II SA/Ke 696/21

II SA/Ke 696/21 - Postanowienie WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2021-10-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-08-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Renata Detka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Sygn. powiązane
III OSK 355/22 - Postanowienie NSA z 2022-04-07
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 713
art. 101 ust. 1,
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.
Dz.U. 2020 poz 1439
art. 6c ust. 1, art. 6d ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 6r ust. 3,
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 106 par. 3, art. 58 par. 1 pkt 5a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach Protokolant Starszy sekretarz sądowy Joanna Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2021 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o. o. w W. na uchwałę Rady Miasta O. Ś. z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić [...] Sp. z o. o. w W. kwotę [...](trzysta) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Sygn. akt II SA/Ke [...]
UZASADNIENIE
W dniu 11 grudnia 2020 r. Rada Miasta O. Ś. podjęła [...] w sprawie uchwalenia Regulaminu utrzymania czystości
i porządku na terenie Gminy O. Ś., stanowiącego załącznik do uchwały (§ 1). W § 5 uchwały postanowiono, że uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od daty jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Ś. (Święt. z 2020 r. poz. 4639), z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 2021 r.
Jako podstawę prawną uchwały wskazano m.in. art. 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2020 r., poz. 1439), przytaczanej w dalszym ciągu jako u.c.p.g.
W Dziale III załącznika – Pojemniki przeznaczone do zbierania odpadów komunalnych zamieszczono "Rozdział 1." pod nazwą "Rodzaj i minimalna pojemność pojemników przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na terenie nieruchomości oraz na drogach publicznych". W pierwszym przepisie tego rozdziału oznaczonym jako § 11 postanowiono w ust. 1 - 3:
1. Na terenie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy w zabudowie jednorodzinnej, oraz wielorodzinnej, w której deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składane są odrębnie przez właścicieli lokali we własnym imieniu, powstające na terenie nieruchomości odpady komunalne:
1) niesegregowane (zmieszane) zbiera się w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 120 l lub szczelnych, zawiązywanych workach o min. pojemności 60 l, przeznaczonych do zbierania odpadów niesegregowanych (zmieszanych), o grubości dostosowanej do ilości oraz rodzaju odpadów, uniemożliwiającej rozerwanie się worka;
2) bioodpady zbiera się w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 120 l lub szczelnych, zawiązywanych workach o min. pojemności 60 l, przeznaczonych do zbierania odpadów ulegających biodegradacji, o grubości dostosowanej do ilości oraz rodzaju odpadów, uniemożliwiającej rozerwanie się worka - z zastrzeżeniem § 6 ust. 4;
3) selektywnie zbierane, obejmujące frakcje metale i tworzywa sztuczne, zbiera się w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 120 l lub szczelnych, zawiązywanych workach o min. pojemności 60 l, przeznaczonych do selektywnego zbierania odpadów komunalnych, o grubości dostosowanej do ilości oraz rodzaju odpadów, uniemożliwiającej rozerwanie się worka;
4) selektywnie zbierane, obejmujące frakcje szkło oraz papier, zbiera się w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 120 l lub szczelnych, zawiązywanych workach o min. pojemności 60 l, przeznaczonych do selektywnego zbierania odpadów komunalnych, o grubości dostosowanej do ilości oraz rodzaju odpadów, uniemożliwiającej rozerwanie się worka.
2. W zabudowie wielorodzinnej na terenie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, z liczbą lokali mieszkalnych do 10 (słownie: dziesięciu), której właściciele składają jedną deklarację o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w imieniu wszystkich właścicieli nieruchomości i która posiada miejsce gromadzenia odpadów przeznaczone tylko dla tej nieruchomości oraz na terenie nieruchomości zabudowanej budynkiem zamieszkania zbiorowego z liczbą stale zamieszkujących na niej osób do 10 (słownie: dziesięciu), powstające na terenie nieruchomości odpady komunalne:
1) niesegregowane (zmieszane) zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych dla nieruchomości w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 240 l;
2) bioodpady zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 120 l;
3) selektywnie zbierane, obejmujące frakcje metale i tworzywa sztuczne, zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 240 l;
4) selektywnie zbierane, obejmujące frakcje szkło oraz papier, zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 240 l.
3. W zabudowie wielorodzinnej na terenie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, z liczbą lokali mieszkalnych powyżej 10 (słownie: dziesięciu), dla której składana jest jedna deklaracja o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w imieniu wszystkich właścicieli nieruchomości oraz na terenie nieruchomości zabudowanej budynkiem zamieszkania zbiorowego z liczbą stale zamieszkujących na niej osób powyżej 10 (słownie: dziesięciu), powstające na terenie nieruchomości odpady komunalne:
1) niesegregowane (zmieszane) zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych dla nieruchomości w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 700 l;
2) bioodpady zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 240 l;
3) selektywnie zbierane, obejmujące frakcje metale i tworzywa sztuczne, zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 1500 l;
4) selektywnie zbierane, obejmujące frakcję papier, zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów komunalnych w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 1100 l;
5) selektywnie zbierane, obejmujące frakcję szkło, zbiera się w miejscu gromadzenia odpadów w szczelnych pojemnikach na odpady komunalne o min. pojemności 1500 l.
Przepisy § 11 ust. 7 – 10 stanowią natomiast:
7. Pojemniki stosowane do zbierania odpadów komunalnych na nieruchomościach, o których mowa w ust. 1, powinny być wyposażone w kółka, a ich konstrukcja powinna umożliwiać opróżnianie przy użyciu grzebieniowego mechanizmu załadowczego pojazdów przeznaczonych do odbioru odpadów.
8. Pojemniki stosowane do zbierania odpadów komunalnych na nieruchomościach, o których mowa w ust. 2, powinny być wyposażone w kółka, a ich konstrukcja powinna umożliwiać opróżnianie przy użyciu grzebieniowego mechanizmu załadowczego pojazdów przeznaczonych do odbioru odpadów.
9. Pojemniki stosowane do zbierania na nieruchomościach, o których mowa
w ust. 3, odpadów komunalnych, o których mowa w ust. 3 pkt. 1, 2 i 4, powinny być wyposażone w kółka, a ich konstrukcja powinna umożliwiać opróżnianie przy użyciu grzebieniowego mechanizmu załadowczego pojazdów przeznaczonych do odbioru odpadów.
10. Na uzasadniony wniosek właściciela nieruchomości i za zgodą Prezydenta Miasta O. Ś. dopuszcza się zbieranie odpadów, o których mowa w ust. 3 pkt. 1, w pojemnikach lub kontenerach typu FDL ("Frontloader") nie wyposażonych w kółka i których konstrukcja umożliwia odbiór odpadów przy użyciu kieszeniowego, bramowego, grzebieniowego lub hakowego mechanizmu załadowczego pojazdów przeznaczonych do odbioru odpadów.
Skargę na powyższą uchwałę złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach R. W. zaskarżając ją
w zakresie § 11 ust. 7-10 zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego:
- art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez wprowadzenie w Regulaminie utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy O. Ś. zbyt daleko idących wymagań w zakresie pojemników do zbierania odpadów,
- art. 6d ust. 1 u.c.p.g., "a to dotyczące obowiązku udzielania zamówienia publicznego na odbieranie odpadów komunalnych, w konsekwencji której dojdzie do ograniczenia potencjalnej możliwości udziału w zamówieniach publicznych przez skarżącą, przez co dojdzie do naruszenia zasad konkurencji".
Formułując powyższe zarzuty skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności
§ 11 ust. 7 – 10 zaskarżonej uchwały oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W pierwszej części uzasadnienia skargi, oznaczonej nr I, wskazano na interes prawny spółki [...], która wskutek uchwalenia zaskarżonych przepisów zostanie ograniczona w możliwości wzięcia udziału w zamówieniu publicznym na odbieranie i zagospodarowanie odpadów. Skarżąca na podstawie aktualnych wpisów jak i decyzji administracyjnych świadczy usługi odbioru odpadów komunalnych
z terenu O. Ś.. Przyjęcie Regulaminu może spowodować zwiększenie kosztów wykonywania usługi świadczonej przez skarżącą, a co za tym idzie może spowodować konieczność podniesienia cen świadczonej na terenie O. Ś. usługi. Powyższe jednoznacznie wskazuje na naruszenie indywidualnego interesu prawnego skarżącej, bowiem doszło do ograniczenia możliwości wykonywania przez nią usług odbierania i zagospodarowania odpadów przy wykorzystania nowoczesnych systemów odbioru odpadów.
W ocenie skarżącej, przepisy zawarte w § 11 ust. 7 – 10 naruszają zasady uczciwej konkurencji, konkurencyjności i równego traktowania wykonawców.
Ponadto spółka jest właścicielem nieruchomości na terenie miasta Ostrowiec Św. i zostaje zobowiązana do gromadzenia odpadów w innych pojemnikach niż wykorzystujące system "Frontlader".
Szczegółowe przytoczenie argumentacji zaprezentowanej na poparcie tej części uzasadnienia skargi znajduje się niżej, wraz z rozważaniami Sądu zawierającymi odniesienie się do jej zasadności.
W części oznaczonej nr II przedstawiono uzasadnienie zarzutów naruszenia prawa materialnego, skierowanych w stosunku do zaskarżonych przepisów uchwały. Jako dowody wskazano zeznania świadka H. J. oraz ulotkę informacyjną dotyczącą systemu "Frontlader", załączoną do skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie w całości z uwagi na brak naruszenia interesu prawnego skarżącej, ewentualnie, w przypadku uznania, że interes prawny skarżącej został naruszony, o oddalenie skargi w całości.
Uzasadniając brak interesu prawnego niezbędnego do wystąpienia
z zaskarżeniem uchwały organ podniósł, że uchwała nie narusza indywidualnych praw ani obowiązków skarżącej spółki, która wskazuje, iż obecna treść Regulaminu utrudnia jej wzięcie udziału w postępowaniu w sprawie udzielenia zamówienia publicznego, dotyczącego odbioru odpadów na terenie Gminy O. Ś.. Jednakże nic takiego nie ma miejsca: skarżąca, zgodnie z ustawą Prawo zamówień publicznych, po spełnieniu określonych wymogów, jednakowych dla wszystkich oferentów, może wziąć udział w postępowaniu. Prawo skarżącej nie zostało więc naruszone - wbrew temu, co stara się ona wykazać. Warunki realizacji zadania, dotyczącego odbioru odpadów na terenie O. Ś., są równe i identyczne dla wszystkich oferentów. Nie sposób więc zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, iż naruszeniem jej praw i obowiązków jest zakaz stosowania pojemników typu "Frontlader" (zwłaszcza, że nie jest to zakaz bezwzględny), skoro jego wprowadzenie jest dopuszczalne w art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Przepisy Regulaminu dotyczą wszystkich podmiotów, odbierających odpady na terenie O. Ś.. Przyjęcie stanowiska skarżącej, że Gmina nie może zmienić warunków odbierania odpadów na terenie miasta poprzez wykluczenie określonego rodzaju pojemników (co jest dopuszczalne na mocy wskazanego powyżej przepisu u.c.p.g.) tylko dlatego, że potencjalny oferent posiada takie pojemniki oraz pojazdy przystosowane do ich opróżniania, prowadziłoby do absurdalnej w istocie sytuacji, w której Gmina byłaby zmuszona stosować przestarzałe czy niewygodne dla mieszkańców rozwiązania tylko dlatego, że oferent posiada je w swoim asortymencie.
Organ odniósł się również do sformułowanych w skardze zarzutów naruszenia prawa materialnego uznając je za niezasadne. Podniósł m.in., że pojemniki typu "Frontlader" są na wyposażeniu miejsc gromadzenia odpadów jedynie w Spółdzielni Mieszkaniowej "Krzemionki" oraz w jednym budynku zamieszkania zbiorowego (Dom Pomocy Społecznej na Osiedlu Słonecznym). Łącznie na terenie O. Ś. funkcjonuje zaledwie 28 sztuk tego typu pojemników (na 275 miejsc gromadzenia odpadów w zabudowie wielorodzinnej, przy czym w każdym miejscu stoi kilka oddzielnych pojemników na różne frakcje odpadów. W zabudowie jednorodzinnej pojemniki tego typu nie są w ogóle stosowane).
Następnie organ przedstawił szereg argumentów przemawiających za słusznością odstąpienia od stosowania pojemników typu "Frontlader".
Podniesiono, że Gmina zmierza w kierunku ujednolicenia rodzajów pojemników na terenie miasta. Wykluczenie pojemników typu "Frontlader" z katalogu pojemników, które mogą być wykorzystywane do zbierania odpadów komunalnych na terenie Gminy, nie jest natomiast tożsame z wykluczeniem pojazdów z przednim systemem załadunku. Pojazdy tego typu można bowiem wykorzystywać również do odbioru odpadów z pojemników o grzebieniowym systemie załadunku (które stanowią większość na terenie Gminy).
Argument skarżącej dotyczący ograniczenia możliwości wykonywania usługi odbierania odpadów z terenu O. Ś. przy wykorzystaniu "nowoczesnych systemów odbioru odpadów", organ uznał za bezzasadny.
Podniesiono, że skarżąca w pozostawieniu całkowitej dopuszczalności pojemników typu "Frontlader" upatruje zachowania swej przewagi konkurencyjnej. Bezpodstawne jest więc twierdzenie, że obecnie obowiązujące "ukształtowanie przepisów Regulaminu powoduje uprzywilejowanie podmiotów konkurencyjnych względem Skarżącej, a jej samej ogranicza dostęp do uzyskania zamówienia publicznego w O. Ś.". Zdaniem organu jest wręcz przeciwnie: obecny Regulamin niweluje przewagę konkurencyjną skarżącej, umożliwiając przystąpienie do przetargu w sprawie odbioru odpadów na terenie Gminy O. Ś. większej liczbie podmiotów, w tym takim, które nie dysponują wieloma pojazdami typu "Frontlader", co jest spełnieniem zasady określonej w art. 16 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych. Pojemniki tego typu obecnie funkcjonują na terenie O. Ś. warunkowo do 31 grudnia 2021 r. (§ 11 ust. 13 Regulaminu). Jeżeli po tej dacie zarządca nieruchomości uzna, że kontener tego typu spełnia oczekiwania jego i jego mieszkańców, a uwarunkowania terenu wokół nieruchomości pozwalają na jego zastosowanie, może go użytkować za zgodą Prezydenta [...] (§11 ust. 10 Regulaminu).
Podniesiono, że uchwalenie nowego Regulaminu utrzymania czystości
i porządku na terenie Gminy O. Ś., w tym § 11 ust. 7-10, nie miało prowadzić i nie prowadzi do uprzywilejowania jakiegokolwiek wykonawcy ani do ograniczania konkurencji, a jedynie do usprawnienia i zoptymalizowania systemu gospodarki odpadami komunalnymi na terenie Gminy.
Organ wskazał, że Regulamin dopuszcza stosowanie pojemników typu "Frontlader" na nieruchomościach niezamieszkałych. Przepisy § 11 Regulaminu, których stwierdzenia nieważności domaga się skarżąca, dotyczą wyłącznie nieruchomości zamieszkałych. Nie mają więc żadnego wpływu na możliwość uzyskiwania przez skarżącą zamówień od właścicieli nieruchomości niezamieszkałych. W tym kontekście niezasadnym jest także twierdzenie, że skarżąca, wobec tego, że posiada biura oddziału w Ostrowcu Św., będzie zmuszona gromadzić odpady w innych pojemnikach niż wykorzystujące system "Frontlader".
W piśmie procesowym z 3 września 2021 r. skarżąca spółka podtrzymała wszystkie twierdzenia oraz wnioski dowodowe wskazane w skardze, a nadto zaprzeczyła twierdzeniom oraz zarzutom organu podniesionym w odpowiedzi na skargę.
Spółka wskazała, że wbrew twierdzeniom organu, posiada interes prawny
w niniejszej sprawie, przytaczając w tym zakresie argumenty przedstawione
w skardze.
Zdaniem skarżącej, organ błędnie przyjął, że interes prawny musi polegać wyłącznie na bezpośrednim związku pomiędzy zaskarżoną czynnością, a sferą praw
i obowiązków podmiotu wnoszącego skargę, podczas gdy do stwierdzenia interesu prawnego wystarczające jest wykazanie wpływu pomiędzy zaskarżoną czynnością,
a powstaniem po stronie takiego podmiotu praw lub obowiązków.
Podniesiono, że treść skarżonej uchwały i wynikające z niej ograniczenia bez wątpienia mają charakter dyskryminujący, gdyż na wstępie eliminują lub co najmniej utrudniają udział w postępowaniu przetargowym podmioty działające
z wykorzystaniem pojemników typu "Frontlader" tj. między innymi skarżącą.
W konsekwencji skarżąca jako potencjalny wykonawca znajduje się w gorszej pozycji.
Spółka wskazała, że jest także właścicielem nieruchomości na terenie Miasta O. Ś., na której znajdują się biura oddziału w O. Ś. wraz z bazą magazynowo - transportową, która posiada część socjalną (w tym szatnie), a co za tym idzie na jej terenie wytwarzane są odpady komunalne przez zatrudnionych w oddziale pracowników. Przyjęcie więc Regulaminu o tej, a nie innej treści, wprost wpływa na sytuację skarżącej, bowiem celem podporządkowania się jego treści zobowiązana będzie do zmiany dotychczasowo stosowanych pojemników typu "Frontlader" na inne.
Przyjęta treść Regulaminu doprowadziła do uprzywilejowania podmiotów konkurencyjnych względem skarżącej, na skutek czego spółka, prowadząca system zbiórki odpadów w pojemnikach typu "Frontlader", została znacznie ograniczona
w prowadzeniu dalszej działalności.
Spółka [...] nie zgodziła się również z twierdzeniami organu dotyczącymi nieprzydatności sytemu "Frontlader" przy wprowadzeniu efektywnego
i oszczędnego gospodarowania odpadami komunalnymi, odnosząc się do nich merytorycznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 t.j. ze. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przedmiotowy zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Z kolei w myśl art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.
Podstawą wniesienia skargi w niniejszej sprawie był przepis art. 101 ust.
1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1372 z późn. zm.- dalej u.s.g.), będący przepisem szczególnym w rozumieniu przywołanego powyżej art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Brzmienie art. 101 ust. 1 u.s.g., wskazuje na to, że w sposób odmienny została określona legitymacja procesowa w postępowaniu kwestionującym legalność aktów podjętych przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, niż
w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. W przeciwieństwie bowiem do postępowania prowadzonego na podstawie K.p.a., w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżonym aktem. Tym samym przepis ten wprowadza ograniczenia podmiotowe, kształtując w sposób szczególny legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej.
Dokonując badania legitymacji procesowej strony skarżącej akt, o jakim mowa
w przywołanym wyżej przepisie, należy wskazać, że legitymacja skargowa służy podmiotowi, który wykaże, że akt ten wywołuje negatywne następstwa prawne
w obszarze przysługujących mu uprawnień bądź spoczywających na nim obowiązków. Podmiot skarżący musi więc wykazać nie tylko istnienie związku pomiędzy zaskarżonym aktem, a jego indywidualną sytuacją prawną, ale wykazać również, że zaskarżony akt narusza jego sferę prawno-materialną (wynikającą z konkretnie wskazanego przepisu prawa materialnego), przykładowo nakłada obowiązki, pozbawia go pewnych uprawnień albo uniemożliwia lub utrudnia ich realizację. W orzecznictwie i doktrynie eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realność interesu prawnego strony, kształtowanego aktem stosowania prawa materialnego, przy czym to na stronie skarżącej, a nie na sądzie, ciąży obowiązek wykazania, w jaki sposób zaskarżony akt narusza jej własny, indywidualny interes prawny (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 1 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK [...]; z dnia 12 marca 2013 r., sygn. akt I OSK [...]; z dnia 22 marca 2013 r., sygn. akt I OSK [...], publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - [...]). Podkreśla się również, że uprawnienie wynikające z art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, tak więc nawet ewentualna sprzeczność danego aktu z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli akt ten nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia strony skarżącej. Uprawnienia do zaskarżenia tego rodzaju aktu, bez wykazania naruszenia interesu prawnego, przysługują natomiast organom nadzoru nad działalnością gminy, prokuratorowi i rzecznikowi praw obywatelskich (zob. także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w W. z dnia 14 marca 2002 r., sygn. akt II SA [...], LEX nr 81964).
Akceptując zaprezentowane wyżej stanowisko orzecznictwa i przyjmując je jako własne, Sąd dokonał analizy wskazanych przez skarżącego okoliczności mających uzasadniać jego legitymację do zaskarżenia opisanej na wstępie uchwały Rady Miasta O. Ś. z dnia 11 grudnia 2020 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy O. Ś. (dalej przytaczanej jako "Regulamin"), w zakresie objętym skargą tj.
w części § 11 ust. 7 – 10 tego aktu. Analiza ta doprowadziła Sąd do wniosku, że skarżąca spółka nie wykazała, aby kwestionowane przepisy naruszały jej interes prawny lub uprawnienie, a ponadto nie można takiego naruszenia wywieść
z całokształtu okoliczności sprawy.
Uzasadnienie skargi wskazuje na dwa aspekty, w jakich doszło – w ocenie spółki [...] – do naruszenia zaskarżoną uchwałą jej indywidualnego interesu prawnego.
I. Pierwszy z nich dotyczy prowadzonej przez spółkę działalności gospodarczej, polegającej na usługach w zakresie gospodarki odpadami. Skarżąca wyjaśniła, że świadczy usługi odbioru odpadów komunalnych startując w przetargach ogłaszanych przez gminy na odbiór odpadów lub odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych, posiadając wpis do działalności regulowanej na terenie szeregu gmin w rejonie Ostrowca Św. Do roku 2020 świadczyła na rzecz gminy O. Ś.. usługę odbioru odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości zamieszkałych. Obecnie świadczy usługę tylko na rzecz właścicieli nieruchomości niezamieszkałych. Okoliczności te wynikają ze złożonego przez skarżącą odpisu z KRS, ponadto nie były kwestionowane przez organ.
W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że zaskarżone przepisy Regulaminu określając niezgodnie z prawem wymogi dotyczące pojemników do zbierania odpadów, mogą doprowadzić do zachwiania konkurencyjności na rynku działalności skarżącej, polegającej na odbiorze odpadów komunalnych z terenu Ostrowca Św. Wskazano, że powyższe jednoznacznie wskazuje na to, że "Skarżąca posiada interes prawny do złożenia przedmiotowej skargi, gdyż jej działalność na wyżej wskazanym terenie może być przez podjęcie takiej uchwały utrudniona, w szczególności poprzez zwiększenie kosztów wykonywania usługi, co w konsekwencji spowoduje konieczność podniesienia oferowanych cen usługi na terenie O. Ś.". Zdaniem spółki, zaskarżone regulacje "dążą bowiem wprost do naruszenia indywidualnego interesu prawnego skarżącej w postaci ograniczenia możliwości wykonywania usług odbierania i zagospodarowania odpadów z terenu O. Ś. przy wykorzystaniu nowoczesnych systemów odbioru odpadów", przez co straci ona przewagę konkurencyjną nad innymi podmiotami. Skarżąca podniosła, że treść uchwały godzi w zasady uczciwej konkurencji, odnoszącej się do wszystkich procesów związanych z przygotowywaniem, przeprowadzaniem oraz udzielaniem zamówienia publicznego, przywołując treść art. 6d ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wskazano następnie, że "ochrona interesu prawnego nie jest ograniczona wyłącznie do jednostki, która ubiega się o uzyskanie uprawnienia. Interes prawny mają wówczas jednostki, które mogą zostać ograniczone w uprawnieniach z powodu przyznania określonego, przedmiotowego uprawnienia innej jednostce. Bez wątpienia za taki przypadek należy uznać uczestnictwo skarżącej w postępowaniach
o udzielenie zamówienia publicznego, a także udział w realizacji zadań własnych względem nieruchomości niezamieszkałych."
Odnosząc się do argumentacji zaprezentowanej w skardze w zakresie oceny naruszenia interesu prawnego skarżącej spółki jako podmiotu prowadzącego opisaną wyżej działalność gospodarczą zauważyć należy w pierwszym rzędzie, że zaskarżone przepisy nakładają obowiązki na właścicieli w zakresie wyposażenia ich nieruchomości w pojemniki do zbierania odpadów, które powinny być wyposażone w kółka, a ich konstrukcja powinna umożliwiać opróżnianie przy użyciu grzebieniowego mechanizmu załadowczego pojazdów przeznaczonych do odbioru odpadów. Obowiązek ten nałożono na właścicieli:
- nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy w zabudowie jednorodzinnej, oraz wielorodzinnej, w której deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składane są odrębnie przez właścicieli lokali we własnym imieniu (§ 11 ust. 7 w zw. z § 11 ust. 1);
- w zabudowie wielorodzinnej na terenie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, z liczbą lokali mieszkalnych do 10, której właściciele składają jedną deklarację o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w imieniu wszystkich właścicieli nieruchomości i która posiada miejsce gromadzenia odpadów przeznaczone tylko dla tej nieruchomości oraz na terenie nieruchomości zabudowanej budynkiem zamieszkania zbiorowego z liczbą stale zamieszkujących na niej osób do 10 (§ 11 ust. 8 w zw. z § 11 ust. 2);
- w zabudowie wielorodzinnej na terenie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, z liczbą lokali mieszkalnych powyżej 10, dla której składana jest jedna deklaracja o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w imieniu wszystkich właścicieli nieruchomości oraz na terenie nieruchomości zabudowanej budynkiem zamieszkania zbiorowego z liczbą stale zamieszkujących na niej osób powyżej 10 (§ 11 ust. 9 w zw. z § 11 ust. 3).
Jednocześnie z treści § 11 ust. 10 wynika, że w zabudowie wielorodzinnej,
o jakiej mowa w § 11 ust. 3, dopuszcza się zbieranie niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych w pojemnikach lub kontenerach typu FDL ("Frontloader" – pisownia oryginalna zgodna z treścią omawianego przepisu) nie wyposażonych
w kółka i których konstrukcja umożliwia odbiór odpadów przy użyciu kieszeniowego, bramowego, grzebieniowego lub hakowego mechanizmu załadowczego pojazdów przeznaczonych do odbioru odpadów, ale tylko na uzasadniony wniosek właściciela nieruchomości i za zgodą Prezydenta Miasta O. Ś..
Nie ma więc wątpliwości co do tego, że przepisy zaskarżone przez spółkę [...] dotyczą wyłącznie nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, co jest okolicznością mającą w sprawie istotne znaczenie.
W świetle art. 6d ust. 1 w zw. z art. 6c ust. 1 u.c.p.g., na odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli takich właśnie nieruchomości, wójt, burmistrz lub prezydent miasta jest obowiązany udzielić zamówienia publicznego albo zamówienia publicznego na odbieranie i zagospodarowanie tych odpadów w trybie ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (aktualne brzmienie tej ustawy opublikowane zostało w Dz. U. z 2021 r. poz. 1129 z późn. zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny dostrzega to, że obowiązek wyposażenia nieruchomości zamieszkałych w określone pojemniki na odpady, o jakich mowa
w § 11 ust. 7, 8 i 9 Regulaminu oraz jednoczesne ograniczenie stosowania na terenie miasta Ostrowiec Św. kontenerów typu "Frontlader" (§ 11 ust. 10) skierowany został wprawdzie do właścicieli tych nieruchomości, jednak przekłada się on bezpośrednio na sposób udzielenia obowiązkowego zamówienia publicznego na usługi opisane w art. 6d ust. 1 u.c.p.g. Wynika to wprost z art. 6d ust. 4 tej ustawy, który określa elementy specyfikacji istotnych warunków zamówienia publicznego na odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, o których mowa w art. 6c, albo zamówienia publicznego na odbieranie i zagospodarowanie tych odpadów, wśród których znajdują się m.in. szczegółowe wymagania stawiane przedsiębiorcom odbierającym odpady komunalne od właścicieli nieruchomości (art. 6d ust. 4 pkt 6). Oczywistym jest, że treść § 11 ust. 7 – 10 Regulaminu przesądza o tym, że gmina udzielając zamówienia w trybie art. 17 i nast. ustawy – Prawo zamówień publicznych będzie poszukiwała wykonawców dysponujących pojazdami wyposażonymi w grzebieniowy mechanizm załadowczy umożliwiający odbieranie odpadów z nieruchomości zamieszkałych, gromadzonych w pojemnikach opisanych w § 11 ust. 7, 8 i 9.
Opisana wyżej zależność nie świadczy jednak automatycznie o naruszeniu indywidualnego interesu prawnego skarżącej w postaci przygotowania
i przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia w sposób niezapewniający zachowania zasad uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców (art. 16 pkt 1 ustawy – Prawo zamówień publicznych), jak zarzuca spółka. W uzasadnieniu skargi Sąd nie dostrzegł przekonującej argumentacji na poparcie takiego stanowiska.
Skarżąca wskazuje, że "próbą ograniczenia konkurencji może okazać się zawężenie kręgu wykonawców ponad potrzebę zapewnienia, że zamówienie będzie wykonywać wykonawca wiarygodny i zdolny do jego realizacji. Uzasadniona jest zatem teza skarżącego, że konstrukcja skarżonej uchwały i zawarte w niej ograniczenie terytorialne ma charakter dyskryminujący. Może ono nie tylko ograniczać w sposób nieuprawniony liczbę wykonawców ubiegających się o zamówienie, a nawet preferować wykonawców krajowych, albo też tych, którzy mają na terenie [...] jedyny dostęp do "Frontlader" (przykładowo na zasadach wyłączności), albo też wymuszać niekorzystne i wygórowane nawiązanie współpracy z wąską grupą producentów/dystrybutorów przedmiotowych pojemników, ewentualnie wejść w kooperację z podmiotem posiadającym dostęp do tych pojemników".
Zaprezentowany wyżej wywód jest niezrozumiały i nie nawiązuje do okoliczności sprawy. Niezależnie od tego, że nie wiadomo, co skarżąca miała na uwadze formułując wniosek, że w zaskarżonych przepisach uchwały znajduje się "ograniczenie terytorialne", zauważyć należy, że argumentacja odnosząca się do preferowania wykonawców mających "jedyny dostęp do Frontlader" nie da się pogodzić z innymi twierdzeniami skargi. W dalszej jej części spółka wskazuje bowiem, że to właśnie przez nią wiele lat temu wypracowany został na terenie Ostrowca Św. system zbiórki odpadów w pojemnikach typu "Frontlader" i do chwili obecnej jest efektywnym rozwiązaniem stosowanym powszechnie na terenach ostrowieckich osiedli mieszkaniowych, przede wszystkim do zbierania niesegregowanych odpadów komunalnych. Skoro więc celem zaskarżonych przepisów jest ograniczenie używania kontenerów tego typu do zbierania odpadów komunalnych na nieruchomościach zamieszkałych (czemu zresztą organ nie zaprzecza), i okoliczność ta wydaje się być bazowa dla wniesienia skargi, to twierdzenie o preferowaniu wykonawców, którzy mają jedyny do nich dostęp, przeczy zasadom logiki.
Nie przekonują również argumenty o "współpracy z wąską grupą producentów/dystrybutorów przedmiotowych pojemników" ewentualnie o "kooperacji z podmiotem posiadającym dostęp do tych pojemników". Bez względu na to, czy chodziło skarżącej w tej wypowiedzi o pojemniki "Frontlader", czy też o jakiekolwiek inne, podkreślenia wymaga, że zawarty w § 11 ust. 7-9 obowiązek wyposażenia nieruchomości w określone pojemniki nałożony został na właścicieli, a nie na podmioty świadczące usługi w zakresie odbioru odpadów. Z treści skargi oraz z odpowiedzi na skargę nie wynika przy tym, aby Rada Miasta Ostrowca Św. podjęła uchwałę, na mocy której Gmina przejęła obowiązek wyposażenia nieruchomości w worki lub pojemniki, przeznaczone do zbierania odpadów komunalnych, jako część usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w zamian za uiszczoną przez właściciela opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o jakiej mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6r ust. 3 u.c.p.g. Na przejęcie tego obowiązku nie wskazuje także treść obowiązującej na terenie tej Gminy uchwały Nr [...] Rady Miasta O. Ś. z dnia 7 lipca 2016 r. w sprawie ustalenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi – (Święt. z 2016 r. poz. 2281 ze zm.), podjętej w trybie ostatniego z wymienionych przepisów.
W takim stanie rzeczy, to nie podmiot realizujący zadanie gminy polegające na odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, wyłoniony w drodze zamówienia publicznego, zobowiązany będzie ex lege do dostarczenia pojemników określonych w zaskarżonych przepisach. Z mocy art. 5 ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. obowiązek wyposażenia nieruchomości w worki i pojemniki, przeznaczone do zbierania odpadów komunalnych, spoczywa bowiem na właścicielach. Jedynie wówczas, gdy podjęto uchwałę, o jakiej mowa wyżej, obowiązek ten przejmuje Gmina, a w konsekwencji podmiot świadczący usługi odbierania lub odbierania i zagospodarowania odpadów, wyłoniony w drodze udzielenia zamówienia publicznego w trybie art. 6d ust. 1 u.c.p.g.
Rada gminy może również określić, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, rodzaje dodatkowych usług świadczonych w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości (art. 6r ust. 4 u.c.p.g.), do których może należeć np. wyposażenie nieruchomości, za dodatkową opłatą, w pojemniki. Podjęcie takiej uchwały nie zobowiązuje jednak mieszkańców do skorzystania z dodatkowych usług świadczonych przez gminę i stanowi jedynie ofertę dla właścicieli nieruchomości. Bez względu na to, czy na terenie miasta Ostrowiec Św. obowiązuje uchwała, o jakiej mowa wyżej czy też nie, z uwagi na dobrowolny i nieobowiązkowy charakter tego typu dodatkowych usług świadczonych przez gminę, nie można uznać, aby nawet w razie podjęcia przez Radę Miasta uchwały na podstawie art. 6r ust. 4 u.c.p.g. (na co zresztą spółka się nie powołuje) obowiązek zawarty w zaskarżonych przepisach Regulaminu przekładał się na warunek wyposażenia nieruchomości zamieszkałych w określone pojemniki, który musi spełnić wykonawca ubiegający się o udzielenie zamówienia publicznego w trybie art. 6d ust. 1 i 4 u.c.p.g.
W tym konkretnym przypadku, przy udzielaniu obowiązkowego zamówienia publicznego, o jakim mowa w art. 6d ust. 1 u.c.p.g., obowiązki nałożone na właścicieli w postanowieniach § 11 ust. 7-10 Regulaminu mogą się więc przekładać jedynie na stawiane przedsiębiorcom wymogi w zakresie posiadania stosownej bazy pojazdów umożliwiających odbiór pojemników opisanych w zaskarżonych przepisach, ale nie w zakresie obowiązku zapewnienia dostarczenia konkretnych pojemników.
Argumentacja skargi w części oznaczonej nr I pod nazwą "Stan faktyczny oraz wykazanie interesu prawnego do wystąpienia z przedmiotową skargą" przywołuje ogólne twierdzenia co do ograniczenia możliwości wykonywania usług odbierania
i zagospodarowania odpadów, naruszenia zasady konkurencyjności i równego traktowania wykonawców, jednak nie wskazuje na konkretne, indywidualne uprawnienie przysługujące spółce, które miałoby zostać naruszone zaskarżonymi przepisami uchwały. Z treści skargi nie wiadomo, w jaki sposób prawo spółki [...] do złożenia oferty w udzieleniu zamówienia publicznego w trybie art. 6d ust. 1 u.c.p.g. miałoby zostać ograniczone lub wyłączone. Za przekonujące uzasadnienie stanowiska prezentowanego w skardze nie można przy tym uznać przytoczonych przez jej autora tez wynikających z "analizy postępowań AZP 241-100/2011 oraz AZP 241-27/2011", które były przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w sprawie I SA/Ke [...], a następnie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II GSK [...] (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, strona internetowa j.w.). Przedmiotem obu zapadłych wyroków był zwrot części dofinansowania ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, a więc orzeczenia te zapadły w innym stanie faktycznym i prawnym, nieporównywalnym do tego, jaki występuje w kontrolowanej sprawie.
W ocenie Sądu, interes spółki [...] w zaskarżeniu objętych skargą przepisów ma charakter majątkowy, a nie prawny. Dowodzi tego dalsza część uzasadnienia skargi oznaczona nr "II. Uzasadnienie zarzutów", w której wskazano, że wdrożenie systemu "Frontlader" "wiązało się dla Skarżącej z dużymi nakładami finansowymi w celu zakupu pojemników oraz specjalistycznego pojazdu (...)".
W piśmie procesowym z 3 września 2021 r. spółka podnosi, że przyjęcie Regulaminu o nowej treści znacznie ogranicza jej działanie, a "nawet może doprowadzić do jej wyeliminowania z rynku gospodarowania odpadami bowiem wypracowany (sprawdzający się do tej pory) przed laty (...) system zbiórki odpadów w pojemnikach typu "Frontlader" został całkowicie wykluczony".
Niezależnie od tego, że zaskarżony § 11 ust. 10 Regulaminu nie wyklucza, choć z pewnością ogranicza, stosowanie pojemników "Frontlader", to jednak mając na uwadze poczynione wcześniej uwagi w zakresie przełożenia treści obowiązków nałożonych na właścicieli nieruchomości zamieszkałych, o jakich mowa w § 11 ust. 7-10, na specyfikację istotnych warunków zamówienia, wymienionych w art. 6d ust. 4 u.c.p.g., podkreślić trzeba, że ani w skardze ani w piśmie procesowym z 3 września 2021 r. skarżąca spółka nie wykazuje, na czym konkretnie miałoby polegać ograniczenie jej możliwości udziału w zamówieniu publicznym udzielonym przez Gminę Ostrowiec Św. w trybie art. 6d ust. 1 tej ustawy. Jak wynika ze znajdującego się w aktach wydruku z Krajowego Rejestru Sądowego, a także ze strony internetowej https://www.remondis-polska.pl, skarżąca spółka jest dużym podmiotem gospodarczym świadczącym różnego rodzaju usługi, m.in. związane
z odbieraniem i zagospodarowaniem odpadów na obszarze Europy, a w [...] na terenie kilkudziesięciu miast. W skardze nie wykazano, w jaki sposób zaskarżone przepisy wpływają negatywnie na sytuację prawną spółki, np. na sposób prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, czy też na zakres tej działalności poprzez ograniczenie świadczonych usług. Skarżąca poza ogólnymi stwierdzeniami nie wyjaśnia nawet tego, jak wygląda jej baza transportowa w zakresie ilości
i charakterystyki posiadanych pojazdów służących do odbioru odpadów oraz wyposażenia ich w określone mechanizmy załadowcze. Nie przywołuje także argumentu, że nie posiada pojazdów umożliwiających świadczenie usługi odbioru odpadów gromadzonych w pojemnikach opisanych w § 11 ust. 7-9 Regulaminu, co zresztą - mając na uwadze zakres przedmiotowy i terytorialny jej działalności - wydaje się wręcz niemożliwe. Z okoliczności wskazanych w skardze wynika jedynie tyle, że poczynione przez spółkę nakłady finansowe na zakup systemu "Frontlader" (pojemniki oraz pojazd specjalistyczny) nie będą przynosić spodziewanych zysków w związku z ograniczeniem stosowania tego typu pojemników na terenie ostrowieckich osiedli mieszkaniowych. Tak określonemu interesowi w zaskarżeniu Regulaminu nie można jednak przypisać cech interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g., nie mówiąc już o jego naruszeniu.
Dodatkowym argumentem potwierdzającym powyższe stanowisko jest fakt, że spółka [...] nie tylko przystąpiła w miesiącu wrześniu 2021 r. jako oferent do postępowania o udzielenie zamówienia publicznego pn. "Gospodarowanie odpadami komunalnymi w O. Ś. w okresie od 1.01.2022 roku do 31.12.2024 roku. Odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych wytwarzanych na nieruchomościach, na których zamieszkują mieszkańcy. Organizacja i Prowadzenie PSZOK", ale także w dniu 12 października 2021 r. Gmina O. Ś.. wybrała jej ofertę jako najkorzystniejszą (informacja dostępna w Biuletynie Informacji Publicznej Miasta Ostrowiec Świętokrzyski- zakładka zamówienia publiczne; na stronie internetowej [...]24225/or-271-14-2021).
W tym stanie rzeczy, zawarte w skardze twierdzenia o tym, że zaskarżone przepisy Regulaminu uniemożliwiają lub ograniczają prawo spółki do wzięcia udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych na terenie miasta Ostrowiec Św. poprzez naruszenie zasady równego traktowania oferentów i uczciwej konkurencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za niewykazane.
Wbrew twierdzeniom skargi, zaskarżone przepisy Regulaminu nie mają natomiast jakiegokolwiek znaczenia dla odbierania odpadów komunalnych
z nieruchomości niezamieszkałych.
Po pierwsze, § 11 ust. 7-10 dotyczy tylko obowiązków właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Rodzaje pojemników na terenie nieruchomości niezamieszkałych określają: § 11 ust. 4, ust. 5, ust. 17, § 14, § 17
i § 19. W żadnym z tych przepisów nie ma nakazu stosowania pojemników, o jakich mowa w § 11 ust. 7-9, ani też zakazu stosowania pojemników typu "Frontlader".
Po drugie, odpady z nieruchomości niezamieszkałych na terenie miasta Ostrowiec Św. odbierane są na podstawie umowy zawartej przez właściciela nieruchomości z podmiotem świadczącym tego rodzaju usługi, a nie w oparciu
o udzielenie zamówienia publicznego, jak w przypadku nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy.
Wyjaśnić przy tym należy, że - co do zasady – obowiązek udzielenia zamówienia publicznego, o jakim mowa w art. 6d ust. 1 u.c.p.g., dotyczy również sytuacji, gdy rada gminy, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowi o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (art. 6d ust. 1
w zw. z art. 6c ust. 2 i 3 u.c.p.g.). Z akt sprawy nie wynika jednak, aby Rada Miasta Ostrowca Św. podjęła uchwałę, o jakiej mowa w art. 6c ust. 2. Również dostępne
w Dziennikach Urzędowych Województwa Ś. akty prawa miejscowego podjęte przez Radę Miasta Ostrowca Św., dotyczące sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych, nie wskazują na to, aby Gmina przejęła obowiązek odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, co wiązałoby się z koniecznością udzielenia zamówienia publicznego w tym zakresie (por. uchwałę Nr [...] Rady Miasta O. Ś. z dnia 7 lipca 2016 r. w sprawie ustalenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi - Święt. z 2016 r. poz. 2281 ze zm; uchwała Nr [...] Rady Miasta O. Ś. z dnia 11 grudnia 2020 r. w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - Święt. z 2020 r. poz. 4638; uchwała Nr [...] Rady Miasta O. Ś. z dnia 2 października 2014 r. w sprawie wyboru metod ustalenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie Gminy O. Ś. oraz ustalenia wysokości stawek tych opłat - Święt. z 2014 r. poz. 2702 ze zm.: Święt. z 2019 r. poz. 4505 oraz z 2020 r. poz. 4637.).
Nałożony na właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, obowiązek wyposażenia nieruchomości w określone pojemniki, o jakich mowa w § 11 ust. 7-10 Regulaminu, nie przekłada się więc w żaden sposób na obowiązki właścicieli nieruchomości niezamieszkałych, a z uwagi na brak obowiązku udzielenia zamówienia publicznego na odbiór i zagospodarowanie odpadów z tych ostatnich nieruchomości, także na warunki, jakie winien spełnić wykonawca świadczący usługę odbioru odpadów komunalnych z nieruchomości niezamieszkałych.
II. Drugi aspekt, na który powoływała się spółka [...] uzasadniając naruszenie swojego interesu prawnego do zaskarżenia Regulaminu, dotyczy praw właścicielskich skarżącej do nieruchomości znajdującej się na terenie miasta Ostrowiec Św. Z odpisu księgi wieczystej złożonego przez spółkę wraz z pismem procesowym z 3 września 2021 r. wynika, że jest ona użytkownikiem wieczystym działek nr [...] i [...] obręb 0028 w O. Ś. oraz właścicielem budynku stanowiącego odrębną nieruchomość. Na ww. działkach znajdują się: wiata stalowa, wiata samochodowa, budynek garażowy, budynek magazynowo-warsztatowy, budynek socjalno-biurowy i budynek portierni. Nieruchomość ta ma charakter nieruchomości niezamieszkałej, co wynika także z pisma procesowego z 3 września 2021 r. i co przyznał pełnomocnik skarżącej na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 20 października 2021 r.
Tym samym, obowiązki objęte zaskarżonymi w skardze przepisami § 11 ust. 7-10 Regulaminu nie dotyczą spółki [...] jako użytkownika wieczystego nieruchomości i właściciela budynku. Nie są zatem zasadne twierdzenia, że "skarżąca jest zobowiązana poddać się skarżonym postanowieniem Regulaminu i gromadzić odpady w innych pojemnikach niż pojemniki wykorzystujące system Frontlader", w czym autor skargi upatrywał naruszenie interesu prawnego spółki. Nie ingerują bowiem ani w sposób wykonywania przez nią prawa własności i prawa wieczystego użytkowania gruntu, ani też nie nakładają obowiązków w zakresie wyposażenia nieruchomości w określone pojemniki.
Mając na uwadze przedstawione wyżej rozważania Sąd uznał, że skarżąca spółka nie wykazała, aby objęte skargą przepisy Regulaminu zawarte w § 11 ust. 7 – 10, naruszały jej interes prawny. Taka ocena powodowała konieczność odrzucenia skargi, o czym Sąd orzekł jak w pkt I postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a.
Odrzucenie skargi powoduje, że zgodność z prawem zaskarżonych przepisów nie była przedmiotem merytorycznej kontroli sądowej.
W nawiązaniu do złożonego w skardze wniosku dowodowego w postaci przesłuchania świadka H. J. S. wskazuje, że przepisy p.p.s.a. nie przewidują możliwości przeprowadzenia takiego dowodu przez sąd administracyjny. Art. 106 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające jedynie z dokumentów i to wyłącznie wówczas, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Orzeczenie o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi zapadło w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.