II SA/Kr 1198/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2010-02-26
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnegrzywna w celu przymuszeniaodpady budowlanewykonanie obowiązkuuchylenie postanowieniaSamorządowe Kolegium OdwoławczeWojewódzki Sąd Administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, uznając, że obowiązek został wykonany przed zakończeniem postępowania egzekucyjnego.

Skarżący Z.J. kwestionował postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, zarzucając m.in. błąd co do osoby zobowiązanego oraz wykonanie obowiązku usunięcia odpadów przed wydaniem ostatecznego postanowienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienia organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił oba postanowienia, wskazując na naruszenie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym, które stanowią, że stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne po wykonaniu obowiązku.

Sprawa dotyczyła skargi Z.J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 5000 zł za niewykonanie obowiązku usunięcia odpadów budowlanych. Skarżący podnosił, że obowiązek został częściowo wykonany przed wystawieniem tytułu wykonawczego, a w pozostałym zakresie jest w trakcie wykonywania. Zarzucał również błąd co do osoby zobowiązanego oraz kwestionował możliwość prowadzenia egzekucji administracyjnej w tym przypadku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że tytuł wykonawczy został skierowany prawidłowo i częściowe wykonanie obowiązku nie wyklucza zastosowania środka egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Sąd podkreślił, że istotą grzywny w celu przymuszenia jest zmuszenie do wykonania obowiązku, a przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 7 ust. 3 i art. 125 § 1) stanowią, że stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdy obowiązek został wykonany, a nałożone grzywny podlegają umorzeniu. Sąd stwierdził, że wizja lokalna wykazała wykonanie obowiązku po nałożeniu grzywny, ale przed wydaniem ostatecznego postanowienia, co czyniło dalsze stosowanie środka egzekucyjnego niedopuszczalnym. Kolegium błędnie utrzymało w mocy postanowienie pierwszej instancji i nie zastosowało przepisu o umorzeniu grzywny. Sąd oddalił zarzut błędu co do podmiotu zobowiązanego, uznając, że wskazanie imienia, nazwiska i nazwy firmy było prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdy obowiązek został wykonany, a nałożone grzywny podlegają umorzeniu.

Uzasadnienie

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 7 ust. 3 i art. 125 § 1) jasno stanowi, że dalsze zmuszanie do wykonania obowiązku jest bezsensowne po jego wykonaniu, a nałożone grzywny powinny zostać umorzone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (5)

Główne

u.p.e.a. art. 7 § ust. 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdy egzekwowany obowiązek został wykonany.

u.p.e.a. art. 125 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone a nie uiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 27 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Prawidłowe oznaczenie zobowiązanego w tytule wykonawczym obejmuje imię, nazwisko oraz nazwę firmy.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek usunięcia odpadów został wykonany po nałożeniu grzywny, ale przed zakończeniem postępowania egzekucyjnego, co czyniło dalsze stosowanie środka egzekucyjnego niedopuszczalnym. Organ odwoławczy miał obowiązek wyeliminować środek egzekucyjny zgodnie z przepisami ustawy w przypadku wykonania obowiązku w toku postępowania zażaleniowego.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego w tytule wykonawczym (uznany za niezasadny).

Godne uwagi sformułowania

Istotą każdego środka egzekucyjnego, w tym istotą grzywny w celu przymuszenia, która to istota tkwi w samej nazwie tego środka, jest zmuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązku administracyjnego. Dlatego też ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (...) stanowi, że stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdy egzekwowany obowiązek został wykonany (art. 7 ust. 3) oraz że w razie wykonania obowiązku (...) nałożone a nie uiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu (art. 125 § 1). Oczywistym sensem tych dwóch przepisów jest to, że w wypadku wykonania obowiązku dalsze zmuszanie do jego wykonania jest bezsensowne. Dwuinstancyjność postępowania nie oznacza bowiem tylko kontroli orzeczenia pierwszej instancji przez organ odwoławczy, ale merytoryczną kompetencję tego organu do orzekania w sprawie.

Skład orzekający

Jan Zimmermann

sprawozdawca

Małgorzata Brachel - Ziaja

przewodniczący

Mariusz Kotulski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosowania grzywny w celu przymuszenia w sytuacji wykonania obowiązku administracyjnego w toku postępowania egzekucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykonania obowiązku po nałożeniu grzywny, ale przed zakończeniem postępowania odwoławczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną w postępowaniu egzekucyjnym, która może być pomocna dla praktyków, choć stan faktyczny nie jest wybitnie nietypowy.

Wykonanie obowiązku po nałożeniu grzywny? Sąd wyjaśnia, kiedy przymus jest bezcelowy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 1198/09 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2010-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-07-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Jan Zimmermann /sprawozdawca/
Małgorzata Brachel - Ziaja /przewodniczący/
Mariusz Kotulski
Symbol z opisem
6135 Odpady
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art. 7 ust. 3 i art. 125 par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie : WSA Mariusz Kotulski NSA Jan Zimmermann (spr.) Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2010 r. sprawy ze skargi Z.J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 5 czerwca 2009 r. nr [....] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia; I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego Z.J. kwotę 357 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
II SA/Kr 1198/09
UZASADNIENIE
Prezydent Miasta K. ostateczną decyzją z dnia 15 maja 2006 r. nakazał Z.J. usunięcie odpadów pochodzenia budowlanego, składowanych na terenie działek nr [...] i nr [...] przy ul. [...] w K. Wystawiono tytuł wykonawczy, wszczęto postępowanie egzekucyjne i Prezydent M.K. postanowieniem z dnia 19 lipca 2007 r. nałożył na Z.J. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5000 zł i obowiązek wniesienia opłaty egzekucyjnej w wysokości 68 zł.
W zażaleniu na to postanowienie Z.J. napisał, że przed datą wystawienia tytułu wykonawczego obowiązek został częściowo wykonany a w pozostałym zakresie jest w trakcie wykonywania. Ponadto zarzucił on, że tytuł wykonawczy faktycznie dotyczy innego podmiotu - nie jego, ale zobowiązanego nie będącego osobą fizyczną, zachodzi więc błąd co do osoby zobowiązanego. Stwierdził też, że ustawa o odpadach nie stwierdza, że obowiązki z niej wynikające podlegają przepisom o egzekucji administracyjnej.
W dniu [...] 2008 r. Z.J. wniósł o "zakończenie postępowania" egzekucyjnego w związku z przeprowadzoną wizją lokalną wykazującą wykonanie obowiązku.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 5 czerwca 2009 r. Nr SKO. [...] utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Stwierdzono, że tytuł wykonawczy został skierowany prawidłowo do Z.J. , który prowadzi Przedsiębiorstwo Budownictwa Inżynieryjnego "[...] ". Uznano, że częściowe wykonanie obowiązku nie wyklucza zastosowania środka egzekucyjnego, który został dobrany prawidłowo. Nie zachodzą też przesłanki dla umorzenia grzywny w celu przymuszenia, gdyż - co wynika z kontroli w dniu [...] 2007 r. - obowiązek został wykonany po nałożeniu grzywny.
W skardze wniesionej na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Z. Jasiewicz zarzucił naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 7 k.p.a. w zw. z art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym administracji przez uznanie, że tytuł wykonawczy wystawiony przeciwko zobowiązanemu oznaczonemu jako podmiot nie będący osobą fizyczną może być podstawą egzekucji wobec skarżącego. Zarzucił również naruszenie art. 121 § 2 cyt. ustawy przez przekroczenie granic uznania wobec zastosowanego środka przymusu, gdyż organ nie wyjaśnił, dlaczego nałożono grzywnę akurat w tej wysokości i naruszenie art. 2 § 1 pkt 10 tej ustawy poprzez prowadzenie egzekucji administracyjnej wobec obowiązku nałożonego na podstawie ustawy o odpadach. Skarżący wywodzi, że wbrew opinii Kolegium to nie nałożona grzywna zmusiła go do wykonania obowiązku, gdyż obowiązek ten zaczął on wykonywać już przed jej nałożeniem (na jednej z działek w całości) i wykonał go do końca niezależnie od grzywny.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Istotą każdego środka egzekucyjnego, w tym istotą grzywny w celu przymuszenia, która to istota tkwi w samej nazwie tego środka, jest zmuszenie zobowiązanego do wykonania obowiązku administracyjnego. Dlatego też ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, póz. 1954 z późn. zm. cyt. dalej jako ustawa egzekucyjna) stanowi, że stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdy egzekwowany obowiązek został wykonany (art. 7 ust. 3) oraz że w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone a nie uiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu (art. 125 § 1). Oczywistym sensem tych dwóch przepisów jest to, że w wypadku wykonania obowiązku dalsze zmuszanie do jego wykonania jest bezsensowne. Trzeba tu dodać, że postępowanie egzekucyjne, tak jak każde postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne i jeżeli obowiązek został wykonany po wydaniu postanowienia o zastosowaniu środka egzekucyjnego w pierwszej instancji a przed zakończeniem postępowania w drugiej instancji, to
powinnością organu odwoławczego jest wyeliminowanie tego środka zgodnie z cyt. przepisami ustawy. Dwuinstancyjność postępowania nie oznacza bowiem tylko kontroli orzeczenia pierwszej instancji przez organ odwoławczy, ale merytoryczną kompetencję tego organu do orzekania w sprawie. Zasada ta powinna być oczywista dla pracowników organu odwoławczego.
W świetle powyższych założeń działanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. jest w niniejszej sprawie podwójnie błędne.
Po pierwsze, co przyznaje samo Kolegium w uzasadnieniu swojego postanowienia, wizja lokalna przeprowadzona w dniu [...] 2007 r. wykazała wykonanie nałożonego na Z.J. obowiązku usunięcia odpadów budowlanych z działek Nr [...],[...], przy ul. [...] w K. Obowiązek zatem został wykonany już po nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, ale przed wydaniem ostatecznego postanowienia w tej sprawie. Kolegium zapomniało w tej sytuacji o cyt. wyżej przepisie art. 7 ust. 3 ustawy egzekucyjnej i nie zauważyło, że w toku postępowania zażaleniowego stosowanie środka ustalonego w pierwszej instancji stało się niedopuszczalne. Kolegium utrzymało postanowienie pierwszej instancji w mocy, czyli tym samym zastosowało niedopuszczalny już środek egzekucyjny.
Po drugie, wywód Kolegium na temat niemożności umorzenia postępowania egzekucyjnego jest tyleż niejasny, co nietrafny. Kolegium błędnie uważa, że w zaistniałej sytuacji nie może mieć zastosowania przepis art. 125 § 1 ustawy egzekucyjnej. Przeciwnie: zgodnie z tym przepisem wykonanie obowiązku ma prowadzić do umorzenia nałożonej grzywny.
Powyższe przyczyny uzasadniają uchylenie obu postanowień wydanych w analizowanej tu sprawie. Zarzuty skargi nie okazały się trafne. W szczególności nie jest trafny zarzut błędu co do podmiotu zobowiązanego w tytule wykonawczym. Użyto tam zarówno imienia i nazwiska zobowiązanego, jak i nazwy jego firmy, co w świetle art. 27 § 1 ustawy egzekucyjnej było prawidłowe.
W rezultacie, skoro zaskarżone postanowienie narusza prawo, Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.). O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 tejże ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI