II SA/Ke 612/22

II SA/Ke 612/22 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2022-12-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Beata Ziomek /sprawozdawca/
Jacek Kuza
Renata Detka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151, art. 145 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 156 par. 1 pkt 2, art. 269 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 615
art. 17 ust. 1 pkt 4, 3, 3a-3d i 4, art. 24 ust. 2, 2a i 4
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 29 września 2022 r. znak: SKO.PS-80/4082/2098/2022 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. stwierdza nieważność części zaskarżonej decyzji w zakresie słów: "na okres od 01.03.2022 r. do bezterminowo w kwocie 2119,00 zł"; II. oddala skargę w pozostałej części.
Uzasadnienie
II SA/Ke 612/22
Uzasadnienie
Decyzją z 29 września 2022 r., znak: SKO.PS-80/4082/2098/2022, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach, po rozpatrzeniu odwołania J. P. od wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta Starachowice decyzji z 20 czerwca 2022 r., znak: DŚRiA.5211.76.2022.ODM, o odmowie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki na niepełnosprawną babką H. S. na okres od 1.05.2022 r. do bezterminowo w wysokości 2119,00 zł miesięcznie
- działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 2 Kpa uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości wydaną i w to miejsce orzekło o odmowie przyznania J. P. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej i faktycznej opieki nad babcią: H. S. na okres od 01.03.2022 r. do bezterminowo w kwocie 2119,00 zł.
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Wnioskiem z 30 maja 2022 r. J. P. wystąpiła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad babcią H. S . Organ I instancji odmawiając stronie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego uznał, że babcia wnioskodawczyni nie spełnia wymogów z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ("uśr"), a nadto ma córkę, która pracuje zawodowo.
W odwołaniu J. P. zakwestionowała zastosowanie w niniejszej sprawie art. 17 ust. 1b uśr w brzmieniu nieuwzględniającym wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. K 38/13.
Organ odwoławczy ustalił, że H. S. legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Starachowicach z 2 maja 2022 r. zaliczającym ją do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe, przy czym nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność istnieje. Zdaniem Kolegium, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13 oraz ugruntowanej linii orzeczniczej sądów administracyjnych nieuzasadnione jest stanowisko organu I instancji, zgodnie z którym skoro z treści orzeczenia o niepełnosprawności nie wynika, aby niepełnosprawność powstała przed 18 lub 25 rokiem życia, to nie został spełniony warunek z art. 17 ust. 1b uśr. Trybunał Konstytucyjny orzekł bowiem, że art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Oceny spełnienia przesłanek niezbędnych do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy więc dokonywać z pominięciem tego kryterium.
Pomimo tej okoliczności, w ocenie Kolegium zaistniała przesłanka negatywna przyznania wnioskowanego świadczenia. J. P., jako wnuczka, jest bowiem spokrewniona z H. S. w drugim stopniu i świadczenie pielęgnacyjne przysługuje jej tylko wtedy, gdy nie ma osób spokrewnionych z osobą wymagającą opieki w pierwszym stopniu, ewentualne gdy ich stan zdrowia uniemożliwia sprawowanie takiej opieki, tj. legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organ ustalił, że H. S. ma córkę, T. S., zatrudnioną na pełny etat w Zespole Szkół [...]. W tej sytuacji, to na córce osoby wymagającej opieki w pierwszej kolejności ciąży obowiązek alimentacyjny w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 4 uśr. Wykonywanie pracy zawodowej nie jest obiektywną, ale subiektywną przyczyną, dla której dziecko nie sprawuje opieki nad rodzicem. Obowiązek alimentacji może polegać na opłaceniu osoby trzeciej, która zapewni opiekę.
Kolegium wyjaśniło, że wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności złożony został 17 marca 2022 r., a zatem prawo do świadczenia pielęgnacyjnego należałoby przyznać, uwzględniając treść art. 24 ust. 2 i 2a uśr, od 1 marca 2022 r. Organ I instancji błędnie więc wskazał datę 1 maja 2022 r. Z obwieszczenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 4 listopada 2021 r. w sprawie wysokości świadczenia pielęgnacyjnego w 2021 r. wynika, że wysokość świadczenia wynosi 1971 zł, natomiast z obwieszczenia z dnia 27 października 2021 r. w sprawie wysokości świadczenia pielęgnacyjnego w 2022 r. wynika, że wysokość świadczenia wynosi 2119 zł. Z powyższych względów organ odwoławczy zreformował decyzję organu I instancji.
W skardze do tut. Sądu J. P. zarzuciła powyższemu rozstrzygnięciu:
1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1a uśr polegającą na przyjęciu, że faktyczne sprawowanie opieki nad niepełnosprawną babcią nie jest wystarczające do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, z uwagi na okoliczność, że babcia ma pracującą córkę;
2. nieuprawnione przyjęcie, że przepisy uśr pozwalają organowi na ustalenie możliwości i formy realizacji obowiązku alimentacyjnego przez osobę zobowiązaną, a przez to wkraczanie w kompetencje zastrzeżone dla sądu powszechnego;
3. wadliwe uznanie, że przy braku formalnego potwierdzenia stanu zdrowia oraz innych przyczyn po stronie osób zobowiązanych do alimentacji w pierwszej kolejności, ocena możliwości sprawowania opieki nad niepełnosprawną H. S. może być dokonana wyłącznie w aspekcie alimentacji w formie finansowej, a nie w odniesieniu do przyczyn obiektywnych odnoszących się do faktycznego sprawowania opieki;
4. uznanie, że brak orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności córki H. S. w powiązaniu w okolicznością, iż obowiązek alimentacyjny dzieci wyprzedza obowiązek alimentacyjny wnuczki, ma przesądzające znaczenie dla negatywnej oceny wniosku;
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu podniesiono, że przepisy art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1a uśr należy odczytywać przez pryzmat zasad i wartości wyrażonych w Konstytucji RP, z uwzględnieniem celu tych unormowań, którym jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które rzeczywiście sprawują opiekę nad bliskimi osobami niepełnosprawnymi i wymagającymi takiego wsparcia. Na poparcie tego stanowiska skarżąca przywołano orzecznictwo NSA. Jej zdaniem odmowa przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w niniejszej sprawie narusza art. 2 Konstytucji RP. Organy nie odniosły się do kwestii, czy córka niepełnosprawnej jest w stanie zapewnić opiekę przynajmniej na analogicznym poziomie co skarżąca. Córka niepełnosprawnej ma 64 lata, stwierdzono u niej nadciśnienie po przechorowaniu COVID-19.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej "Ppsa", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.). Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kpa lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa). Z przepisu art. 134 § 1 Ppsa wynika zaś, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach, reformująca na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa decyzję organu I instancji w ten sposób, że odmawia się przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej i faktycznej opieki nad babcią na okres od 01.03.2022 r. do bezterminowo w kwocie 2119,00 zł. Dokonując kontroli legalności powyższego rozstrzygnięcia Sąd stwierdził, że w części dotknięte jest ono wadą kwalifikowaną wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, tj. w tej części zostało wydane bez podstawy prawnej.
Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Przesłanka braku podstawy prawnej jest spełniona, gdy przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie zawierają podstawy wydania decyzji administracyjnej. Brak ten musi mieć charakter obiektywny. Rdzeń znaczenia pojęcia "decyzja wydana bez podstawy prawnej" jest jednoznaczny, ponieważ albo nie ma przepisu prawnego, który umocowuje administrację publiczną do działania, albo też przepis jest, ale nie spełnia wymagań podstawy prawnej działania organów tej administracji, polegającego na wydawaniu decyzji administracyjnych i postanowień, rozumianych jako indywidualne akty administracyjne zewnętrzne (por. wyrok NSA z 6 kwietnia 2018 r., sygn. II GSK 1800/16). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że nie istniała podstawa materialnoprawna do określenia w decyzji o odmowie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego okresu początkowego tego prawa, wskazania, że odmowa ta orzekana jest bezterminowo, a także określania w osnowie decyzji kwoty świadczenia.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 615 ze zm.), świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje podmiotom określonym w pkt 1-4, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Z treści tego unormowania wynika jednoznacznie, że organ właściwy w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego posiada kompetencję do rozstrzygnięcia, czy wnioskodawcy przysługuje prawo do omawianego świadczenia, czy też takiego uprawnienia nie posiada. Stosownie do art. 24 ust. 2 uśr prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego, przy czym prawo do zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia pielęgnacyjnego ustala się na czas nieokreślony, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony (art. 24 ust. 4 zd. pierwsze). Jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności (art. 24 ust. 2a).
Przepisy art. 24 ust. 2 i ust. 2a uśr normują obowiązek określania w decyzji daty, od której organ ustala prawo do świadczenia rodzinnego, (a takim jest świadczenie pielęgnacyjne), nie stwarzają natomiast podstaw do ustalania daty, od której wnioskodawcy takie prawo nie przysługuje. Brak też podstaw do określenia w sentencji decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia rodzinnego, że jest ona wydawana bezterminowo. Nie można bowiem wykluczyć zaistnienia okoliczności, które w przyszłości umożliwią stronie przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, zaś wskazanie w osnowie decyzji, że odmowa dotyczy okresu "do bezterminowo" oznaczałoby brak możliwości wydania decyzji pozytywnej z uwagi na powagę rzeczy osądzonej (art. 156 § 1 pkt 3 Kpa).
Brak było również podstawy prawnej do określenia w osnowie decyzji kwoty świadczenia pielęgnacyjnego. Wysokość świadczenia pielęgnacyjnego wynika wprost z ustawy. Zgodnie z art. 17 ust. 3 uśr w zw. z obwieszczeniem Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 27 października 2021 r. w sprawie wysokości świadczenia pielęgnacyjnego w roku 2022 (M.P.2021.1021), świadczenie pielęgnacyjne przysługuje w wysokości 2119,00 zł miesięcznie. W art. 17 ust. 3a-3d uśr ustawodawca uregulował kwestie związane z waloryzacją świadczenia, a w ust. 4 z dzieleniem świadczenia w sytuacji, gdy przysługuje za niepełny miesiąc. Określenie w decyzji wysokości świadczenia wymagałoby zmiany decyzji w razie potrzeby jego waloryzacji, tymczasem ustawodawca takiej procedury nie przewiduje, waloryzacja następuje co roku od 1 stycznia (art. 17 ust. 3a uśr), a wysokość świadczenia na następny rok kalendarzowy podlega ogłoszeniu w drodze obwieszczenia przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego w Dzienniku Urzędowym RP "Monitor Polski", w terminie do dnia 15 listopada każdego roku (ust. 3d).
Z uwagi na powyższe Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji w części, w zakresie słów: "na okres od 01.03.2022 r. do bezterminowo w kwocie 2119,00 zł", na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa. Wyeliminowanie tej części rozstrzygnięcia nie ma wpływu na ocenę prawidłowości odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i z tego względu w pozostałej części skarga podlegała oddaleniu, z powodów poniżej wskazanych.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 uśr świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom niż wymienione w pkt 1-3, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ("Kro") ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Przepis art. 17 ust. 1a uśr wprowadza przy tym ograniczenie, że osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że H. S. ma córkę T. S., zaś wnioskodawczyni i zarazem skarżąca jest jej wnuczką, a córką T. S. Ze zgromadzonego przez organ materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że T. S., jedyna spokrewniona z H. S. w pierwszym stopniu, nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z 14 listopada 2022 r., sygn. I OPS 2/22, stwierdził, że warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych osobom wskazanym w art. 17 ust. 1 pkt 4 uśr, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, jest legitymowanie się przez rodziców osoby wymagającej opieki, osoby spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 17 ust. 1a uśr). W uzasadnieniu wskazał, że przepis art. 17 ust. 1a uśr w pierwotnym brzmieniu (od 1 stycznia 2010 r.) zawierał przesłankę odnoszącą się do braku faktycznej możliwości sprawowania opieki przez osobę spokrewnioną w pierwszym stopniu z osobą tej opieki wymagającą. Dopiero z dniem 1 stycznia 2013 r. ustawodawca dokonał w tym zakresie zmiany i do przepisu art. 17 ust. 1a uśr wprowadził przesłankę legitymowania się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności przez osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego w pierwszej kolejności. Regulacja ta została skorelowana z przesłanką negatywną wprowadzoną z dniem 1 stycznia 2013 r. do art. 17 ust. 1 pkt 4 uśr, zgodnie z którą osoby wskazane w tym przepisie, jeżeli legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie mogą ubiegać się oświadczenie pielęgnacyjne. Na gruncie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności rzutuje na możliwość sprawowania przez osoby, o jakich mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 uśr opieki nad inną osobą legitymującą się takim orzeczeniem lub orzeczeniem ze wskazaniem na konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby. Przedstawione zmiany stanu prawnego wymagają zdaniem NSA uwzględnienia w procesie wykładni jako przejaw świadomej i celowej działalności prawodawcy.
Przed zmianą osoby inne, niż spokrewnione w pierwszym stopniu, mogły się ubiegać o świadczenie, jeżeli osoby spokrewnione w pierwszym stopniu faktycznie nie były w stanie sprawować opieki. Po zmianie kryterium to zastąpione zostało warunkiem, aby osoby uprawnione do świadczenia w pierwszej kolejności legitymowały się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. NSA wskazał, że odesłanie zawarte w art. 17 ust. 1 pkt 4 uśr do przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ma ograniczony charakter w tym znaczeniu, że nie daje podstaw w procesie wykładni do odwoływania się do przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w zakresie szerszym, niż to wynika z odesłania. Wskazując na osoby zobowiązane do alimentacji względem osoby wymagającej opieki ustawa w szczególności nie wymaga, aby ich obowiązek alimentacyjny pod postacią obowiązku dostarczania środków utrzymania się zrealizował, dotyczy to w szczególności podejmowania się opieki dorosłych osób niepełnosprawnych mających własne środki wystarczające na pokrycie kosztów utrzymania i opieki. Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest w żadnym zakresie uzależnione od sytuacji materialnej osoby niepełnosprawnej wymagającej opieki, kwestie te nie są badane w postępowaniu, nie ma zatem podstaw, aby na wykładnię przepisów regulujących przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego miały oddziaływać przesłanki z art. 132 Kro regulujące kolejność realizowania się obowiązku alimentacyjnego. W kwestii kryteriów i przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego ustawa o świadczeniach rodzinnych ma charakter autonomiczny i brak podstaw do przyjmowania, że art. 17 ust. 1a uśr powinny być interpretowane z uwzględnieniem art. 132 Kro i wskazanych w nim przesłanek odnoszących się do braku możliwości lub nadmiernych trudności w zadośćuczynieniu obowiązkom alimentacyjnym.
Podsumowując, NSA w składzie siedmiu sędziów stwierdził, że warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osobom wskazanym w art. 17 ust. 1 pkt 4 uśr innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, jest legitymowanie się przez rodziców osoby wymagającej opieki, osoby spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Limitowanie dostępu do świadczenia pielęgnacyjnego w oparciu o kryterium zobiektywizowane nie może zostać uznane za rażące naruszenie zasad równości i sprawiedliwości społecznej. Kryterium to zapewnia dostęp do świadczenia wszystkim osobom będącym w takiej samej sytuacji faktycznej, nie ma ono także charakteru dyskryminującego i nie jest niemożliwe do spełnienia, udzielanie świadczenia nie jest oparte w konsekwencji o uznanie organu.
Uchwała powyższa została podjęta na podstawie art. 264 § 2 w zw. z art. 15 § 1 pkt 2 Ppsa. Z mocy zaś art. 269 § 1 Ppsa żaden skład sądu administracyjnego nie może rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjmować wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego. W konsekwencji, w realiach rozpoznawanej sprawy tylko legitymowanie się przez córkę H. S. orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, pozwalałoby skarżącej, jako osobie spokrewnionej w stopniu drugim z osobą wymagającą opieki, skutecznie ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne.
W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w pozostałej części na podstawie art. 151 Ppsa.