II SA/KR 1026/00
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Krakowie uchylił decyzję o odmowie wymeldowania z powodu zmiany stanu prawnego po orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego.
Skarżący A. K. domagał się wymeldowania M. K. z lokalu, twierdząc, że utraciła ona uprawnienia do przebywania w nim. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o odmowie wymeldowania, uznając, że M. K. nadal korzysta z lokalu i nie opuściła go. WSA w Krakowie uchylił obie decyzje, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który uznał przepis dotyczący potwierdzenia uprawnienia do lokalu za niezgodny z Konstytucją, co wpłynęło na przesłanki wymeldowania.
Sprawa dotyczyła skargi A. K. na decyzję Wojewody Małopolskiego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o odmowie wymeldowania M. K. z lokalu. Skarżący argumentował, że M. K. sprzedała swój udział w nieruchomości i faktycznie opuściła lokal, zamieszkując gdzie indziej. Organy administracji uznały jednak, że M. K. nie utraciła uprawnień do przebywania w lokalu, a kwestia zapłaty pozostałej części ceny za udział w nieruchomości jest przedmiotem odrębnego postępowania sądowego. WSA w Krakowie, rozpoznając skargę, stwierdził zmianę stanu prawnego spowodowaną wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., który orzekł o niezgodności art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją. Przepis ten, dotyczący potwierdzenia uprawnienia do lokalu przy zameldowaniu, był powiązany z przesłankami wymeldowania zawartymi w art. 15 ust. 2 tej ustawy. Sąd uznał, że orzeczenie TK stworzyło podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145a k.p.a., a tym samym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. Sąd wskazał, że organy administracji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy powinny uwzględnić obowiązujący stan prawny po wyroku TK.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją spowodowało zmianę stanu prawnego, która uzasadnia uchylenie decyzji o odmowie wymeldowania.
Uzasadnienie
Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który uznał przepis wymagający potwierdzenia uprawnienia do lokalu za niezgodny z Konstytucją. Ponieważ przepis ten był podstawą prawną dla odmowy wymeldowania, jego niekonstytucyjność stanowiła podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (5)
Główne
u.e.l.i.d.o. art. 15 § ust. 2
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
k.p.a. art. 145a
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje szczególną przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku orzeczenia TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 b
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę i uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Pomocnicze
u.e.l.i.d.o. art. 9 § ust. 2
Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Uznany za niezgodny z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana stanu prawnego spowodowana orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją.
Godne uwagi sformułowania
orzeczenie Trybunału Konstytucyjny orzekł, że art.9.ust.2 ustawy ... jest niezgodny z art.52 ust. l i art.83 w związku z art.2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Skład orzekający
Halina Jakubiec
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Kremer
sprawozdawca
Piotr Lechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uchylanie decyzji administracyjnych w przypadku stwierdzenia niezgodności przepisów, na których zostały oparte, z Konstytucją na mocy orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których stan prawny uległ zmianie w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, a decyzja została wydana na podstawie przepisów, które okazały się niekonstytucyjne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mogą wpływać na losy indywidualnych spraw administracyjnych, nawet tych sprzed lat, poprzez zmianę stanu prawnego.
“Wyrok TK uchyla decyzję o wymeldowaniu po latach: jak zmiana prawa wpływa na przeszłe rozstrzygnięcia?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 1026/00 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2004-04-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2000-04-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Elżbieta Kremer Halina Jakubiec /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Lechowski Symbol z opisem 605 Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty Skarżony organ Wojewoda Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie : WSA Elżbieta Kremer sprawozdawca NSA Piotr Lechowski Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2004 r sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 21 marca 2000 r, Nr: [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania I Uchyla zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji II Zasądza od Wojewody Małopolskiego na rzecz skarżącego tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę [...] zł słownie: [...] złotych. Uzasadnienie Decyzją Wojewody Małopolskiego z dnia 21 marca 2000r. Nr [...] wydaną po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez A. K. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2000r. Nr [...] orzekającej o odmowie wymeldowania M. K. z pobytu stałego w lokalu [...] przy [...] w [...] utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art.138§1 pkt 1 kpa oraz art.15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /tekst jednolity Dz.U z 1984r. Nr 32 poz. 174 z późn. zm./. W uzasadnieniu zaś powołano się na następujący stan faktyczny i prawny. Decyzją organu I instancji, o której była wyżej mowa, odmówiono wymeldowania M. K. z pobytu stałego w lokalu [...] przy ul. [...] w [...] uznając, że nie utraciła uprawnień do przebywania w lokalu ani nie nastąpiło opuszczenie lokalu. Bezspornym w sprawie jest, że w dniu [...] 1997r. M. K. i J. K. sprzedali A. K. swój udział w przedmiotowej nieruchomości wynoszący ½. Jednocześnie w akcie notarialnym dotyczącym sprzedaży udziału w nieruchomości postanowiono, że lokal [...] zajmowany dotychczas przez M. K. zostanie wydany w posiadanie A. K. w dniu zapłaty pozostałej części ceny. Kwestia uregulowania pozostałej części ceny jest przedmiotem postępowania sądowego sygn. akt [...]. W związku z powyższym zarówno organ I jak i II instancji uznał, że M. K. nie utraciła uprawnień do przebywania w lokalu [...] przy ul. [...] w [...]. Fakt, że M. K. jest współwłaścicielem domu mieszkalnego w [...] nie ma wpływu na posiadane uprawnienia do przebywania w przedmiotowym lokalu. Ponadto ustalono, że M. K. z lokalu tego nadal korzysta, posiada do niego klucze i lokalu tego nadal nie opuściła. W związku z powyższym organ II instancji stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art.15 ust.2 powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia 21 marca 2000r. została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez A. K.. W skardze wnoszono o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie przez Naczelny Sąd Administracyjny o wymeldowaniu M. K. z lokalu [...] przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował, twierdzenie M. K. o nieuregulowaniu pozostałej części ceny podniósł, że postępowanie sądowe nie zostało jeszcze zakończone. Skarżący podniósł również, że M. K. opuściła lokal [...] w budynku przy ul. [...] w [...], że faktycznie zamieszkuje w [...] w domu którego jest współwłaścicielem. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić z uwagi na zmianę stanu prawnego, spowodowaną orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego. Mianowicie w wyroku z dnia 27 maja 2002r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art.9.ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jest niezgodny z art.52 ust. l i art.83 w związku z art.2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej /Dz.U z 2002 Nr 78, poz.716, uzasadnienie orzeczenia OTK-A 2002/3/34/. Artykuł 9 ust.2 stanowił "przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące należy przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu w którym ma nastąpić zameldowanie". Z kolei art.15 ust.2 powołanej ustawy, który reguluje przesłanki wymeldowania stanowił, że "organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienia wymienione w art.9 ust.2 i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego..." Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, iż art.9 ust.2 ustawy jest niezgodny z Konstytucją spowodowało zmianę stanu prawnego nie tylko w sferze zameldowania, ale również wymeldowania, z uwagi na zawarte w art.15 ust.2 odesłanie do art. 9 ust.2 ustawy. Stąd też rozważając przesłanki wymeldowania zawarte w art.15 ust.2 ustawy należy uwzględnić, iż odesłanie do art.9 ust.2 stało się bezprzedmiotowe z uwagi na treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Przedmiotowy wyrok Trybunału Konstytucyjnego wszedł w życie z dniem 19 czerwca 2002r. /Dz.U z 2002r. Nr 78, poz.716/., ale z mocą wsteczną tj od momentu wprowadzenia art.9 ust.2 do ustawy o ewidencji ludności, co dokonane zostało ustawą z dnia 26 kwietnia 1984r. zmieniającą ustawę o ewidencji ludności /Dz.U z 1984r Nr 32, poz.176/. Zgodnie z art. 145 §1 pkt l b ustawy z dnia 30.08 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz. 1270/, sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Z kolei kodeks postępowania administracyjnego w art.145a reguluje szczególną przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego, jaką jest możliwość żądania wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją na podstawie którego została wydana decyzja. W przedmiotowej sprawie z uwagi na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, który orzekł, iż art.9 ust.2 ustawy jest niezgodny z Konstytucją, a zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 15 ust.2 ustawy, który odsyłał do art.9 ust.2 spełniona została dyspozycja art.145a kpa, a tym samym możliwość żądania wznowienia postępowania administracyjnego. Z kolei stwierdzenie przez sąd takich okoliczności, które są przyczynami wznowienia postępowania - zgodnie z art. 145 §1 pkt l b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - skutkować powinno uwzględnieniem skargi i uchyleniem decyzji, niezależnie od tego czy przyczyny te mają wpływ na wynik sprawy. Taka praktyka znajduje również wyraz w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 11.08.1999r. NSA orzekł "NSA uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego. Skoro zatem okoliczność stwierdzenia przez TK niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego /przesłanka wznowieniowa/, to taka regulacja prawna uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji (oraz decyzji organu I instancji) przez NSA" /sygn. akt IISA 1027/99, LEX nr 46809/. Mając zatem na uwadze obowiązujący stan prawny, Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Organy administracyjne prowadząc ponownie postępowanie wszczęte z wniosku A. K. o wymeldowanie M. K. winny uwzględnić obowiązujący stan prawny, który powstał po wejściu zakresie życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. w zakresie wymaganych przesłanek uzasadniających wymeldowanie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI