II SA/Ke 679/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2024-02-07
NSAochrona środowiskaŚredniawsa
transport zwierzątdobrostan zwierzątlicencja kierowcyprawo administracyjnekontrola urzędowarozporządzenie 2017/625rozporządzenie 1/2005KPAdowody w postępowaniu

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę kierowcy-obsługującego zwierzęta, utrzymując w mocy decyzję o zawieszeniu jego licencji z powodu naruszenia przepisów o dobrostanie zwierząt podczas transportu.

Skarżący S.M. kwestionował decyzję o zawieszeniu jego licencji kierowcy-osoby obsługującej zwierzęta na okres 4 miesięcy, zarzucając organom administracji ustalenia faktyczne na podstawie nielegalnie uzyskanych dowodów (zdjęć) oraz naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie środka nieprzewidzianego w przepisach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę, uznając, że zdjęcia wykonane przez organizację pozarządową mogły stanowić dowód, a zawieszenie licencji było zgodne z prawem, gdyż przepis dopuszcza otwarty katalog środków, w tym zawieszenie świadectwa kwalifikacji kierowcy.

Sprawa dotyczyła skargi S.M. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii, która utrzymała w mocy decyzję o zawieszeniu licencji skarżącego na okres 4 miesięcy. Podstawą decyzji było stwierdzenie naruszeń przepisów dotyczących dobrostanu zwierząt podczas transportu bydła, w tym braku odpowiedniej ściółki, zapewnienia doju krowom mlecznym oraz warunków zapobiegających zranieniom. Skarżący zarzucił organom ustalenia faktyczne na podstawie nielegalnie uzyskanych dowodów (zdjęć wykonanych przez organizację pozarządową) oraz naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie środka nieprzewidzianego w przepisach (zawieszenie licencji). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę. Sąd uznał, że zdjęcia wykonane przez organizację pozarządową mogły stanowić dowód w sprawie, gdyż ich wykonanie nie jest sprzeczne z prawem, a ocena, czy działania organizacji były usługami detektywistycznymi, wykracza poza kompetencje Inspekcji Weterynaryjnej. Sąd stwierdził również, że zawieszenie licencji kierowcy-osoby obsługującej zwierzęta było zgodne z art. 138 ust. 2 lit. j rozporządzenia 2017/625, który przewiduje otwarty katalog środków, w tym zawieszenie "świadectwa kwalifikacji kierowcy", co w polskim tłumaczeniu i kontekście prawnym odpowiada "licencji dla kierowców i osób wykonujących transport zwierząt". Sąd podkreślił, że stwierdzone nieprawidłowości dotyczyły obu funkcji skarżącego, a zastosowany środek był adekwatny do wagi naruszeń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zdjęcia mogą stanowić dowód, jeśli przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy i nie są sprzeczne z prawem. Organ Inspekcji Weterynaryjnej nie jest kompetentny do rozstrzygania, czy działania organizacji pozarządowej stanowiły usługi detektywistyczne.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 75 § 1 K.p.a., wskazując, że katalog dowodów jest otwarty, a zdjęcia nie są sprzeczne z prawem i przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy. Ocena legalności działań organizacji pozarządowej wykracza poza kompetencje organu weterynaryjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

rozporządzenie 2017/625 art. 138 § 2 lit. j

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin

Katalog środków jest otwarty, obejmuje m.in. zawieszenie świadectwa kwalifikacji kierowcy, co odpowiada licencji dla kierowców i osób obsługujących zwierzęta.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

rozporządzenie 1/2005 art. 17 § ust. 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań

Podstawa wydania licencji dla kierowców i osób obsługujących pojazdy.

rozporządzenie 1/2005 § zał. I, rozdz. I, ust. 6

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań

Wymóg dojenia krów mlecznych w odstępach nie większych niż 12 godzin.

rozporządzenie 1/2005 § zał. I, rozdz. I, ust. 1.2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań

Wymóg zapewnienia odpowiedniej ściółki lub materiału absorbującego.

rozporządzenie 1/2005 § zał. I, rozdz. VI, ust. 1.2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań

p.p.s.a. art. 134 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

ustawa o ochronie zwierząt art. 6 § ust. 2 pkt 6

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zdjęcia wykonane przez organizację pozarządową mogą stanowić dowód w postępowaniu administracyjnym. Zawieszenie licencji kierowcy-osoby obsługującej zwierzęta jest zgodne z prawem UE (rozporządzenie 2017/625). Naruszenia przepisów o dobrostanie zwierząt podczas transportu były wystarczające do zastosowania sankcji.

Odrzucone argumenty

Ustalenia faktyczne dokonane na podstawie nielegalnie uzyskanych dowodów (zdjęć). Zawieszenie licencji jest środkiem nieprzewidzianym w art. 138 ust. 2 lit. j rozporządzenia 2017/625.

Godne uwagi sformułowania

Katalog środków, o jakich mowa w art. 138 ust. 2 rozporządzenia 2017/625, ma charakter otwarty. Określenia "licencja" i "świadectwo kwalifikacji" w polskim i angielskim tłumaczeniu aktów prawnych UE oznaczają w istocie ten sam dokument. Wykonywanie zdjęć jest dopuszczalne nie tylko w ramach wykonywania usług detektywistycznych. Czynienie ustaleń i rozstrzyganie o tym, czy działania organizacji pozarządowej były działaniami zarezerwowanymi dla podmiotów świadczących usługi detektywistyczne, nie należy do kompetencji organów Inspekcji Weterynaryjnej.

Skład orzekający

Renata Detka

przewodniczący

Jacek Kuza

członek

Krzysztof Armański

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dowodów w postępowaniu administracyjnym (zdjęcia), dopuszczalności zawieszenia licencji kierowcy-obsługującego zwierzęta na podstawie rozporządzenia 2017/625 oraz spójności terminologicznej w tłumaczeniach aktów prawnych UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji transportu zwierząt i stosowania konkretnych przepisów UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu dobrostanu zwierząt podczas transportu i pokazuje, jak sądy interpretują dowody oraz przepisy UE w praktyce. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i weterynaryjnym.

Czy zdjęcia z ukrycia mogą być dowodem w sądzie? WSA rozstrzyga sprawę transportu zwierząt.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 679/23 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2024-02-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Jacek Kuza
Krzysztof Armański /sprawozdawca/
Renata Detka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ
Lekarz Weterynarii
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2024 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Wiesławy Klimontowicz sprawy ze skargi S. M. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Kielcach z dnia 14 września 2023 r. Nr 11.2023 w przedmiocie zawieszenia licencji kierowcy-osoby obsługującej zwierzęta oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 14 września 2023 r. nr 11.2023 Świętokrzyski Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Kielcach utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w Kielcach nr 2/2023 z 26 lipca 2023 r. w przedmiocie zawieszenia licencji kierowcy-osobie obsługującej zwierzęta na okres 4 miesięcy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniach 7-8 lutego 2023 r. w trakcie transportu bydła z [...] do ubojni w Polsce organizacja pozarządowa A (zwana dalej "organizacją pozarządową") stwierdziła nieprawidłowości w transporcie zwierząt. Transportu dokonywał podmiot P., a opiekunem transportowanych zwierząt był S. M.. Na podstawie ustaleń i dokumentacji zdjęciowej wykonanej przez organizację pozarządową Powiatowy Lekarz Weterynarii w Kielcach stwierdził, że:
1. transportowanym zwierzętom nie została zagwarantowana odpowiednia ilość ściółki, która umożliwia absorpcję moczu i odchodów w trakcie transportu oraz zapewnia wygodę właściwą dla gatunku i ilości transportowanych zwierząt; według dokumentacji fotograficznej osoba odpowiedzialna za zwierzęta w trakcie transportu nie zapewniła im żadnej ściółki;
2. część transportowanych krów znajdowała się w okresie laktacji – zwierzęta miały powiększone i nabrzmiałe wymiona, co mogło być przyczyną dyskomfortu a nawet bólu; zgodnie z zapisem GPS trasy dla numeru rejestracyjnego [...] oraz raportem otwarcia rampy, czas trwania podróży wyniósł 15 godzin; zgodnie z zał. I, rozdz. I, ust. 6 rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań oraz zmieniające dyrektywy 64/432/EWG/WE oraz (WE) nr 1255/97 (Dz. U. UE L z dnia 5 stycznia 2005 r.) "Dojne krowy (...), którym nie towarzyszy potomstwo muszą być dojone w odstępach nie większych niż 12 godzin"; wg. dokumentacji zdjęciowej krowy już w trakcie rozpoczęcia transportu miały powiększone i obrzmiałe wymiona; brak wydojenia ich przez kolejne 15 godzin spowodował ból i cierpienie zwierząt; planując długotrwały transport krów mlecznych należy zaplanować dojenie mając na względzie potrzeby fizjologiczne bydła;
3. kilka krów wg. dokumentacji zdjęciowej grzbietem dotykało górnego pokładu środka transportu, co powodowało dyskomfort transportowanych zwierząt i również mogło być przyczyną powstania zranień na grzbietach i głowach zwierząt lub niepotrzebnego cierpienia.
Jak wynika z decyzji organu I instancji, w ocenie tego organu opisana powyżej sytuacja jest przykładem zaniedbań, w tym braku właściwego postępowania ze strony kierowcy/konwojenta, który był odpowiedzialny za transportowane zwierzęta. Spowodowało to cierpienie oraz stres przewożonych zwierząt. Z tych też względów decyzją z 26 lipca 2023 r. zawieszono stronie na okres 4 miesięcy, od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna i prawomocna, licencję kierowcy-osobie obsługującej zwierzęta o numerze 27.2604.2013 z 18 lutego 2013 r. W podstawie prawnej powołano art. 138 ust. 2 lit. j w zw. z ust. 1 oraz ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobro stanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE) nr 1069/2009, (WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE) 2016/2031, rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywy Rady 98/58/WE, 1999/ 74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywy Rady 89/608/EWG, 89/662/ EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE oraz decyzję Rady 92/438/EWG (rozporządzenie w sprawie kontroli urzędowych), w związku z art. 6 ust. 2 pkt 6 ustawy o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2022 poz. 572 t.j.) w zw. z zał. I, rozdz. VI, ust. 1.2 , zał. I, rozdz. I, ust. 6, zał. I, rozdz. II, ust. 1.2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1 /2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań oraz zmieniającego dyrektywy 64/432/EWG/WE oraz rozporządzenie (WE) nr 1255/97 (Dz. U. UE L z dnia 5 stycznia 2005 r.).
Świętokrzyski Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Kielcach, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, podzielił w całości ww. ustalenia. Organ stwierdził, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż postępowanie kierowcy spowodowało cierpienie i stres przewożonych zwierząt – co uzasadniało zastosowanie sankcji określonej w art. 138 ust. 2 lit. j ww. rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r., polegającej na zawieszeniu licencji dla strony, która była osobą obsługującą zwierzęta. Za załadunek i transport zwierząt odpowiada bowiem kierowca/konwojent.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ przytoczył art. 75 § 1 K.p.a., zwracając uwagę na otwarty katalog środków dowodowych w postępowaniu administracyjnym. W tym zakresie wskazano na środki dowodowe nienazwane, które obejmują m.in. zdjęcia i filmy – przyczyniające się do wyjaśnienia sprawy i nie będące sprzeczne z prawem. Ustosunkowując się do zdjęć wykonanych przez organizację pozarządową, włączonych do materiału dowodowego sprawy przez organ I instancji, stwierdzono, że ten materiał fotograficzny nie jest sprzeczny z prawem i przyczynia się do wyjaśnienia sprawy – co zgodnie z art. 7 K.p.a. jest obowiązkiem organu. Nie zmienia tego podniesione w odwołaniu twierdzenie o wykonaniu tych zdjęć w ramach wykonywania usług detektywistycznych prowadzonych bez wymaganego zezwolenia. Wykonywanie zdjęć jest bowiem możliwe również poza zakresem tych usług. Natomiast czynienie ustaleń i rozstrzyganie o tym, czy działania organizacji pozarządowej, których efektem są m.in. rzeczone zdjęcia, były działaniami zarezerwowanymi dla podmiotów świadczących usługi detektywistyczne, leży poza zakresem prowadzonego postępowania, jako że nie należy to do kompetencji organów Inspekcji Weterynaryjnej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach S. M. zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie:
1. przepisów postępowania (mającego istotny wpływ na wynik sprawy), tj. art. 2 Konstytucji RP, art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. poprzez dokonanie ustaleń faktycznych na podstawie nielegalnie uzyskanych dowodów w postaci zdjęć fotograficznych wykonanych przez organizację pozarządową, która śledziła skarżącego (przez co najmniej 8-10 godzin) i faktycznie wykonywała usługi detektywistyczne nie posiadając stosownego zezwolenia – co stanowi naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego oraz zasady sprawiedliwości proceduralnej;
2. przepisu prawa materialnego tj. art 138 ust. lit. j rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 poprzez orzeczenie środka nieprzewidzianego w tym przepisie tj. zawieszenie licencji kierowcy na 4 miesiące – podczas gdy przepis ten nie przewiduje możliwości zawieszenia świadectwa kwalifikacji kierowcy.
W uzasadnieniu strona zarzuciła, że w niniejszej sprawie ustalenia faktyczne zostały dokonane na podstawie nielegalnie uzyskanych dowodów, gdyż zdjęcia zostały wykonane przez organizację pozarządową, która śledziła skarżącego na całej trasie przejazdu tj. z [...] do Polski. Tymczasem osoby prywatne (fizyczne, organizacje) nie posiadają uprawnień do wykonywania tego rodzaju czynności. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 lutego 2023 r., I GSK 1801/22 podniósł, że "W dziedzinie prawa administracyjnego, sprawiedliwość proceduralna oznacza taką organizację procesu uzyskiwania informacji, ich analizy i podejmowania rozstrzygnięcia, która pozwala uznać wynik zastosowania procedury za sprawiedliwy. Nie może budzić wątpliwości, że jednym z podstawowych środków gwarantujących sprawiedliwy rezultat postępowania są na gruncie procedury administracyjnej reguły prowadzenia postępowania dowodowego (art. 75-81 K.p.a.) oraz obowiązek dochodzenia przez organ administracji do prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.) w oparciu o wszechstronną analizę materiału dowodowego w sprawie (art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.)". Mając na uwadze powyższe skarżący stwierdził, że zasada demokratycznego państwa prawnego oraz zasada sprawiedliwości proceduralnej sprzeciwiają się uznaniu za wiarygodny dowód (i dokonywanie w tym zakresie ustaleń faktycznych) - pozyskany wbrew prawu i winno to mieć zastosowanie w każdej sprawie, a więc niezależnie, czy służby dokonują nielegalnych podsłuchów, czy też organizacja pozarządowa śledzi i faktycznie wykonuje czynności detektywistyczne.
Mając na uwadze powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Na rozprawie sądowej 7 lutego 2024 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w Kielcach, która pismem z dnia 24 stycznia 2024 r. na podstawie art. 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), zwanej dalej "p.p.s.a.", zgłosiła swój udział w sprawie, wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpatrując skargę w ramach powyżej zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia zakwestionowanego rozstrzygnięcia.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była decyzja Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Kielcach, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o zawieszeniu licencji kierowcy-osoby obsługującej zwierzęta na okres 4 miesięcy.
Decyzja ta została podjęta na podstawie art. 138 ust. 2 lit. j w zw. z ust. 1 oraz ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE) nr 1069/2009, (WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE) 2016/2031, rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywy Rady 98/58/WE, 1999/ 74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywy Rady 89/608/EWG, 89/662/ EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE oraz decyzję Rady 92/438/EWG (rozporządzenie w sprawie kontroli urzędowych), zwanego dalej "rozporządzeniem 2017/625".
Jeden z zarzutów skargi dotyczył naruszenia ww. przepisu poprzez orzeczenie środka w nim nieprzewidzianego, tj. zawieszenie licencji kierowcy na 4 miesiące, podczas gdy – jak stwierdzono w skardze – przepis ten nie przewiduje możliwości zawieszenia świadectwa kierowcy.
Przywołany przepis stanowi, że działając zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu, właściwe organy podejmują wszelkie środki, jakie uznają za odpowiednie, by zapewnić zgodność z przepisami, o których mowa w art. 1 ust. 2, obejmujące następujące działania, ale nieograniczające się do nich:
j) nakaz zawieszenia lub wycofania rejestracji lub zatwierdzenia danego zakładu, obiektu, gospodarstwa lub środka transportu, zatwierdzenia przewoźnika lub świadectwa kwalifikacji kierowcy.
Zgodnie z art. 138 ust. 1 rozporządzenia 2017/625 w przypadku stwierdzenia niezgodności właściwe organy:
a) przeprowadzają wszelkie działania konieczne, aby określić przyczynę i zakres niezgodności oraz aby ustalić obowiązki podmiotu; oraz
b) wprowadzają właściwe środki, aby zapewnić podjęcie przez dany podmiot działań naprawczych oraz zapobieżenie dalszym przypadkom występowania niezgodności.
Przy podejmowaniu decyzji dotyczącej tego, jakie środki należy zastosować, właściwe organy uwzględniają rodzaj niezgodności i historię podmiotu w zakresie zgodności.
Z art. 1 ust. 2 ww. rozporządzenia wynika, że ma ono zastosowanie do kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu weryfikacji zgodności z przepisami przyjętymi na szczeblu Unii lub przez państwa członkowskie w celu stosowania prawodawstwa Unii w obszarach m.in. wymogów dotyczących dobrostanu zwierząt (lit. f).
Po pierwsze, z powyższych przepisów wynika, że katalog środków, o jakich mowa w art. 138 ust. 2 rozporządzenia 2017/625, tj. jakie mogą podjąć właściwe organy, ma charakter otwarty. Świadczy o tym przede wszystkim użyte w tym przepisie stwierdzenie "podejmują wszelkie środki, jakie uznają za odpowiednie, by zapewnić zgodność z przepisami, o których mowa w art. 1 ust. 2, obejmujące następujące działania, ale nieograniczające się do nich (...)". Chodzi tu zatem o jakiekolwiek środki prowadzące w optymalny sposób do osiągnięcia celu, jakim jest zapewnienie zgodności z przepisami wymienionymi w art. 1 ust. 2 rozporządzenia, a zatem m.in. w obszarze wymogów dotyczących dobrostanu zwierząt.
Już z powyższego powodu nie można uznać, że orzeczenie – jak to miało miejsce w rozpatrywanym przypadku – o zawieszeniu licencji kierowcy-osobie obsługującej zwierzęta, w sytuacji gdy w art. 138 ust. 2 lit. j rozporządzenia 2017/625 mowa jest o zawieszeniu "świadectwa kwalifikacji kierowcy", nie mieści się w dyspozycji art. 138 ust. 2.
Po drugie jednak należy zwrócić uwagę, że uprawnienie, którym dysponuje skarżący, to – jak wynika z samego dokumentu (k. 10 akt adm.) – "licencja dla kierowców i osób wykonujących transport zwierząt". Osiągnięcie w niniejszym wypadku celu, o jakim mowa w art. 138 ust. 2 w zw. z art. 1 ust. 2 lit. f rozporządzenia 2017/625, wymagało orzeczenia o zawieszeniu licencji nadanej w tym dokumencie, tj. licencji nie tylko kierowcy, ale i osoby obsługującej zwierzęta. Są to uprawnienia przyznane jedną licencją, a stwierdzone w sprawie nieprawidłowości – związane z transportem zwierząt – rzutują na oba z nich.
Co więcej, z dokumentu licencji zawartego na k. 10 akt adm. wynika, że jest to licencja "zgodna z art. 17 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004". Chodzi tu o Rozporządzenie Rady (WE) Nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu i związanych z tym działań oraz zmieniające dyrektywy 64/432/EWG i 93/119/WE oraz rozporządzenie (WE) nr 1255/97, zwane dalej "rozporządzeniem 1/2005", którego art. 17 ust. 2 zd. 1 i 3 stanowi, że licencje dla kierowców i osób obsługujących pojazdy drogowe przewożące domowe nieparzystokopytne lub gatunki domowego bydła, owiec, kóz lub świń lub drób, o których mowa w art. 6 ust. 5, są wydawane zgodnie z załącznikiem IV. Licencja zostanie wydana przez właściwe władze lub organ wyznaczony do tego celu przez Państwo Członkowskie zgodnie ze wzorem znajdującym się w rozdziale III załącznika III. Na tym właśnie wzorze opiera się ww. dokument licencji wydany skarżącemu. Zawarto w nim także wersję tytułu w języku angielskim, tj. "Certificate of competence for drivers and attendants pursuant to Article 17 (2)". Jak widać zatem, określenie "licencja" w polskiej wersji aktu jest używane jako tłumaczenie zwrotu "certificate of competence". Ten ostatni zwrot pojawia się także w treści anglojęzycznej wersji art. 17 ust. 2 rozporządzenia 1/2005, jak również – co istotne – w takiej samej wersji art. 138 ust. 2 lit. j rozporządzenia 2017/625 (por. http://eur-lex.europa.eu/ - baza aktów prawnych Unii Europejskiej na oficjalnej stronie internetowej UE). Wynika z tego, że określenia te są spójne ze sobą w anglojęzycznych wersjach ww. aktów (jeśli chodzi o art. 17 ust. 2 rozporządzenia 1/2005 i art. 138 ust. 2 lit. j rozporządzenia 2017/625), a jedynie w polskich tłumaczeniach posłużono się odmiennymi formami "licencja" i "świadectwo kwalifikacji", oznaczającymi w istocie – jak się okazuje – ten sam dokument.
Trzeba wreszcie zwrócić uwagę, że zgodnie z nieobowiązującym już art. 26 ust. 5 rozporządzenia 1/2005 w przypadku naruszenia przepisów niniejszego rozporządzenia przez kierowcę lub osobę obsługującą posiadającą licencję określoną w art. 17 ust. 2, właściwe władze mogą zawiesić lub unieważnić licencję, w szczególności jeśli naruszenie pozwala stwierdzić, że kierowca lub osoba obsługująca nie posiada wystarczającej wiedzy o transporcie zwierząt zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Przepis ten został uchylony przez art. 154 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia 2017/625, zmieniającego rozporządzenie 1/2005 z dniem 14 grudnia 2019 r., jednakże zgodnie z art. 154 ust. 2 miał on w dalszym ciągu zastosowanie zamiast odpowiadających im przepisów rozporządzenia zmieniającego do dnia 14 grudnia 2022 r. lub wcześniejszej daty, która miała zostać określona w akcie delegowanym przyjętym zgodnie z art. 154 ust. 3 rozporządzenia zmieniającego. Maksymalną datą, do której mógł obowiązywać przytoczony przepis, był zatem 14 grudnia 2022 r. Po tej dacie zaś zastosowanie znajdują "odpowiadające im przepisy rozporządzenia zmieniającego". Chodzi tu właśnie o przepisy, jakie powyżej przytoczono. Trudno uznać, by poprzez derogację art. 26 ust. 5 rozporządzenia 1/2005 miało dojść do zawężenia środków stosowanych w przypadku naruszenia wymogów dotyczących dobrostanu zwierząt, wręcz przeciwnie – jak wyżej wykazano prawodawca wprowadził tu otwarty katalog środków, jakie mogą być stosowane wobec osób posiadających licencję (świadectwo kwalifikacji), określone w art. 17 ust. 2 rozporządzenia 1/2005.
W świetle powyższych rozważań nie można podzielić zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 138 ust. 2 lit. j rozporządzenia 2017/625 poprzez orzeczenie środka nieprzewidzianego w tym przepisie.
Drugi z zarzutów skargi dotyczył naruszenia art. 2 Konstytucji RP oraz art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. poprzez dokonanie ustaleń faktycznych na podstawie nielegalnie uzyskanych dowodów w postaci zdjęć fotograficznych wykonanych przez organizację pozarządową, która śledziła skarżącego (przez co najmniej 8-10 godzin) i faktycznie wykonywała usługi detektywistyczne nie posiadając stosownego zezwolenia – co zdaniem skarżącego stanowi naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego oraz zasady sprawiedliwości proceduralnej. Z zarzutem tym także nie można się zgodzić. Słusznie w tym zakresie organ odwołał się do treści art. 75 § 1 K.p.a., zgodnie z którym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Wyłącznie przykładowo wymieniono tu zatem środki dowodowe, jakie mogą mieć zastosowanie w postępowaniu administracyjnym, generalnie bowiem katalog tych środków pozostaje otwarty.
Rację ma organ, że przedstawiony przez organizację pozarządową materiał fotograficzny nie jest sprzeczny z prawem, a zarazem przyczynia się do wyjaśnienia sprawy. Wykonanie zdjęć jest dopuszczalne nie tylko w ramach wykonywania usług detektywistycznych, zaś czynienie ustaleń i rozstrzyganie o tym, czy działania organizacji pozarządowej, których efektem są m.in. wykonane zdjęcia, były działaniami zarezerwowanymi dla podmiotów świadczących usługi detektywistyczne, nie należy do kompetencji organów Inspekcji Weterynaryjnej.
Skarżący nie kwestionował tego, że w trakcie przedmiotowego transportu bydła z [...] do ubojni w Polsce w dniach 7-8 lutego 2023 r. był opiekunem zwierząt, a transportu dokonywał podmiot P.P samochodem o nr rej. [...]. Nadesłana dokumentacja fotograficzna (zdj. 1 i 2, k. 19 akt adm.) koresponduje w tym zakresie z dokumentacją dotyczącą transportu (k. 3-9 akt adm.).
Organy dokonały także prawidłowej oceny zgromadzonej dokumentacji w kontekście naruszenia wymogów rozporządzenia 1/2005. Przede wszystkim, zgodnie z treścią załącznika I, rozdział I, pkt 1 zwierzęta mogą być przewożone jedynie jeżeli są zdolne do transportu, natomiast wszystkie zwierzęta muszą być transportowane w warunkach gwarantujących im brak zranień lub niepotrzebnego cierpienia. Ewidentnie widoczne na zdjęciach (k. 19-20 akt adm.) zranienia, niekiedy obszerne (zdj. 3), wskazujące m.in. na otarcia na skórze wywołane brakiem zapewnienia właściwych warunków transportu, tj. przestrzeni umożliwiającej naturalne ruchy, a także znaczne zabrudzenia, skupiska zaschniętego brudu i odchodów, już świadczą o naruszeniu ww. przepisu o charakterze ogólnym. Niezależnie od tego, słusznie organy powołały się także na naruszenie dyspozycji załącznika I, rozdział I, pkt 6, zgodnie z którym dojne krowy, owce i kozy, którym nie towarzyszy potomstwo, muszą być dojone w odstępach nie większych niż 12 godzin, jak również załącznika I, rozdział I, pkt 1.2, z którego wynika że zwierzęta muszą mieć zapewnioną odpowiednią ściółkę lub odpowiedni materiał gwarantujący im wygodę, właściwą dla gatunku, liczby transportowanych zwierząt, czasu podróży oraz pogody. Materiał musi zapewniać odpowiednią absorpcję moczu i odchodów. Świadczą o tym zdjęcia nr 6, 10, 11, 13, 14, 17-19, jak też określony w dokumentacji czas trwania transportu, przekraczający 12 godzin.
W tej sytuacji w ocenie Sądu organy dokonały prawidłowych ustaleń w oparciu o prawidłowo i wyczerpująco zgromadzony materiał dowodowy. Zastosowany środek w postaci zawieszenia licencji kierowcy-osoby obsługującej zwierzęta na okres 4 miesięcy należy zaś uznać za adekwatny w stosunku do stwierdzonych uchybień.
W świetle powyższych rozważań zarzuty skargi, zarówno dotyczące naruszenia przepisów postępowania, jak i prawa materialnego, nie mogły odnieść zamierzonego skutku i doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji, wobec jednoczesnego braku okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI