II SA/Kr 1109/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2004-10-26
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na użytkowaniewznowienie postępowanianieważność decyzjistrona postępowaniawspólnota mieszkaniowakontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku mieszkalnego oraz decyzji odmawiającej uchylenia tej decyzji, ze względu na naruszenie przepisów o wznowieniu postępowania i udział w nim osoby niebędącej stroną.

Sprawa dotyczyła skargi J. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą uchylenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego. Postępowanie zostało wznowione na wniosek J. K., która nie była stroną pierwotnego postępowania. Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy k.p.a. dotyczące wznowienia postępowania, wydając decyzje w stosunku do osoby niebędącej stroną. W konsekwencji, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji.

Sprawa wywodzi się ze skargi J. K. na decyzję Wojewody z dnia 14 kwietnia 2000 r., która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji z dnia 27 lutego 1997 r. udzielającej Firmie Handlowej "A." pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Postępowanie administracyjne zostało wznowione na wniosek J. K. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (ujawnienie istotnych okoliczności faktycznych). Organy obu instancji odmówiły uchylenia pierwotnej decyzji, uznając, że stwierdzone usterki nie miały wpływu na jej treść. J. K. zarzuciła naruszenie prawa, brak poinformowania o odbiorze obiektu i wydaniu decyzji, a także zmiany konstrukcyjne bez dokumentacji. Sąd administracyjny uznał, że kluczowe znaczenie ma fakt, iż ani skarżąca, ani Wspólnota Mieszkaniowa nie brały udziału w pierwotnym postępowaniu. Sąd stwierdził, że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (niebranie udziału w postępowaniu) mogło nastąpić tylko na żądanie strony. Ponieważ J. K. nie była stroną, a organ nie wznowił postępowania z urzędu, decyzje wydane w wyniku wznowienia były obarczone nieważnością na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność decyzji Wojewody oraz decyzji organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzje wydawane w wyniku wznowienia postępowania, jeśli nie nastąpiło ono z urzędu, a strona nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu, są obarczone nieważnością, jeśli są kierowane do osoby niebędącej stroną.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących wznowienia postępowania, w szczególności art. 145 § 1 pkt 4 i art. 149 § 3 k.p.a., poprzez wydanie decyzji w stosunku do osoby niebędącej stroną w pierwotnym postępowaniu, skutkuje nieważnością tych decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (14)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja podlega unieważnieniu, gdy została skierowana do osoby, która nie była stroną w sprawie.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Ujawnienie istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nie znanych organowi, który ją wydał.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 147

Kodeks postępowania administracyjnego

Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony.

k.p.a. art. 149 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku niedopuszczalności wznowienia postępowania organ administracji wyda postanowienie o odmowie wznowienia postępowania.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

u.p.b. art. 81 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego może stwierdzić nieważność decyzji.

u.p.b. art. 82 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego może uchylić decyzję.

Przepisy wprowadzające p.u.s.a. i p.p.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zasady stosowania przepisów p.p.s.a. do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy.

Przepisy wprowadzające p.u.s.a. i p.p.s.a. art. 97 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zasady zwrotu kosztów postępowania.

u.o.NSA art. 55 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Określa zasady zwrotu kosztów postępowania.

u.w.l.

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

Dotyczy reprezentacji wspólnoty mieszkaniowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca J. K. nie była stroną w pierwotnym postępowaniu, a decyzje w wyniku wznowienia zostały wydane w jej stosunku. Organy administracji naruszyły przepisy k.p.a. dotyczące wznowienia postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów obu instancji, że stwierdzone usterki nie miały wpływu na treść pierwotnej decyzji i że J. K. nie może skutecznie reprezentować Wspólnoty Mieszkaniowej (choć sąd nie rozstrzygnął tej kwestii ostatecznie).

Godne uwagi sformułowania

Okoliczność ta ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia skargi, niezależnie od oceny, czy skarżąca może skutecznie reprezentować interesy Wspólnoty Mieszkaniowej... Uchybienie temu przepisowi przez organy obu instancji spowodowało w konsekwencji sytuację, w której decyzje wydawane w wyniku wznowienia kierowane były do osoby nie będącej stroną w sprawie, powodując tym samym ich nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa.

Skład orzekający

Jan Zimmermann

przewodniczący

Andrzej Niecikowski

członek

Renata Detka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących wznowienia postępowania, w szczególności w kontekście udziału stron i skutków wydania decyzji wobec osób niebędących stronami."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury wznowienia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur administracyjnych, zwłaszcza w kontekście praw stron. Błąd proceduralny doprowadził do stwierdzenia nieważności decyzji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Błąd proceduralny zniweczył pozwolenie na użytkowanie budynku – kluczowa lekcja z prawa administracyjnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Kr 1109/00 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-10-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2000-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Andrzej Niecikowski
Jan Zimmermann /przewodniczący/
Renata Detka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 października 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie: NSA Andrzej Niecikowski SO-del. Renata Detka ( spr.) Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2004r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody z dnia 14 kwietnia 2000r., Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej J. K. kwotę 10 ( dziesięć ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
II SA/Kr 1109/00
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] lutego 1997 r. Prezydent Miasta udzielił Firmie Handlowej "A." w T. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego, dwuklatkowego na terenach obejmujących nieruchomości położone w T. przy ulicy [...], nr ewidencyjny gruntów-działka nr [...] obręb [...]. Decyzja ta nie została zaskarżona przez żadną ze stron i stała się ostateczna.
Postępowanie administracyjne zakończone wydaniem powyższej decyzji zostało wznowione postanowieniem z dnia [...] czerwca 1999 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa na wniosek J. K., zaś decyzją z [...] lipca 1999 r. Prezydent Miasta odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] lutego 1997 r. udzielającej Firmie Handlowej "A." pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego.
Rozpoznając odwołanie wniesione od tego rozstrzygnięcia przez J. K., organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, nakazując mu przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego mającego na celu zbadanie, czy przyczyny określone w art. 145 § 1 pkt 1 kpa wpłynęły na treść decyzji z dnia [...] lutego 1997 r.
Dnia [...] grudnia 1999 r. z upoważnienia Prezydenta Miasta wydana została decyzja ponownie odmawiająca J. K. uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] lutego 1997 r. w oparciu o przepis art. 145 § 1 kpa i art. 151 kpa, w której uzasadnieniu podniesiono, że istniejące w obiekcie usterki, jak zniszczone docieplenie ściany szczytowej, brak części obróbek blacharskich, wpadnięte rynny spustowe, brak siatki zabezpieczającej kominy, ubytki w okładzinach cokołu przy wjazdach do garaży, nie mają wpływu na decyzję dopuszczającą obiekt do użytkowania, podlegają natomiast usunięciu w ramach gwarancji, co zostało potwierdzone przez przedstawiciela firmy wykonującej obiekt. Skoro zatem decyzja z [...] lutego 1997 r. wydana została zgodnie z obowiązującym prawem, to nie ma podstaw do jej uchylenia. Rozpoznając odwołanie wniesione od tego rozstrzygnięcia przez J. K, Wojewoda decyzją z dnia 14 kwietnia 2000 r. na podstawie art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. nr 89, poz. 414 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy
Organ II instancji podniósł, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego stwierdzono, że inwestor wystąpił do organu o pozwolenie na użytkowanie budynku załączając wszystkie wymagane przepisami prawa dokumenty. Co do stanu sprawności przewodów kominowych organ podniósł, ze gdy przeprowadzane kontrole stwierdziłyby, że obiekt użytkowany jest w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, organem właściwym do wydania decyzji jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Gdy zatem w postępowaniu wznowieniowym nie potwierdzono, aby przyczyny wznowienia określone w art. 145 § 1 kpa miały wpływ na treść prawomocnej decyzji, to orzeczenie organu I instancji odmawiające jej uchylenia, nie narusza prawa.
Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie złożyła J. K. wnosząc ojej uchylenie.
W uzasadnieniu podniosła, że właściciele wydzielonych w przedmiotowym budynku lokali mieszkalnych tworzący Wspólnotę Mieszkaniową nie zostali poinformowani o dniu odbioru obiektu, stąd nie mieli możliwości dokonania odwołań pisemnych w terminie. Nie zostali oni także powiadomieni o wydaniu decyzji przez organ I-szej jak i II-giej instancji.
Zarzuciła, iż w budynku dokonano szeregu zmian konstrukcyjnych i nie przedstawiono dokumentacji powykonawczej.
Dlatego wydana decyzja jest krzywdząca dla właścicieli wydzielonych lokali, wydana została z naruszeniem prawa, a niedokończenie budynku i pozostawienie głębokiego wykopu z wadliwie wykonanym i nieszczelnym ogrodzeniem powoduje "narastające naruszenie prawa materialnego Wspólnoty" i zalewanie murów.
Ponadto na rozprawie przed Sądem dnia 26 października 2004 r. J. K. oświadczyła, że nie występuje w niniejszej sprawie we własnym imieniu, lecz jako przedstawiciel Wspólnoty Mieszkaniowej i administrator nieruchomości, na której posadowiony jest przedmiotowy budynek.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł, że w chwili wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynek odpowiadał warunkom, jakie przewiduje Prawo budowlane i mógł być przekazany do normalnej eksploatacji i użytkowania. Przyznał także, że w postępowaniu wznowieniowym właściciele wydzielonych lokali mieszkalnych nie brali udziału.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem dnia [...] lutego 1997 r. ostatecznej decyzji dotyczącej udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkaniowego wielorodzinnego przy ulicy [...] w T., wie brała udziału ani skarżąca J. K. ani też żaden ze współwłaścicieli wydzielonych w tym budynku lokali, czy też Wspólnota Mieszkaniowa.
Okoliczność ta ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia skargi, niezależnie od oceny, czy skarżąca może skutecznie reprezentować interesy Wspólnoty Mieszkaniowej w świetle ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali ( Dz.U. z 2000 r. nr 80, poz. 903 ze zm.), w imieniu której - jak oświadczyła przed Sądem - od początku występowała.
Jak bowiem wynika z przepisu art. 147 kpa, wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, przy czym wznowienie na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa ( kiedy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu ) następuje tylko na żądanie strony. Tym samym, jeżeli skarga o wznowienie postępowania złożona została przez osobę, która nie była stroną w postępowaniu administracyjnym, którego dotyczy i nie opiera się na przesłance, o której mowa w powołanym wyżej art. 145 § 1 pkt 4 kpa, to winna powodować odmowę wznowienia w rozumieniu art. 149 § 3 kpa, chyba, że organ uzna, iż powołane w tej skardze okoliczności dają podstawę do wznowienia postępowania z urzędu.
Ta ostatnia sytuacja nie ma jednak w sprawie miejsca, o czym świadczy zarówno treść decyzji podejmowanych przez organy obu instancji po wznowieniu postępowania, jak i samo postanowienie z dnia [...] czerwca 1999 r. wznawiające postępowanie na wniosek J. K., a nie z urzędu. Nie ulega także wątpliwości, że skarżąca jako podstawę wznowienia nie podawała w złożonej przez siebie skardze przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, lecz inne okoliczności, które organ wznawiając postępowanie zakwalifikował jako odpowiadające podstawie wymienionej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa ( ujawnienie istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nie znanych organowi, który ją wydał). Skoro zatem skargę o wznowienie postępowania złożyła osoba nie będąca stroną, a organ uznał, że nie zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania z urzędu, to winien był wydać decyzję odmawiającą wznowienia w trybie art. 149 § 3 kpa.
Uchybienie temu przepisowi przez organy obu instancji spowodowało w konsekwencji sytuację, w której decyzje wydawane w wyniku wznowienia kierowane były do osoby nie będącej stroną w sprawie, powodując tym samym ich nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 kpa.
W tym stanie rzeczy, zachodziła konieczność stwierdzenia nieważności zarówno decyzji zaskarżonej skargą jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi"( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Zwrot uiszczonego przez skarżącego wpisu Wojewódzki Sąd Administracyjny zasądził w oparciu o przepis art. 97 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz.U. nr 74, poz. 368 i nr 104, poz. 515 z 1997 r. z późn. zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI