II SA/Ke 839/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2006-07-20
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęsamowola budowlanarozbiórkanadzór budowlanypostępowanie administracyjneuchylenie decyzjinaruszenie procedury

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę garaży, uznając naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji.

Skarżąca T. P. wniosła skargę na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę dwóch garaży typu 'blaszak' wybudowanych bez pozwolenia. Zarzucała naruszenie przepisów KPA, w tym opóźnione zawiadomienie o wszczęciu postępowania i brak jasnych wskazówek co do wymaganych dokumentów. Sąd uznał te zarzuty za zasadne, stwierdzając, że organy administracji naruszyły zasady praworządności i informowania stron, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją postanowień.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę T. P. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą rozbiórkę dwóch garaży typu 'blaszak' wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczące opóźnionego zawiadomienia o wszczęciu postępowania i utrudnionego przygotowania się do sprawy, a także kwestionowała konieczność uzyskania pozwolenia na budowę dla garaży postawionych przez jej zmarłą matkę. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przez organy administracji przepisów art. 7 i 9 KPA. Wskazał, że skarżąca została powiadomiona o wszczęciu postępowania z dużym opóźnieniem, a nałożony na nią obowiązek przedstawienia dokumentów był nieprecyzyjny i zakreślono na niego zbyt krótki termin. Sąd podkreślił, że organy powinny stać na straży praworządności i należycie informować strony o ich prawach i obowiązkach. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz postanowienie o nałożeniu obowiązku. Sąd oddalił pozostałe zarzuty skarżącej, uznając, że garaże, mimo iż nie są trwale związane z gruntem, wymagały pozwolenia na budowę, a obowiązek rozbiórki zasadnie nałożono na T. P. jako spadkobierczynię i inwestora.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie zasad praworządności i obowiązku informowania stron przez organy administracji, skutkujące nieprecyzyjnym określeniem obowiązków i zbyt krótkim terminem na ich wykonanie, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzających ją postanowień.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca została powiadomiona o wszczęciu postępowania z dużym opóźnieniem, a nałożony na nią obowiązek przedstawienia dokumentów był niejasny i zakreślono na niego zbyt krótki termin. Organy nie wypełniły obowiązku należytego informowania stron o ich prawach i obowiązkach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

prawo budowlane art. 28

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 48 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 48 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

prawo budowlane art. 48 § 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów administracji do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony.

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów administracji do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, udzielania wskazówek.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

prawo budowlane art. 30 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Określa termin 120 dni na rozbiórkę lub przeniesienie obiektów tymczasowych.

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organy administracji przepisów KPA dotyczących zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania. Naruszenie przez organy administracji obowiązku należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych. Nieprecyzyjne określenie obowiązku nałożonego na skarżącą oraz zakreślenie zbyt krótkiego terminu do jego wykonania.

Odrzucone argumenty

Zgoda sąsiada na postawienie garaży. Garaże nie są trwale związane z gruntem i są obiektem tymczasowym.

Godne uwagi sformułowania

organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki, niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych organy czuwają nad tym, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wskazówek

Skład orzekający

Dorota Chobian

przewodniczący sprawozdawca

Renata Detka

członek

Jacek Kuza

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących informowania stron i prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawach budowlanych, a także definicja obiektów tymczasowych w prawie budowlanym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i stanu faktycznego. Interpretacja przepisów KPA ma charakter ogólny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet w przypadku oczywistej samowoli budowlanej. Jest to ważna lekcja dla prawników procesowych i urzędników.

Błędy proceduralne uchyliły nakaz rozbiórki garaży. Jak sądy pilnują praworządności?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 839/05 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2006-07-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Dorota Chobian /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Kuza
Renata Detka
Symbol z opisem
6011 Nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, rozbiórkę lub użytkowanie
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, art.9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1c, art. 135, art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 28
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka,, Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant Sekretarz sądowy Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 lipca 2006 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak:[...], II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /tekst jednolity Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016 ze zm./ oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nakazującą T. P. rozbiórkę dwóch garaży typu "blaszak" o wymiarach zewnętrznych 4,0m na 6,0m i 4,0m na 5,0 m na działce nr 507, przy ulicy J. w K. W., wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonując w dniu 3 czerwca 2004 r. na wniosek E. B. oględzin ustalił, że na terenie działki Nr 507 w K. W., należącej do T. P., znajdują się między innymi dwa garaże typu ,,blaszak" o wymiarach 4,0 m na 6,0 m i 4,0 m na 5,0 m. usytuowane w odległości 0,2 m od granicy działki. Uczestnicząca w oględzinach T. P. oświadczyła, że przedmiotowe garaże zostały postawione w latach 2001-2002, bez uzyskania pozwolenia, w miejsce istniejących szop gospodarczych. W czasie prowadzonego postępowania wyjaśniającego T. P. zgłaszając się do Powiatowego Inspektora w dniu 4.08.2004r. oświadczyła m. in. że przedmiotowe garaże zostały postawione tymczasowo i ich docelowe usytuowanie zostanie uregulowane w bieżącym roku, po zakończeniu remontu dachu i rozbudowie domu. Przeprowadzone w dniu 16.12.2004 r. oględziny potwierdziły fakt, że garaże, z których jeden zakupiony i postawiony w 1999r. a drugi wybudowany wiosną 2000r. nie zostały rozebrane, co poskutkowało wydaniem przez organ I instancji w dniu [...] postanowienia wstrzymującego wykonywanie robót budów lanych przy dwóch garażach typu blaszak z jednoczesnym nałożeniem obowiązku przedstawienia w terminie 1 -go miesiąca od dnia otrzymania postanowienia zaświadczenia Burmistrza Miasta i Gminy o zgodności budowy garaży z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust.2 pkt 1,2 i 4 oraz ust. 3. Ponieważ w wyznaczonym terminie nie przedłożono wymaganych dokumentów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] decyzję nakazującą rozbiórkę. Organ odwoławczy wskazał, że postawienie w latach 1999 i 2000 garaży bez stosownego pozwolenia stanowiło samowolę budowlaną dlatego też zasadnie organ I instancji wydał na podstawie art. 48 ust.
2
2 Prawa budowlanego postanowienie, skoro zaś zobowiązana nie wykonała obowiązku wynikającego z tego postanowienia, zasadnie organ I instancji, korzystając z art. 48 ust. 1 i 4 nakazał T. P. / spadkobierczyni zmarłej H. W./ rozbiórkę przedmiotowych garaży. Odnosząc się do zawartych w odwołaniu zarzutów skarżącej, że nie zgadza się ona z decyzją, bowiem garaże zostały postawione przez jej matkę w 1999 r. organ odwoławczy wskazał, że T. P. na mocy postanowienia z dnia [...] sygn. [...] nabyła w całości spadek po zmarłej matce wobec czego nie ma znaczenia, kiedy garaże zostały wybudowane.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego T. P. domagała się uchylenia decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia[...], zarzucając naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane. Skarżąca podniosła, że postępowanie w sprawie wybudowania przez jej matkę garaży zostało wszczęte 1 czerwca 2004 r. a zawiadomienia o tym dokonano dopiero w dniu 20 grudnia 2004 r. utrudniając jej przygotowanie się do sprawy i przedstawienie odpowiednich wyjaśnień oraz wniosków. Zawiadomienie o terminie oględzin także otrzymała z naruszeniem przepisów kpa, co uniemożliwiło jej przedstawienie odpowiednich dokumentów. Skarżąca nadal podtrzymała zarzuty dotyczące tego, że garaże stawiała jej matka, która zmarła w 2001 r. i dlatego odszukanie jakiś dokumentów jest bardzo utrudnione. Garaże nie są trwale z gruntem związane, są obiektem tymczasowym, powstały w miejscu starych szop, w jednym z nich trzyma ona rzeczy związane z prowadzeniem gospodarstwa a w drugim jej mąż/inwalida/ samochód.
W odpowiedzi na tę skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu swojej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ ten m. in. wskazał, że późne zawiadomienie T. P. o wszczęciu postępowania administracyjnego spowodowane było niewykonaniem przez nią zadeklarowanej w dniu 3 czerwca 2004r. przebudowy do końca 2004 r. przedmiotowych garaży według nowej lokalizacji a twierdzenie, że zbyt późne zawiadomienie utrudniło jej przygotowanie się do sprawy i przedstawienie dokumentów, wyjaśnień i wniosków jest bezpodstawne, gdyż posiadane dokumenty mogła złożyć w każdym terminie, nie czekając na wezwanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadnie skarżąca zarzuca, iż w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania. Mianowicie formalnie o tym że " w dniu 01.06.2004r. zostało wszczęte w związku z wnioskiem E. B. ... postępowanie administracyjne w sprawie wybudowanych 2
3
szt. garaży ..." T. P. została powiadomiona zawiadomieniem z dnia 20 grudnia 2004r.v doręczonym jej w dniu 23 grudnia 2004 r. Z treści tego zawiadomienia można wnioskować, iż postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte na wniosek a nie z urzędu. Przed doręczeniem tego zawiadomienia organ I instancji podjął czynności polegające na przeprowadzeniu oględzin istniejącej zabudowy całej działki, następnie pismem z dnia 1 lipca 2004 r. zawiadomił strony, że "sprawa lokalizacji przy granicy działki Nr 507/507 wolnostojących garaży ... nie mogła być załatwiona w jednomiesięcznym terminie z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego" i następnie w dniu 4 sierpnia 2004 r. odebrał od skarżącej oświadczenie, że "sprawa zmiany docelowego usytuowania garaży zostanie uregulowana w bieżącym roku". Tak więc skarżąca mogła być przekonana, że sprawa nie dotyczy samowoli budowlanej, stwierdzenie której może za sobą pociągać obowiązek rozbiórki, lecz samej lokalizacji garaży, zwłaszcza, że po złożeniu przez nią oświadczenia o zmianie docelowego usytuowania garaży organ nadzoru budowlanego wstrzymał się z dalszymi czynnościami do dnia 7 grudnia, kiedy to wydał zawiadomienie o oględzinach w dniu 16 grudnia 2004 r. działki, dotyczących wybudowania garaży i wezwanie stron na te oględziny. Postanowieniem z dnia [...] nałożono na skarżącą obowiązek złożenia w terminie jednego miesiąca / z pouczeniem, że postanowienie nie podlega zaskarżeniu/ " dokumentów o jakich mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1,2 i 4 oraz ust 3". W uzasadnieniu tego postanowienia także nie sprecyzowano, o jakie dokumenty chodzi.
Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki, niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Z kolei zgodnie z art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wskazówek. W ocenie sądu zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane na skutek prowadzenia postępowania w sposób naruszający powyższe przepisy. W szczególności zaś naruszało te przepisy nałożenie na skarżącą obowiązku, bez sprecyzowania go w taki sposób, aby był on przez nią zrozumiały i zakreślenie krótkiego, bo tylko miesięcznego, terminu do jego wykonania / bez możliwości zaskarżenia tego postanowienia/. Dlatego też uchyleniu podlegały nie tylko zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ale także postanowienie z dnia [...] o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
4
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./. zaś o niewykonalności decyzji na podstawie art. 152 tej samej ustawy.
Odnośnie pozostałych, podniesionych przez skarżącą zarzutów, nie są one zasadne. Okoliczność, iż w czasie stawiania garaży sąsiad wyrażał na to zgodę jest bez znaczenia, skoro prawidłowo organy obu instancji uznały, że na ich postawienie wymagane było pozwolenie na budowę. Oceny tej nie zmienia podnoszona w skardze okoliczność, że garaże nie są trwale związane z gruntem, co zdaniem skarżącej świadczyć ma o tym, że są obiektem tymczasowym. Zgodnie z art. 28 prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 -31, które w sposób enumeratywny wyliczają, jakie budowy i roboty budowlane nie wymagają pozwolenia. Jeśli chodzi o obiekty tymczasowe budowlane, nie połączone trwale z gruntem, tylko wówczas nie wymagają one uzyskania pozwolenia na budowę / a jedynie zgłoszenia/, gdy są przewidziane do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 prawa budowlanego, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Chociażby z tego względu, że ani skarżąca ani jej matka nie zgłaszały budowy tych garaży i stoją one już od kilku lat, prawidłowo organy uznały, że ich postawienie wymagało uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zasadnie także organy uznały, że obowiązek rozbiórki może być nałożony na T. P., jako, że jest ona wyłączną właścicielką nieruchomości z tytułu spadkobrania. Ponadto, jak wynika z okazanego przez nią w trakcie oględzin w dniu 16 grudnia 2004 r., wystawionego na jej nazwisko rachunku na zakup w 1999 r. garażu, to ona była inwestorem przynajmniej tego jednego obiektu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI