II SA/KR 133/05

II SA/Kr 133/05 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2007-05-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Aldona Gąsecka-Duda /sprawozdawca/
Grażyna Firek /przewodniczący/
Janusz Kasprzycki
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzje I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Firek Sędziowie WSA Aldona Gąsecka- Duda (spr.) AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2007 r. sprawy ze skargi R. F., M. F., K. Z. i M. G. – Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 października 2004 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku nakazania czynności I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzje organu I instancji; II określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana ; III zasądza na rzecz M. G. Z. i K. Z. od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 500 zł ( pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania; IV zasądza na rzecz R. F. i M. F. od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 500 zł ( pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2003r. znak [...], na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4, ust. 2 i 3, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ), art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 80, poz. 718), art. 123 i art. 77 k.p.a.:
I. orzeczono o natychmiastowym wstrzymaniu robót budowlanych prowadzonych przez inwestorów B. B. oraz R. K. i M. K. przy realizacji inwestycji zarurowania odcinka rowu melioracyjnego położonego między ul. [...], a ul. [...] w K. na działkach nnr - [...],[...],[...],[...] obr. [...], wykonywanej z istotnym odstępstwem od dokumentacji zatwierdzonej decyzją pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r. znak [...];
II. ustalono, że obiekt należy zabezpieczyć przed dostępem osób trzecich oraz zwiesić tablice informacyjne i ostrzegawcze;
III. nałożono na inwestorów obowiązek przedłożenia inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej inwestycji, ze szczególnym uwzględnieniem rzędnych terenu w obrębie wykonanego nadsypania terenu, a także oceny technicznej o sposobie wykonanych robót z odstępstwem od zatwierdzonej dokumentacji oraz ich zgodności z przepisami , wraz z wnioskami i zaleceniami do wykonania w celu prawidłowego odprowadzenia wód opadowych.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano na fakt wszczęcia w dniu [...].08.2003r. postępowania w przedmiotowej sprawie oraz treść protokołu kontroli robót budowlanych wykonywanych przy powyższej inwestycji z dnia [...].10.2003r. W protokole tym odnotowano, że zarurowanie rowu melioracyjnego w zakresie przebiegu trasy wykonano zgodnie z zatwierdzonym projektem, natomiast po dokonaniu pomiaru niwelatorem przez przedstawiciela ZGK przy udziale przedstawicieli organu w dniu kontroli stwierdzono , że nadsypanie ziemi przy wylocie działki nr [...], które winno wynosić 167 cm nie jest z nim zgodne. Różnica między terenem nadsypanym, a dnem rury wynosi 263 cm. Inwestycja wykonywana jest zatem z istotnym odstępstwem od zatwierdzonej dokumentacji, polegającym na nadsypaniu terenu inwestycji o prawie 1 m oraz na zmianie jego ukształtowania i spływie wód na działki sąsiednie. Dowód w postaci opinii geologicznej sporządzonej w listopadzie 2003r. przez R. G. wskazuje także, że powyższe zmiana wpłynęła na poziom wód gruntowych, przy czym inwestorzy nie posiadają decyzji pozwolenia na budowę zatwierdzającej projekt zamienny.
Postępowanie zażaleniowe dotyczące kontroli w toku instancji powyższego postanowienia zaskarżonego przez B. B. i R. K. zostało umorzone decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].01.2003r. znak [...] z uwagi na cofnięcie zażaleń, z powołaniem jako podstawy prawnej wydanego orzeczenia art. 138 § 1 pkt 3 , art. 104 i art. 105 w zw. z art. 137 k.p.a.
Kolejnym postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].02.2004r. znak [...], na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4, ust. 2, art. 80 ust. 2 ,art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ) oraz art. 7 ust.1 ustawy z dnia 27.03.2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 80, poz. 718 ) i art. 123 , art. 77 k.p.a. - orzeczono o wstrzymaniu robót budowlanych prowadzonych przez inwestorów B. B. oraz R. K. i M. K. przy zarurowaniu odcinka rowu melioracyjnego położonego między ul. [...], a ul. [...] w K. na działkach nnr [...],[...],[...],[...] obr. [...], wykonywanych z istotnym odstępstwem od dokumentacji zatwierdzonej decyzją pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r. znak [...], jak również ustalono, że obiekt należy zabezpieczyć przed dostępem osób trzecich.
W uzasadnieniu tego orzeczenia powołano analogiczne ustalenia jak dokonane na podstawie protokołu kontroli robót budowlanych z [...].10.2003r. w uprzednio wydanym postanowieniu, kwalifikując ponownie nadsypanie terenu przy wylocie działki nr [...] prawie o 1 m wyżej aniżeli zakładał zatwierdzony projekt budowlany jako odstępstwo istotne od tego projektu, dokonane bez decyzji pozwolenia na budowę zatwierdzającej projekt zamienny. Wskazano także, że wobec utraty ważności postanowienia z dnia [...].11.2003r. znak [...], związaną z niewydaniem w terminie 2 miesięcy decyzji rozstrzygającej sprawę, uwzględniając iż zakres robót związanych z realizacją inwestycji nie został z uwagi na porę roku w całości wykonany (dokończenie układania korytek ściekowych) , uzasadnionym jest wydanie ponownego postanowienia wstrzymującego przedmiotowe prace.
Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...].04.2004r. znak [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 , art. 80 ust. 2 pkt 1 , art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm. ) oraz art. 104 k.p.a., w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych przy realizacji inwestycji zarurowania odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...], a ul. [...] w K. na działkach nnr [...],[...],[...],[...] obr. [...], realizowanych z odstępstwem od decyzji pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r. znak [...], tj. robót budowlanych określonych w opracowaniu "Ocena inwestycji zarurowanie odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...] a ul. [...] w K. " autorstwa mgr inż. S. Z. - nałożono na inwestorów B. B. oraz R. K. i M. K. obowiązek wykonania czynności polegających na:
1/ doprowadzeniu poziomu nadsypanej ziemi przy wylocie wykonanego zarurowania do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem decyzją pozwolenia na budowę znak [...] ;
2/ zakończeniu układania korytek ściekowych przy wylocie na działce nr [...];
3/ odsunięciu stopy skarpy od ogrodzenia na odległość 2 m od granicy działki wraz z jej umocnieniem na działce nr [...]
- w terminie do dnia 30.05.2004r.
W uzasadnieniu decyzji powołano okoliczności podawane kolejno w obu powyższych postanowieniach organu pierwszej instancji. Wskazano następnie, że w dalszym toku prowadzonego postępowania, po analizie zgromadzonego materiału dowodowego zmieniono kwalifikację popełnionego naruszenia prawa, uznając to odstępstwo za nieistotne, jednakże mogące spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, bądź zagrożenie środowiska, co jest okolicznością wymieniona w art. 50 ust 1 pkt 2. Inwestorzy przedłożyli żądane postanowieniem z dnia 24.11.2003r. dokumenty, tj. inwentaryzację geodezyjną powykonawczą sporządzoną przez mgr inż. M. M. oraz ocenę techniczną przedmiotowej inwestycji autorstwa mgr inż. S. Z. Na podstawie dostarczonych materiałów dowodowych ustalono także iż zarurowanie rowu w zakresie przebiegu trasy wykonano zgodnie z projektem , zaś przedłożona ocena techniczna jednoznacznie wskazuje, że inwestycja została zrealizowana zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane i sztuką budowlaną. Autor opracowania stwierdza, że zachowano kierunki spadków pierwotnych w kierunku dawnej osi cieku, a obecnie rurociągu, z przechwyceniem wód powierzchniowych do krat przez korytka betonowe ułożone równolegle do rurociągu. Tereny przyległe do dawnego rowu - obecnie kanału, stanowiły łąki porośnięte trawą o naturalnych spadkach w kierunku osi rurociągu - co zostało zachowane, a wody powierzchniowe są teraz zbierane do krat zabudowanych na studzienkach. W ocenie technicznej wskazano , że pomiędzy działką nr [...], a dawnym ciekiem wodnym nie istniało żadne powiązanie w zakresie stosunków wodnych, poza swobodnym powierzchniowym przepływem wód deszczowych, zaś zabudowa koryta nie ma żadnego wpływu na stosunki wodne na działkach nnr [...] i [...]. Działka nr [...] położona jest równolegle do działki nr [...], a prostopadle do cieku w części niezarurowanej. Działki rozdziela ogrodzenie z elementów betonowych. W górnej części (wschodniej) teren jest podwyższony o ok. 1,5 m na granicy działki po stronie działki nr [...]. W części zachodniej działek na skutek robót ziemnych przy zarurowaniu cieku teren został podniesiony ok. 1,5 m powyżej podstawy ogrodzenia po stronie działki nr [...]. Po odsłonięciu podstawy ogrodzenia przylegającej do cieku nie stwierdzono nawodnienia gruntu, ani wypływu wód z odsłoniętej skarpy. Autor opracowania jednoznacznie stwierdza brak jakichkolwiek zmian w stosunkach wodnych na przedmiotowym terenie, na skutek zarurowania cieku, teren ten jest położony o 2,0 do 4,0 m powyżej poziomu wykonanych prac i nie nastąpiło zablokowanie spływów wód deszczowych. Przedłożona przez właścicieli działki nr [...] "Opinia geologiczna" autorstwa R. G. również nie stwierdza, aby wykonane zarurowanie cieku miało jakikolwiek wpływ na działki stron skarżących, a wskazuje jedynie , że na gruntach, gdzie były prowadzone badania ( teren parceli nr [...] ) nie należy stosować drenaży do rozsączania ścieków, co potwierdza w swej opinii mgr inż. Z. M. Organ nadzoru budowlanego jest w posiadaniu oświadczenia wykonawcy S. B., że prace związane z zarurowaniem rowu w zakresie technologii zostały wykonane zgodnie z zatwierdzonym projektem, pozwoleniami oraz sztuką budowlaną. Fakt ten dodatkowo potwierdzają: pozytywna opinia ZGK, z dnia [...].01.2004r., protokół odbioru inwestycji przez MPWiK z dnia [...].01.2004r., pismo MPWiK z dnia [...].02.2004r., w którym podano też, że "prace związane z włączeniem istniejącego spustu prowadzone były pod bezpośrednim nadzorem Zakładu Sieci Wodociągowej MPWiK, a skrzyżowanie projektowanego kanału O 60 cm odprowadzającego wody opadowe z istniejącą magistralą wodociągową O 1200 mm rozwiązano bezkolizyjnie". Autor "Oceny technicznej" mgr inż. S. Z. wskazuje, że inwestycja wykonana jest z usterkami, czyli posiada nieprawidłowości, które należy usunąć poprzez wykonanie stosownych robót budowlanych. W związku z usterkami, w celu ostatecznego zakończenia przedmiotowej inwestycji należy zakończyć układanie korytek ściekowych - które przerwano na początku roku, a także zakończyć umocnienie skarp przy wylocie rurociągu, jak również stopę skarpy odsunąć od ogrodzenia na odległość 2,0 m od granicy działki nr [...].
Mając na uwadze powyższe okoliczności nakazano inwestorom wykonanie przedmiotowych robót oraz doprowadzenie poziomu nadsypanej ziemi przy wylocie rurociągu na działki nr [...] do stanu zgodnego z zatwierdzonym decyzją projektem budowlanym.
W uzasadnieniu decyzji wskazano ponadto z powołaniem art. 107 § 3 k.p.a. na odmowę wiarygodności i mocy dowodowej dowodom wniesionym przez strony skarżące. Ze względu na to, że inwestor przedłożył opracowania wykonane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia oraz opinie instytucji właściwych dla dokonania oceny w tej sprawie - z których wynika jednoznacznie, że przepisy prawa materialnego nie zostały naruszone, wydając niniejszą decyzję oparto się na tych dowodach, uznając omówione w nich fakty za udowodnione, zaś dokonane odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego za nieistotne.
Wyjaśniono dalej, że zgłoszenie przez kierownika budowy, pismem z dnia [...].10.2003r. przystąpienia do użytkowania nie wywiera skutków prawnych, ponieważ zawiadomienie o zakończeniu budowy zostało dokonane przez osobę nieuprawnioną i nie legitymującą się pełnomocnictwem inwestora, który zgodnie z powołaną ustawą nie może skutecznie dokonać zawiadomienia organu. Niezależnie od powyższego zawiadomienie to zawierało nieprawdziwą informację o zakończeniu budowy, podczas gdy nie była ona jeszcze zakończona , a prowadzenie przedmiotowych robót budowlanych zostało wstrzymane postanowieniem z dnia [...].11.2003r. znak [...].
Nadmieniono też , że podnoszone przez stronę skarżąca sprawy wykonanych murów, dodatkowych studzienek, zbiornika na nieczystości płynne oraz nawiezienia ziemi, będą przedmiotem oddzielnego postępowania.
Od powyższej decyzji złożyli w terminie odrębnie odwołania R. F. i M. F. oraz M. G.– Z. i K. Z., którzy wnosząc o jej uchylenia zarzucali naruszenie przepisów prawa materialnego oraz wydanie decyzji z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący domagali się ponownego rozpatrzenia ich wniosków i dowodów składanych do akt sprawy , sprawdzenia projektu i operatu wodnoprawnego na podstawie, którego zostało wydane pozwolenie na budowę oraz była realizowana inwestycja, jak również uprawnień projektantów i osób odpowiedzialnych za jej realizację oraz nadzór, a także osób sporządzających inwentaryzację i opinię powykonawczą inwestycji. Wnosili ponadto o nakazanie inwestorom dokonania odkrywek zarurowania w celu stwierdzenia, czy inwestycja została wykonana zgodnie z projektem i sztuką budowlaną, a także składanymi oświadczeniami w sprawie ( rzędne posadowienia rurociągu, wykonanie fundamentów pod rurociągiem, wylot, ubezpieczenie - a wpisy w dzienniku budowy), jak również o weryfikację przez niezależnych ekspertów prawidłowości oraz rzetelności wykonania inwentaryzacji powykonawczej oraz "oceny inwestycji" dokonanej przez S. Z., a także włączenia do postępowania ściśle z nim powiązanej sprawy znak [...], prowadzonej przez PINB, dotyczącej samowoli budowlanych dokonanych przez inwestorów na działkach sąsiadujących z inwestycją.
Wskazane wyżej zarzuty i wnioski motywowali obszernie w uzasadnieniach odwołań, akcentując w szczególności :
- rażące naruszenie interesu prawnego skarżących przez odmowę wiarygodności i mocy dowodowej składanym przez nich dowodom - bez ich analizy, z uchybieniem przepisom rozdziału 4 k.p.a., a zwłaszcza art. 77 i 78 k.p.a. ;
- odstąpienie od dokonania odkrywek rurociągu , pomimo twierdzeń skarżących , że nie został on wykonany zgodnie z projektem ( brak fundamentów, brak wykonania wylotu zgodnie z projektem, dodatkowe nie zinwentaryzowane studzienki), oraz pomimo istniejącego potwierdzenia przez kierownika budowy o ich wykonaniu w dzienniku budowy;
- niesprawdzenie stanu faktycznego i przyjęcie części opracowania S. Z., które zawiera nieprawdziwe informacje dotyczące braku zmiany stosunków wodnych na działkach inwestowanych i sąsiednich, zmiany rzeźby oraz jego ukształtowania , jak również podniesienie terenu średnio o ponad 1,5m;
- brak odniesienia się do zarzutów składanych zwłaszcza w pismach z dnia [...].02.2004r , [...].02.2004r i [...].02.2004r., pomimo takiego obowiązku wynikającego z przepisów Prawa budowlanego oraz Kodeksy postępowania administracyjnego ;
- dowolność argumentacji organu pierwszej instancji, że inwestor przedłożył opracowania wykonane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia, wobec czego są w pełni wiarygodne - co nastąpiło bez ich analizy i porównania z innymi dowodami oraz stanem faktycznym;
- brak obiektywizmu i uwzględnienie jedynie interesu prawnego jednej strony;
- pominięcie porównania map sytuacyjno-wysokościowych dołączonych do pozwoleń z mapą poinwentaryzacyjną, w celu stwierdzenia zmian na gruncie jakich dokonali inwestorzy nie posiadając stosownych pozwoleń w trakcie realizacji inwestycji, która to analiza wskazuje, że zostały dokonane w sposób istotny zmiany rzędnych terenu, jego rzeźby i spadków;
- pominięcie poważnych wątpliwości co do rzetelności zapisów w dzienniku budowy ( zwłaszcza dotyczących wykonanie w miesiącu maju i czerwcu 2003r. fundamentów, wylotu i ubezpieczenia, które nie są wykonane do dnia dzisiejszego ) oraz odnośnie przedkładanego przez inwestorów oświadczenia wykonawcy, kierownika budowy i urzędów w sprawie terminów zakończenia budowy i jej stanu technicznego, które są za sobą sprzeczne ( np. : w dniu [...].06.2003r. z oświadczenia kierownika budowy wynika, że inwestycja jest zakończona, wykonano całość zadania, natomiast z oświadczenia wykonawcy z dnia [...].01.2004r wynika jednoznacznie, że inwestycja nie została zakończona; w dzienniku budowy istnieje zapis pod datą [...].06.2003r., że inwestycja została odebrana przez UM Wydział Gospodarki Komunalnej i przekazana do eksploatacji, przy sporządzeniu w dniu [...].10.2003r przez te same osoby protokółu robót ).
W odwołaniu R. F. i M. F. rozbudowano uzasadnienie dotyczące występujących aktualnie na działce wyżej wymienionych podmokłości wpływających na stabilność gruntu, jak również z tym związanych zagrożeń oraz kosztów koniecznych dla zabezpieczenia przed pękaniem i osuwaniem się tam znajdującego się domu.
W toku postępowania odwoławczego skarżący składali dalsze pisma, a także oświadczenie do protokołu, ponawiając i uzupełniając powyższe zarzuty oraz zgłaszając nowe wnioski dowodowe.
Decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].10.2004r. znak [...] ( sprostowaną postanowieniem tego organu z dnia [...].11.2004r.), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2, art. 104 k.p.a. w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016) oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16.04.2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 93, poz. 888), po rozpatrzeniu powyższych odwołań od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].04.2004r. znak [...] - uchylono skarżoną decyzję w całości, jak również na podstawie art. 104 k.p.a., art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 Prawo budowlane oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16.04.2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane, w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych przy realizacji inwestycji zarurowania odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...] a ul. [...] w K. na działkach nnr [...],[...],[...],[...] obr. [...], realizowanych z odstępstwem od decyzji pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r. znak [...], tj. robót budowlanych określonych w opracowaniu "Ocena inwestycji zarurowanie odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...] a ul. [...] w K. " autorstwa mgr inż. S. Z. - nałożono na inwestorów B. B. oraz R. K. i M. K. obowiązek wykonania czynności polegających na doprowadzeniu poziomu nadsypanej ziemi przy wylocie wykonanego zarurowania do stanu zgodnego z projektem zatwierdzonym decyzją pozwolenia na budowę znak [...], w terminie do [...].11.2004r.
W uzasadnieniu tej decyzji wskazano na wydane przez organ pierwszej instancji postanowienia, zaskarżoną decyzję oraz zarzuty odwołania. Wyjaśniono, że w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego został uzupełniony materiał dowodowy sprawy w trybie art. 136 k.p.a., oraz o nowe wnioski skarżących wskazane w protokole z przyjęcia stron z dnia [...].08.2004r. i piśmie z dnia [...].10.2004r. Dokonując kontroli prawidłowości postępowania administracyjnego i wydanej decyzji, oraz powtórnego rozpatrzenia sprawy w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne stwierdzono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uczynił zadość przepisom ustawy Prawo budowlane oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże w zakresie powołanej podstawy prawnej, jak i wyrzeczenia organ odwoławczy zobligowany był zreformować skarżoną decyzję.
Wyjaśniono w tym zakresie, że przedmiotem niniejszego postępowania jest zbadanie zgodności wykonanych robót budowlanych przy budowie zarurowania odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...], a ul. [...] w K. z decyzją pozwolenia na budowę z dnia [...].12.2002r. znak [...] oraz przepisami prawa. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodnego, w tym oględzin oraz kontroli robót przeprowadzonych w dniu [...].08.2003r. oraz w [...].10.2003r. ustalono, że " zarurowanie w zakresie trasy rury wykonano zgodnie z projektem. Według projektu nadsypanie terenu przy wylocie działki [...] winno wynosić 167 cm. Dokonano pomiaru niwelatorem ustalając, że różnica między terenem nadsypanym, a dnem rury wynosi 2,63 cm ". Dokonano również oględzin działek nnr [...],[...] i [...] ustalając, że " na działce nr [...] należącej do p. B. nadsypano teren zmieniając spływ z kierunku północno-zachodniego (byłego cieku) na północny " . W. B. - oświadczył, że " teren nie został nadsypany od strony p. Z., jedynie zasypano rów." Organ pierwszej instancji wydał w dniu [...].11.2003r. postanowienie wstrzymujące roboty budowlane związane z zarurowaniem przedmiotowego rowu melioracyjnego realizowane w sposób odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, równocześnie nakładając na inwestorów obowiązek przedłożenia inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej oraz oceny technicznej o sposobie wykonanych robót i ich zgodności z przepisami wraz z wnioskami i zaleceniami do wykonania. Inwestor wywiązał się z obowiązku nałożonego powyższym postanowieniem. Po przedstawieniu przez niego dokumentów organ pierwszej instancji zmienił kwalifikację przedmiotu postępowania w sprawie uznając, że zmiana wysokości nadsypanej nad przedmiotową inwestycją ziemi nie stanowi istotnego odstępstwa od projektu, w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane, ale może stanowić zagrożenie bezpieczeństwa ludzi, mienia oraz środowiska i taka ocena prawidłowości wykonanych robót budowlanych jest słuszna. Nadsypanie ziemi nad inwestycją ( przy wylocie rurociągu ) ponad poziom określony w pozwoleniu jest odstępstwem od projektu, w rozumieniu art. 36a ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Nie stanowi ono istotnego odstępstwa, lecz może powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi, mienia i środowiska. Zgromadzony materiał dowodowy jak: projekt zarurowania spornego odcinka rowu melioracyjnego, decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia [...].12.2002r., znak [...], decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym z dnia [...].07.2002r. znak [...], "ocena inwestycji" wykonana przez mgr inż. S. Z., dziennik budowy prowadzony przez kierownika budowy S. K., protokół techniczny odbioru robót z dnia [...].10.2003r. sporządzony przez przedstawicieli ZGK – M. K. oraz R. S., inwentaryzacja geodezyjna autorstwa mgr inż. M. M. - potwierdzają, że inwestor przedmiotowy rurociąg wykonał zgodnie z projektem stanowiącym załącznik do decyzji pozwolenia na budowę z dnia [...].12.2002r. znak [...]. Nie można się zatem zgodzić z zarzutem skarżących iż zaskarżona decyzja " nie może być decyzją wiarygodną z uwagi na fakt, że PINB nie dysponował w czasie prowadzonego postępowania oryginałami zarówno projektu budowlanego jak i operatu wodno prawnego " . Faktem jest, że w aktach organu pierwszej instancji znajdują się jedynie kserokopie przedmiotowych dokumentów, jednakże analiza porównawcza tych kserokopii potwierdziła ich zgodność z oryginałami urzędowych egzemplarzy: projektu budowlanego opatrzonego pieczęciami UM WAGiB i operatu wodnoprawnego opatrzonego pieczęciami UM WGKiOŚ – co czyni zarzut bezzasadnym. W ocenie organu odwoławczego nieprawdziwym jest również stwierdzenie skarżących, że inwestorzy wykonali dodatkową studzienkę w punkcie B, bowiem została ona naniesiona na mapie sytuacyjno-wysokościowej stanowiącej załącznik do decyzji WZiZT znajdującej się w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją pozwolenia na budowę. Nie można też zgodzić się podniesionym przez odwołujących zarzutem dotyczącym braku uzgodnień z ZUDP kratki ściekowej C, gdyż uzgodnienie ZUDP znajdujące się w projekcie budowlanym dotyczy lokalizacji (usytuowania w terenie ) zarurowania odcinka rowu melioracyjnego (jego trasy), a nie lokalizacji poszczególnych elementów z nim związanych. Bezpodstawnym jest również zarzut skarżących o kolizji magistrali wodnej [...] z rurociągiem. Faktem jest, że różnica wysokości pomiędzy dnem rury osłonowej rurociągu w miejscu jego przecięcia z magistralą wodną [...] różni się od wartości projektowych, na co wskazuje pomiar głębokości posadowienia rurociągu wodnego O 1200 i rurociągu wodnego O 600 w miejscu ich przecięcia wykonany przez Zakład Badań sp. z o.o. Fakt ten nie stanowi jednakże " istotnego odstępstwa ani żadnego zagrożenia ", jak zostało to stwierdzone w protokole odbioru robót przez MPWiK (akta I inst. K-187), bowiem rurociągi " nie stykaj się ze sobą ". Powyższe zostało potwierdzone w piśmie MPWiK o bezkolizyjności rozwiązania skrzyżowania magistrali wodociągowej z rurociągiem (akta I inst. K-199). Z porównania planu zagospodarowania obejmującego działki nr [...],[...],[...] i [...] oraz inwentaryzacji geodezyjnej wynika jednak, że w wyniku nadsypania działek nr [...],[...],[...] i [...] zmieniony został układ warstwic, które z dotychczasowego kierunku pochylenia z północno-zachodniego zostały zmienione na kierunek północny. Równocześnie z analizy profilu podłużnego projektowanego zarurowania rowu melioracyjnego znajdującego się w projekcie technicznym i inwentaryzacji geodezyjnej wynika, że teren inwestycji w miejscu wylotu rurociągu (działka nr [...]), przy granicy z działką nr [...] jest wyższy o 96 cm, w stosunku do projektowanego. Z " oceny inwestycji" sporządzonej przez mgr inż. S. Z., a zawłaszcza jej uzupełnienia wynika także, że inwestycja nie została zakończona " nie wykonano wylotu do rowu wraz z umocnieniem z uwagi na wstrzymanie robót (...) Do usterek po budowie należy zaliczyć : zakończyć układanie korytek ściekowych, wykonać wylot do rowu wraz z umocnieniem rowu poniżej, zakończyć umocnienie skarpy przy wylocie zgodnie z projektem, stopę skarpy odsunąć od ogrodzenia na odległość 2 m od granicy działki " . Należy dodać iż w zgromadzonym zarówno przez organu pierwszej, jaki i drugiej instancji materiale dowodowym znajdują się przedstawiane przez skarżących opinie: geologiczna - sporządzona przez R. G., dotycząca warunków gruntowo-wodnych na działce nr [...], oraz opinia hydrologiczna dotycząca występowania podmokłości gruntu działki nr [...] sporządzona przez mgr inż. K. C., a także opinia dotycząca zalewania wodami opadowymi i roztopowymi działki nr [...] autorstwa mgr inż. S. S. Ich analiza wykazała, że dotyczą one zmian stosunków wodnych na gruncie na powyższych działkach, a zatem nie mogą one stanowić materiału dowodowego w sprawie. Należy bowiem podkreślić raz jeszcze, że przedmiotem niniejszego postępowania jest zbadanie, czy roboty budowlane związane z wykonaniem zarurowania odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...], a ul. [...] naruszają przepisy prawa budowlanego. Organ odwoławczy nie może zatem ustosunkować się merytorycznie do zarzutów skarżących zawartych w odwołaniu, dotyczących zagadnień z zakresu prawa wodnego (zmiana stosunków wodnych na gruncie), czyli materii nie leżącej w kompetencji organów nadzoru budowlanego, jak również uwzględnić przedstawionych dowodów, które dotyczą zagadnień wodnoprawnych, bowiem powyższe stanowiłoby naruszenie przepisów ustawy Prawo wodne. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prowadzi postępowania odwoławcze od decyzji wydanych przez Prezydenta Miasta na podstawie art. 29 ustawy Prawo wodne znak [...] i [...] dotyczących zmiany stosunków wodnych na działce nr [...] - własność p.p. F. oraz na działce nr [...] - własność p.p. Z. Równocześnie prowadzone są postępowania administracyjne dotyczące odwołania od decyzji Prezydenta Miasta znak [...], wydanej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 154 § 1 pkt 4 k.p.a., odmawiającej uchylenia decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym z dnia [...].07.2002r. znak [...], jak również na wniosek p.p. F. i Z. postępowanie administracyjne w trybie art. 133 ustawy Prawo wodne, mające na celu zbadanie wpływu zrealizowanego pozwolenia wodnoprawnego na interes osób trzecich. Powyższe postępowania nie stanowią zagadnienia wstępnego dla prowadzonego przed organami nadzoru budowlanego postępowania w sprawie zgodności realizowanej inwestycji z udzielonym pozwoleniem na budowę. Organy nadzoru budowlanego mogą zajmować się tylko i wyłącznie zagadnieniami na podstawie przepisów prawa budowlanego, określonymi w art. 83 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, stąd wniosek skarżących o " sprawdzenie projektu i operatu wodnoprawnego" nie może być uwzględniony w prowadzonym postępowaniu odwoławczy, bowiem czynności, których domagają się odwołujący dotyczą postępowania związanego z wydaniem pozwolenia na budowę oraz wydaniem pozwolenia wodnoprawnego. Dopóki w obrocie prawnym znajdują się decyzja o pozwoleniu na budowę dla spornej inwestycji oraz pozwolenie wodnoprawne organ nadzoru budowlanego nie może kwestionować zawartych w nich ustaleń.
Jakkolwiek organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej kwalifikacji robót budowlanych związanych z realizacja spornego zarurowania, jednakże wydając skarżoną decyzję wybiegł poza zakres robót koniecznych do wykonania celem usunięcia powstałego zagrożenia. Zdaniem organu odwoławczego właściwym było wydanie decyzji nakazującej wykonanie robót budowlanych jak w pkt 1., tj. doprowadzenia poziomu nadsypanej ziemi przy wylocie wykonanego zarurowania do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem i decyzją pozwolenia na budowę znak [...]. Natomiast zalecenie dotyczące odsunięcia od ogrodzenia stopy skarpy, powstałej w wyniku nadsypania terenu działek nnr [...],[...],[...] i [...] nie może być przedmiotem rozpoznania przez organy nadzoru budowlanego. Te roboty ziemne nie były związane z przedmiotowa inwestycją, a zatem nałożenie w skarżonej decyzji takiego obowiązku nie skutkuje doprowadzeniem do stanu zgodnego z przepisami w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Ponadto w ocenie organu odwoławczego, nałożenie w decyzji mającej na celu doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na dokończenie układania korytek ściekowych przy wylocie na działce nr [...] jest nieprawidłowe. Jak wskazano wyżej opierając się na " ocenie inwestycji" sporządzonej przez mgr inż. S. Z. budowa rowu melioracyjnego nie została zakończona. Do jej ukończenia pozostało wykonanie wylotu wraz z jego umocnieniem, a zatem ułożenie korytek betonowych powinno być wykonane zgodnie z zaleceniami zawartymi w projekcie (projekt budowlany - K- " wylot z kanalizacji") na podstawie decyzji pozwolenia na budowę z dnia [...].12.2002r. znak [...], a nie na podstawie decyzji nakazującej wykonanie niezbędnych czynności mających na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem . Taki nakaz byłby naruszeniem zasad obowiązujących w przepisach prawa materialnego, bowiem roboty budowlane mogą być zarówno przedmiotem uprawnienia (decyzja pozwolenia na budowę), jak i obowiązku (decyzje nakazowe), nigdy jednak nie mogą być równocześnie przedmiotem uprawnienia i obowiązku. Mając na uwadze nowelizację ustawy Prawo budowlane, która weszła w życie z dniem [...].05.2004r. oraz zmianę kwalifikacji przedmiotu postępowania, a także konieczność wyznaczenia nowego terminu wykonania obowiązku, organ odwoławczy zreformował skarżoną decyzję w tym zakresie. Wydanie niniejszej decyzji nie narusza zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego ze względu na to, że organ odwoławczy w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego powołał przepisy ustawy Prawo budowlane w obowiązującym brzmieniu na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16.04.2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane. Dokonał zmiany wyrzeczenia zgodnie z poczynionymi ustaleniami wraz ze zmianą, pouczenia zawartego w pkt 3 skarżonej decyzji - bowiem zgodnie z art. 55 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji ustawy Prawo budowlane, która weszła w życie z dniem 31.05.2004r.) brak jest obowiązku uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie dla przedmiotowej inwestycji, jak również powołał nowy termin wykonania obowiązku nałożonego tą decyzją, co jest zgodne z założeniem art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i nie narusza przepisu art. 139 k.p.a. W związku z faktem iż przedmiotowa inwestycja nie została zakończona, na co wskazuje opinia S. Z. z grudnia 2003r. oraz jej uzupełnienie z września 2004r., inwestor wykonując roboty budowlane określone w niniejszą decyzją może dokończyć jednocześnie przedmiotową budowę zgodnie z decyzją pozwolenia na budową z dnia [...].12.2002r., znak: [...].
W uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji wskazano ponadto, że powyższe wywody stanowią ustosunkowanie się do zawartych w odwołaniach uwag skarżących dotyczących weryfikacji decyzji pozwolenia na budową, o pozwoleniu wodnoprawnym, jak i dowodów (opinii) przestawianych przez nich do akt sprawy, oraz wykonania dodatkowych studzienek ściekowych, czy kolizji magistrali wodnej [...] z rurociągiem. W kwestii dalszych zarzutów wskazano natomiast, że zgodnie z art. 12 ust. 6 ustawy Prawo budowlane " Osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie są odpowiedzialne za wykonywanie tych funkcji zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej ...". Nieprawidłowości popełnione przez uczestników procesu budowlanego w trakcie realizacji inwestycji skutkują podjęciem działań przez organy nadzoru budowlanego, a ewentualne "poświadczenia nieprawdy " mogą stanowić przedmiot postępowania przed prokuratorem. Brak jest zatem podstaw aby uznać przedstawioną przez inwestorów inwentaryzacje geodezyjną oraz " ocenę inwestycji" za nieprawidłowe i nierzetelne, bowiem osoby pełniące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie biorą odpowiedzialność cywilną za wykonywane opinie, oceny, ekspertyzy. S. Z. przedstawił do akt sprawy dowód potwierdzający posiadane przez niego uprawnienia budowlane. Do sporządzenia oceny technicznej o sposobie wykonanych robót budowlanych związanych z przedmiotową inwestycją i ich zgodności z przepisami wraz z wnioskami oraz zaleceniami do wykonania posiadanie uprawnień hydrogeologicznych nie jest wymagane, a zatem wniosek skarżących o weryfikację posiadania przez niego takich uprawnień jest bezzasadny. Wniosek skarżących zawarty w piśmie z dnia [...].10.2004r. o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z udziałem p. Z. - autora " oceny inwestycji " , p. M. - autora projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji, p. S. - autora operatu wodno-prawnego, p. M. - autora inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej oraz kierownika budowy - p. K. jest również bezzasadny, bowiem znane są stanowiska oraz opinie tych osób zawarte w zgromadzonym materiale dowodowym i w świetle powyższego nie zachodzi konieczność uzgadniania ich stanowisk, ani dla uzgodnienia interesów stron, ani dla wyjaśnienia sprawy.
Ponadto organ odwoławczy wskazał, że z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że dokonane przez inwestorów na działkach sąsiadujących z przedmiotową inwestycją " samowole budowlane " zostaną rozpatrzone w odrębnych postępowaniach. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje na konieczność łącznego ich rozpatrzenia, bowiem dotyczą innych przedmiotów postępowania, w których mają zastosowanie inne przepisy prawa. Brak jest też podstaw prawnych do uwzględnienia żądania skarżących dotyczącego "wstrzymania wydania decyzji kończącej niniejsze postępowanie do czasu przedstawienia przez odwołujących nowych dowodów w sprawie (nowych opinii)". Organ odwoławczy pismem z dnia [...].10.2004r. zawiadomił bowiem strony o zakończeniu gromadzenia materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z nim przez strony postępowania oraz wypowiedzeniu się, co do złożonych wniosków i żądań. Skarżący skorzystali z tego prawa zapoznając się z aktami sprawy w dniu [...].10.2004r. nie składając zastrzeżeń, a zatem postępowanie dowodowe zostało zakończone.
Wnosząc w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26.10.2004r. znak [...] R. F. i M. F. oraz M. G.– Z. i K. Z. zarzucając jej naruszenie prawa materialnego, niezgodność z obowiązującymi przepisami prawa oraz błędne ustalenie stanu faktycznego, domagali się uchylenia lub unieważnienie skarżonej decyzji w całości, a także stwierdzenia nieważności decyzji pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r znak [...], jak również nakazanie doprowadzenia inwestycji do stanu nie zagrażającego zdrowiu i życiu ludzi , środowisku oraz bezpieczeństwu mienia, zgodnie między innymi z art. 66 ustawy Prawo budowlane. Skarżący wnosili nadto o zasądzenie na ich rzecz od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadniając powyższe podawali, że na podstawie wydanego przez Prezydenta Miasta pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r znak [...] inwestorzy zarurowali odcinek naturalnego cieku wodnego. Inwestycja ta wykonana została w oparciu o fałszywe dokumenty ( brak aktualnych podkładów geodezyjnych, błędne rzędne terenu, zakwalifikowanie cieku wodnego jako rowu melioracyjnego itp.), z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu, a w trakcie jej realizacji inwestorzy dokonali szeregu samowoli ściśle związanych z zarurowaniem cieku wodnego. Wskazywali dalej na wydane przez organ pierwszej instancji postanowienia i decyzję, która jednakże nie likwidowała zagrożenia dla nieruchomości skarżących, nie rozstrzygała o innych odstępstwach oraz samowoli od zatwierdzonego projektu ( brak fundamentów pod rurociągiem, dodatkowe studzienki i rurociągi, nadsypanie ziemi na znacznym obszarze ), wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego, przepisów Prawa Budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego. Zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w narusza prawo materialne, a jej wykonanie przy nie zapoznaniu się z opracowaniami pod nazwą " Ocena - opinia techniczna dot: zagrożeń podmokłości gruntu, stabilności budynku ...", sporządzoną przez Ośrodek Rzeczoznawstwa dla działek nnr [...] i [...] obr. [...]spowodować zagrożenie zdrowia oraz życia ludzi, mienia i środowiska.
Wskazując następnie szczegółowo na naruszenie przez organ drugiej instancji przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy Prawo budowlane skarżący upatrywali powyższego : w pominięciu ich zastrzeżeń oraz dodatkowych wniosków dowodowych zawartych w piśmie z dnia [...].10.2004r.; oparciu ustaleń na dokumentach poświadczających nieprawdę; naruszeniu art. 10, 75, 77 i 78 k.p.a. przez nieuwzględnienie żądania dołączenie do akt sprawy opinii i oceny zagrożeń wynikłych z realizacji inwestycji zarurowania cieku wodnego oraz pominięcie opinii przedstawionych przez skarżących; oddaleniu wbrew treści art. 79 k.p.a. ich wniosku o przeprowadzenie rozprawy z udziałem osób zaangażowanych w proces budowlany; uchybienie zasadom z art. 139 k.p.a. przez ograniczenie zakresu czynności nałożonych na inwestorów w decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenie tym samym na niekorzyść skarżących; naruszeniu art. 6,7,8 k.p.a. z uwagi na nieprzeprowadzenie wizji w terenie i wydanie decyzji bez znajomości stanu rzeczywistego . Skarżący uznawali za niedopuszczalne twierdzenie organu drugiej instancji, że roboty ziemne polegające na znacznym nadsypaniu terenu działek nnr [...],[...],[...] i [...] nie były związane z przedmiotową inwestycją, podczas gdy autor opracowania, na podstawie którego urząd opiera się w całości stwierdza, że nawiezienie ziemi było ściśle powiązane z inwestycją oraz opisuje nawet stosunki wodne panujące na sąsiednich działkach przylegających do inwestycji. Wskazywali na udzieloną organowi drugiej instancji informację postępowaniach kontrolnych zleconych przez Prezydenta Miasta między innymi, co do podejrzenia poświadczenia nieprawdy przez pracowników ZGK, na których z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oparto decyzję, nie czekając na wyniki kontroli. Podnosili, że twierdzenie o wykonaniu przedmiotowego rurociąg zgodnie z projektem jest bezpodstawne, jako oparte jedynie na zapisach w dzienniku budowy, oświadczeniach pracowników ZGK, inwentaryzacji powykonawczej i ocenie p. Z., pomimo wykazanych przez skarżących w piśmie oraz protokole z przyjęcia stron z daty [...].08.2004r. i piśmie z [...].08.2004r. ich nierzetelności. Wyjaśniali w tym zakresie, że wszystkie oświadczenia, opracowania, inwentaryzacja powykonawcza, protokoły techniczne zostały sporządzone w miesiącach październik 2003r do luty 2004r. po zasypaniu rurociągu, bez dokonania odkrywek. Dokonanie inwentaryzacji, odbioru zarówno przez ZGK jak i MPWiK po zasypaniu inwestycji w zasadniczy sposób narusza art. 43 ust. 3 ustawy Prawo budowlane oraz art. 27 ust. 3 ustawy o Geodezji i Kartografii z dnia [...].05.1989r., co czyni takie dokumenty mało wiarygodnymi. Skarżący zarzucali, że zaskarżona decyzja narusza przepisy Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej gwarantującej ochronę i nienaruszalność dóbr osób trzecich, ustawy Prawo wodne i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r ( Dz. U. Nr 75 poz. 690 z 15.06.2002r ). Zgodnie z § 29 tego rozporządzenia dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione, a w wyniku realizacji zarurowania zgodnie z zaskarżoną decyzją doprowadzono do legalizacji inwestycji zagrażającej sąsiednim nieruchomościom mogącym spowodować katastrofę budowlaną. Organ drugiej instancji nie nakazując doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z przepisami prawa nie dopełnił obowiązków wynikających z przepisów rozdziału 8 ustawy Prawo budowlane, legalizując na podstawie pism MPWiK o bezkolizyjnym rozwiązaniu odstępstwa, które w myśl art. 36 a tej ustawy wymagają zmian projektowych, a także zmiany pozwolenia na budowę, bowiem zbliżenie rurociągu do magistrali wodnej [...], bez stosownych zabezpieczeń może doprowadzić do awarii magistrali i nieodwracalnych szkód zarówno materialnych jak i zagrażających życiu ludzi. Skarżący wskazywali na realizację inwestycji w oparciu o niezaktualizowaną mapę oraz fałszywy projekt budowlany, sporządzony niezgodnie z ustawą Prawo budowlane, jak również nieprawdziwe uzgodnienia dokonane w fazie projektowania z MPWiK, co potwierdzają pisma od MPWiK z dnia [...].11.2001r., [...].04.2002r., [...].07.2002r. W takim przypadku w myśl art. 36a ustawy Prawo budowlane decyzja pozwolenia na budowę winna być uchylona. W związku z art. 156 k.p.a. decyzja powinna być unieważniona ze względu na fakt, że została wydana w oparciu o fałszywe dokumenty, a jej wykonanie wywołałoby czyn zagrożony karą, jakim jest możliwość doprowadzenia do katastrofy budowlanej budynków mieszkalnych. Zwracali też uwagę na niewiarogodność S. Z. ze względu choćby na fakt, że nic nie mówi on w swojej opinii na temat innego istotnego odstępstwa, tj. wyciętych drzew, które zgodnie z pozwoleniem na budowę miały być otoczone szczególną ochroną, gdyż spełniały ważną rolę w środowisku. Ich usunięcie jest jednym z elementów stwarzającym obecnie zagrożenie dla domów skarżących, co potwierdza opinia Ośrodek Rzeczoznawstwa. W istotny sposób został złamany art. 66 ustawy Prawo budowlane. Wybudowanym rurociągiem miały płynąć wody cieku i wody opadowe, natomiast płyną ścieki. Potwierdzają to również sami inwestorzy w artykule zamieszczonym w Dzienniku Polskim [...].12.2003r. pt. "[...]" oraz dołączona przez skarżących opinia Ośrodek Rzeczoznawstwa. Stwarza to realne zagrożenie dla środowiska i zdrowia ludzi. Organ drugiej instancji nie uwzględnił też innych istotnych odstępstw , a szczególności nie odniósł się do braku fundamentów, do dodatkowo wybudowanych studzienek i rurociągu połączonego w sposób trwały z inwestycją.
W piśmie uzupełniającym skargę z daty [...].12.2004r. skarżący wskazywali na dostępne już wyniki kontroli zleconej przez Prezydenta Miasta Krakowa, które pokrywają się z przedłożonymi opracowaniami, z których wynika , że zebrany do tej pory przez organy nadzoru budowlanego materiał dowodowy jest niekompletny i w chwili wydania zaskarżonej decyzji istniały nieznane dowody mające istotny wpływ na wynik sprawy.
W kolejnym piśmie z daty [...].05.2007r. skarżący złożyli wniosek o powołanie biegłego dla ustalenia, czy przedmiotowe zarurowanie zostało wykonane zgodnie z pozwoleniem na budowę. Uzasadniali powyższe faktem ujawnienia w czasie wizji dnia [...].05.2005r. ujawnienia po odkopaniu fragmentu rurociągu zamaskowanej, nieuzgodnionej, niezinwentaryzowanej i nieuwzględnionej w projekcie budowlanym studzienki oraz dodatkowego wlotu innej, stanowiącego najprawdopodobniej doprowadzenie do zarurowania odwodnienia awaryjnego magistrali wodociągowej [...], przy braku reakcji na powyższe organu drugiej instancji, a także dalszym nieuwzględnienia ich wniosku dotyczącego odkrycia zarurowania dla sprawdzenia, czy istnieją tam fundamenty.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji oraz wskazując na bezzasadność zarzutów dotyczących czynienia istotnych w sprawie ustaleń na podstawie fałszywych dowodów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje .
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30.08.2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a. ) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi ( art. 134 §1 p.p.s.a. ), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy ( art. 135 p.p.s.a. ) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Przepisy ustawy przewidując jedynie uprawnienia kontrolne sądów administracyjnych nie dają im kompetencji do zastępowania organów administracji publicznej w wykonywaniu ich zadań orzeczniczych, w tym do wydawania decyzji lub innych aktów rozstrzygających sprawę co do istoty po przeprowadzeniu umożliwiającego powyższe postępowania dowodowego. Z art. 54 § 2 p.p.s.a. i art. 106 § 1 p.p.s.a. 52 wynika, że sądy administracyjne orzekają na podstawie przedstawionych przez organ akt sprawy, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 55 § 2 p.p.s.a. ( nienadesłanie przez organ odpowiedzi na skargę i akt sprawy ). Artykuł 106 § 3 p.p.s.a. przewiduje możliwość przeprowadzenia z urzędu lub na wniosek stron dowodów uzupełniających z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przepis ten mówi zatem nie o uzupełniającym postępowaniu dowodowym, lecz dowodzie uzupełniającym oraz wiąże możliwość przeprowadzenia li tylko jednego z wielu przewidzianych w innych procedurach środków dowodowych, do takich sytuacji, w których zgromadzony w aktach administracyjnych materiał budzi wątpliwości. Ponadto treść kształtujących zasady wyrokowania przez sąd administracyjny art. 145-151 p.p.s.a., zważywszy określenie form oraz sposobów rozstrzygnięcia skargi, wyraża generalną koncepcję ich działalności kontrolnej, która poza wyjątkami z art. 146 § 2 p.p.s.a. i 154 § 2 p.p.s.a. ma charakter kasacyjny i nie obejmuje możliwości orzekania co do istoty sprawy przez wydanie orzeczenia refprmatoryjnego.
W tym kontekście wskazać należy iż nie zasługują na uwzględnienie zawarte w skardze wnioski o stwierdzenia nieważności decyzji pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r znak [...], jak również nakazania doprowadzenia inwestycji do stanu nie zagrażającego zdrowiu i życiu ludzi , środowisku oraz bezpieczeństwu mienia. Pierwszy z wniosków wykracza bowiem poza granice sprawy, która nie dotyczy wydania aktów administracyjnych poprzedzających rozpoczęcie robót budowlanych, drugi zaś zmierza do niedopuszalnego reformowania przez sąd decyzji wydanych przez organy administracji publicznej . Z uwagi na wyznaczający granice sprawy przedmiot postępowania administracyjnego, którym w sprawie niniejszej jest legalność robót budowlanych przy budowie zarurowania odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...] a ul. [...] w K., kontrola ta jest ograniczona do zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji, jak również wydanych w tej sprawie postanowień dotyczących wstrzymania robót budowlanych. Poza kognicją Sądu w sprawie wywołanej rozpoznawaną skargą pozostaje natomiast prawidłowość decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę oraz decyzji stanowiącej pozwolenie wodnoprawne. Powołane akty, które zostały wydane poza niniejszym postępowaniem administracyjnym, mogły być odrębnie kwestionowane w toku instancji i w trybach nadzwyczajnych, gdzie każdocześnie od ostatecznych decyzji przysługuje także skarga inicjująca zewnętrzną kontrolę sądową. Brak jest podstawy prawnej do dopuszczenia w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym wnioskowanego przez skarżących dowodu z opinii biegłego, zaś prowadzenie z urzędu lub na wniosek stron uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów służącego czynieniu określonych ustaleń, nie zaś usunięciu istotnych wątpliwości w kwestii prawidłowości postępowania administracyjnego przekracza uprawnienia, o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a.
Mając na uwadze treść powołanych na wstępie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału oraz przebiegu postępowania, zarzuty skargi należy uznać za zasadne w części, w której nawiązują one do niewyjaśnienia przed wydaniem zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej prowadzenia przez inwestora robót budowlanych z istotnymi odstępstwami od warunków przewidzianych w pozwoleniu na budowę i zatwierdzonym projekcie budowlanym, przy wystąpieniu także innych branych pod uwagę z urzędu uchybień.
Zgodnie z treścią art. 7 k.p.a - w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej , której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności i wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą, na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynikał między innymi rozwijany w art. 77 §1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji, któremu towarzyszą określone uprawnienia stron w postępowaniu dowodowym, w postaci prawa zgłaszania wniosków oraz uczestniczenia w czynnościach. Stosownie do treści art. 78 § 1 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, a w myśl § 2 tego artykułu organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania wskazanego w § 1, jedynie wtedy, gdy nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczyło okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że miały one znaczenie dla sprawy. Konsekwencją obowiązywania zasad praworządności i prawdy obiektywnej jest także regulacja zawarta w art. 107 § 1 k.p.a., ustanawiającym obok innych wymogów decyzji obowiązek organu zawarcia w niej uzasadnienia faktycznego, które w myśl § 3 tego artykułu powinno w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Powyższe oznacza także obowiązek odniesienie się do nieuwzględnionych wniosków dowodowych, zaś odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 k.p.a. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę - w ramach motywowania podjętej decyzji – jest nadto ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Winno ono znaleźć się w uzasadnieniu decyzji, zaś brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy ( por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14.04.2005r. III SA/Wa 180/05, zam. zb. LEX nr 166546 ). Niewadliwa decyzja winna zawierać także uzasadnienie prawne , które obejmuje wyjaśnienie jej podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa ( art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. ).
Dokonując kontroli legalności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...].04.2004r. znak [...] należy stwierdzić, że narusza ona wymogi wynikając z powołanych wyżej przepisów prawa.
Stosownie do zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia [...].11.2003r. jego przedmiotem była sprawa zarurowania odcinka rowu melioracyjnego położonego między ul. [...], a ul. [...]. Nie jest pomiędzy stronami sporne, że wyżej wskazane roboty budowlane były prowadzone na podstawie ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].12.2002r. znak [...], którą poprzedziło wydanie ostatecznej decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym, zaś aktów tych nie wzruszono w trybach nadzwyczajnych do chwili wydania kontrolowanych rozstrzygnięć. Za bezsporne należy uznać również, że realizacji inwestycji nie ukończono. Skarżący inicjujący czynności organów nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie kwestionowali już w postępowaniu przed organem pierwszej instancji prawidłowość powyższych aktów administracyjnych, na podstawie których realizowano roboty budowlane i niektórych zgromadzonych w tych sprawach dokumentów, jak również wskazywali na wykonywanie inwestycji niezgodnie z warunkami wynikającymi z decyzji o pozwoleniu na budowę oraz będącego jej częścią projektu budowlanego, i to w zakresie szerszym niż ustalony oraz uznany za istotne odstępstwo w postanowieniach z dat - [...].11.2003r. znak [...] oraz [...].02.2004r. znak [...].
Uwzględniając powyższe oraz treść decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...].04.2004r. znak [...], należy stwierdzić, że narusza ona wyżej powołane przepisy postępowania .
W zakresie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia decyzja organu pierwszej instancji nie zawiera żadnych ustaleń uzasadniających uznanie realizacji robót przy przedmiotowej inwestycji jako mogących spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, bądź zagrożenie środowiska, pomimo faktu iż wystąpienie takich okoliczności, a nie istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę było ostatecznie przesłanką nałożenia na inwestorów określonych obowiązków. Uwzględniając zawarte w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji stwierdzenie, zgodnie z którym - wykonanych murów, dodatkowych studzienek, zbiornika na nieczystości płynne oraz nawiezienia ziemi, będą przedmiotem oddzielnego postępowania – należy zauważyć, że i w tej części nie poczyniono w niej jakichkolwiek ustaleń pozwalających na kwalifikację wyżej wskazanych robót jako niezwiązanych technicznie i funkcjonalnie z zarurowaniem odcinka rowu melioracyjnego położonego między ul. [...], a ul. [...] w K. na działkach nnr - [...],[...],[...],[...], chociaż okoliczności te potencjalnie mogą mieć znaczenie w sprawie realizacji inwestycji z odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego. W zakresie oceny dowodów budzi zastrzeżenia brak wskazania - jakim to dowodom wniesionym przez skarżących odmówiono wiarygodności i mocy, a także nie odniesienie się do zgłaszanych przez nich w licznych pismach zarzutów oraz wniosków. Nie jest też prawidłowa ocena uwzględnionego materiału dowodowego, bowiem dokonano jej w sposób dowolny. W szczególności, stwierdzając iż zarurowanie rowu w zakresie przebiegu trasy wykonano zgodnie z projektem, a inwestycja została zrealizowana zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane i sztuką budowlaną powołano odpowiednio jako dowody : protokół kontroli robót budowlanych z dnia [...].10.2003r. , inwentaryzację geodezyjną powykonawczą mgr inż. M. M. i "Ocenę inwestycji zarurowanie odcinka rowu melioracyjnego położonego pomiędzy ul. [...], a ul. [...] w K. " autorstwa mgr inż. S. Z., oświadczenie wykonawcy robót S. B., pozytywną opinię ZGK z dnia [...].01.2004r., protokół odbioru inwestycji przez MPWiK z dnia [...].01.2004r. oraz pismo MPWiK z dnia [...].02.2004r. Rzetelność i wiarogodność tych właśnie dowodów była przez skarżących konsekwentnie kwestionowana przy użyciu rzeczowych argumentów , lecz z naruszeniem art. 80 k.p.a. nie została rozważona . Ponadto , przy wynikającej z art. 75 k.p.a. zasadzie równiej mocy środków dowodowych pojawiające się w ramach pozytywnej oceny tych dowodów stwierdzenie o uwzględnieniu przy ustaleniach opracowań wykonanych przez osoby posiadające stosowne uprawnienia oraz opinii instytucji właściwych dla dokonania oceny w tej sprawie - jest dowolne, jako nie poparte wskazaniem na stosowne przepisy prawa wprowadzające ograniczenia w dopuszczalności lub mocy określonych środków dowodowych, które usprawiedliwiałoby pominięcie zarzutów skarżących, co do ich wiarogodności, czy nieuwzględnienia z tego powodu wniosków zmierzających do stwierdzenia stanu faktycznego na podstawie innych dowodów, zwłaszcza bezpośrednich. Zauważyć należy także, że tylko inwentaryzacja powykonawcza oraz niepowołane wyniki pomiarów wykonanych przez Zakład Badań sp. z o.o. obrazują po części stan faktyczny istotny dla dokonania ustaleń dotyczących realizacji przedmiotowej inwestycji zgodnie z pozwoleniem na budowę i zatwierdzonym projektem budowlanym. Pozostałe dowody bezpośrednie - jakim jest protokół kontroli dnia [...].10.2003r. , oraz dalsze - mające charakter dowodów pośrednich, nie zawierają opisu sposobu wykonania określonych prac przy zarurowaniu rowu, które można by odnieść i porównać z obowiązującą inwestorów dokumentacją, w tym co do spornej kwestii braku fundamentów, dodatkowo wybudowanych studzienek oraz istnienia rurociągu połączonego w sposób trwały z inwestycją, czy także innych urządzeń. W zakresie dowodów gromadzonych z urzędu przez organ pierwszej instancji poza ustaleniami i ocena prawną pozostał w dziennik budowy. Organ pierwszej instancji nie dostrzega także, że powołana w osnowie decyzji ocena techniczna realizacji inwestycji koncentruje się w istocie na kwestii stosunków wodnych w obszarze jej realizacji , zaś a w aktach brak dowodów posiadania w tym zakresie przez mgr inż. S. Z. wiadomości specjalnych.
Wadliwą jest także prezentowana w decyzji organu pierwszej instancji ocena prawna stanu faktycznego, bowiem wbrew treści art. 107 § 3 k.p.a. nie zawarto w niej wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Brak w szczególności wskazań na przyjmowane kryteria rozróżnienia istotnych i nieistotnych odstępstw od projektu budowlanego, pomimo dokonanej dopiero przy wydaniu decyzji zmiany pierwotnego stanowiska organu, ani też wyjaśnień dotyczących stosowania art. art. 50 ust 1 pkt 2 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm. ) przy wielości w nim przewidzianych przesłanek. Zważyć należy także iż tego przepisu nie powołano jako podstawy prawnej w osnowie decyzji, zaś ani z tej części orzeczenia , ani z jego uzasadnienia nie wynika dokładny, uwzględniany w sprawie stan prawny, pomimo wielokrotnych zmian Prawa budowlanego.
Niezależnie od wyżej wskazanych uchybień w sytuacji uznania, że roboty budowlane nie są prowadzone z istotnymi odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzonym projektem budowlanym, brak było podstaw do nakładania na inwestorów obowiązków stanowiących ze swej istoty uprawnienia do zakończenia jej realizacji, a takie orzekanie narusza zasady stosowania powoływanych przez organ pierwszej instancji odrębnie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.
Istotnym uchybieniem , do którego nie nawiązuje w żaden sposób skarga jest brak ustaleń oraz rozważań organu pierwszej instancji dotyczących kręgu stron postępowania. Poruszana kwestia ma szczególne znaczenie w sytuacji przyznania takiego statusu M. G.– Z. i K. Z. jako właścicielom nie leżącej w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji działki nr [...], a także pominięcie w nim właścicieli sąsiadującej z nią bezpośredni działki nr [...]. W myśl dostępnych w aktach administracyjnych dokumentów są nimi T. M. i M. M. ( oświadczenie wyżej wymienionych z dnia [...].12.2001r. - w przedmiocie zgody na inwestycję, oraz zawarte w akcie notarialnym będącym umowa sprzedaży z dnia [...].08.2001r. Rep. A Nr [...] sporządzoną przed notariuszem W. W., jak również oświadczenie z dnia [...].11.2003r. - zawierające pozytywną ocenę zrealizowanych robót ). O ile przy braku niewadliwych ustaleń co do rodzaju i zakresu ewentualnych odstępstw dokonanych przy realizacji inwestycji poczynionych na podstawie wszelkich adekwatnych dla stwierdzenia powyższego dowodów nie jest możliwym wypowiadanie się w kwestii prawidłowości przyznania statusu stron postępowania po myśli art. 28 k.p.a. M. G.– Z. i K. Z., o tyle wyżej wskazane dokumenty uzasadniają uznanie, że odstępując zawiadomienia o wszczęciu postępowania T. M. i M. M., prowadząc je dalej bez ich udziału organ pierwszej instancji naruszył art. 61 § 4 k.p.a. oraz art. 10 k.p.a., ze skutkiem wystąpienia przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Analogiczne jak wyżej podane uchybienia w zakresie ustalenia kręgu stron i wystąpienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. dotyczą postępowania odwoławczego, zaś przy wydaniu decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].10.2004r. znak [...] naruszono także inne przepisy proceduralne, w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy .
Wydając decyzję reformatoryjną organ drugiej instancji prawidłowo dostrzegł zmiany w obowiązujących przepisach prawa materialnego, słusznie wytknął organowi pierwszej instancji błędnie stosowanie poprzednio obowiązujących art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego co do nałożenia obowiązków będących w istocie uprawnieniami wynikającymi z decyzji o pozwoleniu na budowę, jak również odniósł się trafnie do niektórych zarzutów odwołania. Ta pozytywna ocena dotyczy nieuwzględnienia przy rozpatrzeniu sprawy zarzutów skarżących dotyczących prawidłowości decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę oraz pozwolenia wodnoprawnego, czy gromadzonych w tych postępowaniach dokumentów, jak również zmierzających do wykazania ich wadliwości wniosków dowodowych. Słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji na ograniczoną kognicję organów nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie, które nie są uprawnione do kontroli prawidłowości aktów administracyjnych wydanych w innych postępowaniach , czy wkraczania w kompetencje organów orzekających w sprawach zmiany stosunków wodnych. W świetle powyższych uwag nie zasługując na uwzględnienie zarzuty skargi uznające takie stanowisko za uchybienie, w tym odnoszące się do pominięcia wniosków dowodowych służących wykazaniu tych nieprawidłowości wniosków dowodowych. Bezzasadnym jest także zarzut naruszenia art. 139 k.p.a., bowiem uwzględniając poczynione przez organ drugiej instancji ustalenia niezależnie od ich prawidłowości, nakładanie w decyzji obowiązków stanowiących uprawnienia stwierdzone innym wiążącym aktem administracyjnym, jak również orzekanie o obowiązkach nie należących do przedmiotu postępowanie należy uznać za rażące naruszenie prawa.
Pozostałe zarzuty skargi nawiązujące do wadliwości podstawy faktycznej rozstrzygnięcia - w tym niedostatków oceny prawnej - są natomiast trafne, zaś uchybienia popełnione w tym zakresie przez organ drugiej instancji dotyczą ponadto naruszenia art. 107 § 3 k.p.a w zakresie oceny prawnej branych pod uwagę przepisów prawa materialnego.
Treść zaskarżonej decyzji wskazuje, że organ drugiej instancji czyni w niniejszej sprawie ustalenia uwzględniając : projekt zarurowania spornego odcinka rowu melioracyjnego, decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...].12.2002r. znak [...], decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym z dnia [...].07.2002r. znak [...], "Ocenę inwestycji ... " mgr inż. S. Z., dziennik budowy prowadzony przez kierownika budowy S. K., protokół techniczny odbioru robót z dnia [...].10.2003r. sporządzony przez przedstawicieli ZGK – M. K. oraz R. S., inwentaryzację geodezyjna mgr inż. M. M., które mają potwierdzać, że inwestorzy przedmiotowy rurociąg wykonali zgodnie z projektem stanowiącym załącznik do decyzji pozwolenia na budowę z dnia [...].12.2002r. znak [...]. Ustalenia zawarte w przedmiotowej decyzji bazują zatem na analogicznym materiale dowodowym, jak brany pod uwagę przez organ pierwszej instancji. Co prawda powołano w nim dodatkowo dziennik budowy, niemniej jednak nie dokonano jego analizy, w tym tych zapisów, które jak twierdzą skarżący mogą świadczyć o innych niż ustalone, odstępstwach od projektu budowlanego. W tej sytuacji, w kontekście przedmiotu postępowania pozostają aktualne negatywne uwagi czynione odnośnie decyzji organu pierwszej instancji, dotyczące braku koniecznych ustaleń dla stosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 16.04.2004r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 93, poz. 888). Dotyczy to także dowolności ustaleń dotyczących niestwierdzenia przy realizacji inwestycji innych odstępstw niż nadsypanie ziemi przy wylocie rurociągu - w szczególności, zarzucanego braku fundamentów, dodatkowo wybudowanych studzienek, istnienia rurociągu połączonego w sposób trwały z inwestycją , zbiornika na nieczystości płynne oraz nawiezienia ziemi, które o ile jest z nimi powiązane może być przedmiotem zainteresowania organów nadzoru budowlanego, a nie właściwych w sprawach naruszenia stosunków wodnych.
Organ odwoławczy przeprowadza co prawda w sprawie ocenę dowodów, ale narusza ona wymogi z art. 80 k.p.a. 1 w tym przypadku bowiem, pomimo wynikającej z art. 75 k.p.a. zasady równiej mocy środków dowodowych nie podano podstawy prawnej uznania za wiążące wbrew dyrektywom z art. 75 k.p.a. tylko określonych z nich , uchylono się też bezzasadnie od oceny rzetelności i wiarogodności uwzględnionego materiału. Kwestia odpowiedzialności cywilnoprawnej uczestników procesu inwestycyjnego, czy biegłych za szkody wyrządzone nienależytym wykonaniem obowiązków, albo odpowiedzialności karnej za poświadczanie nieprawny nie zwalnia od obowiązku przeprowadzenia w postępowaniu administracyjnym oceny dowodów pod kątem ich wiarogodności, z uwzględnieniem zasad logiki i doświadczenia życiowego, zaś ewentualne związanie w tym zakresie może wynikać jedynie z już wydanych prawomocnych wyroków i to w granicach określonych w stosownych przepisach proceduralnych. Bez rzeczowej i adekwatnej do z wymogów z art. 78 k.p.a. i art. 80 k.p.a. argumentacji pominięto w sprawie wnioskowanych przez skarżących dowód z oględzin, czy przesłuchania na rozprawie w charakterze świadków podmiotów uczestniczących w różnych charakterze w fazie realizacji inwestycji już po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, co odpowiada zasadzie bezpośredniości oraz pozwala na dokonanie ustaleń szerszych niż wynikające z pisemnych oświadczeń.
Także w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wbrew obowiązkom z art. art. 107 § 3 k.p.a. nie zawarto wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie wskazań na przyjmowane kryteria rozróżnienia istotnych i nieistotnych odstępstw od projektu budowlanego oraz stosowania w przedmiotowej sprawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w brzmieniu przyjętym przez organ odwoławczy.
Nie jest rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zastępowanie organów administracji publicznej w wykonywaniu ich kompetencji orzeczniczych, przy czym wskazane wyżej uchybienia proceduralne i błędy w wykładni prawa materialnego stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 b i c p.p.s.a., przy odstąpieniu dalej idącej kontroli prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego. Taka kontrola następuje dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu z udziałem wszystkich stron ( por. wyrok NSA z 10.02.1981r. , SA 910/80, ONSA 1981, nr 1 , poz. 7 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. T. Wosia , WP LexisNexis W-wa 2005 str. 145 t. 14 ), zaś w sprawie niniejszej z uprzednio wskazanych przyczyn jest ona niemożliwa i bezprzedmiotowa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w pkt I. sentencji wyroku biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 b i c p.p.s.a., zaś rzeczą organów nadzoru budowlanego przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie wyeliminowanie wytkniętych uchybień.
Podstawą orzeczenia zawartego w punkcie II. sentencji wyroku jest art.152 p.p.s.a.
O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono jak w pkt III. i IV. sentencji wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a.