II SA/Kr 1429/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na decyzję odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nakazującej wykonanie robót zabezpieczających elewację, uznając, że wskazanie na konieczność uzgodnienia z konserwatorem zabytków nie było warunkiem w rozumieniu Kodeksu cywilnego.
Skarżący domagał się stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z 2013 r. nakazującej wykonanie robót zabezpieczających elewację, argumentując, że nie spełniono warunku wcześniejszego uzgodnienia z konserwatorem zabytków. Organy administracji oraz WSA uznały, że wskazanie to było jedynie pouczeniem o obowiązku, a nie warunkiem w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a., który uzależniałby skutki prawne decyzji od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Sąd podkreślił niezależność organów nadzoru budowlanego i konserwatorskich oraz obowiązek organu nadzoru budowlanego do nakazania usunięcia nieprawidłowości.
Przedmiotem skargi było rozstrzygnięcie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie odmawiające stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z 2013 r., która nakazywała wykonanie robót zabezpieczających elewację budynku. Skarżący twierdził, że decyzja wygasła, ponieważ nie spełniono warunku wcześniejszego uzgodnienia z Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków, który miał być konieczny do wykonania przed przystąpieniem do prac. Organy administracji uznały, że wskazanie to było jedynie pouczeniem o obowiązku zwrócenia się do właściwego organu (konserwatora zabytków), a nie warunkiem w rozumieniu Kodeksu cywilnego, który uzależniałby skutki prawne decyzji od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podzielił to stanowisko, oddalając skargę. Sąd wyjaśnił, że warunek w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a. musi wpływać na skutki prawne decyzji. Wskazanie na konieczność uzgodnienia z konserwatorem zabytków było jedynie informacją o obowiązku wynikającym z przepisów o ochronie zabytków, a nie elementem warunkującym wykonanie decyzji. Sąd podkreślił również, że organy nadzoru budowlanego działają niezależnie od konserwatora zabytków i mają obowiązek nakazać usunięcie nieprawidłowości zagrażających bezpieczeństwu, nawet jeśli budynek jest zabytkiem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wskazanie takie nie stanowi warunku w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a., jeśli nie uzależnia powstania lub ustania skutku prawnego od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Jest to jedynie pouczenie o obowiązku zwrócenia się do właściwego organu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że warunek w rozumieniu k.p.a. musi wpływać na skutki prawne decyzji. Wskazanie na konieczność uzgodnienia z konserwatorem zabytków było jedynie informacją o obowiązku wynikającym z przepisów o ochronie zabytków, a nie elementem warunkującym wykonanie decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (18)
Główne
k.p.a. art. 162 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Warunek w rozumieniu tego przepisu to zastrzeżenie uzależniające powstanie lub ustanie skutku prawnego od zdarzenia przyszłego i niepewnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.b. art. 66 § ust. 1 pkt 1
Ustawa - Prawo budowlane
Organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości, jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek.
u.o.z. art. 36 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Pozwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wymaga prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru.
Pomocnicze
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.b. art. 2 § ust. 2 pkt 3
Ustawa - Prawo budowlane
Przepisy Prawa budowlanego nie naruszają przepisów odrębnych, w tym przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.
p.b. art. 39
Ustawa - Prawo budowlane
u.o.z. art. 36 § ust. 5
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Pozwolenie konserwatora wydaje się na wniosek osoby posiadającej tytuł prawny do zabytku.
u.o.z. art. 49 § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wskazanie na konieczność uzgodnienia z konserwatorem zabytków nie stanowi warunku w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać usunięcie nieprawidłowości niezależnie od stanowiska konserwatora zabytków.
Odrzucone argumenty
Decyzja z 2013 r. wygasła z powodu niespełnienia warunku wcześniejszego uzgodnienia z konserwatorem zabytków. Niedopuszczalna jest zmiana treści decyzji w trybie wyjaśniania wątpliwości. Zawarte w decyzji stwierdzenie o uzgodnieniu było nakazem, a nie przypomnieniem.
Godne uwagi sformułowania
warunek, o którym mowa w art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a., to warunek w rozumieniu przepisów prawa cywilnego, tj. zawarte w decyzji zastrzeżenie, które uzależnia powstanie lub ustanie skutku prawnego od zdarzenia przyszłego i niepewnego Fraza, że roboty należy przeprowadzić m.in. po wcześniejszym uzgodnieniu z Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków, była jedynie informacją dla stron, że mają obowiązek zwrócić się do tego urzędu organ nadzoru budowlany, prowadząc postępowanie z art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b., w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy zabytku, działa niezależnie od konserwatora organy nadzoru budowlanego, jak również organy konserwatorskie pozostają organami od siebie niezależnymi
Skład orzekający
Magda Froncisz
przewodniczący
Małgorzata Łoboz
sprawozdawca
Joanna Człowiekowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia warunku w decyzji administracyjnej w kontekście art. 162 k.p.a. oraz relacja między przepisami prawa budowlanego a przepisami o ochronie zabytków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie wskazanie na uzgodnienie z konserwatorem zostało zinterpretowane jako pouczenie, a nie warunek.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji warunków w decyzjach administracyjnych i relacji między różnymi organami. Jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa budowlanego.
“Czy pouczenie o uzgodnieniu z konserwatorem może uchronić przed wygaśnięciem decyzji?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 1429/23 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2024-01-30 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2023-11-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Małgorzata Łoboz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie: WSA Małgorzata Łoboz (spr.) WSA Joanna Człowiekowska Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję nr 441/2023 Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 18 października 2023 r. znak WOB.7721.255.2023.KJAS w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi J. O. (dalej: skarżący) jest decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie nr 441/2023 z dnia 18 października 2023 r. (WOB.7721.255.2023.KJAS) w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w sprawie nakazania wykonania robót zabezpieczających. W stanie faktycznym sprawy decyzją nr 282/2013 z 26 kwietnia 2013 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie nakazał skarżącemu oraz pięciu innym osobom wykonanie robót zabezpieczających w celu usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego elewacji frontowej budynku przy ul. [...] w K. , poprzez 1. Odkucie uszkodzonego i odspojonego tynku elewacji frontowej wraz z zabezpieczeniem poprzez zatarcie tynkiem cementowym na gładko, 2. Skuteczne zabezpieczenie uszkodzonych tynków gzymsów nad parterem budynku od stron frontowej poprzez osiatkowanie wykonanie zgodnie ze sztuką techniczną w terminie do dnia 30 września 2013 r. Pismem z 20 czerwca 2022 r. skarżący wniósł o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z 2013 r. Wskazał, że decyzja zawierała warunek konieczny do wykonania "po wcześniejszym uzgodnieniu w Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków". Warunek powyższy nie został spełniony w zakreślonym terminie do 30 września 2013 r. Nie istnieje organ administracji o wskazanej nazwie. Ponadto Wojewódki Konserwator Zabytków w piśmie z 22 lipca 2013 r. wykluczył prowadzenie prac budowlanych bez pozwolenia konserwatora i spełnieniu dodatkowych warunków. Decyzją z 18 maja 2023 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie – Powiat Grodzki nr RPE.5162.3.2022.MKW odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z 2013 r. Zdaniem organu wspomniana decyzja nie została wydana pod warunkiem. Jej prawne skutki nie zależą bowiem w całości, od zdarzenia, które staje się treścią jakiegokolwiek warunku. Zamieszczona w treści decyzji informacja o tym, że "nakazane roboty należy przeprowadzić pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia, po wcześniejszym uzgodnieniu w Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków, zgodnie z obowiązującymi przepisami, zasadami sztuki budowlanej oraz zachowaniem przepisów BHP" stanowi wytyczną właściwego działania dla stron postępowania, do których jest skierowany obowiązek. Z pisma WKZ z 22 lipca 2013 r. wynika, że przedmiotowy budynek objęty jest pełną ochroną konserwatorską, poprzez jego wpisanie do rejestru zabytków. Właściciel obiektu winien zapewnić warunki prowadzenia robót budowlanych przy zabytku zgodnie z art. 5 pkt 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Natomiast zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 1 tej ustawy pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków wymaga m.in. prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru. Wskazanie, że nakazane roboty należy przeprowadzić po wcześniejszym uzgodnieniu z Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków stanowi w istocie przypomnienie o ww. obowiązkach. W odwołaniu skarżący podniósł, że powołane przepisy dotyczą pozwolenia, a nie uzgodnienia. Zdaniem skarżącego uzgodnienie jest nałożeniem obowiązku, a nie przypomnieniem o przepisach. Niedopuszczalna jest zmiana treści decyzji w trybie wyjaśniania wątpliwości. W ocenie skarżącego niespełnienie warunku do 30 września 2013 r. oznacza, że decyzja wygasła. Decyzją z 18 października 2023 r. organ II instancji utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. MWINB wskazał, że w treści decyzji nie został wskazany warunek w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, ponieważ rozpoczęcie obowiązywania decyzji nie zostało uzależnione od zdarzenia przyszłego i niepewnego, jak również ustanie obowiązywania nakazu nie zostało uzależnione od takiego zdarzenia. Podnoszone przez skarżącego treści stanowią wyłącznie przypomnienie i pouczenie o prawidłowym sposobie wykonania nałożonego obowiązku, co wynika m.in. z art. 9 k.p.a. W przeciwnym razie decyzją warunkową byłaby każda decyzja, w której pouczono o treści obowiązujących przepisów. Interpretacja przyjęta przez skarżącego prowadziłaby do absurdu. Brak wykonania częściowego obowiązku zwalniałby zobowiązanego z konieczności wykonania obowiązku w ogóle. Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać określone roboty niezależnie od faktu czy dany budynek stanowi zabytek. W skardze na powyższą decyzję skarżący wskazał, że decyzja z 2016 r. o obowiązku wykonania określonych robót budowlanych zawierała warunek o treści: "po wcześniejszym uzgodnieniu z Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków..." w terminie do dnia 30 września 2013 r. Warunek był konieczny do spełnienia przed przystąpieniem do wykonywania nakazanych robót budowlanych. W ocenie skarżącego stanowisko organów jest niezgodne z przepisami ustawy z dnia 23 lipca 2003 o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, która w art. 36 ust 1 pkt 1, 10 i 11 nakazuje uzyskanie pozwolenia (a więc nie uzgodnienia) w formie decyzji wojewódzkiego konserwatora zabytków (a więc nie Urzędu Ochrony Zabytków) na wykonanie określonych w tych przepisach robót budowlanych. Nie można też pominąć, że przepisy tejże ustawy (art. 107a i następne) przewidują odpowiedzialność karną za wykonanie tych robót bez wymaganego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Z powyższego wynika, że zawarte w decyzji stwierdzenie: "po wcześniejszym uzgodnieniu z Urzędem Ochrony Zabytków" było nakazem, a nie jak chce Inspektor Nadzoru Budowlanego tylko przypomnieniem lub pouczeniem o wynikających z przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami obowiązkach właścicieli obiektu wpisanego do rejestru zabytków. Ponieważ nakaz ten nie wynikał z ustawy Prawo Budowlane ani przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, to oczywistym jest, że był pozbawiony podstawy prawnej, był bezprawny. Żaden przepis ustawy Prawo budowlane ani ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie przewiduje procedury "uzgadniania" zakresu robót budowlanych z Urzędem Ochrony Zabytków. Ponadto nie istnieje organ administracji publicznej o nazwie Urząd Ochrony Zabytków. We wskazanym terminie nie doszło do uzgodnienia. Zatem decyzja wygasła. Nakazując "uzgodnienie" zakresu i sposobu wykonania określonych decyzją robót budowlanych z Urzędem Ochrony Zabytków Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie miał żadnej pewności, że "uzgodnienie" nastąpi. MWINB nie przedstawił żadnego dowodu na to, że wystąpienie właścicieli nieruchomości do Urzędu Ochrony Zabytków o "uzgodnienie" dałoby skutek pozytywny, a więc pewny. Zatem oczywistym jest, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia ze zdarzeniem przyszłym niepewnym, a więc z warunkiem rozwiązującym. Świadomi prawdopodobieństwa wystąpienia pomyłki współwłaściciele nieruchomości, niezależnie od siebie, wystąpili do Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie o "uzgodnienie" zakresu i sposobu wykonania nakazanych przedmiotową decyzją robót budowlanych. Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 22 lipca 2013 r. informuje, że prowadzenie prac budowlanych wymaga złożenia wniosku o wydanie pozwolenia i uzyskania pozwolenia na ich prowadzenie, a wniosek i same roboty budowlane powinny spełniać wymogi ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy Prawo budowlane, zaś w piśmie z dnia 26 kwietnia 2018 r. wykluczył możliwość zbijania tynków, detali architektonicznych i zdobień, zacieranie elewacji tynkiem cementowym itp. Zalecił weryfikację zakresu i sposobu wykonania nakazanych decyzją robót budowlanych. Obydwa pisma zostały przesłane do Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Do dnia dzisiejszego pozostały bez jakiejkolwiek reakcji. Końcowo skarżący dodał, że w sprawie doszło również do rażącego naruszenia szeregu Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 6-11 oraz 77. Do skargi załączono odpisy pism WKZ z 22 lipca 2013 r. i 26 kwietnia 2018 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna. Wskazać należy, że Sąd administracyjny w pełni podziela ocenę prawną zawartą w decyzji organu odwoławczego i wskazane tam naprowadzenia i wnioski, jako prawidłowe i osadzone w materiale sprawy. Przechodząc natomiast do zarzutów skargi, rozpocząć należy od podstawy prawnej. Art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a. wskazuje, że organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku. W tym wypadku decyzja nr 282/2013 z dnia 26.04.2013r. Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie nakazywała wymienionym w niej współwłaścicielom budynku przy ul. [...] w K. wykonanie robót zabezpieczających w celu usunięcia nieprawidłowości stanu technicznego elewacji frontowej budynku przez wskazane tam prace w określonym terminie ( do 30 września 2013r.). Po części nakazującej decyzja zawarła stwierdzenie: " Jednocześnie informuje się, że nakazane roboty należy przeprowadzić pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia, po wcześniejszym uzgodnieniu w Wojewódzkim Urzędzie Ochrony Zabytków, zgodnie z obowiązującymi przepisami, zasadami sztuki budowlanej oraz zachowaniem przepisów BHP". Sformułowanie to, w odniesieniu do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków, skarżący określa jako warunek i domaga się wygaśnięcia decyzji, skoro żaden ze współwłaścicieli "warunku" tego nie dopełnił. Trzeba zatem przypomnieć, że warunek, o którym mowa w art. 162 § 1 pkt 2 k.p.a., to warunek w rozumieniu przepisów prawa cywilnego, tj. zawarte w decyzji zastrzeżenie, które uzależnia powstanie lub ustanie skutku prawnego od zdarzenia przyszłego i niepewnego. Jeżeli strona dopełni warunek, wówczas decyzja administracyjna wywołuje skutki prawne od daty ziszczenia się warunku, chyba że co innego postanowiono w decyzji. Warunek stanowi więc element dodatkowy decyzji związany jednakże z treścią jej rozstrzygnięcia i to w sposób wpływający na skutki prawne wywierane przez decyzję (tak wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 stycznia 2014 r. I SA/Po 440/13, LEX nr 1423945). Mając powyższe na względzie, wskazać trzeba, wbrew stanowisku skarżącego, że wspomniana decyzja nr 282/2013 określała w sentencji obowiązki, nie nakładając żadnych warunków co do zaistnienia skutków prawnych. Fraza, że roboty należy przeprowadzić m.in. po wcześniejszym uzgodnieniu z Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków, była jedynie informacją dla stron, że mają obowiązek zwrócić się do tego urzędu, który w tamtym czasie tak właśnie się nazywał. Wynika to z literalnego odczytania treści decyzji i nie wymaga zabiegów interpretacyjnych. Brak zatem podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, skoro nie zawierała ona warunku. Natomiast informacja o konieczności zwrócenia się do WUOZ była o tyle istotna, że budynek przy ul. [...] w K. był wpisany do rejestru zabytków. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U.2022.840 t.j.), odnośnie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru potrzebne jest pozwolenie wojewódzkiego konserwatora. Omawiana informacja dla stron wskazywała na konieczność zainicjowania działań przed WUOZ. Nie ma przy tym znaczenia, że organ nadzoru wskazał na konieczność "uzgodnienia", w sytuacji, gdy w istocie chodziło o uzyskanie pozwolenia. Brak precyzji w informacji nie tworzył problemu, gdyż tak czy inaczej informacja sygnalizowała potrzebę zwrócenia się do urzędu; zaś kwestia, czy to będzie uzgodnienie, czy pozwolenie, i tak dotyczyła działań konserwatora, a nie strony. Trafności tegoż dowodzi sama skarga, gdzie skarżący informuje, że współwłaściciele zwrócili się do Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie o "uzgodnienie", w efekcie czego uzyskali pouczenie o konieczności złożenia wniosku o wydanie pozwolenia na prowadzenie prac. Informacja o potrzebie zwrócenia się do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków nie była warunkiem dlatego, że wskazywała na konieczność zwrócenia się do WUOZ na etapie po wydaniu decyzji ( a więc nie uzależniała wskazanych w niej obowiązków od tej czynności). Trzeba przy tym zauważyć, że organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie z art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b., w sytuacji, gdy postępowanie dotyczy zabytku, działa niezależnie od konserwatora. Mówiąc inaczej, organ nadzoru nie musi uzależniać swej decyzji od stanowiska konserwatora. Sprawa z zakresu złego stanu technicznego obiektu i sprawa o udzielenie pozwolenia konserwatora na wykonanie robót są to dwie odrębne sprawy. Art. 66 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane służy usunięciu nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu. Decyzje wydawane na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego mają charakter związany. Oznacza to, iż jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-4 ustawy - Prawo budowlane, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Stanowisko to znajduje swoje odzwierciedlenie zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie. Przykładowo wskazał na to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 października 2020 r. II OSK 2299/18 LEX nr 3096161 . Oznacza to, że organ nadzoru budowlanego miał obowiązek wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Powinien on wszak reagować we wszystkich wypadkach, gdzie stwierdzi, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska lub jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska. Natomiast w ustawie o ochronie zabytków przewidziane zostały uprawnienia dla Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do wydania decyzji nakazującej osobie fizycznej lub jednostce organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z zabytku wpisanego do rejestru, wykonanie prac konserwatorskich lub robót budowlanych przy tym zabytku, jeżeli ich wykonanie jest niezbędne ze względu na zagrożenie zniszczeniem lub istotnym uszkodzeniem tego zabytku (art. 49 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków). Jednakże należy mieć na uwadze, że organy nadzoru budowlanego, jak również organy konserwatorskie pozostają organami od siebie niezależnymi. Sąd podziela wyrażony w doktrynie pogląd, iż: "Wskazane uprawnienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nie wyłącza możliwości podjęcia decyzji przez właściwy organ na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego (...)" (Z. Kostka, Prawo Budowlane - Komentarz, Gdańsk 2005, s. 164-165). Art. 2 ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego stanowi, że przepisy Prawa budowlanego nie naruszają przepisów odrębnych, w tym przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Oznacza to, że między Prawem budowlanym a ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami zachodzi relacja współstosowania ustaw, w tym znaczeniu, że do obiektów budowlanych (robót budowlanych) objętych ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami stosuje się zarówno przepisy tej ustawy, jak i przepisy Prawa budowlanego. Zakres kompetencji organu nadzoru konserwatorskiego oraz wymogi, które powinien spełnić inwestor prowadzący roboty budowlane przy zabytku lub też w otoczeniu zabytku, szczegółowo określone zostały w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (art. 2 ust. 2 pkt 3 oraz art. 39) jak też w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami - zwłaszcza we wspomnianym art. 36 tego aktu. Nie ulega więc wątpliwości, że przedmiotowa materia kompleksowo uregulowana została w przepisach rangi ustawowej zarówno co do konieczności uzyskania przez inwestora zgody organu nadzoru konserwatorskiego na podejmowanie określonych działań inwestycyjnych w odpowiedniej formie, jak też co do obowiązku współdziałania organów w procesie budowlanym. Tylko w ustawie dopuszczalne jest określenie kompetencji organów administracji publicznej. Każde działanie organu władzy musi mieć oparcie w obowiązującym prawie, zaś normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny. Jednocześnie niedopuszczalne jest dokonywanie wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych oraz wyprowadzania kompetencji w drodze analogii. Należy również zauważyć, że art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków, stanowi wprost, że pozwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wymaga prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru. Jednocześnie z treści ust. 5 ww. przepisu wynika, że pozwolenie to wydaje się na wniosek osoby fizycznej lub jednostki organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z zabytku wpisanego do rejestru. W doktrynie jak i orzecznictwie ukształtowało się stanowisko, wskazujące, że "art. 36 u.o.z. określa katalog działań, których podjęcie wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia Konserwatora Zabytków, niezależnie od dokonania zgłoszenia lub uzyskania pozwolenia na budowę przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego (postępowanie Konserwatora Zabytków w tym przedmiocie ma charakter postępowania autonomicznego, tzn. takiego, do którego nie stosuje się art. 106 k.p.a.)" (A. Cherka (red.) Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Komentarz, 2010, LEX: 83224). Podkreśla to niezależność od siebie obu organów (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 16 listopada 2023 r. II SA/Wr 439/23, LEX nr 3647713). Mając na uwadze powyższe rozważania uznać trzeba, że zarówno przepisy ustawy o ochronie zabytków, jak również żaden przepis Prawa budowlanego nie nakładają na właściwy organ nadzoru budowlanego obowiązku uprzedniego uzyskania zezwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Tym samym nie sposób twierdzić ( wbrew literalnym zapisom decyzji), że określone w niej powinności zostały obwarowane "warunkiem" zwrócenia się do konserwatora. Jak to już wskazano, poinformowano jedynie strony o konieczności zwrócenia się do WUOZ przed rozpoczęciem prac, co jest zgodne z prawnymi wymogami przeprowadzenia prac przy zabytku. Co się tyczy zarzutu, iż z pisma Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie z dnia 26.04.2018r. /k.4 akt sądowych/ wynika, iż wyklucza on "zacieranie elewacji tynkiem cementowym", podczas gdy w decyzji nr 282/2013 zawarto m.in. nakaz zabezpieczenia przez zatarcie tynkiem cementowym– to jest on bezprzedmiotowy w kontekście twierdzeń skargi dotyczących wygaśnięcia decyzji. Ta kwestia bowiem mogła by być rozważana ewentualnie w kontekście tego, czy decyzja w tym punkcie jest wykonalna, ale to nie należy do zakresu niniejszego postępowania. Niezależnie od powyższego, końcowo nadmienić należy, że w cytowanym piśmie MWKZ wskazał, że elewacja wymaga natychmiastowych prac naprawczych. Wobec faktu, iż brak przesłanek do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji - nie doszło do naruszenia cytowanych wyżej przepisów oraz art. 6-11 i 77 k.p.a.. Zatem, na zas. art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI