II SA/Kr 1/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję odmawiającą wdowie uprawnień kombatanckich po mężu, który służył w LWP i walczył z bandami, uznając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.
Skarżąca U. N. domagała się przyznania uprawnień wdowy po kombatancie, które odmówił jej Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Organ argumentował, że mąż skarżącej służył w NKWD, co dyskwalifikuje go z uprawnień. Sąd uchylił decyzję, wskazując na naruszenie przepisów KPA oraz ustawy o kombatantach. Podkreślono, że służba w LWP stanowiła samoistną podstawę uprawnień, a udział w walkach z bandami wymagał dalszego, szczegółowego zbadania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę U. N. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 23 maja 1995 r., która odmawiała jej uprawnień wdowy po kombatancie. Zmarły mąż skarżącej, L. N., posiadał uprawnienia przyznane przez ZBOWiD z tytułu służby w LWP w latach 1944-1945 oraz z tytułu "utrwalania władzy ludowej" w latach 1946-1947. Organ odmówił przyznania uprawnień, uznając, że służba w "Istriebitielnym Batalionie" (NKWD) dyskwalifikuje go z grona kombatantów. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów proceduralnych (art. 7 i 77 KPA) oraz prawa materialnego. Sąd podkreślił, że służba w LWP w okresie II wojny światowej stanowiła samoistną podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o kombatantach. Ponadto, kwestia udziału w walkach z bandami wymagała szczegółowego zbadania akt personalnych i przebiegu służby, a nie mogła stanowić negatywnej przesłanki bez dalszych ustaleń. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, służba w NKWD nie może być automatycznie traktowana jako negatywna przesłanka do pozbawienia uprawnień kombatanckich, jeśli istnieją inne, niezależne podstawy do ich zachowania.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że służba w LWP w okresie II wojny światowej stanowiła samoistną podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich. Udział w walkach z bandami wymagał dalszego, szczegółowego zbadania, a nie mógł być podstawą do odmowy bez analizy całokształtu służby.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
u.o.k. art. 1 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Służba w LWP w okresie II wojny światowej stanowi samoistną podstawę uprawnień kombatanckich.
u.o.k. art. 21 § ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Określa przesłanki odmowy uprawnień kombatanckich.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
p.o.p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
p.o.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.
przepisy wprowadzające art. 97 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przejście spraw z NSA do WSA po reformie sądownictwa administracyjnego.
Pomocnicze
u.o.k. art. 1 § ust. 2 pkt 4
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
u.o.k. art. 1 § ust. 2 pkt 6
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
u.o.k. art. 21 § ust. 2 pkt 4 lit. c
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
Dotyczy przesłanek negatywnych związanych z działalnością w NKWD.
u.o.k. art. 22 § ust. 2
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
przepisy wprowadzające art. 97 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzyganie o kosztach w sprawach przejętych przez WSA.
u.o.NSA art. 55 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Służba w LWP w latach 1944-1945 stanowi samoistną podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich. Udział w walkach z bandami wymaga szczegółowego zbadania i nie może być automatycznie podstawą do odmowy uprawnień. Organ naruszył przepisy KPA dotyczące wyjaśniania stanu faktycznego i zbierania dowodów.
Odrzucone argumenty
Argument organu, że służba w NKWD dyskwalifikuje z uprawnień kombatanckich, został odrzucony jako zbyt daleko idący i nieuwzględniający innych podstaw prawnych.
Godne uwagi sformułowania
nie można tego faktu traktować jako negatywnej przesłanki pozbawienia uprawnień kombatanckich, jeśli istnieją podstawy do ich zachowania z innego tytułu wymienionego w ustawie. samoistną podstawę uprawnień kombatanckich określoną w art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z 24. 01. 1991 r. nie można stwierdzić, bez szczegółowego zbadania jego akt personalnych i całego przebiegu służby, czy nie zachodzą przesłanki [...] co również mogłoby mieć wpływ na kwestię uprawnień kombatanckich wdowy po L. N..
Skład orzekający
Andrzej Irla
przewodniczący
Izabela Dobosz
sprawozdawca
Wojciech Jakimowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o kombatantach, zwłaszcza w kontekście służby w LWP i działalności w strukturach powojennych, a także stosowanie przepisów KPA w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych dowodów dotyczących służby danej osoby.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii uprawnień kombatanckich i pokazuje, jak sąd może korygować błędne interpretacje organów administracji, szczególnie w kontekście trudnej historii Polski.
“Czy służba w NKWD przekreślała status kombatanta? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Kr 1/04 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2004-05-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-01-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Andrzej Irla /przewodniczący/ Izabela Dobosz /sprawozdawca/ Wojciech Jakimowicz Symbol z opisem 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach Skarżony organ Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Sentencja Sygn. akt. II SA / Kr 1 /04 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 maja 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie SA Izabela Dobosz / spr. / AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2004r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w K. Krzysztofa Kozdronkiewicza sprawy ze skargi U. N. na decyzję Kierownika Urzędu Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 23 maja 1995r., Nr 2082/ W - 1018046 / 95 w przedmiocie odmowy uprawnień wdowy po kombatancie I. uchyla zaskarżoną decyzję, II zasądza od Kierownika Urzędu Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz skarżącej U. N. kwotę 107 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Sygn. akt. II SA/Kr 1 /04 UZASADNIENIE Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...]. 05.1995r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 21 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 20 ust. 3 oraz art. 22 ust. 2 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. Nr 17 poz. 75 ze zm. / odmówiono U. N. uprawnień wdowy po kombatancie. Zmarły mąż – L. N. miał uprawnienia przyznane przez ZBOWiD z tytułu "służby w Odrodzonym WP" [...].06. 1944 – [...].05.1945r. oraz z tytułu "utrwalania władzy ludowej" [...]. 03. 1946 – [...]. 07. 1947r. na podstawie zaświadczenia Miejskiego Sztabu Wojskowego z dnia [...].12.1974r. Okazało się, że służył on w Istriebitielnym Batalionie / Niszczycielskim Batalionie /, czyli w NKWD - co zdaniem Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych sprawia, że uprawnienia mu nie przysługują, a zatem także wdowie po nim. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego U. N. wnosi o uchylenie decyzji jako krzywdzącej i wnosi o zbadanie sprawy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o oddalenie skargi podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Skarga wpłynęła do NSA 11.06.1995r, a zatem przed wejściem w życie ustawy z 11.05.1995r. o NSA/Dz. U. Nr 74 poz. 368/. Naczelny Sąd Administracyjny 9.11.1995r. zawiesił postępowanie sądowe. Zostało ono podjęte 27.11.2003r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 / Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / p. o p. p. s. a. / sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone / co ma miejsce w niniejszym przypadku / podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy / art. 97 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm. /. Sądowa kontrola wykazała zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wbrew bowiem treści art. 7 kpa Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając m.in. na względzie słuszny interes obywatela oraz wbrew treści art. 77 kpa nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego. Uchwała SN z 3.04.1996r, III AZP 377 95 / OSNAPiUS 1996, nr 20 poz. 295 / stwierdza, iż "regulacja zawarta w art. 1 ust. 2 pkt 4 i art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach nie odnosi się do działalności kombatanckiej obywateli polskich, biorących udział w walkach w obronie ludności polskiej na obszarach dawnych województw: [...], [...], [...] i [...], działających w ramach tzw. "Niszczycielskich Batalionów". Nie oznacza to, iż udział obywateli polskich w walkach prowadzonych przez te bataliony może być uznawany za działalność kombatancką w rozumieniu art. 1 ust. 2 pkt 4 lub pkt 6 ustawy z 24.01.1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. Nr 17 z 1991 r. poz. 75 /, tym niemniej nie można tego faktu traktować jako negatywnej przesłanki pozbawienia uprawnień kombatanckich, jeśli istnieją podstawy do ich zachowania z innego tytułu wymienionego w ustawie. W niniejszej sprawie mąż skarżącej – L. N. brał udział w trakcie lI wojny światowej jako żołnierz LWP w działaniach wojennych odbywając służbę wojskową od [...].06.1944r. do [...].05.1945r. / l AWP /, zaświadczenie Miejskiego Sztabu Wojskowego w G. z [...].11.1973r / k. 4 akt administracyjnych /, co stanowi samoistną podstawę uprawnień kombatanckich określoną w art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z 24. 01. 1991 r. W aktach b. ZBOWiDU dotyczących L. N. są jednakże również informacje o tym, iż w okresie od [...].03.1946r. do [...].07.1947r. brał udział w walkach z bandami / zaświadczenie Miejskiego Sztabu Wojskowego w G. z [...].12.1974r, k. 32 akt administracyjnych /. Ponieważ jednak nie wszystkie urzędowe dokumenty zawierają tę ostatnią informację / nie ma jej np. w zaśw. WKR G. z [...].10.1967, k. 28 akt administracyjnych /,a w innych dokumentach podaje się rozmaite ugrupowania, z którymi jakoby miał walczyć L. N. nie można stwierdzić, bez szczegółowego zbadania jego akt personalnych i całego przebiegu służby, czy nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "c" ustawy z 24. 01. 1991r. o kombatantach..., co również mogłoby mieć wpływ na kwestię uprawnień kombatanckich wdowy po L. N.. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z 30. 08. 2002r. p. o. p. p. s. a. / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 / w zw. z art. 97 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. - przepisy wprowadzające ustawę - p. o. u. s. a. oraz ustawę p. o. p. p. s. a. / Dz. U. Nr 153 poz. 1271 /. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z 11.05.1995r. o NSA / Dz. U. Nr 74 poz. 368 ze zm. / w zw. z art. 97 § 2 cytowanych wyżej przepisów wprowadzających.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI