II SA/Ke 808/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę Wójta Gminy Łopuszno na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego, które stwierdziło nieważność zarządzenia Wójta w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków kierownika Gminnego Ośrodka Zdrowia bez przeprowadzenia wymaganego prawem konkursu.
Sprawa dotyczyła skargi Wójta Gminy Łopuszno na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego, które stwierdziło nieważność zarządzenia Wójta w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków kierownika Gminnego Ośrodka Zdrowia. Wojewoda uznał, że zarządzenie zostało wydane bez podstawy prawnej, ponieważ ustawa o działalności leczniczej wymaga przeprowadzenia konkursu na stanowisko kierownika. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargę Wójta i potwierdzając, że brak jest przepisów pozwalających na powierzenie pełnienia obowiązków kierownika bez konkursu, co stanowi istotne naruszenie prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę Wójta Gminy Łopuszno na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego, które stwierdziło nieważność zarządzenia Wójta z dnia 30 stycznia 2020 r. w sprawie powierzenia T.J. pełnienia obowiązków Kierownika Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Gminnego Ośrodka Zdrowia w Ł. na okres do czasu wyłonienia kierownika w drodze konkursu. Wojewoda uznał zarządzenie za wydane bez podstawy prawnej, wskazując, że ustawa o działalności leczniczej (u.d.l.) w art. 49 ust. 1 pkt 1 wymaga przeprowadzenia konkursu na stanowisko kierownika podmiotu leczniczego. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu nadzoru, podkreślając, że przepisy u.d.l. nie przewidują możliwości powierzenia pełnienia obowiązków kierownika zamiast powołania go w trybie konkursowym. Sąd zaznaczył, że kompetencja do dokonania czynności prawnej w prawie publicznym musi mieć wyraźne umocowanie w przepisach, a analogia jest niedopuszczalna. Podkreślono, że art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym, na który powoływał się Wójt, stanowi jedynie o ogólnej kompetencji w zakresie zatrudniania i zwalniania kierowników, ale szczegółowe regulacje określa ustawa. Sąd stwierdził, że Wójt wykroczył poza przyznaną kompetencję, a brak podstaw do zastosowania art. 49 ust. 4 u.d.l. (powołanie osoby wskazanej przez podmiot tworzący po dwóch nieudanych konkursach) był oczywisty, gdyż konkursy nie zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy lub wcale. Sąd uznał, że stwierdzenie nieważności zarządzenia przez Wojewodę było uzasadnione, a przyczyny podjęcia zarządzenia przez Wójta, choć zrozumiałe z perspektywy zapewnienia ciągłości funkcjonowania ośrodka zdrowia, nie mogły usprawiedliwić naruszenia prawa. Skarga Wójta została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, niedopuszczalne jest powierzenie pełnienia obowiązków kierownika podmiotu leczniczego bez przeprowadzenia wymaganego prawem konkursu. Przepisy ustawy o działalności leczniczej nie przewidują takiej możliwości, a kompetencja organu musi mieć wyraźne umocowanie w przepisach prawa.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko organu nadzoru, że ustawa o działalności leczniczej wymaga przeprowadzenia konkursu na stanowisko kierownika podmiotu leczniczego. Brak jest przepisów pozwalających na powierzenie pełnienia obowiązków kierownika w inny sposób, a kompetencja organu musi być wyraźnie określona w przepisach, nie może być domniemywana. Zarządzenie Wójta wydane bez podstawy prawnej stanowi istotne naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (16)
Główne
u.d.l. art. 49 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej
u.d.l. art. 49 § ust. 2
Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej
u.d.l. art. 49 § ust. 3
Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej
u.d.l. art. 49 § ust. 4
Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej
u.d.l. art. 49 § ust. 6
Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.d.l. art. 46 § ust. 1
Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej
u.s.g. art. 30 § ust. 2 pkt 5
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 33 § ust. 5
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 90 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 91 § ust. 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
p.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 148
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p. art. 42 § § 4
Kodeks pracy
k.p.c. art. 248
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarządzenie Wójta o powierzeniu pełnienia obowiązków kierownika SP ZOZ bez przeprowadzenia konkursu zostało wydane bez podstawy prawnej, gdyż ustawa o działalności leczniczej wymaga przeprowadzenia konkursu. Przepisy ustawy o samorządzie gminnym nie mogą zastępować szczegółowych regulacji ustawy o działalności leczniczej w zakresie obsadzania stanowisk kierowniczych w podmiotach leczniczych. Kompetencja organu administracji publicznej musi mieć wyraźne umocowanie w przepisach prawa, nie może być domniemywana.
Odrzucone argumenty
Wójt argumentował, że zarządzenie było konieczne dla zapewnienia ciągłości funkcjonowania ośrodka zdrowia w sytuacji nagłej i nieprzewidzianej. Wójt powoływał się na przepisy ustawy o samorządzie gminnym jako podstawę prawną zarządzenia. Wójt podnosił, że naruszenie prawa, jeśli wystąpiło, było nieistotne.
Godne uwagi sformułowania
Kompetencja do dokonania określonej czynności prawnej w prawie publicznym nie może być domniemywana, lecz winna znajdować swe wyraźne umocowanie w przepisach ustrojowych. Przepisy ustawy o działalności leczniczej nie przewidują możliwości powierzenia pełnienia obowiązków kierownika podmiotu leczniczego, zamiast powołania kierownika takiego podmiotu w trybie art. 49 tej ustawy. Zarządzenie takie musiałoby się bowiem opierać na swoistej analogii, niedopuszczalnej w tym przypadku ze względu na fundamentalną dla prawa publicznego zasadę praworządności.
Skład orzekający
Agnieszka Banach
sprawozdawca
Beata Ziomek
przewodniczący
Jacek Kuza
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących konkursu na stanowisko kierownika podmiotu leczniczego oraz zasady praworządności w prawie administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku przeprowadzenia konkursu na stanowisko kierownika SP ZOZ i powołania się na przepisy ogólne samorządu gminnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w sektorze ochrony zdrowia – konieczności przeprowadzenia konkursu na stanowisko kierownika placówki medycznej. Pokazuje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do wymogów formalnych w prawie publicznym.
“Czy wójt może pominąć konkurs na szefa przychodni? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Sektor
ochrona zdrowia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ke 808/20 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2020-11-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-08-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Agnieszka Banach /sprawozdawca/ Beata Ziomek /przewodniczący/ Jacek Kuza Symbol z opisem 6202 Zakłady opieki zdrowotnej 6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze Hasła tematyczne Samorząd terytorialny Służba zdrowia Sygn. powiązane II GSK 344/21 - Wyrok NSA z 2024-05-09 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 2190 art. 46 ust. 1, art. 49 ust. 1 pkt 1, ust. 2 -4 i ust. 6, art. 111 Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - tekst jedn. Dz.U. 2019 poz 506 art. 30 ust. 2 pkt 5 i art. 33 ust. 5, art. 90 ust. 1 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity Dz.U. 2019 poz 2325 art. 119 pkt 2, art. 151. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Asesor WSA Agnieszka Banach (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Wójta Gminy Łopuszno na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 22 czerwca 2020r. znak: PNK.I.4130.34.2020 w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków kierownika samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej gminnego ośrodka zdrowia oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 22 czerwca 2020 r. znak: PNK.I.4130.34.2020 Wojewoda Świętokrzyski (dalej też w skrócie jako "Wojewoda"), działając na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 713 ze zm.) zwanej dalej "u.s.g." stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy Ł.Nr 4/2020 z dnia 30 stycznia 2020 r. w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków Kierownika Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Gminnego Ośrodka Zdrowia w Ł. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Wojewoda wyjaśnił, że ww. zarządzeniem Wójt Gminy Ł. (dalej też w skrócie jako "Wójt") powierzył T.J. pełnienie obowiązków Kierownika SP ZOZ Gminnego Ośrodka Zdrowia w Ł. na okres od dnia 1 lutego 2020 r. do dnia zatrudnienia kierownika wyłonionego w drodze konkursu. Zarządzenie to zostało przedłożone do organu nadzoru w dniu 25 maja 2020 r. Jako podstawę prawną jego wydania wskazano art. 30 ust. 2 pkt 5 oraz art. 33 ust. 5 u.s.g. Z uzasadnienia do ww. zarządzenia wynika, że w związku z wyjątkową sytuacją wypowiedzenia umowy o pracę przez dotychczasowego kierownika i upływem okresu tego wypowiedzenia w dniu 31 stycznia 2010 r. niezbędne było wydanie tego aktu w celu zapewnienia ciągłości działania podmiotu leczniczego. Wojewoda wskazał, powołując się na wyjaśnienia Wójta z dnia 19 czerwca 2020 r., że poprzedni kierownik ośrodka złożył wypowiedzenie w dniu 28 października 2019 r., zaś w dniu 30 października 2019 r. złożył wniosek o udzielenie urlopu wypoczynkowego w okresie 12-29 listopada 2019 r. oraz jego kontynuację do 13 grudnia 2019 r. W pozostałym okresie wypowiedzenia kierownik wykonywał pracę i nie był zwolniony z jej świadczenia. W związku z powyższym wypowiedzeniem umowy, obawiając się "rzeczywistego paraliżu" funkcjonowania ośrodka zdrowia Wójt wyjaśnił, że stanął przed koniecznością zabezpieczenia ciągłości działania podmiotu leczniczego. Organu nadzoru powyższe zarządzenie uznał jednak za wydane bez podstawy prawnej, bowiem obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości powierzenia pełnienia obowiązków kierownika podmiotu leczniczego, zamiast powołania tego kierownika w trybie art. 49 ustawy o działalności leczniczej. Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 295 ze zm.), zwana dalej "ustawą" - w art. 49 ust. 1 pkt 1 - przewiduje obowiązek przeprowadzenia konkursu na stanowisko kierownika podmiotu leczniczego. Tylko w przypadku, gdy w wyniku postępowania w dwóch kolejnych konkursach kandydat nie został wybrany, podmiot tworzący nawiązuje stosunek pracy albo zawiera umowę cywilnoprawną z osobą przez siebie wskazaną, po zasięgnięciu opinii komisji konkursowej (art. 49 ust. 4 ww. ustawy). Wojewoda podkreślił, że powołany w podstawie prawnej kwestionowanego zarządzenia art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy nie dawał Wójtowi upoważnienia do podjęcia kwestionowanego aktu, gdyż stanowi on jedynie o generalnej kompetencji organu wykonawczego gminy w zakresie zatrudniania i zwalniania kierowników gminnych jednostek organizacyjnych. Szczegółowe uregulowania w tej kwestii określa jednak zawsze ustawa. Kompetencja do dokonania określonej czynności prawnej w prawie publicznym nie może być domniemywana, lecz winna znajdować swe wyraźne umocowanie w przepisach ustrojowych. Zdaniem organu nadzoru, w niniejszej sprawie nie zachodzą nadzwyczajne okoliczności uprawniające do powołania do pełnienia obowiązków kierownika. Stosunek pracy dotychczasowego kierownika ośrodka zdrowia został rozwiązany z zachowaniem 3-miesięcznego okresu wypowiedzenia. Okres ten był zatem odpowiednio długi dla podjęcia wymaganych prawem czynności zmierzających do powołania komisji konkursowej i obsadzenia zwolnionego stanowiska. Odnosząc się do zarzutu umorzenia postępowania nadzorczego z uwagi na upływ 30-dniowego terminu do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego, gdyż kwestionowane zarządzenie zostało przedłożone inspektorom Wydziału Polityki Społecznej i Zdrowia ŚUW podczas kontroli przeprowadzanej w dniu 5 lutego 2020r., Wojewoda podniósł, że zgodnie z art. 91 ust. 1 u.s.g. o nieważności zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia zarządzenia, w trybie określonym w art. 90 u.s.g. Akt podlegający nadzorowi organ powinien przekazać do Wojewody w oryginale, w całości, w formie kompletnej, z załącznikami, zaś udostępnienie kopii zarządzenia czy też jego oryginału zespołowi kontrolnemu nie spełnia przesłanek przekazania zarządzenia do organu nadzoru w powyższym trybie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze wniósł Wójt Gminy Ł., zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie art. 91 ust. 1 u.s.g. przez przyjęcie, że przedmiotowe zarządzenie w sposób rażący narusza prawo oraz art. 91 ust. 4 u.s.g. polegające na jego niezastosowaniu. W uzasadnieniu skargi organ podniósł, że z panujących pomiędzy dotychczasowym kierownikiem ośrodka a organem relacji i rozmów wynikało, że kierownik zamierza kontynuować współpracę, czemu dowodzi niewykorzystanie bieżącego urlopu wypoczynkowego oraz świadczenie pracy w okresie wypowiedzenia. Ponadto z posiadanej przez organ wiedzy w dniu wydania ww. zarządzenia wynikało, że kierownik upoważnił w dniu 2 lipca 2019 r. pracownika Ośrodka do zastępowania go w czasie nieobecności lub w innych przypadkach czasowego braku możliwości pełnienia obowiązków służbowych. Biorąc powyższe pod uwagę, organ pozostawał przez cały ww. okres wypowiedzenia w przekonaniu, że zabezpieczona jest ciągłość funkcjonowania ośrodka zdrowia, skoro upoważniono pracownika do zastępowania kierownika, tym bardziej, że zostały dodatkowo stworzone ku temu odpowiednie warunki poprzez uchwalenie nowego statutu uchwałą Rady Gminy w Ł. z dnia 29 października 2019 r. w sprawie nadania statutu Publicznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej Gminnemu Ośrodkowi Zdrowia w Ł. (Dz. Urz. Woj. Święt. 2019 r. poz. 4261). Dalej organ wskazał, że w dniu 29 stycznia 2020 r. powziął nieoficjalną informację, iż osoba upoważniona do zastępowania kierownika złożyła wypowiedzenie umowy o pracę i nie zamierza w żadnym zakresie kontynuować zatrudnienia. Co więcej, osoba ta udała się na zwolnienie lekarskie. Zaistniała sytuacja wymusiła konieczność podjęcia kwestionowanego zarządzenia. Organ, rozważając wzajemną relację różnych dóbr prawnych, tj.: niejednoznaczną możliwość prawną "powierzenia/powołania do pełnienia obowiązków", a dóbr takich jak: zdrowie i życie mieszkańców Gminy będących pacjentami ośrodka zdrowia, przepisy prawa pracy (min. wypłata wynagrodzeń pracowników ZOZ) i przepisy prawa cywilnego (realizacja zobowiązań cywilnoprawnych), dokonał wyboru dóbr: życie i zdrowie mieszkańców, zapewnienia dalszego sprawnego i niezakłóconego funkcjonowania podmiotu leczniczego. Dlatego też organ powierzył pełnienie obowiązków Kierownika Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Gminnego Ośrodka Zdrowia w Ł. osobie posiadającej kwalifikacje do zajmowania tego stanowiska pomimo nieprzeprowadzenia konkursu. W ocenie skarżącego, stanowisko Wojewody jest błędne, gdyż kwestionowane zarządzenie nie narusza prawa w sposób rażący, a tym samym brak jest podstaw do zastosowania najbardziej dotkliwej sankcji w postaci stwierdzenia jego nieważności. Organ gminy podniósł nadto, że z powołaniem komisji konskursowej oczekiał na zwolnienie stanowiska, która to okoloczność miała nastąpić dnia 31 stycznia 2020r. Komisję konkursową powołuje się w terminie 2 miesięcy od dnia zwolnienia stanowiska objętego konkursem. Skarżący zauważył, że przeprowadizł dwukrotnie postepowanie konkursowe na stanowiskao Kierownika ww. Ośrodka, ale żadne z postepowań nie zostało rozstrzygniete i dlatego skorzystano ostyatecznei z regulacji przedwidzianej w art. 49 ust. 4 ustawy o działalności leczniczej. Reasumując, skarżący stanął na stanowisku, że Sąd kontrolujący działania organów administracji wyłącznie pod kątem zgodności ich działania z przepisami prawa winien skargę uwzględnić i wyeliminować zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze. Zdaniem organu, stan faktyczny sprawy uzasadnia przyjęcie, że Wójt Gminy Ł. dopuścił się co najwyżej nieistotnego naruszenia prawa. Ponadto na podstawie art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 248 k.p.c. skarżący wniósł o wezwanie wymienionych w skardze podmiotów do złożenia dowodów (akt osobowych G.M. i akt postępowania kontorlonego znak: PSZ.IX.9612.2.2020) oraz ich przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wraz z innymi dokumentami załączonymi do skargi. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.") wobec stanowisk skarżącego i organu wyrażonych odpowiednio w pismach z dnia 16 września 2020 r. i z dnia 21 września 2020 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 148 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd administracyjny uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się takich uchybień w kwestionowanym rozstrzygnięciu nadzorczym, które uzasadniałyby uwzględnienie wniesionej skargi. Skarga Wójta Gminy Ł. nie zasługuje zatem na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowoadministracjnej poddane zostało w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 22 czerwca 2020 r. stwierdzające nieważność zarządzenia Wójta Gminy Ł. z dnia 30 stycznia 2020 r. w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków kierownika Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Gminnego Ośrodka Zdrowia w Ł. Podstawę prawną ww. zarządzenia stanowiły art. 30 ust. 2 pkt 5 oraz art. 33 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506 z późn. zm., dalej jako "u.s.g."). Przepisy te jednak nie mogły stanowić wystarczającej podstawy prawnej dla wydania zaskarżonego zarządzenia. Ustawa o działalności leczniczej reguluje szczegółowo kwestie dotyczące zatrudniania i zwalniania kierowników gminnych jednostek organizacyjnych wykonujących działalność leczniczą. Stosownie do art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (na datę wydania zarządzenia - Dz. U. z 2018 r. poz. 2190 z późn. zm.), zwanej dalej "u.d.l.", odpowiedzialność za zarządzanie podmiotem leczniczym niebędącym przedsiębiorcą ponosi kierownik. Zgodnie z art. 49 ust. 1 pkt 1 u.d.l., w podmiocie leczniczym niebędącym przedsiębiorcą przeprowadza się konkurs m.in. na stanowisko kierownika. Konkurs na stanowisko kierownika ogłasza podmiot tworzący, a na pozostałe stanowiska – kierownik (art. 49 ust. 2 u.d.l.). Jeżeli do konkursu nie zgłosiło się co najmniej dwóch kandydatów lub w wyniku konkursu nie wybrano kandydata albo z kandydatem wybranym w postępowaniu konkursowym nie nawiązano stosunku pracy albo nie zawarto umowy cywilnoprawnej, odpowiednio podmiot tworzący lub kierownik ogłasza nowy konkurs w okresie 30 dni od dnia zakończenia postępowania w poprzednim konkursie (art. 49 ust. 3 u.d.l.). Jeżeli w wyniku postępowania w dwóch kolejnych konkursach kandydat nie został wybrany z przyczyn określonych w ust. 3, odpowiednio podmiot tworzący albo kierownik nawiązuje stosunek pracy albo zawiera umowę cywilnoprawną z osobą przez siebie wskazaną po zasięgnięciu opinii komisji konkursowej (art. 49 ust. 4 u.d.l.). Z kandydatem na stanowisko określone w ust. 1, wybranym w drodze konkursu lub wskazanym w trybie ust. 4, nawiązuje się stosunek pracy albo zawiera umowę cywilnoprawną na 6 lat. Okres ten może być przedłużony do 8 lat, jeżeli do osiągnięcia wieku emerytalnego pracownikowi brakuje nie więcej niż 2 lata. (art. 49 ust. 6 u.d.l.). W świetle przywołanych przepisów prawa należy podzielić stanowisko Wojewody Świętokrzyskiego, że przepisy ustawy o działalności leczniczej nie przewidują możliwości powierzenia pełnienia obowiązków kierownika podmiotu leczniczego, zamiast powołania kierownika takiego podmiotu w trybie art. 49 tej ustawy. Sąd w składzie orzekającym podziela zatem stanowisko wyrażone przez tut. Sąd w sprawie sygn. akt II SA/Ke 974/15 (wyrok z dnia 17 grudnia 2015 r., zob. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Brak jest bowiem nadal przepisu przyznającego expressis verbis upoważnienie do powierzenia pełnienia obowiązków kierownika podmiotu leczniczego niebędącego przedsiębiorcą, w tym przypadku kierownika, co oznacza niedopuszczalność podjęcia przez Wójta zarządzenia w takim przedmiocie. Zarządzenie takie musiałoby się bowiem opierać na swoistej analogii, niedopuszczalnej w tym przypadku ze względu na fundamentalną dla prawa publicznego zasadę praworządności, która wymaga, aby każde działanie organu administracji publicznej miało nie budzącą wątpliwości podstawę prawną w przepisach obowiązującego prawa. Wzgląd na tę zasadę sprzeciwia się przyjmowaniu domniemania istnienia kompetencji nie wyrażonych wprost w przepisach. Brak przy tym podstaw do uznania istnienia luki prawnej w tej kwestii, bowiem można przytoczyć przykłady rozwiązań wskazujących, iż tam gdzie ustawodawca miał zamiar wprowadzić możliwość powierzenia pełnienia obowiązków określonego organu administracji publicznej czy kierownika innej jednostki organizacyjnej wykonującej zadania publiczne, to ją wprost w przepisach zawarł. Tak jest np. w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 910 ze zm.), w której - w art. 63 ust. 13 - przewidziano możliwość powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora szkoły, uprzednio - w art. 36a ust. 4a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (zob. wyroki WSA w Gorzowie Wielkopolskim: z dnia 7 października 2015 r., sygn. akt II SA/Go 466/15, z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Go 879/12 i z dnia 8 października 2014 r., sygn. akt II SA/Go 611/14, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 1248/11, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 maja 2015 r., sygn. akt IV SA/Gl 637/14, wyrok WSA w Lublinie z dnia 29 maja 2014 r., sygn. akt III SA/Lu 106/14, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl/). Podstawy prawnej zarządzenia Wójta nie mógł także stanowić art. 42 § 4 Kodeksu pracy, z którego wynika możliwość powierzenia pracownikowi innej pracy, na okres nie przekraczający 3 miesiącu w roku kalendarzowym. Przepis ten przewiduje uprawnienie pracodawcy w stosunku do już zatrudnionych pracowników, a z taką sytuacją nie mamy do czynienia w sprawie. Podobnie powołany w zakwestionowanym zarządzeniu art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy o samorządzie gminnym nie dawał Wójtowi upoważnienia do podjęcia unieważnionego przez Wojewodę zarządzenia, gdyż stanowi on jedynie o generalnej kompetencji organu wykonawczego gminy w zakresie zatrudniania i zwalniania kierowników gminnych jednostek organizacyjnych. Szczegółowe uregulowania w tej kwestii określa jednak zawsze ustawa. Kompetencja do dokonania określonej czynności prawnej w prawie publicznym nie może być bowiem domniemywana, lecz powinna znajdować swe wyraźne umocowanie w przepisach ustrojowych. Powierzając zatem pełnienie obowiązków Kierownika Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej Gminnego Ośrodka Zdrowia w Ł. Wójt Gminy Ł. wykroczył ponad przyznaną w art. 49 ust. 1, 2 i 6 u.d.l. kompetencję nawiązywania stosunku pracy z kierownikiem podmiotu leczniczego. Okoliczności sprawy podniesione przez Wojewodę i niekwestionowane przez skarżącego wskazują, że na datę wydania unieważnionego zarządzenia brak było podstaw do zastosowania art. 49 ust. 4 ustawy, albowiem nie został spełniony warunek braku wyboru kandydata w dwóch kolejnych konkursach oraz nie została zasięgnięta opinia komisji konkursowej. Konkurs na stanowisko kierownika ww. podmiotu leczniczego przeprowadzono po wydaniu skontrolowanego zarządzenia Wójta z dnia 20 stycznia 2020 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że Wójt Gminy Ł. wydał zarządzenie nr 4/2020 w sytuacji braku ku temu podstawy prawnej w obowiązujących przepisach prawa. Tego typu wada jest na tyle istotna, że musiała skutkować stwierdzeniem nieważności ww. zarządzenia przez organ nadzoru. Bez znaczenia dla wyniku sprawy pozostają przy tym przyczyny podjęcia zarządzenia z dnia 30 stycznia 2020 r. Przepisy ustawy wskazują sposób obsadzenia stanowiska kierownika podmiotu leczniczego i podmiot tworzący winien był się do nich zastosować, a wszelka wykraczająca poza te przepisy dowolność musi być uznana za istotne naruszenie prawa. Z tych powodów Sąd uznał, że nie było konieczne uzupełnienie w sprawie materiału dowodowego o akta osobowe opisane w skardze. Zresztą okoliczności faktycznych, w jakich doszło do wydania zakwestionowanego przez organ nadzoru zarządzenia Wójta Gminy Ł. i na które organ gminy powołał się w skardze, nie kwestionował Wojewoda Świętokrzyski. Nie wynika z tych okoliczności, aby organ gminy nie miał możliwości zainicjowania postępowania konkursowego na stanowisko kierownika podmiotu leczniczego, o który chodzi w sprawie po otrzymaniu wypowiedzenia umowy o pracę przez ówczesnego kierownika tego podmiotu tak, aby zapewnić wystarczająco dużo czasu na przeprowadzenie konkursu, ewentualnie na zastosowanie art. 49 ust. 4 u.d.l., gdyby nie wybrano kandydata albo z kandydatem wybranym w postępowaniu konkursowym nie nawiązano stosunku pracy albo nie zawarto umowy cywilnoprawnej. Nie sposób nie zauważyć, że również pracownik Ośrodka, który miał zastępować Kierownika nie został powołany zgodnie ze statutem tego Ośrodka, skoro dopiero z dnia 29 października 2019 r. Rada Gminy w Ł. podjęła uchwałę w sprawie nadania statutu Publicznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej Gminnemu Ośrodkowi Zdrowia w Ł. Termin, o którym mowa w § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 lutego 2012 r. w sprawie sposobu przeprowadzania konkursu na niektóre stanowiska kierownicze w podmiocie leczniczym niebędącym przedsiębiorcą, czyli, że komisję konkursową powołuje się w terminie 2 miesięcy od dnia zwolnienia stanowiska objętego konkursem, nie jest terminem początkowym do zainicjowania komisji konkursowej, jak zdaje się to wnioskować skarżący. Gdyby tak było, możliwość zaistnienia sytuacji braku zachowania ciągłości na stanowisku kierownika podmiotu leczniczego byłaby dalece prawdopodobna. Nie można również zgodzić się ze skarżącym, że kontrola przeprowadzona w trybie art. 111 u.d.l. zwalnia organ gminy z obowiązku przewidzianego w art. 90 ust. 1 u.s.g., tj. przedkładania organowi nadzoru uchwał lub zarządzeń organów gminy, w tym przedmiotowego zarządzenia nr 4/2020. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI