II SA/Ke 770/12

II SA/Ke 770/12 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2013-01-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-11-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Dorota Chobian /przewodniczący sprawozdawca/
Renata Detka
Teresa Kobylecka
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
II OZ 449/13 - Postanowienie NSA z 2013-06-13
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 270,  art. 111  par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 28, art, 7, art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
art. 143 ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
Dz.U. 2006 nr 89 poz 625
art. 3 ust. 7
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 31 stycznia 2013 r. sprawy ze skarg M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] i M.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia we wznowionym postępowaniu oddala skargi.
Uzasadnienie
Decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia z dnia [...] Wójt Gminy na wniosek J. B. wyraził zgodę na realizację przedsięwzięcia pod nazwą [...] w gminie [...], miejscowość [...], na działce [...], realizowanego przez Inwestora [...]. Od decyzji tej nie zostało wniesione odwołanie, w związku z czym stała się ostateczna.
W dniu 28 października 2011 r. wpłynęły do Wójta Gminy wnioski M. S. oraz M. R. o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, w których wskazali oni, że o decyzji dowiedzieli się na zebraniu wiejskim w dniu 2 października 2011 r. i że wcześniej nie było żadnych ogłoszeń dotyczących tej inwestycji na tablicy ogłoszeń wsi [...].
Postanowieniami z dnia [...] Wójt Gminy wznowił postępowanie i następnie decyzjami z dnia [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia decyzji z dnia [...].
Po uchyleniu tych decyzji organ I instancji decyzjami z dnia [...] znak [...] (decyzja dotycząca wniosku M. S.) i znak [...] (decyzja dotycząca wniosku M. R.) stwierdził wydanie z naruszeniem prawa decyzji ostatecznej Wójta Gminy z [...] i jednocześnie odmówił uchylenia tej decyzji, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania zapadłaby decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej.
W odwołaniach od tych decyzji M. S. oraz M. R. zarzucili naruszenie art. 146 § 2 kpa, niezgodność inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, naruszenie art. 80 ust. 2 i art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 199, poz. 1270 ze zmianami), dalej określanej w skrócie ustawą o udostępnianiu informacji oraz naruszenie art. 6, 7, 8, 9, 10, 28 kpa.
Decyzjami z dnia [...] znak: [...] (po rozpatrzeniu odwołania M. S.) i znak [...] (po rozpatrzeniu odwołania M. R.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzje organu I instancji z dnia [...].
W uzasadnieniach swoich rozstrzygnięć Kolegium na wstępie wskazało, że z załączonego do akt wypisu ze skorowidza działek obręb [...] wynika, że niewątpliwie M. S. i M. R. jako współwłaściciele działki nr [...] bezpośrednio przylegającej do działki [...] mają status strony. Organ za wiarygodne uznał ich twierdzenie, że o decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dowiedzieli się dopiero na zebraniu wiejskim w dniu 2 października 2011 r., tak więc wnioski o wznowienie złożyli oni w terminie określonym w art. 148 § 2 kpa.
Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Kolegium stwierdziło, że spełnia ona wszystkie wymogi dotyczące dopuszczalności wznowienia postępowania, a ponadto posiada poprawną podstawę prawną oraz uzasadnienie spełniające warunki określone m.in. art. 85 ust. 1 ustawy o udostępnieniu informacji.
Cytując art. 73 ust. 1 ww. ustawy organ odwoławczy zauważył, że
w rozpatrywanej sprawie inwestor [...], wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, załączając sporządzone we wskazanym w art. 74 ust. 1 pkt 2 zakresie, załączniki. W ocenie Kolegium, wniosek jest kompletny i spełnia wszystkie wymogi ustawowe. W toku wszczętego na wniosek strony postępowania organ I instancji dokonał oceny zgodności planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami planu miejscowego. Jak wynika z akt sprawy lokalizacja inwestycji ma mieć miejsce na terenie obowiązującego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego gminy [...], zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia [...], ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa nr [...]. Działka nr ewid. [...], objęta decyzją środowiskową leży na terenach oznaczonych w planie miejscowym symbolami: S30U - tereny usług komercyjnych, SI02 RS- tereny sadów, S75R- tereny rolnicze, S40 ZP- tereny zieleni parkowej S39RZ-tereny zieleni oraz S25MW/MN- tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z dopuszczeniem zabudowy jednorodzinnej. Analizując konkretne ustalenia planu miejscowego dla poszczególnych symboli można zauważyć, że zapisy te nie stanowią wprost zakazu realizacji na wskazanym terenie farmy wiatrowej na obszarze każdego z tych symboli, a wprost przeciwnie, ustalenia obejmują każdorazowo możliwość realizacji urządzeń infrastruktury technicznej. Kolegium podkreśliło, że zgodnie z orzecznictwem sądowym, elektrownie wiatrowe zaliczane są do urządzeń infrastruktury technicznej i mogą być związane z prowadzoną działalnością rolniczą (wyrok WSA w Opolu sygn. akt II SA/Op 520/08 z dnia 22 października 2009 r. oraz wyrok NSA sygn. akt II OSK 310/10 z dnia 21 kwietnia 2010 r.). Nie mają więc racji odwołujący zarzucając sprzeczność planowanej inwestycji z ustaleniami planu.
Wnioskowana inwestycja, w myśl art. 71 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy w związku
z § 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r, Nr 257, poz. 2573 z zmianami.) zaliczona jest do inwestycji mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko lub jego brak stwierdza w drodze postanowienia organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach uwzględniając łącznie wszystkie wymienione w przepisie uwarunkowania. Wyżej wskazane postanowienie wydano po zasięgnięciu opinii dwóch organów tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, którzy uznali, iż dla przedmiotowego przedsięwzięcia istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Dlatego Wójt Gminy postanowieniem z dnia [...] nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko w tym sporządzenia raportu, uzasadniając prawnie i faktycznie zajęte stanowisko.
Po przedłożeniu żądanego raportu, Wójt Gminy w dniu 5 stycznia 2011 r., stosownym obwieszczeniem, poinformował o tym strony a także umożliwił społeczeństwu udział w postępowaniu. Zatem podniesiony zarzut braku przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania z udziałem społeczeństwa jest bezpodstawny i nie znajduje oparcia w aktach sprawy. Raport został pozytywnie zaopiniowany przez oba organy opiniujące, w związku z czym organ określił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia. Ponadto Kolegium zauważyło, że organ I instancji odniósł się bardzo szeroko i w sposób wyczerpujący do zgromadzonych dowodów, wskazał na wszystkie ustawowe czynności, których dokonał prowadząc postępowanie w sprawie. W aktach sprawy znajduje się także obwieszczenie o podaniu do publicznej wiadomości informacji o wydanej decyzji.
Kolegium ustaliło, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane zostanie na działce o nr ewid. 249/3 (powierzchnia ok. 60 ha) na terenie miejscowości [...]
i obejmuje swym zakresem budowę 2 szt. elektrowni wiatrowych o parametrach: wysokość wieży 50 - 80 m, średnica śmigieł do 50 m, moc znamionowa do 500 kW oraz infrastruktury towarzyszącej. Elektrownie usytuowane zostaną po południowo - zachodniej stronie drogi wewnętrznej prowadzącej od terenów usług komercyjnych
w kierunku południowym na części działki oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem S75R (jedna bezpośrednio przy drodze, druga oddalona od niej o ok. 130 m na południowy - zachód). Z ustaleń przedłożonego przez inwestora raportu wynika, że jego autorzy przeanalizowali funkcjonowanie przedsięwzięcia pod kątem zagrożeń w zakresie emisji hałasu, ochrony przyrody, ochrony krajobrazu oraz w zakresie innych komponentów środowiska. Dodatkowo w uzupełnieniu raportu dokonano oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko m.in. w zakresie oddziaływania promieniowania elektromagnetycznego o częstotliwości 50 Hz. Ze wskazanych dokumentów wynika, że najbliższe budynki mieszkalne zlokalizowane są ponad 400 metrów od turbin wiatrowych. Modelowanie hałasu wykazało, że w czasie eksploatacji farmy wiatrowej, umiejscowionej zgodnie z założeniami przyjętymi w raporcie, normy dopuszczalnego hałasu nie będą przekroczone w najbliższym zamieszkanym terenie. Na podstawie przedstawionych w raporcie wyników wykazano, iż planowana inwestycja nie będzie powodowała przekroczeń dopuszczalnego poziomu dźwięku na terenach podlegających ochronie akustycznej, określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r, w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu
w środowisku (Dz. U. 2007 nr 120 poz. 826) zarówno dla pory dnia jak i nocy powstającego w wyniku pracy siłowni przy założeniu maksymalnej wydajności i mocy akustycznej 101, 0 dB każdej elektrowni.
Z kolei z raportu sporządzonego przez rzeczoznawcę w zakresie ochrony przed hałasem i wibracjami wynika, iż nie zostały przekroczone dopuszczalne normy hałasu. Zastosowanie turbin wiatrowych o mocy akustycznej dźwięku do 103 dB nie spowoduje naruszenia wymagań ochrony środowiska. Wyniki obliczeń równoważnego poziomu dźwięku przenikającego do środowiska od elektrowni wiatrowych spełniające założenia podane w raporcie pozwoliły na stwierdzenie, że wartość hałasu powodowanego przez elektrownie wiatrowe wahała się od 29 dB do 38,9 podczas, gdy dopuszczalna wartość dźwięku dla analizowanego obszaru wynosi od 40 dB do 45 dB. Ponadto, przeprowadzone zostały badania tła akustycznego, mierzonego w porze dziennej na terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej zlokalizowanej w kierunku północno - wschodnim, które wykazały, iż równoważny poziom hałasu wynosi 45,6 ± 2,6 dB. Główne źródła tła stanowił hałas komunikacyjny i hałas od pobliskiej zabudowy.
Z raportu wynika również, że wybudowanie planowanej inwestycji nie będzie niekorzystnie oddziaływać na miejscową faunę (zwłaszcza ptaki). Nie będzie również negatywnego niejonizującego promieniowania elektromagnetycznego. W przypadku bowiem generatorów montowanych w turbinach wiatrowych takie niekorzystne oddziaływanie może występować w bliskiej odległości tj. kilku metrów od generatora
i tylko jeśli organizm wystawiony jest na działanie promieniowania przez dłuższy czas. Mając na uwadze to, że generatory umieszczone są na wysokości ponad 50 m nad ziemią i że najbliższe tereny zamieszkane są oddalone ponad 400 m, można stwierdzić, że istotnie oddziaływanie nie będzie miało miejsca. W uzupełnieniu raportu stwierdzono, że nie będzie też skumulowanego negatywnego oddziaływania elektromagnetycznego niejonizującego na etapie eksploatacji inwestycji.
Obowiązujące przepisy regulują dopuszczalne poziomy pól częstotliwości 50 Hz (w ocenach środowiska istotne jest bowiem uwzględnienie oddziaływania promieniowania elektromagnetycznego o częstotliwości do 50 Hz) i są zawarte
w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30.10.2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów dotrzymywania tych poziomów. Wynoszą one dla: a) terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową: składowa elektryczna 1 kV/m, składowa magnetyczna 60A/m, b) terenów dla miejsc dostępnych dla ludności, składowa elektryczna 1 kV/m składowa magnetyczna 60A/m. Powyższe wartości dopuszczalne dotyczą linii 110 kV, natomiast linie średniego napięcia nie są istotnym źródłem promieniowania
i dlatego ich oddziaływanie jest znikome. Ponadto linie te prowadzone są pod ziemią, co redukuje całkowicie promieniowanie. Również stacje transformatorowe 0,4/15 kV nie są źródłem istotnego promieniowania elektromagnetycznego i nie oddziaływują na zdrowie ludzi. Generatory prądotwórcze z uwagi na ich usytuowanie na wysokości 50 m. nie będą źródłem negatywnego oddziaływania. Reasumując biegli stwierdzili, że oddziaływanie poda elektromagnetycznego projektowanej inwestycji będzie znikome nie stwarzające żadnego zagrożenia dla zdrowia .
Organ II instancji dodał, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest kompletny i pozwala na stwierdzenie, że zainstalowanie elektrowni wiatrowych nie spowoduje naruszenia obowiązujących norm ochrony środowiska, lokalizacja elektrowni wiatrowych nie wpłynie negatywnie na zdrowie mieszkańców i zwierząt oraz na degradacje środowiska przyrodniczego, budowa elektrowni wiatrowych ma charakter proekologiczny - wykorzystuje odnawialne źródła energii oraz jest zgodna
z zasadą ekorozwoju, a więc zmniejsza zużycie surowców kopalnianych itp. wykorzystywanych do produkcji energii przez konwencjonalne źródła i co za tym idzie zmniejsza emisje zanieczyszczeń do środowiska .
Mając na uwadze powyższe okoliczności, zdaniem Kolegium, organ I instancji prawidłowo stwierdził, że M. S. i M. R. nie brali udziału w postępowaniu w sprawie, a zatem występuje przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania. Mając jednakże na uwadze to, że zachodzą przesłanki negatywne określone w art. 146 § 2 kpa, zasadnie nie uchylił decyzji z [...], lecz stwierdził jej wydanie z naruszeniem prawa. Nadto zasadnie stwierdził, że nie uchyla decyzji dotychczasowej ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Ponadto SKO podkreśliło, że zgodnie z orzecznictwem sądowym nieuprawnione jest stanowisko, iż w przypadku gdy strona nie brała udziału w postępowaniu, należy zastosować tryb opisany w art. 151 § 1 pkt 2 kpa. Stwierdzenie bowiem, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej daje organowi I instancji podstawę do zastosowania konstrukcji przewidzianej w art. 151 § 2 kpa (wyrok WSA w Kielcach z dnia 21 czerwca 20112 r. sygn. akt II SA/Ke 291/12). Zdaniem Kolegium analiza akt wykazała, że w sprawie nie występują pozostałe przesłanki wznowieniowe, wymienione w art. 145 § 1 kpa.
Odnosząc się do kwestii wydania decyzji przez organ I instancji w dniu 1 lipca 2012 r. (niedziela) organ odwoławczy wyjaśnił, że okoliczność ta stanowi mylną pisownię, nie mającą jednak żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Odnosząc się do pozostałych zarzutów organ wskazał, że rolą właściwego organu jest stwierdzenie, czy zamierzone oddziaływanie mieści się
w wyznaczonych przez przepisy granicach, czy też je przekracza. Jeżeli zamierzona emisja nie przekracza wyznaczonych przepisami standardów, to nie prowadzi do zagrożenia stanu środowiska, a tym samym zdrowia i życia ludzi. Rola więc organu w tego rodzaju sprawach sprowadza się do kontroli zachowania norm przewidzianych przepisami prawa i szersze postępowanie dowodowe w tym zakresie nie ma znaczenia.
W skierowanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargach na powyższe decyzję M. S. i M. R., domagając się ich uchylenia oraz uchylenia decyzji organów I instancji, zarzucili: naruszenie prawa materialnego, tj. niezgodność inwestycji, której dotyczy zaskarżana decyzja z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy, art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji pomimo niezgodności tej inwestycji z postanowieniami ww. planu oraz mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6, 7, 8, 9, 10, 28 kpa poprzez uznanie, że brak udziału skarżących jako strony w postępowaniu nie stanowi wady tego postępowania, w sytuacji gdy organ uznał za bezsporną okoliczność, że skarżącym przysługiwał status strony postępowania, lecz nie odniósł się do żadnych ze zgłaszanych przez nich twierdzeń i wniosków dowodowych, co mogło przesądzić o wyniku postępowania, art. 6, 7, 75 § 1, 77 § 1 kpa przez brak odniesienia się przez organy do zgłaszanych twierdzeń i wniosków, art. 146 § 2 kpa polegające na bezpodstawnym uznaniu przez organy, że we wznowionym postępowaniu mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w istocie decyzji dotychczasowej pomimo braku rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy.
W uzasadnieniach skarg wskazali, że inwestycja, której dotyczą skarżone decyzje jest niezgodna z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy. Ze znajdującej się w aktach sprawy opinii urbanistycznej wynika bowiem, że planowana elektrownia wiatrowa ma powstać na terenie oznaczonym w miejscowym planie symbolem S75R, a zatem na terenie przewidzianym pod uprawy rolnicze (str. 2 pkt 2 pisma Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 22 lipca 2011 r.). Jak zauważył NSA na gruncie analogicznego stanu faktycznego, literalna wykładnia postanowień planu miejscowego prowadzi do wniosku, że uregulowania te nie dopuszczają możliwości realizacji inwestycji związanych z produkcją, a do takich należy zaliczyć budowę farmy wiatrowej (wyrok NSA z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. II OSK 238/10). Dopuszczenie realizacji obiektu o charakterze przemysłowym i produkcyjnym oznacza błędną wykładnię zapisów planu - prawa miejscowego.
Tym samym, zdaniem skarżących, wadliwie dokonano obligatoryjnej kontroli zgodności inwestycji z planem miejscowym. Organy naruszyły więc art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji, który nakazuje organom administracji publicznej właściwym do wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach sprawdzenie przed wydaniem takiej decyzji zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w przypadku gdy plan taki został uchwalony. W świetle powyższych uwag, uprawnionym jest twierdzenie, że w niniejszej sprawie organy zaniechały tego obowiązku. Świadczy to także o naruszeniu przez organy jednej z zasad postępowania administracyjnego - legalności działania (art. 6 kpa).
Dalej autorzy skarg uznali, że błędne jest założenie przyjęte przez SKO, iż skoro żaden z zapisów planu nie zakazuje wprost realizacji na wskazanym terenie elektrowni wiatrowej, to inwestycja taka, jako związana z produkcją rolną, jest dopuszczalna. Reguła powyższa możliwa była do stosowania wyłącznie na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, której art. 43 stanowił, iż "Nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie nie jest sprzeczne
z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ... ". Na gruncie obowiązującej ustawy powyższa reguła jest wykluczona, a zasadą jest możliwość lokalizacji wyłącznie tego co jest dopuszczone zapisami planu miejscowego.
Niezależnie od powyższego SKO całkowicie błędnie zakwalifikowało przedmiotową elektrownię jako urządzenie infrastruktury, które może być związane
z działalnością rolniczą. Skarżąca podkreśliła, że tego rodzaju inwestycje nie są wznoszone na potrzeby własne. Zgodnie z obowiązującym prawem produkowana przez nie energia jest energią odnawialną, produkowaną w Odnawialnym Źródle Energii, uprawniającą do wydania świadectw pochodzenia energii odnawialnej, które wydawane są przez Prezesa URE na podstawie wniosków otrzymanych od wytwórców energii. Ceny takich świadectw są obecnie bardzo wysokie i osiągają cenę zbliżona do ceny wytworzonej energii. Tym samym w istocie cena jest podwójna. (Cel finansowy jest podstawowym przy inwestycjach tego rodzaju a nie produkcja na potrzeby własne. Inwestycja tej skali jak w niniejszej sprawie na potrzeby własne nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia ekonomicznego). Na podstawie ustawy Prawo Energetyczne sprzedawca z urzędu jest obowiązany do zakupu energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnych źródłach energii przyłączonych do sieci znajdujących się w obszarze działania sprzedawcy z urzędu, oferowanej przez przedsiębiorstwa energetyczne, które uzyskały koncesje na jej wytwarzanie. Obowiązek zakupu energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii dotyczy źródeł przyłączonych do sieci, do której są przyłączeni odbiorcy energii elektrycznej, z którymi przedsiębiorstwo energetyczne ma obowiązek zawrzeć umowę sprzedaży albo którym ma obowiązek świadczyć usługę kompleksową. Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się wytwarzaniem energii elektrycznej
w odnawialnych źródłach energii lub jej obrotem i sprzedające tę energię odbiorcom nie zużywającym jej na własne potrzeby, obowiązane jest przekazać posiadane świadectwa pochodzenia energii elektrycznej przedsiębiorstwu energetycznemu.
Podsumowując powyższe skarżący podkreślili, że farmy wiatrowej nie można traktować jako obiektu infrastruktury technicznej, gdyż nie jest to obiekt służący zaopatrzeniu w energię elektryczną, lecz produkujący tę energię ze źródeł odnawialnych i odprowadzający wytworzony produkt, jakim jest energia do sieci elektroenergetycznej przesyłowej docelowego dystrybutora energii elektrycznej. Elektrownia wiatrowa to nie urządzenie infrastruktury technicznej a "zabudowa produkcyjna" - obiekt produkujący energię elektryczną, nie można zatem lokalizować elektrowni wiatrowych w obszarze, dla którego miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie uwzględnia elektrowni wiatrowych, a jedynie dopuszcza budowę obiektów i sieci infrastruktury technicznej.
Skarżący zarzucili, że z naruszeniem art. 7 i 77 kpa organy całkowicie zaniechały przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, a zwłaszcza ustalenia, czy elektrownia według projektu ma zostać połączona z systemem energetycznym (jeżeli tak, to znaczy, że będzie sprzedawała energię). Nie sprawdzono także jakie były założenia ekonomiczne przedsięwzięcia. Wedle wszelkiego prawdopodobieństwa inwestor korzysta albo chce korzystać ze wsparcia finansowego z któregoś z przeznaczonych na ten cel funduszy unijnych.
W takim przypadku musiał przedstawić biznesplan przedsięwzięcia, który musiał zakładać sprzedaż energii, ale także świadectw pochodzenia. Tylko w takim przypadku inwestycja tego rodzaju ma szanse powodzenia i możliwość wsparcia
z funduszy unijnych. Okoliczności te powinny zostać wyjaśnione po wznowieniu postępowania w przedmiotowej sprawie czego nie uczyniono.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa procesowego skarżący zauważyli, że skoro organ uznał, iż w niniejszej sprawie przysługuje im status strony, to w konsekwencji miał obowiązek odnosić się do wszelkich twierdzeń i zarzutów zgłaszanych przez nich w toku postępowania, a także powtórzyć wszystkie czynności wznowionego postępowania z umożliwieniem im czynnego w nich udziału.
W świetle wskazanych powyżej naruszeń prawa procesowego, według autorów skarg, całkowicie bezpodstawnym jest stwierdzenie SKO, jakoby
w przedmiotowej sprawie mogła zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Prawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego poprzez ocenę przez organ całokształtu materiału dowodowego mogłoby doprowadzić do odmiennego rozstrzygnięcia. Okoliczność ta świadczy
o bezpodstawnym zastosowaniu na gruncie niniejszej sprawy art. 146 § 2 kpa.
W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ponieważ obie zaskarżone decyzję zostały wydane na skutek wznowienia postępowania w sprawie zakończonej tą samą ostateczną decyzją, a nadto argumenty w obu tych decyzjach jak i wniesionych na nie skargach są identyczne, na podstawie art. 111 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami), dalej p.p.s.a., Sąd połączył obie te sprawy nie tylko do wspólnego rozpoznania ale także rozstrzygnięcia.
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Na wstępie odnieść się należy do podniesionego w nich zarzutu naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 6, 7, 8, 9, 10, 28, 75 § 1, 77 § 1kpa.
Co do zarzutu naruszenia art. 28 kpa, to zauważyć należy, że wbrew twierdzeniom autorów skarg, właśnie z uwagi na uznanie, że przepis ten został naruszony w postępowaniu zakończonym decyzją Wójta Gminy z dnia [...], organy w tej sprawie wznowiły postępowanie i następnie stwierdziły, że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa. W ocenie Sądu zarzuty związane z nieuwzględnieniem składanych przez skarżących wniosków, w czym skarżący upatrują naruszenia art. 6, 7, 8, 9, 10, 75 § 1 i 77 § 1 kpa także w świetle sporządzonego raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie są wystarczające do zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Jak należy domniemywać skarżącym chodzi o nieuwzględnienie ich wniosków o powołanie biegłych konsultantów w zakresie infradźwięków, efektu migotania cienia, lekarza neurologa, którzy określiliby, czy te zjawiska będą miały wpływ na zdrowie ludzi, biegłego konsultanta lekarza neurologa/psychiatrę, który określi wpływ ciągłego hałasu na zdrowie ludzi oraz biegłego rzeczoznawcę w zakresie wyceny nieruchomości oraz gruntów w celu uzyskania informacji na temat wpływu realizowanego przedsięwzięcia na ceny budynków i gruntów położonych w pobliżu elektrowni. Zauważyć należy, że obowiązujące przepisy nie nakładają na organy obowiązku przeprowadzania takich dowodów zwłaszcza w sytuacji, gdy z raportu oddziaływania na środowisko wynika, że na najbliżej położonym terenie zabudowanym, który znajduje się w odległości ponad 400 metrów od planowanej inwestycji, nie zostaną przekroczone żadne dopuszczalne normy hałasu. Jeśli chodzi o efekt migotania, w pkt. II ppkt 3 lit. e decyzji z [...] wskazano, że w celu przeciwdziałania powstawaniu refleksów świetlnych konieczne jest wykonanie turbin z materiałów matowych lub pokrycia konstrukcji wieży matową farbą. Decyzja ta określa również maksymalną moc akustyczną każdej z turbin w taki sposób, aby nie były przekraczane dopuszczalne normy hałasu. W tej sytuacji celowość dopuszczenia dowodów z opinii biegłych lekarzy różnej specjalności w celu ustalenia jaki jest teoretyczny wpływ na zdrowie ludzi hałasu, w tym także infradźwięków i migotania, w żaden sposób nie została przez skarżących wykazana. W szczególności skarżący ani nie podważyli prawidłowości sporządzonego raportu oddziaływania na środowisko ani nie wykazali, że raport ten wymaga dodatkowego, (ponad to, co zostało objęte uzupełnieniem do raportu sporządzonym w lutym 2011) uzupełnienia. To samo odnieść należy do kwestii zasadności przeprowadzenia dowodu z opinii rzeczoznawcy majątkowego. Zadaniem postępowania prowadzonego na podstawie przepisów działu V ustawy o udostępnianiu informacji "Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000", jak na to wskazuje sam tytuł tego działu jest ocena oddziaływania projektowanej inwestycji (przedsięwzięcia) na środowisko, nie zaś ocena oddziaływania inwestycji na ceny nieruchomości gruntowych i budynkowych. Dlatego też pomimo, że organy formalnie nie odniosły się do wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii rzeczoznawcy, nieprawidłowość ta nie mogła mieć żadnego wpływu na wynik sprawy.
Przechodząc do zarzutu naruszenia prawa materialnego, a mianowicie niezgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, naruszenia art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji oraz związanego z tym zarzutem naruszenia przepisów art. 7 i 77 kpa (zaniechanie wyjaśnienia, czy elektrownia według projektu ma być połączona z systemem energetycznym) wskazać należy co następuje.
Przedsięwzięcie polegające na budowie dwóch elektrowni wiatrowych o łącznej mocy 1000 kW, wysokości wieży od 50 do 80 m, ma być zlokalizowane na działce nr [...] – jej części oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem S75R, oznaczającym stosownie do § 6 pkt 14 tereny rolnicze: a) pastwiska, b) zbiorniki wodne, c) wewnętrzne drogi dojazdowe d) sieci i urządzenia infrastruktury technicznej. Jednocześnie stosownie do § 8 planu wprowadzono zakaz lokalizacji wszelkich przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz tych, dla których raport może być wymagany, za wyjątkiem terenów usług komercyjnych i obsługi produkcji rolniczej oraz układu komunikacyjnego, a także sieci i urządzeń infrastruktury technicznej.
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy elektrownia wiatrowa mieści się w pojęciu urządzeń infrastruktury technicznej, jak to przyjęły organy, czy też nie, jak twierdzą skarżący. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko zaprezentowane w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych, a mianowicie, że elektrownie wiatrowe mieszczą się w pojęciu urządzeń infrastruktury technicznej. W szczególności jak wskazano w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 listopada 2012 r. w sprawie II OSK 762/12 "Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko zawarte w zaskarżonym wyroku, zgodnie z którym tzw. elektrownie wiatrowe stanowią urządzenia infrastruktury technicznej w rozumieniu wskazanego przepisu art. 61 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Trzeba zauważyć, że ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie definiuje pojęcia infrastruktura techniczna. Tym niemniej jednak bazując na wykładni systemowej, w tym na regulacjach zawartych w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 102 z 2010 r., poz. 651 ze zm.) oraz ustawie z dnia 7 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. nr 89 z 2006 r., poz. 625 ze zm.) podnieść należy, że art. 143 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, że przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych. Z kolei z definicji pojęcia urządzenia zawartej w art. 3 ust. 9 ustawy z dnia 7 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne wynika, że przez urządzenia należy rozumieć urządzenia techniczne stosowane w procesach energetycznych. Po myśli art. 3 ust. 7 tej ustawy procesy energetyczne to techniczne procesy w zakresie wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania paliw lub energii. Zatem mając na uwadze powyższe rozwiązania prawne stwierdzić należy, iż urządzenia infrastruktury technicznej to przewody lub urządzenia techniczne stosowane do wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania energii elektrycznej, czyli m.in. siłownie wiatrowe z generatorem energii elektrycznej.
Ponadto pojęcie infrastruktury nie ogranicza się jedynie do urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej, ale także obejmuje urządzenia, które służą do jej wytwarzania. Zgodnie z definicją encyklopedyczną infrastruktura techniczna to urządzenia przesyłowe i związane z nimi obiekty w zakresie energetyki, dostarczania ciepła, wody, usuwania ścieków i odpadów, transportu itp. Tym samym i wykładnia językowa (gramatyczna), której zasady nakazują w przypadku braku definicji legalnej danego pojęcia, nadawać mu znaczenie możliwie najbliższe potocznemu rozumieniu danego wyrazu lub zwrotu, pozwala na uznanie, iż elektrownie wiatrowe mieszczą się w językowej definicji pojęcia infrastruktura techniczna".
Pogląd, iż elektrownie wiatrowe są urządzeniami infrastruktury technicznej jest zresztą już utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 2251/10, z dnia 21 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 310/10, wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Łd 1273/11, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu: z dnia 6 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Po 1003/08, z dnia 27 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Po 1000/08, z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 762/10, z dnia 1 grudnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Po 763/10, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 14 października 2009 r., sygn. akt II SA/Bd 533/09, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 650/10 – dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).
Natomiast odnosząc się do poglądu zaprezentowanego w przywołanym w skardze wyroku NSA z dnia 9 lutego 2011 r. w sprawie II OSK 238/10, w ocenie Sądu w niniejszej sprawie mamy właśnie do czynienia z taką sytuacją, że projektowana inwestycja w ramach dopuszczonej w planie zagospodarowania przestrzennego budowy urządzeń infrastruktury pozostaje w ścisłym związku z funkcją wiodąca tego terenu jako rolnego. Inwestor prowadzi bowiem duże gospodarstwo sadownicze, w ramach którego ma chłodnie, wymagające dostawy znacznej ilości energii elektrycznej. Nawet jeśli nadwyżka wyprodukowanej energii będzie przez inwestora sprzedawana PGE, nie stoi to na przeszkodzie uznaniu, że głównym celem inwestycji jest zaopatrzenie gospodarstwa ogrodniczego, a w szczególności urządzeń chłodniczych w energię elektryczną. Co za tym idzie zarzut naruszenia art. 7 i 77 kpa polegający na niewyjaśnieniu, czy projektowana elektrownia wiatrowa ma być połączona z systemem energetycznym jest niezasadny, w każdym zaś razie nie może skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Obowiązkiem organów jest bowiem wyjaśnianie tylko tych okoliczności, które są istotne i konieczne do wydania prawidłowej decyzji. Skoro projektowane przedsięwzięcie mieści się w pojęciu urządzeń infrastruktury technicznej, za niezasadny uznać należy także zarzut naruszenia art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji.
Podobnie ocenić należy zarzut bezpodstawnego zastosowania art. 146 § 2 kpa. W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko, że pomimo, iż uzasadniona okazała się podstawa wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, to ponieważ w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji ostatecznej, zachodziła podstawa do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 151 § 2 kpa
Mając powyższe na uwadze obie skargi podlegały oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.