II SA/Ke 652/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Kielcach, która uchyliła decyzję organu I instancji i orzekła o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne za okres od 01.01.2025 r. do 31.03.2025 r. w kwocie 9 861,00 zł, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Decyzja ta była konsekwencją przyznania matce skarżącej, H. P., świadczenia wspierającego od 01.01.2025 r. SKO powołało się na art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym, który stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające, uważa się za nienależnie pobrane. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów materialnych, w tym art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wyłączenie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, a także naruszenie art. 30 ust. 1 i 2 pkt 1 tej ustawy przez niezastosowanie warunku pouczenia o braku prawa do pobierania świadczenia. Ewentualnie zarzuciła naruszenie art. 30 ust. 2b ustawy o świadczeniach rodzinnych przez niezasadne zastosowanie, gdy od nienależnie pobranych świadczeń ustalonych na podstawie art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym nie nalicza się odsetek. Sąd uznał skargę za częściowo zasadną. Potwierdził, że świadczenie pielęgnacyjne jest nienależnie pobrane, gdy osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające, zgodnie z art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym. Podkreślił, że przepis ten jest przepisem szczególnym i niezależnym od art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, co oznacza, że nie wymaga spełnienia dodatkowych warunków, takich jak pouczenie o braku prawa do świadczenia. Jednakże Sąd uznał za zasadny zarzut dotyczący naliczania odsetek. Stwierdził, że art. 30 ust. 2b ustawy o świadczeniach rodzinnych, który przewiduje naliczanie odsetek, nie obejmuje sytuacji zbiegu świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego, ponieważ art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym nie zawiera takiego zapisu. Sąd podkreślił, że organy administracji mogą nakładać obowiązki tylko na podstawie przepisów ustawowych, a w tym przypadku brak jest podstawy prawnej do naliczania odsetek. Ponadto, orzeczenie o odsetkach naruszało zakaz reformatoinis in peius (art. 139 K.p.a.), ponieważ pogarszało sytuację prawną skarżącej w stosunku do decyzji organu I instancji, która nie zawierała odsetek. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odsetek.

Zagadnienia prawne (2)

Skład orzekający