II SA/Ke 740/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Prokuratora na uchwałę Rady Miejskiej we Włoszczowie dotyczącą utworzenia jednostek organizacyjnych gminy, uznając, że spółka prawa handlowego może być taką jednostką.
Prokurator Rejonowy zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej we Włoszczowie, która w załączniku do statutu wymieniała Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. jako jednostkę organizacyjną gminy. Prokurator zarzucił naruszenie Kodeksu Spółek Handlowych i aktu notarialnego spółki. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że spółka prawa handlowego może być jednostką organizacyjną gminy. Sąd uznał skargę za niezasadną, stwierdzając, że spółka z o.o. utworzona przez gminę jest zgodna z przepisami ustawy o gospodarce komunalnej.
Sprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Miejskiej we Włoszczowie z dnia 16 czerwca 2003 r. nr VI/52/03, w części dotyczącej utworzenia jednostek organizacyjnych gminy. W § 10 statutu gminy wskazano, że gmina tworzy samorządowe jednostki organizacyjne, które mogą stanowić jednostki bez osobowości prawnej lub gminne osoby prawne. W załączniku do statutu wymieniono m.in. Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie. Prokurator zarzucił tej części uchwały naruszenie art. 1 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych oraz aktu notarialnego spółki, twierdząc, że spółka z o.o. jest samodzielnym bytem prawnym, a nie jednostką organizacyjną gminy. Rada Miejska wniosła o oddalenie skargi, wskazując, że zgodnie z ustawą o gospodarce komunalnej, gmina może prowadzić gospodarkę komunalną w formie spółek prawa handlowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę, uznając, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością utworzona przez jednostkę samorządu terytorialnego jest zgodna z przepisami prawa, w tym z ustawą o gospodarce komunalnej i Kodeksem Spółek Handlowych. Sąd podkreślił, że akty notarialne nie są źródłem prawa, a zarzut niezgodności z nimi nie może być skutecznie podnoszony w postępowaniu administracyjnosądowym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, spółka prawa handlowego, w tym spółka z ograniczoną odpowiedzialnością utworzona przez jednostkę samorządu terytorialnego, może być jednostką organizacyjną gminy.
Uzasadnienie
Ustawa o samorządzie gminnym oraz ustawa o gospodarce komunalnej dopuszczają tworzenie przez gminy jednostek organizacyjnych w formie spółek prawa handlowego. Spółki te funkcjonują na zasadach Kodeksu Spółek Handlowych, z uwzględnieniem przepisów szczególnych ustawy o gospodarce komunalnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 o samorządzie gminnym
Gmina może tworzyć jednostki organizacyjne w celu wykonywania zadań.
u.g.k. art. 2
Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej
Gospodarka komunalna może być prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w formach zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego.
u.g.k. art. 9
Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej
u.g.k. art. 14
Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej
Pomocnicze
k.s.h. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych
Konstytucja RP art. 87
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółka prawa handlowego (spółka z o.o.) utworzona przez gminę jest zgodna z przepisami ustawy o gospodarce komunalnej i może być traktowana jako jednostka organizacyjna gminy. Akty notarialne nie są źródłem prawa, w związku z czym zarzut niezgodności uchwały z aktem notarialnym jest nieskuteczny.
Odrzucone argumenty
Uchwała Rady Miejskiej w części dotyczącej utworzenia spółki z o.o. jako jednostki organizacyjnej gminy narusza Kodeks Spółek Handlowych i akt notarialny spółki.
Godne uwagi sformułowania
Nie ma zatem żadnej sprzeczności pomiędzy utworzeniem tej spółki jako jednostki organizacyjnej gminy a przepisami Kodeksu Spółek Handlowych Nieporozumieniem jest natomiast sformułowanie w skardze zarzutu o niezgodności zaskarżonej uchwały z aktem notarialnym powołującym do życia Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie, gdyż akty notarialne nie są źródłem prawa.
Skład orzekający
Dorota Chobian
przewodniczący
Renata Detka
sprawozdawca
Sylwester Miziołek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności tworzenia przez gminy spółek prawa handlowego jako jednostek organizacyjnych oraz interpretacja relacji między uchwałami samorządowymi a aktami notarialnymi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej z początku lat 2000. i może wymagać uwzględnienia późniejszych zmian legislacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii ustrojowej samorządu terytorialnego – możliwości tworzenia spółek prawa handlowego jako jednostek organizacyjnych. Jest to istotne dla praktyków prawa samorządowego i gospodarczego.
“Czy spółka z o.o. może być jednostką organizacyjną gminy? WSA w Kielcach wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ke 740/05 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2006-03-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Dorota Chobian /przewodniczący/ Renata Detka /sprawozdawca/ Sylwester Miziołek Symbol z opisem 645 Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Samorząd terytorialny Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art.151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591 art.9 ust.1 Ustawa z dnia 8 marca 1990 o samorządzie gminnym - tekst jednolity Dz.U. 1997 nr 9 poz 43 art.2, art.9, art.14 Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej. Sentencja Sygnatura akt: II SA/Ke 740/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie: Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Asesor WSA Sylwester Miziołek, Protokolant: Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2006 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Miejskiej we Włoszczowie z dnia 16 czerwca 2003 r. numer VI/52/03 w przedmiocie : utworzenia jednostek organizacyjnych gminy oddala skargę. Uzasadnienie II SA/Ke 740/05 U Z A S A D N I E N I E Uchwałą nr VI/52/03 z dnia 16 czerwca 2003 r. Rada Miejska we Włoszczowie uchwaliła Statut Gminy Włoszczowa. W § 10 tego statutu znalazł się zapis, iż w celu realizacji określonych zadań Gmina tworzy samorządowe jednostki organizacyjne, które mogą stanowić: 1. jednostki organizacyjne bez osobowości prawnej 2. gminne osoby prawne. W wykazie jednostek organizacyjnych stanowiących załącznik do statutu znalazło się między innymi Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we W.. Skargę od tej uchwały - w części wskazującej w załączniku Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie jako jednostkę organizacyjną Gminy Włoszczowa - złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Prokurator Prokuratury Rejonowej w Jędrzejowie Ośrodek Zamiejscowy we Włoszczowe ( obecnie - co wynika z oświadczenia złożonego na rozprawie przed Sądem -samodzielnej już jednostki Prokuratury Rejonowej we Włoszczowie ). Skarżący zarzucił zaskarżonej uchwale obrazę art. 1 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych oraz postanowień aktu notarialnego z dnia 5 grudnia 1997 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie i wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonej części tj. w pkt 10 załącznika nr 4. W uzasadnieniu swojej skargi Prokurator podniósł, że Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie powstało na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego w dniu 5 grudnia 1997 r. z przekształcenia Rejonowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej we Włoszczowie. Jest to spółka zarejestrowana w sądzie, mająca odrębne władze i samodzielny budżet nie związany z budżetem Gminy Włoszczowa. Dlatego zaliczenie tego przedsiębiorstwa w poczet jednostek organizacyjnych Gminy jest niezgodne z treścią aktu notarialnego powołującego do życia spółkę oraz z art. 1 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych, regulującego status spółek prawa handlowego. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska we Włoszczowie wniosła o jej oddalenie podnosząc, że regulacja zawarta w § 2 Statutu oraz umieszczenie w wykazie jednostek organizacyjnych gminy Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółki z o.o. we Włoszczowie nie powoduje sprzeczności, przeciwieństwa bądź niezgodności prakseologicznej z art. 1 § 1 Kodeksu Spółek Handlowych ze względu na brak jakiegokolwiek wspólnego zakresu zastosowania. Zaskarżona regulacja nie ustanawia bowiem nowych norm dotyczących tworzenia, organizacji, funkcjonowania, rozwiązywania, łączenia, podziału i przekształcenia spółek z ograniczoną odpowiedzialnością. Podważenie faktu, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością ze 100% udziałem jednostki samorządu terytorialnego nie jest gminną osobą prawną wymaga zakwestionowania nie tyle statutu gminy, co ustaw o samorządzie gminnym oraz o gospodarce komunalnej. Z tych względów Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie jest od strony strukturalnej gminną jednostką organizacyjną - gminną osobą prawną, od strony funkcjonalnej zaś - podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą na terenie gminy i wykonującym zadania należące do zakresu działania gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona uchwała nie narusza prawa. Problem występujący w sprawie ma charakter wyłącznie prawny i sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy jednostką organizacyjną gminy może być spółka prawa handlowego, funkcjonująca na zasadach określonych w Kodeksie Spółek Handlowych. Stosownie do treści art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz.U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591ze zm.), w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. Zadania te - polegające na zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty - określone zostały szczegółowo w art. 7 ust. 1 ustawy. Zasady i formy gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego, polegające na wykonywaniu przez te jednostki zadań własnych, w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, określa zaś ustawa z 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej ( Dz.U. z 1997 r., nr 9, poz. 43). Przepis art. 2 tej ustawy stanowi, że gospodarka komunalna może być prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w szczególności w formach: zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego. Spółkom tym poświęcony jest rozdział 3 tej ustawy, gdzie w art. 9 ustawodawca przewidział możliwość tworzenia przez jednostki samorządu terytorialnego spółek z ograniczoną odpowiedzialnością lub spółek akcyjnych, bądź też przystąpienia przez te jednostki do takich spółek. Taką właśnie spółką prawa handlowego, o jakiej mowa w art. 2 oraz w rozdziale 3 powołanej wyżej ustawy, jest Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie, powołane do życia aktem notarialnym z dnia 5 grudnia 1997 r., w wyniku przekształcenia przedsiębiorstwa komunalnego RPGKiM we Włoszczowie. Nie ma zatem żadnej sprzeczności pomiędzy utworzeniem tej spółki jako jednostki organizacyjnej gminy a przepisami Kodeksu Spółek Handlowych, a w szczególności art. 1 § 1 tego Kodeksu. Trzeba jedynie pamiętać, że spółki tworzone przez jednostki samorządu terytorialnego funkcjonują na zasadach określonych w K.S.H, przy uwzględnieniu szczególnych zasad określonych w ustawie o gospodarce gminnej. Reasumując, nie ulega wątpliwości, że w świetle obowiązujących przepisów prawa jednostką organizacyjną gminy może być spółka prawa handlowego, konkretnie spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, utworzona w oparciu o art. 9 czy też 14 ustawy o gospodarce gminnej, a z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w sprawie ( por. także Komentarz do ustawy o samorządzie gminnym pod redakcją P.Chmielnickiego, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, W-wa 2004, str. 110). Nieporozumieniem jest natomiast sformułowanie w skardze zarzutu o niezgodności zaskarżonej uchwały z aktem notarialnym powołującym do życia Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej spółka z o.o. we Włoszczowie, gdyż akty notarialne nie są źródłem prawa. Zgodnie z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej są nimi: Konstytucja, ustawy, rozporządzenia, ratyfikowane umowy międzynarodowe i akty prawa miejscowego. Obowiązek działania organów administracji publicznej na podstawie przepisów prawa, o jakim mowa w art. 6 kpa odnosi się zatem do tych norm prawnych, które zawarte zostały w wymienionych wyżej źródłach prawa. Nie można zatem skutecznie powoływać się na to, że jakikolwiek akt administracji publicznej pozostaje w sprzeczności z aktem notarialnym. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ).