II SA/KR 1505/22

II SA/Kr 1505/22 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-03-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Agnieszka Nawara-Dubiel /sprawozdawca/
Małgorzata Łoboz /przewodniczący/
Sebastian Pietrzyk
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art 35
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
art 10 , art 15 , art 107
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Małgorzata Łoboz SWSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) SWSA Sebastian Pietrzyk po rozpoznaniu w dniu 29 rnarca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg M. B., H. B. i A. W. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 20 października 2022 r,, znak WI-IJ840.2.62.2021.SA w przedmiocie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę oraz zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta Krakowa decyzją z dnia 18 maja 2021 r. nr 615/6740.1/2021 działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane w związku z art. 26 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy -Prawo budowlane i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., póz. 471 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 K.p.a. udzielił pozwolenia na rozbiórkę budynku usługowego na działce nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w K. oraz zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla inwestora Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. dla zamierzenia budowlanego: Nadbudowa, rozbudowa, przebudowa budynku usługowo - mieszkalnego wielorodzinnego na cele mieszkalno - usługowe wraz ", garażem podziemnym (budynek 1) i budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z garażem podziemnym (budynek 2), instalacjami wewnętrznymi: ogrzewania, gazową, wodnokanalizacyjną, wentylacji mechanicznej i elektrycznymi, instalacjami zewnętrznymi: wody, kanalizacji deszczowej, kanalizacji sanitarnej, budowa szlabanu wjazdowego od strony ul. [...], dojść pieszych, dojazdu, miejsca postojowego, miejsca na rowery, placu zabaw i miejsca rekreacji, ściany oddzielenia przeciwpożarowego przy granicy z działką nr [...] - na działkach nr [...] obr [...] przy ul. [...] w K.. - II etap inwestycji.
Od powyższej decyzji odwołania wnieśli M. B., H. B., M. W., A. W. oraz S. K.. Odwołujący w ich treści zarzucili w szczególności naruszenie:
1/ art. 10 § 1 K.p.a. poprzez brak wskazania w zawiadomieniu końcowym terminu na złożenie przez strony stanowiska końcowego oraz wydanie skarżonej decyzji zaledwie 5 dnia/3 dnia roboczego (18.05) po sporządzeniu zawiadamiania końcowego (13.05), co skutkowało pozbawieniem stron postępowania realnej możliwości złożenia stanowiska końcowego w sprawie, przy czym strony zamierzały przedłożyć prywatną opinię biegłego w przedmiocie prawidłowości projektu budowlanego, a w związku z tym zleciły sporządzenie takowej opinii przez biegłego architekta, lecz sposób zawiadomienia odwołujących o zakończeniu postępowania uniemożliwiły odwołującym dokonanie tej czynności;
2/ art. 107 § 1 oraz § 3 w zw. z art. 11 K.p.a.;
3/ zaniechanie wyjaśnienia przez organ l Instancji kwestii odziaływania planowanej inwestycji na środowisko.
Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 20 października 2022 r. nr WI-I.7840.2.62.2021.SA utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że przeprowadzona analiza projektu w zakresie opisanym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego pozwala na stwierdzenie, że został on opracowany zgodnie z przepisami. Projekt budowlany został sporządzony zgodnie z wymogami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Na terenie inwestycji obowiązują ostateczne decyzje o ustaleniu warunków zabudowy z 15 maja 2007 r. (wydana dla budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego), oraz z 6 września 2011 r. (wydana dla nadbudowy, rozbudowy, przebudowy budynku usługowo-mieszkalnego wielorodzinnego na cele mieszkalno-usługowe). Organ pierwszej instancji prawidłowo wypełnił dyspozycję art. 35 ust. 1 ww. ustawy, w tym sprawdził zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zgodność projektu zagospodarowania działki, opracowanego dla omawianego zamierzenia, z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
W wyniku przedmiotowych robót budowlanych, na działce nr [...] urbanistycznie powstanie budynek mieszkalno-usługowy (1), a na działce nr [...] - budynek mieszkalny wielorodzinny (2). Oba segmenty o czterech kondygnacjach nadziemnych, połączone są wspólną kondygnacją podziemną, w której przewidziano głównie miejsca postojowe. Nadbudowa, rozbudowa, przebudowa budynku usługowo-mieszkalnego wielorodzinnego na cele mieszkalno-usługowe nr [...] jest zgodna z decyzją wz z 2011 r. Jak wynika z projektu, lokalizacja budynku mieszkalno-usługowego 1 na działce nr [...] nie przekracza ustalonej według załącznika nr [...] linii zabudowy względem ul. [...]. Powierzchnia zabudowy nowej i istniejącej wynosi 350,35 m2, co stanowi 31,7% powierzchni działki nr [...]. Wskaźnik mieści się w przedziale od 16% do 32%, ustalonym w część II ust. 1 b decyzji wz z 2011 r. Szerokość elewacji frontowej pozostaje bez zmian. Wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku 1 wynosi 8,98 m, co spełnia określoną w część II ust. 1d wz 2011: na poziomie 9 m z dopuszczeniem tolerancji ±0,5 m. Budynek 1 zostanie przekryty dachem dwuspadowym doświetlonym lukarnami, o kącie nachylenia połaci 30° i wysokości głównej kalenicy na poziomie 12,98 m, z jej kierunkiem prostopadłym do frontu działki; co jest zgodne z ustaleniami dotyczącymi geometrii dachu zawartymi w części lI ust. 1e decyzji wz 2011. Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr 2 jest zgodna z decyzją wz z 2007 r. Jak wynika z projektu, lokalizacja budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr 2 na działce nr [...] nie przekracza ustalonej według załącznika nr 2 linii zabudowy względem ul. [...]. Powierzchnia zabudowy nowej wynosi 367,69 m2, co stanowi 28,6% powierzchni działki nr [...]. Wskaźnik mieści się w przedziale do 29%, ustalonym w część II ust. 1 b decyzji wz 2007. Powierzchnia biologicznie czynna równa 547,74 m2, stanowiąca 42,52%, przekracza ustalone wz 2007: na poziomie nie mniejszym, niż 40%. Szerokość elewacji frontowej od ul. [...] równa jest 13,98 m, co jest mniejsze od ustalonego wz 2007: do 14 m w widoku ortogonalnym. Wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej budynku 2 wynosi 8,54 m, co nie przekracza linii okapu budynku na działce nr [...] i spełnia określoną w część II ust. 1d wz 2007. Budynek 2 zostanie przekryty dachem dwuspadowym doświetlonym lukarnami, o kącie nachylenia połaci 30° i wysokości głównej kalenicy na poziomie 12,98 m (nie wyższym, niż linia kalenicy budynku na działce nr [...]), z jej kierunkiem prostopadłym do frontu działki; co jest zgodne z ustaleniami dotyczącymi geometrii dachu zawartymi w części II ust. 1e wz 2007. Dla budynku 1 z 20 lokalami mieszkalnymi przewidziano 22 miejsc postojowych w piwnicy. Natomiast dla budynku 2 z 20 lokalami mieszkalnymi przewidziano 14 miejsc postojowych w piwnicy oraz 1 w terenie, co spełnia zalecenia zawarte w części II ust. 3e wz 2007: 0,6-0,9 miejsc post./1 mieszkanie.
Organ wskazał, że projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi, w tym w szczególności z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie m.in.: § 12 i § 271-273. Zaprojektowano obiekty (1 i 2) w odległości nie mniejszej niż wymagane 4,0 m (5,58 m, 4,03 m) od granicy działek nr: [...], [...], [...], [...], ścianami z oknami lub drzwiami zwróconą w stronę tej granicy i nie mniej niż 3,0 m (3,00 m, 3,16 m, 4,03 m) ścianami bez okien lub drzwi zwróconą w stronę tej granicy, co jest zgodne z § 12 wt. Jak wynika z projektu, ściany zewnętrzne i przekrycia dachu budynków 1 i 2 są zaprojektowane jako nierozprzestrzeniające ognia. Wszystkie budynki usytuowane na działkach sąsiednich posiadają również ściany zewnętrzne i przekrycia dachu nierozprzestrzeniające ognia. Od strony zachodniej budynku 1 na działce nr [...] zlokalizowany jest budynek jednorodzinny z garażem wolnostojącym usytuowanym w granicy działki. Najmniejsza odległość ściany zewnętrznej budynku 1 równoległej do ściany zewnętrznej garażu wzniesionego w granicy działki jest równa 5,58 m. Najmniejsza odległość ściany zewnętrznej projektowanego budynku 1 do ściany zewnętrznej budynku mieszkalnego na działce nr [...] jest równa 11,78 m. W związku z brakiem klasy odporności ogniowej RE 30 przekrycia dachu budynku niższego (garaż) usytuowanego bliżej niż 8,00 m od ściany zewnętrznej budynku 1 - w granicy działki wzniesiona zostanie na własnym fundamencie ściana oddzielenia przeciwpożarowego przesłaniająca projektowany budynek. Ściana zostanie wzniesiona do wysokości przesłaniającej do górnej krawędzi okna w ścianie budynku nr [...] od przekrycia dachu garażu do odległości 8,00 m od ściany budynku mierząc w poziomie. Najmniejsze odległości ścian zewnętrznych budynku 1 do ścian zewnętrznych sąsiednich budynków na działkach nr [...] i [...] jest równa odpowiednio: 9,39 m i 26,2m. Od strony wschodniej budynku 1 projektowany jest budynek 2. Odległość między ścianami zewnętrznymi obydwu budynków jest równa 10,8 m. Najmniejsze odległości ścian zewnętrznych budynku 2 do ścian zewnętrznych sąsiednich budynków na działkach nr [...] i [...] i [...] jest równa odpowiednio: 13,30 m i ok. 20,00 m i 13.03 m. Od strony północnej przedmiotowa działka graniczy z działką drogową - ul. [...] - od których przepisy wt nie wymagają, aby były zachowane odległości (§ 12 ust. 10). Prawidłowość lokalizacji pod względem przepisów ochrony przeciwpożarowej została potwierdzona przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, który 28 grudnia 2020 r. uzgodnił projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany obiektów 1 i 2 - bez uwag.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ stwierdził, że o wszczęciu postępowania i o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, organ informował trzykrotnie, zawiadomieniami z 15 lutego 2021 r. (brak zwrotnych potwierdzeń odbioru uniemożliwił organowi ustalenie, kiedy pismo zostało doręczone odwołującym); 24 marca 2021 r. (doręczone odwołującym 26 i 31 marca 2021 r.) oraz 13 maja 2021 r. (doręczone odwołującym 17 i 18 maja 2021 r.). Trzecie z tych zawiadomień miało miejsce po usunięciu nieprawidłowości w projekcie budowlanym oraz doręczeniu niezbędnych dokumentów, zgodnie z wytycznymi zawartymi w postanowieniu z 15 lutego 2021 r., wydanym na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego; zmienionego postanowieniem z 9 kwietnia 2021 r. (które uwzględniało złożone przez strony uwagi). Pomimo, że doręczenie ostatniego zawiadomienia miało miejsce w dniu wydania decyzji rozstrzygającej (18 maja 2021 r.) organ II instancji ocenił, że okres przewidziany na zapoznanie się z aktami sprawy i wypowiedzenie się co do nich - był wystarczający. Podkreślić należy, że Prezydent Miasta Krakowa w toku całego postępowania umożliwiał stronom zapoznanie się z całością materiału dowodowego; udostępniał kopie dokumentów i rzetelnie traktował składane przez strony zastrzeżenia. Poświadcza to szereg dokumentów znajdujących się w aktach organu l instancji: przesłanie kopii niektórych dokumentów A. W., S. K., T. D. (e-mail z 29, 30 marca, 2 kwietnia 2021 r.) i sporządzone notatki służbowe; ponowne przesłanie kopii zawiadomienia M. Ż. (e-mail z 29 marca 2021 r.); udostępnienie akt M. Ż. (protokół z 2 kwietnia 2021 r.); przesłanie kopii niektórych dokumentów M. Ż. (e-mail z 2 kwietnia 2021 r.); przyjęcie uwag M. B. i przekazanie ich pełnomocnikowi inwestora (e-mail z 6 kwietnia 2021 r.); przyjęcie uwag M. W. i A. W. (pismo z 31 marca 2021 r.); przyjęcie uwag T. D. i przekazanie ich pełnomocnikowi inwestora (e-mail z 14 kwietnia 2021 r.); przyjęcie protestu mieszkańców ul. [...] i [...] (pismo z 12 kwietnia 2021 r.); przyjęcie odpowiedzi inwestora na uwagi (pismo z 10 maja 2021 r.). Dopiero po wykonaniu ww. czynności, możliwe stało się zawiadomienie stron o możliwości zapoznania się z nowymi materiałami postępowania. Nie ulega zatem wątpliwości, że zasadnie Prezydent Miasta Krakowa zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym także po skompletowaniu całości tego materiału. Co prawda, w ostatnim zawiadomieniu z 13 maja 2021 r. wskazano zbyt krótki termin do zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji rozstrzygającej - niemniej jednak, według oceny Wojewody - krótki termin byt skutkiem tego, że organ l instancji wydał drugie postanowienie z 9 kwietnia 2021 r. o uzupełnieniu braków, w którym uwzględniono złożone w toku postępowania przez Strony zastrzeżenia. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że w terminie od 29 marca do 10 maja 2021 r., Prezydent Miasta Krakowa nieustannie był zaangażowany w udostępnianie dokumentów w sprawie i umożliwianie składania uwag przez strony, w tym wszystkich odwołujących się.
Ponadto organ jednoznacznie stwierdził, że za prawidłowość sporządzenia projektu budowlanego, w tym również przyjęte w projekcie rozwiązania, odpowiada projektant i jeżeli istnieje wymóg jego sprawdzenia, również sprawdzający (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1517/09). Zgodnie z art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego projektant, do projektu budowlanego dołącza oświadczenie o jego sporządzeniu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W niniejszej sprawie obowiązek ten został dopełniony (str. 25, tom l projektu). W przypadku kwestionowania rozwiązań przyjętych w projekcie, to właśnie jego autor jest osobą najwłaściwszą do ich wyjaśnienia, z uwagi na pełnienie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Ponownie podkreślić należy, że odwołujący mieli możliwość dołączenia materiału dowodowego na poparcie swoich tez, tj. np. opracowania sporządzonego przez osobę uprawnioną, z którego wynikałaby odmienna ocena danego zagadnienia. Jednakże odwołujący nie wskazali żadnych konkretnych uchybień w rozwiązaniach przyjętych w projekcie, jak również nie poparli swoich twierdzeń żadnymi dowodami.
Odnosząc się do zarzutu zaniechania wyjaśnienia przez organ l Instancji kwestii odziaływania planowanej Inwestycji na środowisko, organ II instancji, stwierdził, że jest on nietrafny. Przedmiotowa inwestycja nie jest zaliczona do przedsięwzięć mających wpływ na środowisko, w myśl przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z dnia 10 września 2019 r. Ponadto projektowany obiekt nie znajduje się na terenie obszarów Natura 2000, ani w strefie ich oddziaływania. Omawiana inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Budynki mieszkalne nie są zaliczane do obiektów generujących hałas, zanieczyszczenie powietrza, czy drgania. Podkreślić należy, że przejściowych uciążliwości związanych z realizacją powstających obiektów, np. w postaci zwiększonego hałasu, drgań lub ruchu samochodowego, nie należy utożsamiać z oceną obszaru oddziaływania realizowanych obiektów budowlanych na tereny sąsiadujące w rozumieniu cytowanych przepisów. Uciążliwości dla mieszkańców spowodowane realizacją robót budowlanych, zapewne wystąpią, jest to bowiem nieodłączny efekt wykonywania robót budowlanych, mają one jednak charakter przejściowy. Zadaniem kierownika budowy będzie takie zorganizowanie placu budowy i harmonogramu robót, aby uciążliwości dla mieszkańców okolicznych budynków były jak najmniejsze. Każda inwestycja w okresie jej powstawania powoduje pewne niedogodności dla okolicznych mieszkańców, są to jednak utrudnienia czasowe, występujące tylko w okresie prowadzenia prac budowlanych. Nie mają one wpływu na ocenę zgodności projektowanej inwestycji z przepisami prawa. Budynki wielorodzinne po ich zrealizowaniu, co do zasady nie generują (nie są źródłem) hałasu, drgań, czy zanieczyszczeń powietrza.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła M. B. zarzucając naruszenie:
1/ art. 10 § 1 K.p.a. poprzez uznanie za prawidłowe działanie polegające na zaniechaniu wskazania przez organ I Instancji w zawiadomieniu końcowym terminu na złożenie przez strony stanowiska końcowego oraz wydanie decyzji przez organ I Instancji zaledwie 5 dnia/3 dnia roboczego (18.05) po sporządzeniu zawiadamiania końcowego (13.05), co skutkowało pozbawieniem stron postępowania realnej możliwości złożenia stanowiska końcowego w sprawie, przy czym skarżący zamierzał przedłożyć prywatną opinię biegłego w przedmiocie prawidłowości projektu budowlanego, lecz sposób zawiadomienia skarżącego o zakończeniu postępowania uniemożliwiły skarżącemu dokonanie tej czynności;
2/ art. 107 § 1 oraz § 3 K.p.a. w zw. z art. 11 K.p.a., poprzez uznanie za prawidłowe działanie organu I instancji polegające na zaniechaniu w uzasadnieniu decyzji organu I instancji zajęcia przez ten organ własnego stanowiska w przedmiocie uwag zgłaszanych przez strony w toku postępowania oraz uznanie za prawidłowe sytuacji, gdzie zaniechanie organu I Instancji zajęcia własnego stanowiska wobec wyjaśnień Inwestora, a w rezultacie poprzestanie w uzasadnieniu decyzji wyłącznie na przytoczeniu cytatów z pism wymienianych miedzy inwestorem i stronami w toku postępowania, wskutek czego organ I instancji nie wyjaśnił podstaw i motywów rozstrzygnięcia, tj. nie wyjaśnił dlaczego uznał wyjaśnienia inwestora za wystarczające i wiarygodne, ani dlaczego uznał zgłoszone uwagi za niezasadne, w rezultacie organ nie zajął w uzasadnieniu stanowiska co do istoty sprawy.
W uzasadnieniu podkreślono, że słusznie ustalił organ II Instancji, że co prawda w toku postępowania organ I instancji informował strony o toczącym się postępowaniu w tym pismami z dnia 15 lutego 2021 r. oraz 24 marca 2021 r. jednak jest oczywistym, że zarówno w trakcie jak i po skierowaniu przedmiotowych zawiadomień postępowanie wyjaśniające było nadal w toku, zaś inwestor na wezwania organu I instancji przedkładał jeszcze dodatkowe dokumenty i wyjaśnienia. Między innymi po zawiadomieniu z dnia 24 marca 2021 r. organ I instancji wezwał inwestora na mocy postanowienia z dnia 9 kwietnia 2021 r. wydanego w trybie art. 35 ustawy prawo budowlane do uzupełnienia akt sprawy oraz projektu budowlanego, zaś odpowiedź na przedmiotowe wezwania inwestor przedłożył dopiero 11 maja 2021 r. Pismem z dnia 13 maja 2021 r. (data podpisania, nie data doręczenia stronom) organ I instancji zawiadomił strony o zakończeniu postępowania wyjaśniającego w sprawie wzywając strony do złożenia wniosków, uwag lub zarzutów. Znamiennym jest, że w piśmie tym nie wskazano terminu, do którego takowe stanowisko stron byłoby przez organ oczekiwane. Niemniej, już 5 dni (3 dni robocze) po sporządzeniu przez organ I instancji przedmiotowego wezwania (nie licząc nawet terminu jego doręczenia), wydano decyzję udzielającą pozwolenia na rozbiórkę i pozwolenia na budowę -i takie postępowanie zostało uznane przez organ II instancji za prawidłowe. Ponadto w treści uzasadnienia decyzji organ I instancji zaniechał przedstawienia jakiegokolwiek własnego stanowiska w sprawie uwag i zastrzeżeń stron, w tym strony skarżącej, zgłaszanych w toku postępowania.
W konkluzji strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Na powyższą decyzję tożsame skargi wniósł H. B. oraz A. W..
W odpowiedzi na skargi Wojewoda Małopolski wniósł o ich oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 15zzs4 ust.2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zmianami) w brzmieniu obowiązującym od dnia 3 lipca 2021 r., wprowadzonym art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. (Dz.U.2021.1090), w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID -19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, wojewódzkie sądy administracyjne przeprowadzają rozprawę wyłącznie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających prowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym, że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. W myśl art. 15zzs4 ust.3 ustawy Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W rozpoznawanej sprawie strony postępowania zostały wezwane o podanie, czy wnoszą o przeprowadzenie rozprawy zdalnej, a jeżeli tak – to o wskazanie adresu elektronicznego na platformie ePUAP - w terminie 7 dni od dnia doręczenia - pod rygorem przyjęcia, że strona nie ma możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie zdalnej. Powyższe wezwanie nie zostało wykonane, dlatego zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.), dalej zwana p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji.
Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że konstrukcja art. 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.), przewiduje obowiązek organu administracji architektoniczno-budowlanej sprawdzenia projektu budowlanego, w zakresie: zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu; wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej; przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; oraz sprawdzenia kompletności projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie: kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego, wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10; posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień. Organy administracyjne są ustrojowo zróżnicowane co do kompetencji i tym samym wyspecjalizowane w zakresie zadań im ustawowo powierzonych. Dlatego bez potrzeby powoływania biegłego, organy administracji architektoniczno – budowlanej są w stanie samodzielnie ocenić (sprawdzić) projekt zagospodarowania terenu czy inne elementy projektu budowlanego pod kątem jego zgodności z prawem.
W sprawach pozwoleń na budowę, ustawa prawo budowlane kwestie odpowiedzialności za merytoryczną stronę projektu powierzyła osobom wykonującym samodzielne funkcje techniczne w budownictwie (w rozumieniu art. 12 ustawy prawo budowlane), które wykonywane są wyłącznie przez osoby posiadające odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową. Ustawa prawo budowlane poświęca ich uprawnieniom i kompetencjom istotną część (art. 12-16 oraz art. 20 i 21) Osoby te pełnią zatem w procedurze postępowania administracyjnego o udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego, funkcję osób posiadających wiadomości specjalne w wyznaczonych zakresach, choć oczywiście nie są biegłymi. Dlatego właśnie organ administracji architektoniczno – budowlanej wyłącznie sprawdza przedłożony mu projekt w ustawowo wskazanym zakresie i ewentualnie w razie wątpliwości żąda od projektanta wyjaśnień lub uzupełnień, nie zastępując go w jego kompetencjach.
W kontekście powyższych przepisów wskazać należy, że w rozpatrywanej sprawie organy administracji architektoniczno – budowlanej sprostały swoim obowiązkom, dokonując sprawdzenia wszystkich wymaganych elementów projektu budowlanego. Sąd nie dopatrzył się w tym zakresie uchybień organu, które naruszałyby przepisy prawa w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy. Żadnych konkretnych zarzutów do samego projektu budowlanego skarżący również nie podnoszą.
Skarżący upatrują wadliwości postępowania w naruszeniach prawa procesowego tj. w naruszeniu art. 10, art. 15, art. 11 i art. 107 § 1 i § 3 Kpa. Zarzuty te w znacznym stopniu pokrywają się z zarzutami odwołania.
Zarzut naruszenia art. 10 Kpa uzasadniony został tym, że decyzja organu I instancji (z dnia 18 maja 2021 r.) została wydana 5 dni po sporządzeniu zawiadomienia końcowego o możliwości zapoznania się z materiałem zebranym w sprawie (z dnia 13 maja 2021 r.). W złożonym odwołaniu od decyzji organu I Instancji skarżący wskazali, że: "skarżący zastrzegają, że niezwłocznie po uzyskaniu zleconej przez nich opinii prywatnej nt. zgodności projektu budowlanego z warunkami zagospodarowania terenu i przepisami prawa, uzupełnią zarzuty nin. odwołania tj. przedłożą argumenty, których złożenia w postępowaniu przez organem i Instancji zostali pozbawieni."
Prawdą jest, że wszystkim stronom postępowania, w tym także skarżącym, doręczono zawiadomienie z 13 maja 2021 r. w dniu wydania decyzji tj. w dniu 18 maja 2021 r. lub dzień wcześniej (17 maja 2021 r.) Mimo to, ostatecznie okoliczność ta nie miała wpływu na wynik sprawy.
Niesporny w orzecznictwie sądów administracyjnych jest pogląd, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. ocenić należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. W tym zakresie skarżący zapowiedzieli w złożonych odwołaniach ich uzupełnienie o argumenty, które będą wynikały ze zleconej przez nich prywatnej opinii co do prawidłowości projektu budowlanego. Mimo tych zapowiedzi, skarżący odwołań nie uzupełnili, przy czym podkreślić należy, że od wydania decyzji przez organ I instancji do wydania decyzji przez organ II Instancji upłynęło prawie 17 miesięcy. Dodać też należy, że w toku całego postępowania przed organem I Instancji – jak to wynika z akt sprawy i jak to opisał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji - skarżącym zapewniono możliwość aktywnego udziału w postępowaniu, a organ w tym zakresie ze skarżącymi współdziałał.
Nie jest słuszny pogląd, że postępowanie wyjaśniające nie zostało w sprawie niniejszej przeprowadzone przed organem I Instancji, ale przeniesione niejako do postępowania przed organem II Instancji, co naruszać ma zasadę dwuinstancyjności postępowania. Jak jednolicie wskazuje się w orzecznictwie sadów administracyjnych, istota zasady dwuinstancyjności postępowania, wyrażonej w art. 15 k.p.a., polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy administracji sprawy tożsamej pod względem przedmiotowym i podmiotowym. Zachowanie zasady dwuinstancyjności wymaga więc nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć przez dwa właściwe w sprawie organy, ale konieczne jest, aby rozstrzygnięcia te zapadły w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania merytorycznego tak, aby dwukrotnie oceniono dowody i przeanalizowano wszystkie istotne okoliczności sprawy. (tak np. NSA w wyroku z 6.12.2022 r., II OSK 3780/19, LEX nr 3458926.) Zasada dwuinstancyjności postępowania wymaga, aby to sprawa administracyjna była rozpatrzona w dwóch instancjach, nie zaś aby wszystkie dowody przeprowadzono i oceniono na etapie postępowania prowadzonego przed organem I instancji. Nie było zatem żadnych przeszkód procesowych, aby odwołanie zostało przez skarżących zgodnie z zapowiedziami uzupełnione, a uzupełnione argumenty rozpatrzone przez organ II Instancji.
Jak już wyżej wskazano, organ dokonał sprawdzenia projektu budowlanego w zakresie wymaganym przez art. 35 ustawy prawo budowlane, żądając od inwestora uzupełnień, wyjaśnień i dokumentów, a to jest właśnie główny zakres postępowania wyjaśniającego w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Ostatecznie zatem sposób (termin) ostatecznego zawiadomienia stron o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym z dnia 13 maja 2021 r. stanowił uchybienie przepisom postępowania, jednak nie miało to żadnego wpływu na wynik sprawy, gdyż obiektywnie przedłożony projekt budowlany jest zgodny z prawem.
Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia art. 107 § 1 i § 3 Kpa. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane przez art. 107 § 1 Kpa tj. oznaczenie organu administracji publicznej; datę wydania; oznaczenie strony lub stron; powołanie podstawy prawnej; rozstrzygnięcie; uzasadnienie faktyczne i prawne; podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji; w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego - pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi oraz wysokości wpisu od skargi, jeżeli mają one charakter stały a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy. Zgodnie natomiast z art. 107 § 2 Kpa, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zdaniem Sądu decyzje organów obu instancji spełniają wskazane wymogi art. 107 § 3 Kpa, z uwzględnieniem oczywiście specyfiki decyzji o pozwoleniu na budowę. W szczególności organ I Instancji przytoczył wszystkie zastrzeżenia stron składane w toku postępowania oraz wyjaśnienia autora projektu budowlanego do złożonych przez strony zastrzeżeń. Organ przyjął wyjaśnienia projektanta i uznał, że są wystraczające, czym dostatecznie jasno wyraził, że wyjaśnienia traktuje jako własne stanowisko.
Wobec powyższego, skoro zarzuty skarg okazały się nieuzasadnione, zostały one oddalone na zasadzie art. 151 p.p.s.a.