II SA/Kr 1038/23

II SA/Kr 1038/23 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2023-10-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Joanna Tuszyńska /przewodniczący/
Małgorzata Łoboz
Piotr Fronc /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję I instancji w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 145 par 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: SWSA Małgorzata Łoboz SWSA Piotr Fronc (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bubula po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2023 r. sprawy ze skargi A.-M. sp. z o.o. z siedzibą w N. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 12 maja 2023 r. znak SKO.OŚ/4170/190/2022 w przedmiocie zmiany i odmowy zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w zakresie punktu 2 decyzji organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz A.-M. sp. z o.o. z siedzibą w N. S. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 25 maja 2023 r. nr SKO.OŚ/4170/190/2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie - po rozpatrzeniu odwołania A. sp. z o.o. w N. S. (strona skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z 14 kwietnia 2022 r., znak: WS.-06.6233.33.2020.MK, w przedmiocie zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów, w punkcie zlokalizowanym w K. przy ul. [...] w części dotyczącej oznaczenia strony ( pkt 1 decyzji) i odmowy zmiany zezwolenia w części dotyczącej zmiany warunków udzielonego zezwolenia ( pkt 2 decyzji) na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy z 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach i innych ustaw oraz na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2022 r., poz. 699 ze zm.), art. 14 ust 2 pkt 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 1592 z późn.zm, ustawa nowelizująca) oraz na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., k.p.a.) utrzymało przedmiotową decyzję w mocy.
Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Opisaną na wstępie decyzją organ I instancji na podstawie art. 155 k.p.a. orzekł - po rozpoznaniu wniosku F.H. A.-M. D. C. dnia 3 marca 2020 r. w zakresie zmiany udzielonego zezwolenia w części dotyczącej zmiany warunków udzielonego zezwolenia oraz wniosku A. spółki z o.o. z siedzibą w N. S. w części dotyczącej oznaczenia strony - o zmianie decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 26 kwietnia 2016r. w zakresie oznaczenia strony posiadającej zezwolenia na prowadzenie działalności z zakresie zbierania odpadów ( pkt. 1) i odmówił zmiany tej decyzji w zakresie warunków udzielonego zezwolenia ( pkt. 2 ). W uzasadnieniu decyzji powołano regulacje prawne, przedstawiono przebieg postępowania i ustalenia organu I instancji. Wskazano w szczególności, że wnioskodawca nie przedłożył do wniosku o zmianę decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 26 kwietnia 2016r wymaganej na podstawie art. 14 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o której mowa w art. 4 ust 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jednocześnie podkreślono, że w dacie wydawania decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 26 kwietnia 2016r,. choć przepisy ustawy o odpadach nie nakładały obowiązku dołączenia do wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, to jednak podmiot prowadzący taką działalność powinien taką decyzję posiadać zanim rozpoczął prowadzenie działalności, mając na uwadze przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zamierzony bowiem sposób gospodarowania odpadami musi być zgodny z przepisami odrębnymi - istotne jest bowiem ustalenie czy dany teren, w przedmiotowej sprawie działka nr [...] i [...] obr[...] w K., jest miejscem odpowiednim dla prowadzenia takiej działalności, zaś ustalenia takie mogą być dokonane przez uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołanie złożyła A. w zakresie odmowy zmiany warunków udzielonego zezwolenia na prowadzenie działalności zbierania odpadów w punkcie zlokalizowanym przy ulicy [...] w K.. W odwołaniu podkreślono, że wniosek o zmianę przedmiotowego zezwolenia został złożony w związku z wprowadzeniem zmian w ustawie o odpadach tj. art. 14 tej ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. obligującej do wprowadzenia zmian w posiadanych w dacie wejścia w życie tej ustawy zezwoleniach na zbieranie odpadów oraz zmiany oznaczenia podmiotu uprawnionego do zbierania odpadów. W ocenie odwołującej się spółki zgodnie z przepisem art. 14 ust 2 pkt 7 ustawy nowelizującej wnioskodawca jest obowiązany do przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (wzizt), chyba że uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest wymagane. W ocenie odwołującej się spółki zmiana zezwolenia Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 26 kwietnia 2016r. nie wymaga uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, bowiem wnioskowane zmiany do posiadanego zezwolenia nie wymagają realizacji nowych obiektów, zmiany sposobu użytkowania czy zmiany sposobu zagospodarowania terenu w stosunku do stanu istniejącego. Wnioskodawca od 2016 r. prowadzi działalność w zakresie zbierania odpadów w oparciu o posiadane zezwolenie i wnioskowane zmiany do tego zezwolenia nie determinują jakiejkolwiek ingerencji w zakresie inwestycyjnym w dotychczasowym sposobie użytkowania terenu i obiektów. Zarzucono jednocześnie, że organ I instancji nie zbadał wnikliwie czy w dacie rozpoczęcia działalności w zakresie zbierania odpadów w roku 2016 r. konieczne było posiadanie decyzji o warunkach zabudowy dla tego terenu. Podkreślono przy tym, że Prezydent Miasta Krakowa w odrębnym postępowaniu w przedmiocie złożonego wniosku o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy wskazał, umarzając to postępowanie odmówił wydania decyzji wz wskazując, że wydanie takiej decyzji może dotyczyć jedynie planowanego przedsięwzięcia budowlanego. W związku z powyższym wniesiono o uchylenie pkt 2 zaskarżonej decyzji w zakresie odmowy zmiany warunków udzielonego zezwolenia na zbieranie odpadów.
Organ II instancji uzasadniając własne rozstrzygnięcie (opisane na wstępie), wskazał na przepisy art. 46 ust. 1 pkt 3 oraz art. 14 ust. 2 pkt 7 ustawy nowelizującej, stanowiące materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia. Kolegium dostrzegło błąd organu I instancji w podstawie prawnej rozstrzygnięcia, gdzie mylnie powołano art. 155 k.p.a. zamiast art. 14 ust. 2 pkt 4 ustawy nowelizującej, co jednak nie stanowi o wadliwości decyzji w stopniu wymagającym jej uchylenia.
Przedmiotem sporu w przedmiotowej sprawie jest natomiast kwestia konieczności dołączenia do wniosku opartego na podstawie art. 14 ust 2 pkt 7 ustawy nowelizującej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla terenu objętego zezwoleniem. Ustalenia stanu faktycznego, niekwestionowane przez strony koncentrują się wokół wskazania, że zarówno na etapie wydawanego w 2016 r. zezwolenia na zbieranie odpadów na działkach nr [...] i [...] obr. [...] w K. przy ulicy [...] dla D. C. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą C. D. F..H.. A.-M., jak i wniosku o zmianę warunków zezwolenia złożonego przez przedsiębiorcę a następnie przez odwołującą się spółkę z o. o. powstałą z przekształcenia tego przedsiębiorcy, nie została przedłożona decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Spółka podnosi, że nie była ona wymagana na etapie składnego wniosku o zmianę zezwolenia, jak i nie jest wymaga obecnie, bowiem wnioskowane zmiany posiadanego zezwolenia nie wymagają realizacji nowych obiektów, zmiany sposobu użytkowania czy zmiany sposobu zagospodarowania terenu w stosunku do stanu istniejącego.
W ocenie Kolegium stanowisko organu I instancji w zakresie konieczności przedłożenia do wniosku decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest prawidłowe. Opiera się ono nie tylko o wykładnię literalną przepisu art. 14 ust 2 pkt 7 ustawy nowelizującej - gdzie wyraźnie ustawodawca wskazuje na konieczność dołączenia takiej decyzji poza sytuacjami, gdy wydanie takiej decyzji nie jest wymagane, ale również o wykładnię celowościową i systemową tego przepisu. Zmiana wydanych zezwoleń musi być bowiem dokonywana w świetle wymagań wskazanych w art. 46 ust 1 ustawy o odpadach, zatem wydane zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów, i zamierzony sposób gospodarowania odpadami musi być zgodny przepisami prawa, w tym prawa miejscowego. Wydanie zezwolenia w roku 2016 dla przedsiębiorcy i brak konieczności przedłożenia takiej decyzji na etapie uzyskiwanego zezwolenia w roku 2016 r. wobec istniejących wówczas przepisów prawa nie zwalniała podmiotu prowadzącego działalność w zakresie zbierania odpadów do posiadania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu określającej możliwość prowadzenia na przedmiotowym terenie w tym w obiektach budowlanych na przedmiotowej działce planowanego przedsięwzięcia. Z samego wniosku o zmianę zezwolenia oraz z innych znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że na działce znajdują się obiekty kubaturowe, nadto część odpadów jest składowana na utwardzonym terenie. Tym samym brak posiadania decyzji wzizt musiałby być związany z brakiem konieczności uzyskiwania takiej decyzji w związku z brakiem zmiany przeznaczenia terenu czy istniejących budynków oraz brakiem planowania budowy innych obiektów budowlanych. W toku prowadzonego postępowania wnioskujący nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczność że przeznaczenie placu magazynowego nie zmieniło się w momencie rozpoczynania działalności i zawsze pełnił on funkcję magazynowo - składową, natomiast prowadząc tam magazynowanie odpadów, kontynuuje dotychczasową funkcję placu, która istniała przed rozpoczęciem działalności. W ocenie Kolegium organ I instancji zasadnie wezwał wnioskodawcę o dołączenie do wniosku o zmianę posiadanego zezwolenia decyzję ustalającą warunki zabudowy, a wobec braku jej przedłożenia odmówił zmiany przedmiotowego zezwolenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucono naruszenie:
- art. 14 ust. 2 pkt. 7 ustawy o zmianie ustawy o odpadach i niektórych innych ustaw z 20.07.2018 r. w zw. z art. 59 ust. 1 i art. 50 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez nieprawidłową wykładnię polegającą na uznaniu, że: (i) każda zmiana sposobu użytkowania nieruchomości położonej na terenie nieobjętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wymaga uzyskania decyzji ustalającej warunki zabudowy podczas, gdy zmiana sposobu użytkowania obiektu istniejącego związana ze zmianą funkcji dokonywana bez robót budowlanych, uzyskania takiej decyzji nie wymaga, (ii) w postępowaniu o zmianę zezwolenia na zbieranie odpadów wnioskujący jest zobowiązany każdorazowo przedłożyć decyzję wz, podczas gdy z przepisu wynika, że w postępowaniu wymagane jest przedłożenie takiej decyzji o ile jej uzyskanie "jest wymagane" w czasie teraźniejszym tj. przy występowaniu o zmianę posiadanego zezwolenia, co łącznie skutkowało niemającym podstaw prawnych uznaniem, że skarżący powinien przedłożyć taką decyzję również w sytuacji, gdy nie dochodzi do zmiany zagospodarowania nieruchomości, w tym wywołanej robotami budowlanymi, (iii) naruszenie art. 46 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o odpadach w zw. z art. 156 §1 pkt. 2 k.p.a. przez zastosowanie wynikające z uznania, że znajduje on zastosowanie w postępowaniu o zmianę decyzji na zbieranie odpadów podczas gdy stosuje się go w postępowaniu o wydanie nowego zezwolenia na zbieranie odpadów i brak jest odesłania do "odpowiedniego stosowania", który pozwoliłby go stosować również w postępowaniu w sprawie zmiany pozwolenia oraz przez uznanie, że "sposób gospodarowania odpadami" jest niezgodny z obowiązującymi przepisami w sytuacji, gdy "sposób" zbierania odpadów nie został zbadany ani oceniony i dokonana została wyłącznie ocena działalności skarżącego jako takiej tj., że jest ona niezgodna z przepisami prawa a to ze względu na brak przedłożonej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania, co łącznie skutkowało niemającym podstaw prawnych uznaniem, że skarżący nie spełnił warunków zmiany posiadanego zezwolenia na zbieranie odpadów i stanowi przejaw wydania decyzji bez podstawy prawnej;
- naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez pominięcie i niewyjaśnienie okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie, w szczególności czy rzeczywiście (i kiedy) doszło do zmiany zagospodarowania terenu oraz czy zmiana ta była konsekwencją prowadzenia robót budowlanych,
- naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. przez uzasadnienie decyzji z pominięciem okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, co sprawia, że decyzja nie poddaje się weryfikacji w szczególności czy rzeczywiście (i kiedy) doszło do zmiany zagospodarowania terenu oraz czy zmiana ta była konsekwencją prowadzenia robót budowlanych.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji w części odmawiającej zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów oraz o przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpatrzenia temu organowi, jak również o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. - Dz. U. z 2023r., poz. 259, zwanej dalej: "p.p.s.a.") lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Ramy prawne kontroli sądowej zaskarżonej decyzji wyznaczają przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U z 2022, poz. 699 ze zmianami, dalej u.o.) oraz ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. (o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 1592, dalej ustawa zmieniająca).
Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy zmieniającej posiadacz odpadów, który przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów uwzględniające zbieranie lub przetwarzanie odpadów, jest obowiązany, w terminie do dnia 5 marca 2020 r., złożyć wniosek o zmianę posiadanej decyzji, wskazując we wniosku:
1) maksymalną masę poszczególnych rodzajów odpadów i maksymalną łączną masę wszystkich rodzajów odpadów, które mogą być magazynowane w tym samym czasie oraz które mogą być magazynowane w okresie roku;
2) największą masę odpadów, które mogłyby być magazynowane w tym samym czasie w instalacji, obiekcie budowlanym lub jego części lub innym miejscu magazynowania odpadów, wynikającą z wymiarów instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
3) całkowitą pojemność (wyrażoną w Mg) instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
4) proponowaną formę i wysokość zabezpieczenia roszczeń, o którym mowa w art. 48a ustawy zmienianej w art. 1.
W myśl art. 14 ust. 2 ustawy zmieniającej do wniosku, o którym mowa w ust. 1, posiadacz odpadów dołącza:
1) operat przeciwpożarowy, o którym mowa w art. 42 ust. 4b pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1;
2) zaświadczenia o niekaralności, o których mowa w art. 42 ust. 3a pkt 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 1;
3) oświadczenie o niekaralności, o którym mowa w art. 42 ust. 3a pkt 3 ustawy zmienianej w art. 1;
4) oświadczenie, że w stosunku do posiadacza odpadów będącego osobą:
a) fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą,
b) prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej albo wspólnika, prokurenta, członka zarządu lub członka rady nadzorczej tego posiadacza odpadów prowadzącego działalność gospodarczą jako osoba fizyczna
- nie wydano, na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1, ostatecznej decyzji o cofnięciu zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie i przetwarzanie odpadów lub nie wymierzono co najmniej trzykrotnie administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 194 tej ustawy, w wysokości przekraczającej łącznie kwotę 150 000 zł;
5) oświadczenie, że wspólnik, prokurent, członek zarządu lub członek rady nadzorczej posiadacza odpadów nie jest lub nie był wspólnikiem, prokurentem, członkiem rady nadzorczej lub członkiem zarządu innego przedsiębiorcy:
a) w stosunku do którego wydano ostateczną decyzję o cofnięciu zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów lub pozwolenia na wytwarzanie odpadów uwzględniającego zbieranie i przetwarzanie odpadów lub
b)któremu wymierzono co najmniej trzykrotnie administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 194 ustawy zmienianej w art. 1, w wysokości przekraczającej łącznie kwotę 150 000 zł
- za naruszenia popełnione w czasie, gdy jest lub był wspólnikiem, prokurentem, członkiem rady nadzorczej lub członkiem zarządu tego innego przedsiębiorcy;
6) postanowienie, o którym mowa w art. 42 ust. 4c ustawy zmienianej w art. 1;
7) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o której mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1073 i 1566 oraz z 2018 r. poz. 1496 i 1544), w przypadku gdy dla terenu, którego wniosek dotyczy, nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, chyba że uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest wymagane.
Stosownie do art. 14 ust. 3 ustawy zmieniającej oświadczenia, o których mowa w ust. 2 pkt 3-5, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. W myśl art. 14 ust. 4 ustawy zmieniającej jeżeli posiadacz odpadów nie złoży wniosku spełniającego wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, w terminie, o którym mowa w ust. 1, zezwolenie na zbieranie odpadów, zezwolenie na przetwarzanie odpadów, zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów albo pozwolenie na wytwarzanie odpadów, w zakresie określenia wymagań dotyczących zbierania lub przetwarzania odpadów, wygasa. Zgodnie z art. 14 ust. 5 i 6 ustawy zmieniającej do określenia i ustanowienia zabezpieczenia roszczeń stosuje się odpowiednio art. 48a ustawy zmienianej w art. 1. W razie stwierdzenia, że zabezpieczenie roszczeń nie zostało ustanowione lub zostało ustanowione niezgodnie z postanowieniem, o którym mowa w art. 48a ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1, w szczególności w wysokości niższej niż wymagana, właściwy organ cofa zezwolenie, o którym mowa w ust. 1. Stosownie do art. 14 ust. 7 właściwy organ zmienia decyzje, o których mowa w ust. 1, wskazując:
1) maksymalną masę poszczególnych rodzajów odpadów i maksymalną łączną masę wszystkich rodzajów odpadów, które mogą być magazynowane w tym samym czasie oraz które mogą być magazynowane w okresie roku;
2) największą masę odpadów, które mogłyby być magazynowane w tym samym czasie w instalacji, obiekcie budowlanym lub jego części lub innym miejscu magazynowania odpadów, wynikającą z wymiarów instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
3) całkowitą pojemność (wyrażoną w Mg) instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów;
4) wymagania wynikające z warunków ochrony przeciwpożarowej instalacji, obiektu budowlanego lub jego części lub innego miejsca magazynowania odpadów.
Wreszcie zgodnie z art. 14 ust. 8 ustawy zmieniającej jeżeli właściwy organ odmówi zmiany decyzji, o której mowa w ust. 1, na podstawie art. 41a ust. 4a lub art. 46 ust. 1-1f ustawy zmienianej w art. 1, właściwy organ cofa decyzję, o której mowa w ust. 1.
Poza sporem w przedmiotowej sprawie jest potrzeba dostosowania już posiadanego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów oraz terminowe złożenie wniosku zgodnie z ustawą zmieniającą. Natomiast okolicznością sporną, w której skarżąca upatruje wadliwości skarżonej decyzji jest to, czy w świetle art. 14 ust. 2 pkt 7 ustawy zmieniającej legitymowanie się decyzją ustalającą warunki zabudowy jest wymagane w każdym przypadku, niejako automatycznie.
Sąd przychyla się do stanowiska strony skarżącej, że tak nie jest. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że w istocie przed nowelizacją z 2018 r. uzyskanie zezwolenia na zbieranie odpadów nie wymagało przedłożenia, jako warunku uzyskania zezwolenia, decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Wprowadzony art. 14 ust. 2 pkt 7 ustawy zmieniającej przewiduje wymóg przedłożenia decyzji o warunkach w przypadku gdy dla terenu, którego wniosek dotyczy, nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, chyba że uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest wymagane.
Już z literalnego brzmienia tego przepisu wynika, że wnioskodawca takiego obowiązku mieć nie będzie, a to w sytuacji, gdy "uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest wymagane." Aby odpowiedzieć na pytanie kiedy uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy nie jest wymagane sięgnąć należy do ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej u.p.z.p).
Zgodnie z art. 59 u.p.z.p. zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. W orzecznictwie wskazuje się, że w treści art. 59 ust. 1 u.p.z.p. w sposób wyraźny wyróżnione zostały trzy przypadki, które wymagają uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Jako że zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części została wskazana jako odrębny, samodzielny przypadek, uprawnione jest stwierdzenie, że wymóg uzyskania decyzji o warunkach zabudowy dotyczy zmiany sposobu użytkowania obiektu bądź jego części, niezależnie od tego, czy zmiana ta wiąże się z wykonaniem robót budowlanych i jakiego rodzaju są to roboty, tj. czy wymagają pozwolenia na budowę czy też nie (zob. wyrok NSA z 10 sierpnia 2022 r. sygn. akt II OSK 2601/19).
Tymczasem w uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano zaledwie, że w niniejszym przypadku nastąpiła zmiana zagospodarowania terenu trwająca dłużej niż rok, polegająca na tym, że na działce skarżącego został utworzony punkt zbierania odpadów; zbierane są tu głównie odpady w postaci złomu. Punkt ten zaczął funkcjonować po uzyskaniu przez Pana D. C. ww. zezwolenia na zbieranie odpadów, w 2016r. Organ wskazał nadto, że skarżący nie wykazał by na etapie uzyskania zezwolenia nie było zmieniane przeznaczenie obiektów budowlanych czy nieruchomości. W ocenie Sądu organ I instancji nie uczynił zadość obowiązkowi ustalenia stanu faktycznego zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. z uwagi na brak przeprowadzonej analizy stanu faktycznego pod kątem tego czy zagospodarowanie działki w związku z rozpoczęciem działalności w zakresie zbierania odpadów w 2016 r. zmieniło się w taki sposób, iżby była wymagana decyzja o warunkach zabudowy. Należy zwrócić uwagę organów administracji, że obszar, w którym prowadzona jest działalność w zakresie zbierania odpadów to tereny częściowo o charakterze usługowym. Nie można zatem wykluczyć, że np. utwardzenie terenu istniało już w momencie rozpoczęcia działalności przez wnioskodawcę, a w rezultacie nie doszło do zmiany zagospodarowania terenu. Wyjaśnienie tych okoliczności spoczywa na organach administracji, które nie sprostały tym obowiązkom, próbując przerzucić w tym zakresie ciężar wyjaśnienia sprawy na skarżącego - co już tylko z tej przyczyny skutkuje uchyleniem decyzji zarówno I, jak i II instancji.
Obowiązkiem organu rozpatrującego wniosek złożony na podstawie art. 14 ustawy zmieniającej jest zbadanie, czy z wniosku wynika, że dojdzie do zmiany zagospodarowania terenu w rozumieniu art. 59 u.p.z.p. W przedmiotowej sprawie organy nie dokonując takich ustaleń, lecz przyjmując a priori, że decyzja jest wymagana naruszyły w ocenie Sądu art. 14 ust. 2 pkt 7 ustawy zmieniającej w zw. z art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.) w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto w ocenie Sądu wymóg przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy dotyczy jedynie takich sytuacji, gdy dotychczasowe zagospodarowanie terenu w związku ze złożeniem wniosku ulega zmianie. Nie można w ocenie Sądu wymagać przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do zmian zagospodarowania terenu, które dokonały się w związku z pierwotnym zezwoleniem podmiotu na zbieranie odpadów. Po pierwsze, przed nowelizacją nie było wymogu uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Po drugie, przepisy prawa przewidują wymóg uzyskania decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do przyszłych (planowanych) zmian zagospodarowania tereny, zaś przypadki, w których jest to wymagane w odniesieniu do inwestycji zrealizowanych (zmian dokonanych) są ściśle w przepisach określone (np. w związku z procedurą legalizacyjna) i mają charakter wyjątkowy, zaś wyjątków nie można interpretować rozszerzająco. Należy zwrócić uwagę organów administracji na zalegającą w aktach sprawy kopię decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 5 marca 2021 r. znak AU-02-3.6730.2.843.2020.ŁOK, umarzającą postępowanie w sprawie z wniosku A. sp. z o.o. w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia "istniejący punkt zbierania odpadów na działkach [...] i [...] obr[...] przy ul. [...] w K. (k. 186 administracyjnych akt sprawy). Decyzja ta dotyczyła właśnie przedmiotowego punktu zbierania odpadów, i wskazuje ona słusznie na kierunek rozumowania, zgodnie z którym uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie dla inwestycji niezrealizowanych. Po trzecie w u.p.z.p. w art. 59 ust. 3 przewidziano, że w przypadku zmiany zagospodarowania terenu, o której mowa w ust. 2, bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości:
1) wstrzymanie użytkowania terenu, wyznaczając termin, w którym należy wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, albo
2) przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania.
Przepis art. 59 ust. 3 u.p.z.p. ma zastosowanie również w przypadkach zmiany sposobu zagospodarowania określonego terenu w inny sposób niż poprzez wykonywanie robót budowlanych, np. w wyniku urządzenia na danej nieruchomości składowiska, miejsc postojowych lub bazy transportowej bez realizacji obiektów budowlanych (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 15 października 2021 r. sygn. akt II SA/Gl 333/21).
W tym stanie rzeczy odmowa zmiany pozwolenia z tego tylko powodu, że nie przedłożono decyzji o warunkach zabudowy jest co najmniej przedwczesna, o ile w ogóle niezasadna. Skoro zmiana warunków zbierania odpadów ogranicza się właściwie do ograniczenia rodzajowego zbieranych odpadów – co wynika wprost z wniosku strony o zmianę zezwolenia ( k. 122 – 89 akt administracyjnych) bez planowanych zmian polegających na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, lub zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części – brak jest wymogu uzyskania i posiadania decyzji wz dotyczącej tych zmian ( vide art. 59 u.p.z.p. oraz art. 14 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw .
W tym stanie sprawy, Sąd uchylił zaskarżone decyzje organu II i I instancji w części odmawiającej zmiany zezwolenia na zbieranie odpadów ( tj. pkt. 2 decyzji organu I instancji i adekwatna w tym zakresie cześć decyzji organu II instancji) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 259).