II SA/Ke 702/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2009-12-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznadom pomocy społecznejskierowanieopiekaniepełnosprawnośćwiekzdolność do samodzielnego funkcjonowaniadecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. Ż. na decyzję odmawiającą skierowania do domu pomocy społecznej, uznając, że skarżący nie spełnia przesłanek wymagających całodobowej opieki.

Skarżący M. Ż. domagał się skierowania do domu pomocy społecznej, powołując się na wiek, problemy finansowe, zadłużenie oraz umiarkowany stopień niepełnosprawności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję odmawiającą skierowania, argumentując, że skarżący jest zdolny do samodzielnego funkcjonowania, nie wymaga całodobowej opieki i jego problemy finansowe czy mieszkaniowe nie są wystarczającą podstawą do umieszczenia w DPS. WSA przychylił się do stanowiska SKO, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi M. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą skierowania skarżącego do domu pomocy społecznej. M. Ż. uzasadniał swój wniosek wiekiem, chorobą, niepełnosprawnością, problemami finansowymi (renta, zadłużenie, zaległości podatkowe i bankowe), trudnościami w dostępie do opieki medycznej oraz złymi relacjami z żoną. Organ odwoławczy, powołując się na art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, stwierdził, że skarżący nie spełnia przesłanek do umieszczenia w DPS, ponieważ jest zdolny do samodzielnego funkcjonowania, sam załatwia swoje sprawy, robi zakupy, przygotowuje posiłki, dba o higienę i porusza się samochodem, a jego stan zdrowia nie wymaga całodobowej opieki. WSA w Kielcach oddalił skargę, podzielając argumentację organu. Sąd podkreślił, że sama niepełnosprawność, złe warunki mieszkaniowe, problemy finansowe czy nieporadność życiowa nie są wystarczającymi przesłankami do umieszczenia w domu pomocy społecznej, jeśli osoba jest zdolna do samodzielnego funkcjonowania i nie wymaga całodobowej opieki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba taka nie spełnia przesłanek do umieszczenia w domu pomocy społecznej, jeśli nie wymaga całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności i jest w stanie samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczową przesłanką do umieszczenia w DPS jest wymóg całodobowej opieki oraz niemożność samodzielnego funkcjonowania. Problemy finansowe, zadłużenie czy niepełnosprawność nie są wystarczające, jeśli osoba jest samodzielna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

u.p.s. art. 54 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych. Przesłanki te muszą zachodzić łącznie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie spełnia przesłanek do umieszczenia w domu pomocy społecznej, ponieważ jest zdolny do samodzielnego funkcjonowania i nie wymaga całodobowej opieki. Problemy finansowe, zadłużenie, niepełnosprawność lub trudności z dostępem do opieki medycznej nie są wystarczającymi przesłankami do umieszczenia w DPS, jeśli osoba jest samodzielna.

Odrzucone argumenty

Skarżący domagał się skierowania do DPS z powodu wieku, choroby, niepełnosprawności, problemów finansowych i zadłużenia. Skarżący argumentował, że nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować z powodu wymienionych trudności.

Godne uwagi sformułowania

dom pomocy społecznej jest placówką przeznaczoną dla osób najbardziej tego potrzebujących, znajdujących się w skomplikowanej sytuacji życiowej, dla których jedynym wyjściem jest umieszczenie w placówce. Nie jest wystarczającym powodem skierowania do placówki, podobnie jak i umieszczenia w domu pomocy społecznej, sama niepełnosprawność bądź tez złe warunki mieszkaniowe, w jakich znajduje się osoba zainteresowana. Takimi powodami nie są także problemy finansowe, niemożność podjęcia zatrudnienia czy też nieporadność życiowa.

Skład orzekający

Teresa Kobylecka

przewodniczący

Dorota Chobian

sprawozdawca

Sylwester Miziołek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek do skierowania do domu pomocy społecznej zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, podkreślająca wymóg całodobowej opieki i niemożność samodzielnego funkcjonowania jako kluczowe kryteria."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i może nie obejmować wszystkich niuansów sytuacji życiowych osób ubiegających się o pomoc.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy osób starszych i niepełnosprawnych w dostępie do pomocy społecznej, pokazując, jakie kryteria decydują o przyznaniu świadczenia.

Czy problemy finansowe i niepełnosprawność zawsze oznaczają prawo do domu pomocy społecznej? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 702/09 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2009-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-12-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Dorota Chobian /sprawozdawca/
Sylwester Miziołek
Teresa Kobylecka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I OSK 812/10 - Wyrok NSA z 2010-10-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
art. 54 ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.),, Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 grudnia 2009r. sprawy ze skargi M. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 20 października 2009r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania M. Ż. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta O. przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. z dnia 20 sierpnia 2009r., odmawiającej skierowania M. Ż. do Domu Pomocy Społecznej w O., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Kolegium przytoczyło przebieg postępowania, wskazując między innymi, że swój wniosek o umieszczenie w domu pomocy M. Ż. uzasadnił tym, że jest starym schorowanym człowiekiem, pobiera rentę w wysokości 850,75 zł netto, jednak na leki wydaje około 350 zł miesięcznie, że Urząd Skarbowy go "nęka" tytułem zapłaty około 2800 zł nienależnych zaległości i zabiera mu 39 zł, że kolejne zaległości ma w bankach, w których ma 600 zł miesięcznie do spłaty. Zaznaczył, że żona mu dokucza psychicznie, że jest niezaradny życiowo i znajduje się na skraju wytrzymałości nerwowej. Podniósł także, że posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności i nie ma możliwości podjęcia pracy. W odwołaniu od decyzji organu I instancji M. Ż. dodatkowo wskazał, że chociaż zamieszkuje z żoną i teściową i nie ponosi żadnych kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania, to prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, jest zadłużony na około 50 tysięcy złotych i dotknęła go klęska żywiołowa w postaci zalania mieszkania. Rozpoznając to odwołanie Kolegium wskazało, że zgodnie art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( tekst jedn. Dz. U. Nr 115 za 2008r. poz. 728 ze zm.) osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. Z przepisu tego wynika, że przesłanki w nim wymienione muszą zachodzić łącznie. Tymczasem z akt sprawy wynika, że M. Ż. nie jest chory w takim stopniu, aby wymagał całodobowej opieki. Jest on zdolny do samoobsługi, samodzielnie funkcjonuje w codziennym życiu, sam załatwia swoje sprawy, robi zakupy, przygotowuje posiłki, pierze ubrania, dba o swój wygląd i higienę osobistą, umawia wizyty lekarskie i porusza się samochodem osobowym. Dysponuje też własnymi środkami finansowymi. Jak wynika z treści jego pisma z dnia 18 czerwca 2009 nawet czasami pomaga 84 - letniej teściowej. Powyższe oznacza, że jest on zdolny do samodzielnej egzystencji i nie wymaga pomocy i opieki osób drugich, a w razie potrzeby będzie mógł korzystać z pomocy w miejscu zamieszkania w formie usług opiekuńczych, których obecnie nie potrzebuje. Za odmową skierowania odwołującego się do domu pomocy społecznej przemawiają także podane przez niego we wniosku powody ubiegania się o skierowanie. Nie wypełniają bowiem one dyspozycję art. 54 ust. 1 wskazanej ustawy. Również z dołączonych do wniosku dokumentów: zaświadczenia lekarskiego oraz orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w O. z dnia 4 września 2006r., zaliczającego M. Ż. do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności na okres do 30 września 2009r. nie wynika, aby był on osobą wymagającą całodobowej opieki i niemogącą samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu. W orzeczeniu zawarte jest wskazanie, że M. Ż. jest zdolny do lekkiej pracy i wymaga częściowej pomocy innych osób w pełnieniu ról społecznych. Jednocześnie jednak z protokołu z przesłuchania strony z dnia 13 października 2009r. wynika, że obecnie odwołujący się nie potrzebuje żadnej pomocy w formie usług opiekuńczych, aczkolwiek nie wyklucza, że tego rodzaju doraźnej pomocy będzie potrzebował w razie nagłej konieczności. Kolegium odwołało się do orzecznictwa sądów administracyjnych, zgodnie z którym dom pomocy społecznej jest placówką przeznaczoną dla osób najbardziej tego potrzebujących, znajdujących się w skomplikowanej sytuacji życiowej, dla których jedynym wyjściem jest umieszczenie w placówce. Ma on służyć zapewnieniu niezbędnej opieki osobom, które wymagają tego całodobowo. Nie jest wystarczającym powodem skierowania do placówki, podobnie jak i umieszczenia w domu pomocy społecznej, sama niepełnosprawność bądź tez złe warunki mieszkaniowe, w jakich znajduje się osoba zainteresowana. Takimi powodami nie są także problemy finansowe, niemożność podjęcia zatrudnienia czy też nieporadność życiowa.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na tę decyzję M. Ż. zarzucił, iż swój zły stan zdrowia może udokumentować 800 stronami dokumentacji medycznej "której nikt nie raczył obejrzeć", że brakuje mu środków do samodzielnej egzystencji bowiem ma zadłużenie na około 50 tysięcy złotych i dlatego nie jest w stanie funkcjonować. Wskazał, że propozycja obiadu i usług pielęgniarki za odpłatnością nie jest dla niego dostępna ze względów finansowych, powołał się także na to, że w O. jest 4 kardiologów, którzy przyjmują około12 tysięcy osób rocznie, podczas, gdy powiat liczy 120 tysięcy osób, "tak więc średnio można iść raz na rok". Co prawda w K. kardiolog przyjmuje niemal "z marszu", ale on nie ma za co dojechać. W tej sytuacji jego zdaniem zachodzi konieczność skierowania go do domu pomocy społecznej, a jak na razie wystąpił do MSWiA o wyrażenie zgody na uprawianie żebractwa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Ze zgromadzonego w tej sprawie przez organy materiału dowodowego wynika, że skarżący urodził się 4 sierpnia 1949r., tak więc ma ukończone 60 lat, zamieszkuje wraz żoną i teściową w spółdzielczym lokalu mieszkalnym, o powierzchni 69,75 m², przy czym nie ponosi w związku z tym żadnych kosztów. Utrzymuje się z renty w wysokości netto 850,75zł. Z żoną nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego. Z jego twierdzeń wynika, że jest zadłużony. Stwierdzono u niego umiarkowany stopień niepełnosprawności. W załączonym do wniosku zaświadczeniu lekarskim zawarte jest stwierdzenie, że nie wymaga on ze względu na stan zdrowia całodobowej opieki. Potwierdza to przeprowadzony wywiad środowiskowy, z którego wynika, że M. Ż. funkcjonuje samodzielnie w swoim środowisku: sam robi zakupy, przygotowuje posiłki, samodzielnie pierze swoje ubrania, porusza się samochodem osobowym, pamięta o terminach badań lekarskich, systematycznie zażywa przepisane przez lekarza leki.
Tymczasem zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej ( tekst jedn. Dz. U. Nr 115 za 2008r. poz. 728 ze zm.), zwanej dalej ustawą, prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych. W świetle tego uregulowania nie może budzić żadnych wątpliwości, iż skarżący nie spełnia przesłanek do umieszczenia go w domu pomocy społecznej. Nie jest bowiem ani niepełnosprawny ani chory w takim stopniu, aby wymagał całodobowej opieki, skoro przynajmniej do daty wydania zaskarżonej decyzji żadnej opieki nie potrzebował i samodzielnie funkcjonował. Ukończenie przez niego 60 lat także nie przemawia za uznaniem, iż ze względu na wiek taka pomoc, w szczególności całodobowa, jest mu niezbędna.
Jak słusznie wskazał organ, przytaczane we wniosku jak i w odwołaniu okoliczności, których część skarżący przywołuje również w skardze, nie uzasadniają umieszczenia go w domu opieki społecznej. Ani bowiem zadłużenie ani też trudności z dostaniem się do specjalisty kardiologa w mieście, w którym zamieszkuje, nie stanowią przesłanki do zastosowania art. 54 ustawy. Jeśli natomiast chodzi o stan zdrowia, to tylko wówczas uzasadniałby on umieszczenie w domu pomocy społecznej, gdyby skarżący potrzebował w związku z tym całodobowej opieki i nie mógł samodzielnie funkcjonować. Skoro zaś takiej opieki w dacie orzekania przez organ odwoławczy nie potrzebował i samodzielnie funkcjonował, zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI