II SA/Kr 1474/10

II SA/Kr 1474/10 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2011-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-12-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Rynczak /sprawozdawca/
Krystyna Daniel /przewodniczący/
Mirosław Bator
Symbol z opisem
6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 145 par 1 pkt 4  w zw. z art. 151 par 1 pkt 1 i art. 148 par 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie WSA Mirosław Bator Ewa Rynczak / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2011 r. sprawy ze skargi Wojewody na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 7 października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. znak: [...] , działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmówiło uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] sierpnia 2008r. [...] orzekającej: o uchyleniu decyzji Kolegium z dnia [...] maja 2008 r. [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy K.-S. z dnia [...] grudnia 1980 r. nr [...] i o stwierdzeniu nieważności w/w decyzji Naczelnika Dzielnicy K. –S. .
W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że postanowieniem z dnia [...] .05. 2010r. wznowiono postępowanie. Organ podał, że przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zakresie ustalenia, czy wystąpiła przyczyna wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (tę przyczynę jako podstawę wznowienia postępowania wskazał w swoim wniosku Wojewoda ). Kolegium ustaliło, iż nie wystąpiła przyczyna wymieniona w art. 145§1 pkt 4 k.p.a. Uzasadniając powyższe stwierdzono, że stronami postępowania zakończonego ostateczną decyzją Naczelnika Dzielnicy K.-S. z dnia [...] grudnia 1980 r. nr [...] orzekającą o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w K. , objętej [...] KW [...] Ikat [...] o pow. 217 m , zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy placu [...] w K. , byli: ówczesny właściciel nieruchomości J.O. oraz Skarb Państwa - reprezentowany przez Zarząd Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. Podmioty, które brały udział w postępowaniu prowadzonym w trybie zwykłym jako jego strony, co do zasady są także stronami postępowań administracyjnych prowadzonych w trybach nadzwyczajnych, mających na celu weryfikację decyzji ostatecznej. W postępowaniu prowadzonym w trybie stwierdzenia nieważności opisanej powyżej decyzji Naczelnika Dzielnicy K. –S. jako jego strony uczestniczył Skarb Państwa - reprezentowany przez Zarząd Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. , który do dnia 31 grudnia 2009 r. był państwową jednostką organizacyjną, a zatem - stosownie do art. 29 k.p.a. - posiadał zdolność prawną i mógł uczestniczyć jako strona w postępowaniach
administracyjnych oraz R.O.-O. , która jest następcą prawnym J.O. . Zatem w prowadzonym przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w K. postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy K. - S. z dnia [...] grudnia 1980 r. uczestniczyły wszystkie jego strony, w szczególności także Skarb Państwa, na własność którego przejęto opisaną powyżej nieruchomość. Kolegium dalej zwróciło uwagę, że Zarząd Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. do 31 grudnia 2009r. funkcjonował jako samodzielna państwowa jednostka organizacyjna i dopiero z dniem 1 stycznia 2010 r. został połączony z inną państwową jednostką budżetową jaką jest [...] Urząd Wojewódzki i w ramach tej jednostki funkcjonuje jako jej Wydział. Powyższy stan faktyczny i prawny potwierdza Zarządzenie nr [...] Wojewody z dnia 2 grudnia 2009 r. Skoro zatem w dacie wydania decyzji o przejęciu nieruchomości na własność Skarbu Państwa (4 grudnia 1980 r.) Skarb Państwa był reprezentowany w postępowaniu administracyjnym przez Zarząd Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. i skoro jednostka ta nadał funkcjonowała w obrocie prawnym w dacie wydania decyzji w trybie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o przejęciu nieruchomości na własność Skarbu Państwa (11 sierpnia 2008 r.) jako państwowa jednostka organizacyjna, a zatem jednostka reprezentująca Skarb Państwa, to udział tej jednostki w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji czynił zadość wymogowi uczestniczenia Skarbu Państwa jako strony w tym postępowaniu. Prowadzi to do wniosku, iż nie doszło do naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a to - w myśl art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. - stanowi podstawę do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Wojewoda złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu zarzucił, że Kolegium nie przeanalizowało, czy w ramach kompetencji Zarządu Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. jako państwowej jednostki organizacyjnej działającej w dacie wydawania decyzji w postępowaniu nadzwyczajnym mieściło się reprezentowanie Skarbu Państwa w tym zakresie. Nie można bowiem uznać, że skoro w strukturze administracji państwowej funkcjonowała jednostka o tożsamej nazwie jak jednostka działająca w dacie wydawania decyzji przez Naczelnika Urzędu Dzielnicowego K.-S. , to wykonywała ona tożsame zadania. O ile można uznać, że
w postępowaniach zakończonych decyzjami Naczelnika Urzędu Dzielnicowego K.-S. organ ten reprezentował Skarb Państwa zarówno w sferze imperium, jak i w sferze dominium, o tyle rozdział tych sfer nastąpił wyraźnie po przeprowadzeniu reformy ustrojowej. Kompetencje wynikające z ustawy remontowej jako zadania własne zostały bowiem przekazane na rzecz organów jednostek samorządu terytorialnego. Potwierdza to także fakt, że w niniejszej sprawie organem właściwym do wydania decyzji w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięć Naczelnika Urzędu Dzielnicowego K –S. jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Kluczową kwestią jest ustalenie, jaki organ w strukturze administracji publicznej może pełnić funkcję reprezentanta interesów Skarbu Państwa. W ocenie Strony skarżącej, organem tym z pewnością nie może być Zarząd Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. Jednostka ta została powołana do ściśle określonych zadań. Zgodnie z treścią Statutu tej jednostki nadanego zarządzeniem Wojewody z dnia 20 marca 2007 r. i obowiązującego m.in. w dacie wydawania przez Kolegium rozstrzygnięć w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Dzielnicowego K.-S. , funkcjonowała ona jako specjalistyczna jednostka inwestorska w zakresie rewaloryzacji zabytków, jednostka ta wykonywała zatem zadania przede wszystkim w zakresie przygotowania, zlecania, nadzorowania i odbierania prac projektowych, budowlanych, konserwatorskich. Do jej kompetencji nie zostało natomiast przypisane reprezentowanie Skarbu Państwa w stosunkach cywilnoprawnych w szczególności w odniesieniu do mienia przejętego w trybie przepisów ustawy remontowej. Nie można uznać, że w postępowaniach zakończonych decyzjami SKO w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Dzielnicowego K.-S. Skarb Państwa była należycie reprezentowany. Powołano się na treść art. 65 § 1 ustawy z dnia 21 stycznia 2000 r. o zmianie niektórych ustawa związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej oraz art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, Skarb Państwa powinien reprezentować Wojewoda właściwy ze względu na siedzibę jednostki.
Decyzją z dnia [...] października 2010r., znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , działając na podstawie art. 145 §
1 pkt 4 oraz art 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. art 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazano, że wskazywany we wniosku Wojewody art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 21 stycznia 2000 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej (Dz. U. nr 12 póz. 136) jako przepis uzasadniający udział wojewody reprezentującego Skarb Państwa w prowadzonym przed Kolegium postępowaniu, nie ma - w ocenie Kolegium - w niniejszej sprawie zastosowania. Przepis ten stanowi bowiem: W postępowaniach administracyjnych i sądowych, w których stroną jest Skarb Państwa, wynikających z działalności państwowych jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej, które:
1) przed dniem 1 stycznia 1999 r. uzyskały osobowość prawną lub zostały
zlikwidowane
albo
2) z dniem 1 stycznia 1999 r. zostały przejęte przez jednostkę samorządu terytorialnego,
Skarb Państwa reprezentuje wojewoda właściwy ze względu na siedzibę jednostki. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, iż wojewoda reprezentuje Skarb Państwa w postępowaniach administracyjnych, w których stroną były państwowe jednostki organizacyjne, jeżeli jednostki te przed dniem 1 stycznia 1999 r.:
uzyskały osobowość prawną lub zostały zlikwidowane,
zostały przejęte przez jednostkę samorządu terytorialnego.
Tymczasem Zarząd Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. w określonym w cyt. przepisie terminie ani nie uzyskał osobowości prawnej, ani nie został zlikwidowany, ani też nie został przejęty przez jednostkę samorządu terytorialnego. Do 31 grudnia 2009 r. podmiot ten funkcjonował jako samodzielna państwowa jednostka organizacyjna i dopiero z dniem 1 stycznia 2010 r. został połączony z inną państwową jednostką budżetową jaką jest [...] Urząd Wojewódzki i w ramach tej jednostki funkcjonuje jako jej Wydział. Powyższy stan faktyczny i prawny w sposób nie budzący wątpliwości potwierdza Zarządzenie nr [...] Wojewody z dnia 2 grudnia 2009 r.
Skoro w dacie wydania decyzji o przejęciu nieruchomości na własność Skarbu Państwa (4 grudnia 1980 r.) Skarb Państwa był reprezentowany w postępowaniu administracyjnym przez Zarząd Rewaloryzacji Zespołów Zabytkowych K. i
skoro jednostka ta nadal funkcjonowała w obrocie prawnym w dacie wydania decyzji w trybie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o przejęciu nieruchomości na własność Skarbu Państwa (11 sierpnia 2008 r.) jako państwowa jednostka organizacyjna, a zatem jednostka reprezentująca Skarb Państwa, to udział tej jednostki w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji czynił zadość wymogowi uczestniczenia Skarbu Państwa jako strony w tym postępowaniu.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję złożył Wojewoda zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez przyjęcie, że Skarb Państwa był należycie reprezentowany w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] i tym samym nie zachodziła przesłanka do uchylenia tej decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Uzasadniając powyższe przytoczono argumenty i twierdzenia zawarte w złożonym wcześniej wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji.
W odpowiedzi na skargę zaskarżony organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art.1§ 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu. Wady postępowania administracyjnego, skutkujące koniecznością: uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, sąd w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala.
Skarga jest uzasadniona, jednakże z innych przyczyn w niej wskazanych, a które Sąd wziął pod uwagę z urzędu rozpoznając skargę.
Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji jak też decyzji organu l instancji uznał, że decyzje te zostały wydane przedwcześnie albowiem organy nie zbadały przesłanki zachowania jednomiesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania.
Organ l instancji SKO w K. wydając postanowienie o wznowieniu postępowania z dnia [...].05.2010 r., nr [...], na podstawie art. 149 § 1 i §2 w związku z art. 145 §1 pkt 4 k.pa., w żaden sposób nie badał i nie wyjaśnił na jakiej podstawie ustalił, że strona skarżąca - Wojewoda złożył podanie o wznowienie postępowania w zakreślonym terminie, o którym mowa w przepisie art. 148 § 1 k.p.a., gdyż w uzasadnieniu tego postanowienia w ogóle na ten temat się nie wypowiedział. Stosownie do tego przepisu podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w l instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Z akt administracyjnych wynika, że Wojewoda podanie o wznowienie postępowania wniósł do organu SKO w K. w dniu 3.11.2008 r. (data stempla pocztowego), a nie w dniu 4.11.2008 r., jak błędnie podał organ w uzasadnieniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Wojewoda w podaniu o wznowienie postępowania lakonicznie wskazał, że termin z art. 148 k.p.a. został zachowany, ponieważ powziął wiadomość o wydanej decyzji SKO z dnia [...].08.2008 r. cytuję: " po wpłynięciu, dotyczącego przedmiotowej sprawy, pisma Prezydenta Miasta K. w dnia 1 października 2008 r.", nie wskazując przy tym numeru tego pisma ani też nie przedkładając na tę okoliczność jego odpisu. SKO w K. w uzasadnieniu postanowienia o wznowieniu postępowania z dnia [...].05.2010 r. nie tylko nie odniosło się do tej okoliczności, ale bezkrytycznie przyjęło te fakty nie badając ich i w uzasadnieniu swojego postanowienia w ogóle nie wypowiedziało się na temat.
Skoro organ l instancji nie zbadał w ogóle przesłanki zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148§1 k.p.a, to tym samym naruszył ten przepis, a to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albowiem w zależności. od jego wyniku byłyby, bądź też nie, podstawy do wznowienia postępowania w niniejsze sprawie na podstawie art. 145 §1pkt.4 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że wydane decyzje przez organy obu instancji były przedwczesne, naruszające przepis postępowania art. 148 § 1 k.p.a.
Poza tym, należy zwrócić uwagę na omyłkę pisarską organów w nazwisku właściciela, jak też jego następcy prawnego, przedmiotowej nieruchomości, gdyż jak wynika z decyzji Urzędu Dzielnicowego K.-S. z dnia [...].12.1980 r. właściciel nazywał się J.O. , a nie O. , a obecna jego następczyni to R.O.-O. (vide:jej podpis na pełnomocnictwie z dnia 21.08.2007 r. udzielonym dla adw. M.J. na k. [...] akt adm.), a ponadto adwokat M.J. na rozprawie w tut. Sadzie w dniu 28.02.2011 r. oświadczył, że nazwisko następcy prawnego poprzedniego właściciela przedmiotowej nieruchomości brzmi prawidłowo: R.O.-O. . Omyłka ta jednak nie miała wpływu na wynik sprawy.
Organ przy ponownym rozpatrzeniu sprawy winien wziąć pod uwagę naprowadzone wyżej okoliczności sprawy.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ. U. 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), w myśl którego Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.