Orzeczenie · 2025-01-09

II SA/KR 1484/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2025-01-09
NSAnieruchomościŚredniawsa
renta planistycznawzrost wartości nieruchomościplanowanie przestrzenneoperat szacunkowyWSA Krakównieruchomościustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennymustawa o gospodarce nieruchomościami

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę M. K. i A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa ustalającą jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wysokości 84 331,50 zł. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności kwestionując prawidłowość operatu szacunkowego stanowiącego podstawę ustalenia opłaty. Główne zarzuty dotyczyły nieaktualności operatu, błędnego doboru nieruchomości porównawczych, nieuwzględnienia faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości przed zmianą planu miejscowego oraz braku oceny prawidłowości operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych. Sąd analizując sprawę, podzielił stanowisko organu odwoławczego. Stwierdził, że operat szacunkowy został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami, a zarzuty dotyczące jego nieaktualności są bezzasadne, ponieważ przepisy dotyczące renty planistycznej wyłączają stosowanie ogólnych przepisów o ważności operatu szacunkowego. Sąd podkreślił, że wzrost wartości nieruchomości jest ustalany na podstawie zmiany jej przeznaczenia w planie miejscowym, a nie faktycznego sposobu użytkowania, co było kluczowe w tej sprawie, gdzie nastąpiła zmiana przeznaczenia z terenów zielonych na tereny zabudowy mieszkaniowej. Sąd oddalił również zarzut dotyczący braku oceny operatu przez organizację zawodową, wskazując, że organ nie miał wątpliwości co do jego prawidłowości i nie był zobowiązany do zlecenia takiej weryfikacji. W konsekwencji, Sąd uznał skargę za bezzasadną i oddalił ją na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących renty planistycznej, ocena operatu szacunkowego w postępowaniu administracyjnym, znaczenie planu miejscowego dla wartości nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji zmiany planu miejscowego bez luki czasowej i oceny operatu szacunkowego. Interpretacja przepisów dotyczących renty planistycznej może być odmienna w przypadku wystąpienia luki czasowej.

Zagadnienia prawne (4)

Czy operat szacunkowy sporządzony na potrzeby ustalenia renty planistycznej wymaga aktualizacji, jeśli od daty jego sporządzenia minął rok?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w sprawach dotyczących ustalenia opłaty w trybie art. 36 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 1 u.p.z.p. przepisy art. 156 ust. 3 i 4 u.g.n. dotyczące ważności operatu szacunkowego nie mają zastosowania, gdyż ważność operatu jest inaczej rozumiana z uwagi na ustalanie wysokości opłaty na dzień sprzedaży nieruchomości.

Uzasadnienie

Przepis art. 37 ust. 1 u.p.z.p. stanowi lex specialis w stosunku do przepisów art. 156 ust. 3 i 4 u.g.n., wyłączając ich stosowanie na mocy art. 156 ust. 5 u.g.n. Wysokość opłaty determinowana jest wyceną wartości nieruchomości dokonywaną na podstawie danych z okresu wcześniejszego, które nie mogą już ulec zmianie.

Czy przy ustalaniu renty planistycznej należy uwzględniać faktyczny sposób użytkowania nieruchomości przed zmianą planu miejscowego, czy jej przeznaczenie wynikające z planu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przy ustalaniu renty planistycznej należy brać pod uwagę przeznaczenie terenu wynikające z nowego planu miejscowego oraz przeznaczenie terenu obowiązujące przed zmianą tego planu lub faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości przed uchwaleniem planu, stosując zasadę korzyści. Jednakże, jeśli nie wystąpiła luka czasowa między planami, nie uwzględnia się faktycznego sposobu użytkowania.

Uzasadnienie

W przypadku braku luki czasowej między planami, nie jest prawidłowe określanie wartości nieruchomości według faktycznego sposobu jej wykorzystywania. Określając wartość nieruchomości po uchwaleniu planu miejscowego, należy uwzględnić przeznaczenie terenu wynikające z nowego planu, a określając wartość przed uchwaleniem planu, należy brać pod uwagę przeznaczenie terenu wyznaczone w zmienionym planie miejscowym, a w przypadku jego braku faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości (art. 37 ust. 1 u.p.z.p.).

Czy operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego podlega merytorycznej ocenie przez organ administracji lub sąd administracyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracyjne i sądy oceniają operat szacunkowy pod względem formalnym i logicznym, ale nie wnikają w merytoryczną wartość wyceny, która wymaga wiadomości specjalnych. Merytoryczna ocena prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego należy do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych.

Uzasadnienie

Ocena merytoryczna operatu szacunkowego, w tym wybór podejścia, metody, techniki szacowania, dobór nieruchomości porównawczych i przypisanie im wag, stanowi sferę wiadomości specjalnych i nie podlega ocenie organu administracji ani sądu. Organ może zakwestionować operat jedynie w przypadku ewidentnych błędów formalnych lub logicznych.

Czy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy może stanowić podstawę do ustalenia wartości nieruchomości przy naliczaniu renty planistycznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie jest aktem prawa miejscowego i nie tworzy uprawnień ani ograniczeń dla właścicieli nieruchomości. Jego ustalenia są wiążące jedynie dla gminy przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

Uzasadnienie

Studium jest aktem polityki przestrzennej gminy, a nie aktem prawa miejscowego. Jego ustalenia nie mogą być bezpośrednio stosowane do określenia wartości nieruchomości w postępowaniu o rentę planistyczną.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.

Przepisy (27)

Główne

u.p.z.p. art. 36 § ust. 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Podstawa prawna do ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.

u.p.z.p. art. 37 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określenie wysokości opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na dzień sprzedaży, jako różnicy między wartością nieruchomości według nowego planu a wartością według poprzedniego planu lub faktycznego sposobu użytkowania.

u.p.z.p. art. 36

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Podstawa prawna ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.

u.p.z.p. art. 37

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określenie wysokości opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.

u.p.z.p. art. 37 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości ustala się na dzień jej sprzedaży.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.g.n. art. 156

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Przepisy dotyczące ważności operatu szacunkowego (ust. 3 i 4) nie mają zastosowania przy ustalaniu renty planistycznej.

u.p.z.p. art. 87 § ust. 3a

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wyjątek od stosowania art. 37 ust. 1 u.p.z.p. w przypadku luki czasowej między planami, gdy faktyczny sposób użytkowania jest korzystniejszy.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. art. 151 § ust.1

Definicja wartości rynkowej nieruchomości.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. art. 152 § ust. 2

Podejścia do wyceny nieruchomości.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. art. 153 § ust. 1

Podejście porównawcze w wycenie nieruchomości.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. art. 154

Wybór podejścia, metody i techniki szacowania nieruchomości.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. art. 157 § ust. 2

Sporządzenie przez innego rzeczoznawcę majątkowego wyceny tej samej nieruchomości nie może stanowić podstawy oceny prawidłowości sporządzenia badanego operatu szacunkowego.

u.p.z.p. art. 87 § ust. 3a

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wyłączenie stosowania art. 37 ust. 1 zdanie drugie w odniesieniu do wzrostu wartości nieruchomości, jeżeli uchwalenie planu nastąpiło po 31 grudnia 2003 r. w związku z utratą mocy planu uchwalonego przed 1 stycznia 1995 r., a wartość nieruchomości według planu z 1995 r. jest większa niż według faktycznego sposobu użytkowania po utracie mocy tego planu.

P.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Środki stosowane przez sąd w celu usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji w przypadku uchybień proceduralnych.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów na podstawie przepisów prawa.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena dowodów przez organ.

k.p.a. art. 84 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Opinia biegłego jako dowód.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymagania dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do należytego i wyczerpującego informowania stron.

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do ponownego rozpatrzenia sprawy.

Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze art. 876 § pkt 1) lit. a)

Zakaz budowy lub rozbudowy obiektów budowlanych sprzyjających występowaniu zwierząt stwarzających zagrożenie dla ruchu statków powietrznych w odległości do 7 km od punktu odniesienia lotniska.

u.p.z.p. art. 9

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Operat szacunkowy został sporządzony prawidłowo i jest aktualny. • Renta planistyczna jest naliczana na podstawie zmiany przeznaczenia nieruchomości w planie miejscowym, a nie faktycznego sposobu jej użytkowania. • Nie wystąpiła luka czasowa między poprzednim a obecnym planem miejscowym, co wyklucza stosowanie zasady korzyści wynikającej z faktycznego sposobu użytkowania. • Studium uwarunkowań nie jest podstawą do ustalenia wartości nieruchomości. • Organ nie miał obowiązku zlecenia oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych, gdyż nie miał wątpliwości co do jego prawidłowości.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące nieaktualności operatu szacunkowego. • Zarzuty dotyczące błędnego doboru nieruchomości porównawczych. • Zarzuty dotyczące nieuwzględnienia faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości. • Zarzuty dotyczące naruszenia art. 157 u.g.n. przez brak zlecenia oceny operatu organizacji zawodowej. • Zarzuty dotyczące błędów w operacie szacunkowym związanych z lokalizacją nieruchomości w zasięgu powierzchni ograniczających lotniska.

Godne uwagi sformułowania

Renta planistyczna naliczana jest w związku ze zmianą przeznaczenia nieruchomości w planie miejscowym. • Zmiana użytku gruntowego w ewidencji gruntów nie ma z tym procesem nic wspólnego. • Organy oceniają operat przede wszystkim od strony formalnej, pod względem kompletności i przydatności dla określonego celu, nie wnikając w merytoryczną wartość wyceny z uwagi na wymaganą wiedzę fachową. • W przypadku braku luki czasowej między planami, nieprawidłowe byłoby określanie wartości przedmiotowej nieruchomości według faktycznego sposobu jej wykorzystywania.

Skład orzekający

Małgorzata Łoboz

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Tuszyńska

sędzia

Sebastian Pietrzyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących renty planistycznej, ocena operatu szacunkowego w postępowaniu administracyjnym, znaczenie planu miejscowego dla wartości nieruchomości."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji zmiany planu miejscowego bez luki czasowej i oceny operatu szacunkowego. Interpretacja przepisów dotyczących renty planistycznej może być odmienna w przypadku wystąpienia luki czasowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla właścicieli nieruchomości – renty planistycznej. Choć argumentacja prawna jest złożona, pokazuje, jak istotne są zmiany w planowaniu przestrzennym dla wartości nieruchomości.

Zmiana planu miejscowego podniosła wartość Twojej działki? Sprawdź, czy zapłacisz rentę planistyczną!

Dane finansowe

WPS: 84 331,5 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst