skuteczności powstania parceli gruntowej [...] o pow. 0.1102 ha w wyniku ugody zawartej w postępowaniu rozgraniczeniowym pozostają poza kognicją sądu administracyjnego w tym postępowaniu.
Dokonana w zakreślonych wyżej granicach sprawy kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji prowadzi do ustalenia , że jest ona zgodna z prawem , co skargę czyni bezzasadną.
Jak wynika z niekwestionowanych zresztą w tym zakresie ustaleń , postępowanie w przedmiocie modernizacji operatu ewidencji gruntów rozpoczęte zostało w 1994 r , a więc pod rządem przepisów obowiązującej od dnia 1 lipca 1989 r ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2000 r Nr 100 , póz. 1086 z późn. zm. ).Ustawa w przepisie art.2 pkt 8 definiuje ewidencję gruntów i budynków ( kataster nieruchomości ) - jako jednolity dla kraju , systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach , budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami , budynkami i lokalami. Zgodnie z art. 24 ust. 1 informacje o gruntach , budynkach i lokalach zawiera operat ewidencyjny , który składa się z map , rejestrów i dokumentów uzasadniających wpisy do tych rejestrów.
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne - dalej ustawa - nie reguluje bezpośrednio sposobu zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów , a zatem nie reguluje zasad zakładania i ewentualnej modernizacji operatu ewidencyjnego. Czy nią to wydane na podstawie jej art. 26 ust.2 rozporządzenia wykonawcze. Zarazem przepis art. 59 ustawy przewiduje , że do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w ustawie pozostają w mocy dotychczasowe przepisy Jeśli nie są z nią sprzeczne.
Z mocy tego ostatniego przepisu , procedurę modernizacji ewidencji gruntów obrębu [...] Gminy [...] , rozpoczęto na podstawie przepisów załącznika do Zarządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Mon. Poi. Nr 11 , póz. 98 z późn. zm. ) regulujących zasady zakładania (odnawiania) i prowadzenia ewidencji gruntów.
Według tego aktu prawnego , wydanego jeszcze na podstawie przepisów dekretu z dnia 2 lutego 1955 r o ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 6 , póz. 32 ) , ewidencji gruntów , operująca pojęciem działki ewidencyjnej , jako podstawowym elementem systemu ewidencji, zastąpić miała tzw. kataster gruntowy ( art.14 dekretu ) , operujący pojęciem tzw. parceli katastralnych . Podstawę założenia , odnowienia ( modernizacji ) ewidencji gruntów w zasadzie stanowił faktyczny stan władania gruntem (§ 2 ust.3 i 4 pkt 2, § 35 ust.2 ).Wedle stanu władania przyjmowane były granice działek mierzone na gruncie .
Ustalenie organu odwoławczego , że we [...] 1994 r skarżąca R. N. , potwierdziła bez zastrzeżeń stan władania w granicach działki [...] opisanej operatem Nr [...], znajduje oparcie w zebranych przez ten organ dowodach (k.21 akt admin.).Rozpoczęta w 1994 r na podstawie przepisów powyższego zarządzenia z 20 lutego 1969 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków , procedura modernizacji założonego wcześniej operatu ewidencji gruntów , zakończona została pod rządami , obowiązującego od dnia 3 czerwca 2001 r Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. Nr 38 , póz. 454 ).W międzyczasie obowiązywały jeszcze przepisy Rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz.U. Nr 158 , póz. 813 z późn.zm.).Przepisy te również przewidywały (§§ 40, 41 ) modernizację ewidencji m.in. w celu zmiany techniki ( w postaci systemu informatycznego ) prowadzenia ewidencji i określały etapy modernizacji (załącznik Nr 13 ).
Rozporządzenie z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków - zwane dalej Rozporządzeniem - także nakłada na organy prowadzące ewidencje gruntów , w przepisach przejściowych i końcowych ( § 80 i nast.) obowiązek jej modernizacji ,w celu m.in. jej przystosowania do uruchomienia i prowadzenia systemu informatycznego ewidencji opartej na komputerowej bazie ewidencyjnej.
W podstawie prawnej swej decyzji z dnia [...] 2002 r Starosta powołał przepis § 56 pkt 2 powyższego Rozporządzenia w myśl , którego działania modernizacyjne ( oznaczone § 55 pkt 1 i 2 ) wykonuje się kompleksowo , na zasadach i w trybie określonym przepisami rozdziału 2 , z zastrzeżeniem § 82.
Powyższe odesłanie oznacza , że modernizacja kompleksowa ( obejmująca np. obręb ewidencyjny ) - w tym przypadku [...] - przeprowadzana jest zgodnie z zasadami zakładania ewidencji gruntów i budynków ( Rozdz.2 ) , z tym , że przy wykonywaniu modernizacji ewidencji założonej przed wejściem w życie rozporządzenia , do sporządzenia numerycznego opisu granic działek ewidencyjnych stosuje się istniejące materiały i dane państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego , nawet jeśli nie spełniają one wymagań obowiązujących standardów technicznych (§ 82 ust. 1 ).
Modernizację ewidencji stanowi zespół działań technicznych , organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez Starostę w celach wskazanych Rozporządzeniem (§ 55 w zw.z § 19 ).Modernizacja ewidencji należy do zadań Starosty i jest jednym z rodzajów postępowań związanych z prowadzeniem ewidencji (§ 44 pkt 8 ).
Przedmiotem kompleksowej modernizacji ewidencji (§ 19 pkt 1 w zw. z § 56 pkt 2 ) , jest utworzenie komputerowych baz danych ewidencyjnych oraz operatu ewidencyjnego , o którym mowa w art. 24 ust. 1 ustawy.
Zgodnie z § 20 pkt 2 częścią składową operatu ewidencyjnego , jest operat opisowo-kartograficzny , który składa się ( § 21 ust.2 pkt 1 i 2 ) z komputerowych wydruków raportów , obrazujących dane ewidencyjne w momencie zakładania ewidencji, oraz kopii odpowiedniego fragmentu mapy określonej § 8 ust.2.
Podstawową jednostkę powierzchniową podziału kraju dla celów ewidencji stanowi działka ewidencyjna ( § 5 ) , definiowana ( § 9 ust. 1) jako ciągły obszar gruntu , położony w granicach jednego obrębu , jednorodny pod względem prawnym , wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych.
Część opisową operatu ewidencyjnego gruntów stanowi tzw. rejestr gruntów zawierający w odniesieniu do poszczególnych działek m.in. dane o podmiotach ewidencyjnych , numeryczny opis granic działki ( działek ) ewidencyjnych : pola powierzchni ewidencyjnej oraz informacje określające pola powierzchni, (§ 22 pkt 1 , § 23 ust. 1 i ust.2 pkt 1 a , § 60 ust. 1 pkt 2 , 3).Część kartograficzną operatu ewidencyjnego , stanowi mapa ewidencyjna ( § 22 pkt 6 ) , której treść obejmuje m.in. granice obrębów i działek , oznaczenia punktów granicznych , numery działek (§ 28 ust. 1 , pkt 1,2,6).
Zgodnie z przepisem § 42 ust.2 Rozporządzenia decyzja Starosty w sprawie zatwierdzenia operatu opisowo - kartograficznego , kończy postępowanie administracyjne w sprawie założenia ( modernizacji ) ewidencji. Skutki ostatecznej decyzji w tym przedmiocie określa przepis § 43 Rozporządzenia.
Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest właśnie zatwierdzenie operatu opisowo - kartograficznego modernizacji obrębu [...] , gminy [...] w zakresie rejestru gruntów i mapy ewidencyjnej obejmującej m.in. działkę ewidencyjną Nr [...] Badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji obejmuje zatem kontrolę , czy przy jej wydaniu zachowano tryb i zasady zatwierdzenia operatu opisowo-kartograficznego.
Tryb i zasady założenia ( modernizacji ) ewidencji określają przepisy Rozdziału 2 Rozporządzenia (§ 19 i in. ).Postępowanie w sprawie zatwierdzenia operatu opisowo - kartograficznego jest zatem końcowym elementem postępowania administracyjnego o założenie ( modernizację ) ewidencji gruntów i budynków).
Postępowanie w sprawie zatrudnienia operatu opisowo-kartograficznego jest sformalizowane.
Z niekwestionowanych ustaleń wynika , że o wszczęciu tego postępowania w 1994 r zawiadomiono w sposób odpowiadający wymaganiom § 33 Rozporządzenia z 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków , na którym oparto zaskarżoną decyzję.
Nie jest kwestionowane w skardze ustalenie , że projekt operatu opisowo - kartograficznego był wyłożony w [...] 2000 r do wglądu zainteresowanych . Potwierdza ten fakt skarga. Spełniony został zatem przewidziany przepisami §§ 40 i 41 wymóg zawiadomienia o wyłożeniu projektu operatu opisowo - ewidencyjnego. Zaznajomienie się z projektem operatu a w szczególności z okolicznością , że projektowana działka ewid. [...] ma powierzchnię 1060 m2 , potwierdziła skarżąca swoim podpisem. Podnoszona w skardze okoliczność , iż wówczas podpisała oświadczenie , którego nie dostała do przeczytania , nie ma doniosłości prawnej z punktu widzenia zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
Wyjaśnia ona bowiem , wedle jakich zasad przyjęto dla potrzeb założenia ewidencji granice działek.
Zgodnie z § 36 pkt 1 powołanego Rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków , przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej , przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i sporządzonej w postępowaniu rozgraniczeniowym .Granice działki ewid. [...] odpowiadają granicom działki [...] określonym w operacie pomiarowym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dnia [...]1983 r za numerem [...]
Przyjęcie zatem w zatwierdzanym operacie opisowo- kartograficznym ewidencji gruntów , granic działki ewidencyjnej [...] nastąpiło bez naruszenia przepisów prawa. Nawet wówczas , gdy istnieje spór graniczny , przepis § 39 przewiduje , iż nie wstrzymuje on założenia ewidencji , a przebieg spornych granic ewidencyjnych wykazuje się na podstawie właśnie danych państwowego - zasobu geodezyjnego i kartograficznego lub wyników stanu posiadania na gruncie.
Skarga nie jest oparta nawet na zarzucie , że przyjęte granice ewidencyjne działki [...] nie są tożsame z granicami działki [...]. Podnosi natomiast niedopuszczalny w postępowaniu o założenie ewidencji zarzut, co do skuteczności ugody zawartej w postępowaniu rozgraniczeniowym , której skutkiem było powstanie działki pgr [...] w granicach opisanych operatem przyjętym do zasobu [...] 1983 r.
Trafnie wskazał organ odwoławczy , że pole powierzchni działki ewidencyjnej jest tylko funkcją przebiegu jej granic. Zmiana powierzchni działki (będąca następstwem różnic pomiarów ) lecz bez zmiany jej granic , nie ogranicza prawa własności , którego zasięg wyznaczają właśnie granice nieruchomości, a nie jej powierzchnia.
Oznaczenie nieruchomości , w tym jej obszar i granice oznaczone na mapie i opisie nieruchomości , są elementem oznaczenia nieruchomości zawartym w dziale I - O księgi wieczystej , stosownie do przepisu art.25 ust. 1pkt l ustawy z dnia 6 lipca 1982 r o księgach wieczystych i hipotece ( tj.Dz.U. z 2001 r Nr 1214 , póz. 1361 z pózn. zm.) oraz paragrafu 28 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 r w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów ( Dz .U.Nr 102, póz. 1122 ). Powszechnie jest przyjęte w orzecznictwie Sądu. Najwyższego (por. np. wyrok SN z 24.11. 1997 II CKU 110//97 Prok [...] jak i w piśmiennictwie ( por. St. Rudzicki , Komentarz do ustawy w księgach wieczystych i hipotece , Wy d. III , str.36 wraz z powołanym orzecznictwem ) , że elementy oznaczenia nieruchomości nie są objęte domniemaniem prawdziwości wpisanego prawa ( art.3 ) , ani nie są chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych ( art.5 ) statuowanymi tą ustawą. Przeciwnie podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej zgodnie z art.26 ust.1 powołanej ustawy są dane z ewidencji gruntów i budynków. Przepis art.27 tej ustawy przewiduje tryb postępowania w przedmiocie sprostowania oznaczenia nieruchomości przed sądem prowadzącym księgę wieczystą w wypadku stwierdzenia niezgodności danych z ewidencji gruntów i budynków z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej , na wniosek właściciela , wieczystego użytkownika lub z urzędu- na skutek zawiadomienia właściwej państwowej jednostki organizacyjnej prowadzącej ewidencję gruntów i budynków.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , póz. 1270 z późn.zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI